18/08/2017

Toonmoment eerste International Nadar Summer School for Composers and Sound Artists in deSingel

Nadar Ensemble Van 20 tot en met 24 augustus vindt de eerste editie plaats van de 'International Nadar Summer School for Composers and Sound Artists'. In coproductie met deSingel en ondersteund door MATRIX, krijgen vier jonge componisten tijdens hun werk aan een nieuwe compositie coaching door Nadar Ensemble. Het resultaat ervan krijg je te zien tijdens de try-out op donderdag 24 augustus.

De jonge componisten, Andrius Arutiunian, Florian Bogner, Louis D'Huidieres en Fernanda Navarro, krijgen de kans om gedurende enkele dagen nauw met het ensemble samen te werken aan een nieuwe compositie, gecoachd door Stefan Prins, Daan Janssens en Cathy Van Eck.  De geest van het ensemble getrouw, gaat de interesse voornamelijk uit naar projecten die verder gaan dat 'enkel' muziek of een 'gewoon' concert. Ook aspecten van geluidsregie, scenografie en techniek komen aan bod.

Praktische info :

Toonmoment Nadar Summer School for Composers and Sound Artists
Donderdag 24 augustus 2017 om 20.00 u
deSingel - Antwerpen


Meer info : desingel.be

19:09 Gepost in Concert, Muziek | Permalink |  Facebook

24/01/2014

There must be some way out of here : Nadar in het Museumtheater Sint-Niklaas

Nadar In het kader van de Sint-Niklase Week van de Poëzie speelt Nadar een concert in het Museumtheater. Op het programma staat werk van Martin Arnold, Bernhard Lang, Beat Furrer, Peter Ablinger, Daan Janssens, Martin Schüttler, Abbas Kiarostami en Luciano Berio. Nadar werd in 2006 opgericht door een aantal jonge muzikanten met een gemeenschappelijke passie voor hedendaagse muziek. Dit ensemble focust in zijn repertoire op de jongste generatie internationale componisten en wil daarbij de multidisciplinaire en avontuurlijke geest overnemen van de echte Nadar, een pseudoniem voor fotograaf, spion én ballonvaarder Gaspard-Félix Tournachon (1820-1910).

Programma :

  • Martin Arnold, Haunted House
  • Bernhard Lang, The watchtower uit Differenz/Wiederholung 16 voor stem,sax, keyboard en percussie
  • Beat Furrer, Invokation VI
  • Peter Ablinger, Voices and piano (Jean-Paul Sartre)
  • Daan Janssens, (face à moi) III (2013) voor piano solo
  • Peter Ablinger, Voices and piano (Billy Holiday)
  • Martin Schüttler, Linked Trips sopraan, fluit, klarinet, el. gitaar, cello en percussie
  • Abbas Kiarostami, The Chorus (1982)
  • Luciano Berio, O'King (1968) voor stem, fluit, klarinet, viool, cello en piano
  • Beat Furrer, Lied voor piano en viool
  • Bernhard Lang, Burning Sister uit Differenz/Wiederholung 16 voor stem,sax, keyboard en percussie

Praktische info :

Nadar : There must be some way out of here
Dinsdag 28 januari 2014 om 20.00 u
Museumtheater Sint-Niklaas

Zwijgershoek 14
9100 Sint-Niklaas

Meer info : www.ccsint-niklaas.be en www.nadarensemble.be

Extra :
Martin Arnold op www.quatuorbozzini.ca
Bernhard Lang : members.chello.at, en.wikipedia.org, brahms.ircam.fr en youtube
Beat Furrer op en.wikipedia.org, brahms.ircam.fr, www.baerenreiter.com en youtube
Peter Ablinger : ablinger.mur.at, www.bbc.co.uk en youtube
Daan Janssens : www.daanjanssens.be, www.matrix-new-music.be en youtube
Martin Schüttler : www.myspace.com/martinschuettler
Luciano Berio : www.compositiontoday.com, www.themodernword.com, brahms.ircam.fr, www.arsmusica.be en youtube
Portret Luciano Berio, J-L Plouvier op www.ictus.be
Luciano Berio (1925 - 2003): Duivelskunstenaar, Jan de Kruijff op www.musicalifeiten.nl

13:34 Gepost in Concert, Muziek | Permalink |  Facebook

12/12/2013

Joachim Badenhorst, Nadar, Stefan Prins en Xenia Rubinos op Rumor Festival voor avontuurlijke muziek in Utrecht

Rumor 75 Rumor is een festival voor avontuurlijke muziek dat op onregelmatige basis georganiseerd wordt in Utrecht. Centraal staat innovatieve muziek op de scheidslijn waar jazz, pop en gecomponeerde muziJoachim Badenhorst ek samenkomen. De gebruikelijke formule voor een Rumor avond is: drie concerten op drie locaties, voor één prijs. De Belgische saxofonist/klarinettistmag samen met twee musici van het Carate Urio Orchestra vrijdag het festival op gang trappen. Daarna is het de beurt aan het Belgische Nadar Ensemble met werk van de jonge Vlaamse componist Stefan Prins. Als afsluiter krijgen we vrolijke indiepop met overstuurde synthesizers van de Amerikaans-Cubaanse Xenia Rubinos.

Grenzen zijn er niet per se om te doorbreken, maar om af te bakenen. Om duidelijkheid te scheppen. Ook als het om muziek gaat. Handig misschien voor wie muziek bij het publiek wil brengen. Voor wie het wil verkopen of uit wil leggen. Maar de muziek zelf heeft daar geen boodschap aan. Evenmin als de muzikanten. Vanuit die gedachte ontstond ooit Rumor, het Utrechtse muziekfestival dat net zo bewegelijk en plooibaar wil zijn als de muziek zelf.

Carate Urio Trio - 20.15 u in EKKO
De Belgische saxofonist/klarinettist Joachim Badenhorst kennen we in Nederland van het Han Bennink Trio. Internationaal timmert Badenhorst in verschillende groepen aan de weg, zoals met Red Rocket (Ierland), Mogil (IJsland) en Rawfishboy (Frankrijk). Badenhorst is een ondernemende musicus, die zojuist een nieuw label lanceerde (KLEIN, check ook zijn trio met John Butcher & Paul Lytton!), waarop hij het zevenkoppige Carate Urio Orchestra introduceert. In dit orkest ontdekken we maar liefst zes nationaliteiten die avant-garde en improvisatie in het hart dragen. Meer nog dan die veelkleurige line-up, is het de muziek die opvalt. Zo wordt er regelmatig gezongen en even nadrukkelijk naar de wereld van de rock gelonkt als naar die van de improvisatie en avant-garde. Hitlijstmateriaal is het niet, maar er zijn invloeden merkbaar uit postrock, filmmuziek, minimalisme en lo-fi folk. Joachim Badenhorst komt naar Rumor met twee musici uit het Orchestra: de Ierse drummer/gitarist/zanger Sean Carpio en de Catalaanse zanger/gitarist Nico Roig.

Nadar Ensemble speelt Generation Kill van Stefan Prins - 21.00 u in RASA
Jonge componisten laten steeds vaker invloeden uit computergames toe in hun werk. Zo ook in Generation Kill, genoemd naar het gelijknamige computerspel, van de Belg Stefan Prins. Prins is pianist, componist en natuurkundige. Ook studeerde hij sonologie aan het Koninklijk Conservatorium Den Haag. Hij ziet het als een kerntaak om de grenzen tussen virtueel en reëel, tussen technologie en menselijkheid te onderzoeken. "Oorlog als een game: dat wilde ik toonbaar maken in Generation Kill." Afgelopen jaar zorgde het stuk voor veel ophef tijdens de wereldpremière in Donaueschingen. De toonaangevende muziekrecensent Alex Ross tekende hier het volgende op: "Nothing made a deeper impression than Generation Kill, an explosive synthesis of live and electronic sound by the thirty-three-year-old Belgian composer (…) The result was mind-bending, and not in a druggy, blissed-out way. As the composer intended, it was disturbingly difficult to tell what was real and what was virtual. The musicians were caught in temporal loops, as if Philip K. Dick had written a novel about chamber music." Naast Generation Kill zullen ook Piano Hero #1 & #2 en Ensuite van Prins worden uitgevoerd.
www.nadarensemble.be en www.stefanprins.be

Xenia Rubinos - 22.15 u in EKKO
Ze komt oorspronkelijk uit Cuba en heeft een deel Puerto Ricaanse roots, maar ze woont al jaren in Brooklyn waar het nachtleven en de no wave avant-garde hun sporen hebben achtergelaten op haar artistieke persoonlijkheid. Xenia Rubinos maakt vrolijke indiepop met overstuurde synthesizers, charmante en eigenwijze zangpartijen van de dame zelf met invloeden uit folk, wereldmuziek, mathrock en soms zelfs donkere new wave. "I don’t really think about genres, and I think that's why my music sounds the way it does. I’m thinking more about texture and sound and flavors." En hoe klinkt dat dan precies? Wat dacht je van St Vincent die met Zach Hill (HELLA) in de studio zit. Of Tune-Yards zonder de ukelele maar met casio's. Waarschijnlijk heeft David Byrne haar talent nog niet aanschouwd anders waren haar platen allang bij Luaka Bop verschenen. Ons vermoeden is overigens dat oude Talking Heads-liefhebbers hier wel pap van lusten. Met Marco Buccelli op de drums.

Praktische info :

Rumor 75 - Festival voor avontuurlijke muziek
Vrijdag 13 december 2013 vanaf 20.15 u
Op verschillende locaties in Utrecht (Nederland)


Meer info : www.rumor.nl

21:43 Gepost in Concert, Festival, Muziek | Permalink |  Facebook

31/10/2013

Review: Transit 2013 dag 1 - Nadar Ensemble

Nadar Van vrijdag 25 tot en met 27 oktober vond het festival voor nieuwe muziek Transit plaats in het Leuvense cultureel centrum STUK. Zoals steeds was het een erg gevarieerd programma waarin de creaties als van ouds de hoofdmoot vormden. Dat houdt natuurlijk altijd wat gevaren in. Maar zonder het lef om het nieuwe te zoeken is er de status quo. En status quo vervlakt verdieping tot vermaak en verdwaasde verveling.

Natuurlijk komt dat nieuwe niet zomaar uit de lucht vallen. Eerst en vooral is er de ervaring en de kennis van de programmator, en, niet te vergeten, diens netwerk. Bovendien is er de invloed van de uitvoerders zelf die uiteraard ook hun voorkeur zoveel als mogelijk laten gelden. En er is de dwang van de context: de duur van het concert, de zaal, de bezetting, en, niet onbelangrijk, de prijs, maar dit laatste geheel terzijde. Ik doe dit even uit de doeken omdat dit de verklaring  kan zijn waarom dit festival zo gevarieerd is of althans gevarieerd lijkt. Want al met al, en dat hoop ik duidelijk te maken, zijn er niet zoveel verschillende paradigmata aan de orde.

Dit kwam al tot uiting in het eerste concert, met het Nadar Ensemble. Het concert opende met 'Quakea Quartet 2013' van het componistenduo Jasper & Jasper. De titel is een samentrekking van Quartet en Ikea en is meteen een indicatie van de guitigheid van deze kerels. Zij houden zich onledig met het knutselen van nieuwe instrumenten waarvan de bestanddelen vaak oneigen zijn aan een muzikale context. In dit geval zijn dat in staaldraad gevlochten manden van de meubelwinkelketen Ikea, met verschillende grootte, waarop telkens een fietsband is gespannen. Ik geloof dat iedere jonge onderzoeker in zijn kindertijd wel eens een elastiekje tegen of in een hol voorwerp heeft geplaatst, of tussen zijn tanden, om vervolgens in alle ernst trekkend aan de elastiek te improviseren. Hier maakte men echter bovendien gebruik van contactmicrofoons waarbij de voortgebrachte klank wordt behandeld door specifieke software. Dat leverde soms best intrigerende klanken op. Ik geloof ook dat er niet veel meer klanken uit dit instrument te halen waren. Wat ook best wel leuk was, was dat de traditionele opvatting over het strijkkwartet volledig werd overgenomen. Het stuk was uitgeschreven, waarbij de verschillende partijen duidelijk een wisselwerking aangingen. Met zoveel gein werd het publiek behoorlijk vermaakt. Maar het oversteeg de kwinkslag niet. Over de gegevenheid dat het niet meer was dan dat bestond grote eensgezindheid. Over dat dit echter helemaal niet erg was evenzeer. Dat ernstige muziek maar om te lachen is doet me toch de wenkbrauwen fronzen. Met dit soort werken haalt men naar ik vrees een paard van Troje binnen door oppervlakkig effect en puberale branie de plaats van grondige overschouwing te laten innemen. Het kan dan nog zo leuk zijn als het wil. Het wordt anders wel mooi voorgesteld: 'De nieuwe, voor het publiek nog onbekende instrumenten nodigen de toeschouwer uit om te luisteren, maar ook om intens onderzoekend waar te nemen, om zintuiglijk en conceptueel te begrijpen wat hem of haar wordt voorgeschoteld.'Nu, toeschouwers die menen dat ze door instrumenten worden uitgenodigd om een en ander te doen en te begrijpen hebben doorgaans een psychose. Mensen die hen dat wijsmaken zijn charlatans. Als dat hun publiek is, hebben ze zich van instelling vergist, hoop ik.

Wie ernst nog wel ernstig neemt is ongetwijfeld Stefan Van Eycken. Na de branie toonde Van Eycken rust, bedachtzaamheid, een verhelderende afstand en volwassenheid. Wie het werk van Van Eycken kent herkende prompt zijn muzikale taal. Of dit in zijn voordeel spreekt is weer wat anders. Het stuk heet 'Hibernalicum' wat de dierkundige bepaling is van de plaats waar dieren (maar ook planten) overwinteren. Van dit tastbare gegeven leidde hij een algemenere beschouwing af, namelijk de vertraging van de werking van het wezen van iets, het sluimeren en het wachten dat er op volgt, tot het ogenblik dat de eigen mogelijkheden weer ten volle ontplooit kunnen worden. Deze bedenking krijgt zijn weerslag in de ontwikkeling van de muziek. Muziek is bij uitstek een beweging, een voortschrijden. Zonder tijd geen muziek. Dit kwam tot uiting in een verminderende muzikale beweging.tot aan de grens van het stilvallen, dus de stilte. Maar die bleef uit. Het minimale wordt het vitale, wordt de kern van een toestand, een grenstoestand tussen activiteit en rust. Het trillen van de klanken sluimerde, om zich tegen het einde aan als beweging te hervatten. Ik hoorde ook ergens een verwijzing naar een hartslag, wat ik vreemd vond en ook een beetje jammer, want plots kreeg het werk een beschrijvende kant, die de voorheen vooral klankgerichte benadering wat in een ander daglicht plaatste. Na deze vermoedde hartenklop viel het stuk bruusk stil. De toestand van wachten eindigt. Hoewel het stuk zich dus amper ontplooide en het klankbeeld heel broos was, werd heel nadrukkelijk een indringende gesteldheid opgeroepen. Het vrijwel onbewogene bewoog mij. Om Van Eycken nu een Onbewogen Beweger te noemen is uiteraard schromelijk overdreven. Hoe het ook zij, de verklanking van de idee dat het minimale een vitaal belang krijgt raakt me. Vanuit cultureel oogpunt is dit wat we vandaag het meeste missen: de rust om goed na te denken, om iets grondig uit te zoeken door de traagheid van het zoeken, om zich terug te trekken uit de drukte van alle dag, om tenslotte de volledige beweging te kunnen hervatten, zich cultureel te ontplooien.

Nadien volgde 'Found Compositions' van Thomas Smetryns. Het is een werk dat onderhanden is en waaruit Smetryns vijf stukken voorstelde. De stukken hebben als oorsprong gevonden voorwerpen als foto's, gravures, teksten die de componist met de jaren vergaarde. In dit geval zijn dat een foto van een gebroken schoolbord met notenbalken, volkenkundige foto's van kenmerkende taferelen uit West-Europa in het begin van  vorige eeuw, te weten twee kindjes die op een fluitje van een cent spelen. Dan is er nog een collage van medische gravures; een gravure op zich, en tenslotte een advertentie van ondermeer vijf piano's. Deze zichtbare thema's worden ook telkens geprojecteerd tijdens het bijbehorende stuk. Soms zoekt Smetryns een muzikaal tegenbeeld, zoals daar waar het beeld van de twee fluitende meisjes getoonzet wordt voor twee blokfluiten en tamboerijn, die dan een door middel van een eenvoudig deuntje een herderlijk tafereeltje schetsen. Anderzijds worden de beelden louter feitelijk gebruikt. In het derde en vierde stuk is het beeld kennelijk een grafische partituur. In het ene stuk een doorlopende partituur waarin samengestelde gravures verticaal aaneensloten en waarbij je door projectie het verloop van de partituur kon volgen. Zo kon je horen hoe met dit gegeven de muziek werd bepaald. Het klankbeeld was behoorlijk coherent waardoor ik vermoed dat Smetryns vrij duidelijk de regels van interpretatie heeft omschreven. Dat gold ook voor het andere stuk waarbij een grafische partituur werd gebruikt. Hier was er slecht één statisch beeld, een gravure van een landschap dat in verticale repen was verdeeld. Elke reep leek daadwerkelijk op een notenbalk. De grafische elementen werden duidelijk nagenoeg als notenmateriaal gebruikt veeleer dan als louter suggestie van verhoudingen, tempo en toonhoogte. In het vijfde stuk, tenslotte, staan vijf platenspelers zoals op de afbeelding op het podium opgesteld. Op deze toestellen worden telkens een plaat afgespeeld met muziek van Smetryns die hij voor dit stuk schreef en op plaat liet stansen. Deze muziek wordt aangevuld door vijf uitvoerders. Een en ander was erg mooi en bij momenten zelfs liefelijk. Ik hou wel van diens tederheid. Alleszins was de navorsing om buitenmuzikaal materiaal om  te zetten naar een muzikale inhoud intrigerend. Drie benaderingen, die elk op zich reeds langer onderwerp zijn van compositie bij verscheidene componisten, werden hier in eenzelfde schoonheidsbetrachting vervat. Wat Smetryns nu precies betracht is me echter niet altijd duidelijk, en komt me soms wat halfslachtig over.

Na de pauze werd 'Deffekt' van Bruno Nelissen gebracht. Het stuk is geschreven voor drums, mezzosopraan, piano, klarinet, fluit, viool en cello (als ik me goed herinner). Die laatste vier muzikanten zaten er volkomen voor spek en bonen bij. Niet alleen zaten ze vanachter terzijde op het podium, maar vooral was de balans bijzonder slecht. De drums overheersten des te meer. Samen met de mezzosopraan vormden ze de muzikale kern. De stem werd gedurende het ganse werk door een vocoder vervormd. Daarbij had je twee onderscheiden toepassingen. De mond werd op een vrij mechanische wijze als klankkast gebruikt door bepaalde standen van lippen en kaken e.d., waarbij de zang enkel uit vocalises bestond. Door de bijkomende vervorming van de vocoder gaf dit effecten die nogal aan elektrische gitaar, al dan niet met feedback deden denken. Hierdoor had een en ander een nogal hoog rockgehalte. De drumpartij was over het hele werk een aangehouden bravourestuk, met nogal wat complexe ritmische patronen. In het tweede deel proclameerde de mezzosopraan een Engelse tekst, vermoedelijk van de componist zelf. Deze tekst handelt over allerlei gebroken dingen. De zangeres werd begeleid door de pianiste, drums, en zoals gezegd , een stel nutteloze muzikanten. De muziek deed vaak denken aan de Dresden Dolls. Ook dit werk liet het publiek zich klaar en duidelijk welgevallen. Ik had er een wat vreemd gevoel bij. Niet zozeer omdat de muziek duidelijk doordesemd was met invloeden uit de populaire muziek. Dat gebeurt steeds vaker, wat helemaal niet zo eigenaardig is. Het is zo'n beetje zoals in het onderwijs. Toen ik school liep waren er nog uitsluitend jongens- en meisjesscholen. De leden van de ene school waren vreemd aan de anderen. Wederzijds contact verliep nogal stuntelig. Mijn kinderen hebben nooit anders dan gemengd onderwijs gekend. De omgang tussen beide seksen gebeurt spontaan. Toch trekken beiden zich grotendeels in hun eigen wereldje terug. De ene groep zoekt wel toenadering tot de andere, die hen dan hooghartig afwijst. Dit om maar te zeggen dat er heden ten dage amper jonge componisten te vinden zijn die niet op een spontane manier met populaire muziek in contact zijn gekomen, er zelfs vaak van doordrongen zijn geweest. Andersom is dat in de verste verte niet gebeurd, en is de afwijzing van actuele kunstmuziek nagenoeg volkomen. Maar dit geheel terzijde. Wat Nelissen alvast gemeen heeft met veel populaire muziek is de opdringerige wijze waarmee hij op het gevoel wil werken en het hoge geluidsniveau die dit gevoel ook ons lichaam moet laten binnendringen. Hij is hierdoor zeker verwant aan iemand als Serge Verstockt. Al is er een nogal wezenlijk verschil. Net zoals bij alle esthetische uitdrukkingen is het hoe, namelijk de methode, de middelen en de techniek wezenlijk. De vraag is welke inhoud men als grondslag neemt. Bij Verstockt is duidelijk dat de inhoud een verband heeft met de muzikale retorica, zowel binnen de klassieke, de moderne als de popmuziektraditie. Deze vindt hij zonder meer problematisch. De mogelijkheden die hij aanbiedt om met dit probleem om te gaan liggen grotendeels binnen de muzikale kwaliteiten, de klank zelf. Bij Nelissen is dat denkelijk niet het geval. Hij volgt naar eigen zeggen een gedachtenstroom, wat per defenitie niet erg strikt en vaak weinig doordacht is. Al is het zonder meer virtuoos. Verstockt denkt na over verschraling, bij Nelissen betwijfel ik dat.

Wie dat alleszins wel doet is Michael Beil met 'Exit to enter'. Net als bij Verstockt staat de werking van een mededeling centraal. Ook bij hem is het visuele essentieel. Maar Beil gaat nog een aantal stappen verder. Niet zozeer de muziek wordt gevisualiseerd, maar het musiceren zelf, en de communicatie tussen de muzikanten. Wat gevisualiseerd wordt, wordt in klank weerspiegeld. Er is een zeer vreemde en nogal boeiende verdubbeling: de handeling wordt inhoud, de inhoud wordt handeling. Dit brengt verwarring met zich mee over wat met wat vereenzelvigd wordt en kan of mag worden. De inhoud is een handelwijze die wordt uitgevoerd door muzikanten, die door het uitvoeren van het procédé er één worden. Wat gevoelsmatig overblijft is verwondering, verbluft worden, niet een inhoudelijke overdracht, laat staan persoonlijke inleving. Het concept om deze doorwrochte idee een kunstzinnige samenhang te geven is eigenlik eenvoudig. Rechts van het podium staan de muzikanten opgesteld. In het midden, tegen een scherm, staan twee stoelen. Op het linkse gedeelte van het scherm worden de beelden gericht. Tijdens de muzikale uitvoering staan telkens twee muzikanten op, meestal met een instrument of een gelijkend voorwerp. Zij nemen plaats en stellen een aantal handelingen die zeer uitgepuurd zijn en vaak naar het musiceren verwijzen, maar soms ook naar het aanwezig zijn op de stoelen zelf, of naar een soort duistere code. Dan keren de muzikanten terug waarna ze worden vervangen door twee andere muzikanten. Deze estafette loopt door tot het einde. Vervolgens wordt elk tafereel geprojecteerd, en vervangt zo de oudste van vier projecties, en zo voort. In tegenstelling tot meestal vormde het samengaan met beeld en muziek een volkomen samenhangend geheel. Veel was ook te danken aan de feilloze technische uitvoering van de live video. De synchronisatie was perfect. Zelden gezien. Het effect van de voorstelling was enorm groot. Gejuich en gejubel waren Beils deel.

Peter-Paul De Temmerman
journalist actuele kunstmuziek
31 oktober 2013

Elders op Oorgetuige :
Transit openingsconcert met een neus voor avontuur, 23/10/2013
Transit als vanouds: spannend, eigenzinnig, avontuurlijk..., 22/10/2013

23/10/2013

Transit openingsconcert met een neus voor avontuur

Nadar Transit start als vanouds springlevend, met vier creaties van jong Vlaams talent én een recent referentiewerk. Jasper&Jasper schrijven een kwartet voor hun zelf ontworpen Quakea instrumenten. Bruno Nelissen van e-gitaarkwartet Zwerm gaat in interactie met de muzikanten van Nadar. Stefan Van Eycken zorgt voor subtiele klanken, onvoorspelbaar en vluchtig. Thomas Smetryns integreert oude plaatopnames in zijn nieuw werk voor Nadar. Het buitenlands referentiewerk van Michael Beil voor live video, audio opnames en zes musici heeft een stevige theatrale dimensie. Het jonge Nadar ensemble zit sinds zijn Transitdebuut in 2010 in de lift, ook internationaal, met optredens op grote nieuwe muziekfestivals zoals in Darmstadt en Donaueschingen. 

Het spektakelstuk van de avond is 'Exit to Enter' dat de Duitse componist Michael Beil speciaal voor Nadar schreef. Naar goede gewoonte betrekt Beil de uitvoerders van zijn werk in het ontstaansproces. Zo zijn de muzikanten op drie niveaus betrokken: als spelende uitvoerders in het duister, als playbackende acteurs in de spots en op de op voorhand opgenomen videobeelden. Door de gespeelde geluiden soms wel en soms niet overeen te laten komen met de bewegingen van de acteurs en de muzikanten in de video ontstaat er een vreemd spel van verwachting en al dan niet inlossing.

'Exit to Enter' is echter meer dan een performance, want zoals wel vaker bij Beil is ook de muziek op zich al de moeite waard. Hier kiest de Duitser voor een erg toegankelijk geluid dat in het eerste deel helemaal gekleurd wordt door een even obsessieve als repetitieve staccatoritmiek. Wanneer het geluid van de ondes-Martenot binnenkomt, duikt de muziek in de sensualiteit van Messiaen. Alsof de murwgedraaide luisteraar-kijker dan nog weet waar hij aan toe is.

Programma :

  • Jasper&Jasper, creatie
  • Thomas Smetryns, creatie
  • Stefan Van Eycken, creatie
  • Bruno Nelissen, creatie
  • Michael Beil, Exit to Enter

Tijd en plaats van het gebeuren :

Nadar Ensemble : Jasper&Jasper, Smetryns, Van Eycken, Nelissen, Beil
Vrijdag 25 oktober 2013 om 20.30 u
(Inleiding door Mark Delaere om 19.45 u )
Kunstencentrum STUK - Leuven
Naamsestraat 96
3000 Leuven

Meer info : www.festivalvlaamsbrabant.be en www.nadarensemble.be

Extra :
Thomas Smetryns, 3 Ways to Drifty Apart: In a Faint Manner door Aton'&Armide, Koen Van Meel op Kwadratuur.be, 10/10/2013 (met tijdelijke audio)
Jasper & Jasper : jasperandjasper.be
Thomas Smetryns : www.myspace.com/thomassmetryns, www.matrix-new-music.be en youtube
Stefan Van Eycken op www.matrix-new-music.be en youtube
Bruno Nelissen op www.zwerm.be
Michael Beil : www.michael-beil.com en youtube

Elders op Oorgetuige :
Transit als vanouds: spannend, eigenzinnig, avontuurlijk..., 22/10/2013
Ictus Zone Nadar Ensemble : Dubbelganger, 17/12/2012

Bekijk alvast Michael Beils 'Exit to Enter', uitgevoerd door het Nadar Ensemble

11:05 Gepost in Concert, Festival, Muziek | Permalink |  Facebook

27/08/2012

Muziek voor heteluchtballonnen en ensemble in Sint-Nilaas en Rotterdam

Exit F Ooit gedacht dat een heteluchtballon muziek kon maken? Op de Grote Markt van Sint-Niklaas en op het Schouwburgplein in Rotterdam wordt nu een compositie uitgevoerd voor 4 heteluchtballonnen en ensemble. Met geprepareerde instrumenten, luchtballonmotoren, plastic bekertjes, knikkers, elektrische tandenborstels neemt het Nadar Ensemble het publiek mee op een wel heel bijzondere reis.

De compositie, 'Exit F', komt van de grensverleggende Duitse componist Michael Maierhof. Zijn muziek leverde wereldwijd al een golf aan enthousiaste reacties op. Maierhof zegt over Exit F: "Voor mij is het een outdoor muzikaal concert met bijzondere instrumenten. Ik beschouw de heteluchtballon als een echt instrument. De ballonnen behoren tot de partituur en de ballonvaarders volgen de aanwijzingen van de dirigent."

Michael Maierhof is een Duits componist van voornamelijk kamermuziek, vocale muziek en multimediale toepassingen. Hij studeerde wiskunde in Kassel en geschiedenis annex filosofie in Hamburg. Zijn werk kenmerkt zich door ludieke titels (Minus 1 voor juniorenorkest, Techno in Tüten voor 5 versterkte plastic zakken of Error voor gemengd koor) en een heel vrije formele aanpak. Ook zijn bezettingen (zoals bv 'Plastikquartett' voor vier drinkbekertjes, een ballonensemble in 'Shopping I') zijn op zijn minst als 'merkwaardig' te noemen.

Tijd en plaats van het gebeuren :

Nadar : Michael Maierhof, Exit F
Vrijdag 31 augustus 2012 om 23.00 u
Grote Markt Sint-Niklaas

Gratis toegang, voor een zitplaats wel reserveren via www.vredefeesten.be/nadar
--------------------------
Vrijdag 7 september 2012 om 22.30 u
Schouwburgplein Rotterdam

Gratis toegang

Meer info : www.nadarensemble.be en www.gergievfestival.nl

Extra :
Michael Maierhof op www.composers21.com en youtube

07:51 Gepost in Concert, Muziek | Permalink |  Facebook

07/03/2012

Nadar combineert muziek en film met samples als uitgangspunt

sampling In een tijdperk waarin het internet toegang verschaft tot een nooit geziene stortvloed aan informatie, verrast het niet dat 'sampling' een opleving kent. Videokunstenaars Nicolas Provost (1969) en Martin Arnold (1959)  transformeren fragmenten uit Hollywoodfilms tot een hallucinante dan wel hilarische vervreemding optreedt. De herhaling, vertraging en versnelling die Arnold op het beeld toepast, voert componist Bernhard Lang zuiver akoestisch uit in zijn 'Differenz/Wiederholung 1'. Drie andere componisten samplen dan weer digitaal de muziek die op het podium gespeeld wordt. Stefan Prins plaatst naast elke instrumentale uitvoerder een tweede die met een joystick zijn partner samplet en virtueel ontdubbelt. Jorge Sanchez-Chiong haalt daar ook nog eens de turntable bij, het hiphopinstrument dat samplen 'common practice' maakte. De 'Aktionskunstler' Johannes Kreidler tot slot, jent de Duitse auteursrechtenvereniging met een compositie van 33 seconden, opgebouwd uit samples van meer dan 70.000 auteursrechtelijk beschermde werken. Alle werken samen demonstreren de passie voor hedendaagse muziek van Nadar, een piepjong collectief van Vlaamse topmuzikanten.

Nadar Ensemble werd in 2006 opgericht door een aantal jonge muzikanten, afgestudeerd aan verschillende conservatoria over heel Vlaanderen. Gedreven door een gemeenschappelijke passie voor hedendaagse muziek, probeert Nadar in zijn repertoire de jongste generatie nationale en internationale componisten centraal te stellen. Het ensemble doet dat door onder meer workshops te geven, compositieopdrachten uit te schrijven, een groot belang aan creaties te hechten en zeer nauw met componisten samen te werken. Zo is er sinds 2007 bijvoorbeeld een intense meerjarige samenwerking met de Duitse componist Johannes Kreidler.

Waarom koos het Nadar Ensemble voor een concert met sampling als uitgangspunt ? Stefan Prins : "Meer en meer zien we hoe componisten, muzikanten en filmmakers naar sampling teruggrijpen, en dat heeft alles te maken met het huidige digitale tijdsgewricht Je zou het internet kunnen zien als een gigantische sample bank. Alles is voorhanden. Je hoeft als kunstenaar je materiaal niet meer per se zelf te maken, je kan het even goed gewoon van het net plukken. Samplen dus."

Nadar heeft een programma samengesteld met zowel muziek als film. Een bewuste keuze voor multi-medialiteit ? Stefan Prins : "Ensernble Nadar is genoemd naar Nadar, bet pseudoniem van Gaspard-Félix Tournachon, uitvinder van de befaamde nadarhekkens, maar daarnaast ook fotograaf, spion, karikaturist, en zo veel meer. Hij organiseerde ook salons waarin hij allerhande kunstensars, filosofen en wetenschappers samenbracht. Vooral dat laatste strookt met wat we willen doen. We geloven sterk dat multi-disciplinariteit en multimedialiteit een surplus opleveren, bij uitstek in de klasslake concertsituatie. Toen we een vroege film van Nicolas Provost zagen, wisten we meteen: met hem moeten we eens samenwerken. In de film 'Long Live the New Flesh' samplede Provost fragmenten uit B-horrormovies en onderwierp die dan een digitaal degeneratieproces, zoals je dat ook soms hebt bij slecht gestreamde fimpjes op hct internet. Hij doet er dus nog een schepje esthetische horror bovenop.
Een andere beeldsampler is Martin Arnold. In zijn film 'Life Wastes Andy Hardy' neemt hij een oude zwart-wit Hollywoodfilm als uitgangspunt. Een liefdevolle scène waarin een zoon zijn moeder kust, heeft hij uitgelengd door korte cellen te loopen, waardoor de teder bedoelde gebaren iets mechanisch krijgen, en de film daardoor bijna griezeliger wordt dan de horrorbeelden van Provost. Hij gebruikt sampling dus om de stereotiepe, zeemzoeterige representatie van menselijke verhoudingen in Hollywoodfilms te deconstrueren."

Provost is een grote fan van zijn bronmateriaal. Sampling is voor hem een liefdesverklaring. Arnold gebruikt sampling dan weer om een esthetica af te wijzen. Loopt die tweedeling ook doorheen het programma? Stefan Prins : " Zo zwart-wit is het niet. Al kan je zeggen dat Jorge Sanchez-Chiong en Alexander Schubert eerder de traditie omhelzen dan ze afwijzen. Ze gebruiken het principe van sampling om het bestaande medium te verrijken, bijna als verlengstuk van de natuurlijke akoestiek. Schubert put uit de traditie van free-jazz en hardcore, rnaar plaatst de samples in een andere context. Zijn muziek onderzoekt de gespannen verhouding tussen vrijheid en conventionalisering, die typisch is aan free jazz. Jorge Sanchez-Chiong werkt dan weer met stijlcitaten uit de techno, die hij combineert met een klassiek-instrumentaal ensemble terwijl hij zelf de turntables hanteert. Bij componist Johannes Kreidler staat de deconstructie meer centraal. In 'Product Placement', de documentaire die we tonen tijdens de pauze, lanceert hij een adminsitratieve splinterbom gericht tegen de Duitse auteursvereniging. Hij diende een 'compositie' in van 33 Seconden, bestaande ult 70.000 samples uit auteursrechtelijk beschermdle werken waarvoor hij netjes alle formulieren invulde om zo het systeem te ontwrichten. Hij stamt als 'Aktionskunstler' dan ook uit een Duitse marxistische muziektraditie, die op haar beurt de traditie onder vuur neemt."

In welke traditie plaats jij jezelf ? Stefan Prins : " Ik schep er nog altijd een groot genoegen in met klank te boetseren en muziek te maken die ik structureel en klankmatig interessant vind. Maar ik wil met wat ik doe ook iets zeggen over de wereld, of beter, mechanismen bloot te leggen die ons wereldbeeld bepalen. 'Piano Hero' speelt bijvoorbeeld met de vervlechting van virtualiteit en realiteit, en onderzoekt hoe die vervlechting ons perspectief verandert en onze observatie beïnvloedt. Maar het gaat even goed over de muzikale praktijk, over technische en technologische virtuositeit. Pianist Elisa Medinilla triggert met haar fysieke handelingen geluids- én beeldsamples die overeenkomen met 36 handelingen op het frame van een piano. De handelingen de je op het scherm ziet, stroken met wat je hoort, maar vallen niet samen met wat de uitvoerder fysiek doet."

Wat vind je dan van de compositie van Bernard Lang, die herhaling als uitgangspunt neemt ? Stefan Prins : "Lang gebruikt herhaling op een sluwe manier. Zijn compositie 'Differenz/Wiederholung 1' is het scharnierstuk tussen muziek en film binnen dit programma. Lang schreef het na het zien van 'Life Wastes Andy Hardy', de film van Martin Arnold. In deze compositie heerst op microniveau grote voorspelbaarheid. Maar in de manier waarop hij de korte her halingsmodules aaneenlast sluipen variaties. Door menselijke uitvoerders, die per definitie niet perfect zijn, herhalingen te laten spelen, lokt hij minuscule afwijkingen uit, en ook dat leidt tot onvoorspelbaarheid. Zo beinvloedt hij heel slim de manier waarop je luistert: je let niet op de herhaling, wel op de afwijkingen"

Wat heeft Lang's compositie nag met sampling te maken ? Stefan Prins : "Lang putte zijn materiaal uit een improvisatie samen met een turntanlist. Daaruit knipte hij korte stukken die hij uitschreef en arrangeerde. Hij samplet dus een turntablist die zelf al samples gebruikt. Sampling in het kwadraat dus. Door de sampless opnieuw 'analoog' te maken, moet hij technieken die eigen zijn aan 'turntablism' herschrijven naar een instrumentaal ensemble. Die overdracht zorgt voor spannende muziek. Maar 'Differenz/ Wiederholung' gaat meer dan over muziek alleen. Niet voor niets verwijst zijn titel naar het gelijknarnige werk van Gifles Deleuze. Lang schrijft verklankte filosofie, zou je kunnen zeggen." (*)

Workshop sampling
In een samenwerking tussen Nadar, MATRIX en Handelsbeurs Concertzaal verzorgt Johannes Kreidler in het kader van dit concert workshops rond sampling voor jonge musici uit Vlaamse muziekscholen. Als 'voorprogramma' van dit concert is er een uniek 'toon'moment waar [EnsembleXXI] (Leuven, o.l.v. Kim Van den Brempt) samen met Vinim (Gentbrugge, o.l.v. Frederik Croene) hun nek uitsteken na enkele maanden onderdompeling in de wondere samplewereld door Jasper Van Paemel, Jasper Braet en Johannes Kreidler.

Programma :

  • Bernhard Lang (1957), Differenz/Wiederholung 1 voor fluit, cello en piano (1998)
  • Jorge Sanchez-Chiong (1969),Used future voor versterkt ensemble, turntables en electronics (2009)
  • Alexander Schubert (1979), Superimpose III - Infinite Jest voor elektrische gitaar, saxofoon, percussie en live-elektronica (2010)
  • Stefan Prins (1979), Piano Hero #1 (2011)
  • Filmvertoningen: Martin Arnold: Alone. Life Wastes Andy Hardy (1998) - Johannes Kreidler: Product Placement (2008) - Nicolas Provost: Long Live the New Flesh (2009)

Tijd en plaats van het gebeuren :


Nadar : Free Samples
Zaterdag 10 maart 2012 om 20.15 u - met toonmoment workshop sampling om 19.15 u
Handelsbeurs Gent

Kouter 29
9000 Gent

Meer info : www.handelsbeurs.be en www.nadarensemble.be
-----------------------------------
Nadar : Free Samples
Zaterdag 17 maart 2012 om 20.10 u
CC Sint-Niklaas - Museumtheater

Zwijgershoek 14
9100 Sint-Niklaas

Meer info : www.ccsint-niklaas.be en www.nadarensemble.be

(*) Bron : Wannes Gyselinck : "De Kwadratuur van de sample. Een gesprek met Stefan Prins, componist en co-leider van het Nadar Ensemble", in het programmaboekje van de Handelsbeurs.

Extra :
Bernhard Lang : members.chello.at, en.wikipedia.org, brahms.ircam.fr en youtube
Jorge Sanchez-Chiong op www.edition21.at
Alexander Schubert : www.alexanderschubert.net en youtube
Stefan Prins : www.stefanprins.be en www.matrix-new-music.be
Johannes Kreidler : www.kreidler-net.de en youtube
Jasper Van Paemel & Jasper Braet (Jasper & Jasper) : jasperandjasper.be

Elders op Oorgetuige :
Nadar brengt werk van Simon Steen-Andersen, Johannes Kreidler en Stefan Prins in deSingel, 18/10/2011

Bekijk alvast Johannes Kreidlers Product Placement performance



en dit fragment uit Nicolas Provosts Long Live the New Flesh



19:38 Gepost in Concert, Muziek | Permalink |  Facebook

18/10/2011

Nadar brengt werk van Simon Steen-Andersen, Johannes Kreidler en Stefan Prins in deSingel

Nadar Het jonge Vlaamse ensemble Nadar maakt furore in binnen- en buitenland. Naast componist-dirigent Daan Janssens en componist-pianist Stefan Prins is de Deense componist en rijzende ster Simon Steen-Andersen een van de artiesten in residentie. Hun programma voor de Muziekstudio van deSingel begint met het lijfstuk 'Nothing Integrated' van Steen-Andersen. Een werk voor extreem versterkte klarinet, percussie, cello en live video. 'Musik mit Musik' is het credo van de jonge Duitse componist Johannes Kreidler. Ook voor 'In Hyper Intervals' gebruikt hij een gigantische database aan samples, versnipperd en vervormd in dialoog met akoestische instrumenten. In 'Fremdkörper #1' van Stefan Prins worden vier instrumenten en live electronics versterkt door gitaarversterkers. In het tweede luik van het concert wordt het publiek uit de concertzaal geleid en naar de Blauwe Foyer gebracht waar Kreidlers 'Fremdarbeit' in een informele setting staat. Aan het eind wacht je daar een frisse pint.

Nadar Ensemble werd in 2006 opgericht door een aantal jonge muzikanten, afgestudeerd aan verschillende conservatoria over heel Vlaanderen. Gedreven door een gemeenschappelijke passie voor hedendaagse muziek, probeert Nadar in zijn repertoire de jongste generatie nationale en internationale componisten centraal te stellen. Het ensemble doet dat door onder meer workshops te geven, compositieopdrachten uit te schrijven, een groot belang aan creaties te hechten en zeer nauw met componisten samen te werken. Zo is bijvoorbeeld Simon Steen-Andersen (van wie Nadar dit jaar een monografische Cd opneemt) composer-in-residence sinds 2007 en is er een intense meerjarige samenwerking met de Duitse componist Johannes Kreidler.

Simon Steen-Andersen (1976) studeerde compositie aan het conservatorium van Arhus, Freiburg, Buenos Aires en Kopenhagen. Hij kreeg les van onder meer Bent Sorensen en Mathias Spahlinger. Andersen won reeds verschillende prijzen (oa de Kranichsteiner prijs in Darmstadt, Presence China 2008, ...) en zijn muziek wordt gespeeld op festivals over de hele wereld door tal van vooraanstaande ensembles en orkesten.

Bijgeluiden en choreografische bewegingen zijn twee constanten in de muziek van Steen-Andersen; muziek die gaat over gebaren, beweging en energie. Nothing Integrated is geschreven voor "extremely amplified" klarinet, slagwerk, cello en live video. De acties van de spelers lokken videobeelden op verschillende schermen uit, niet synchroon, niet met een 'controleerbare'’ delay maar met een eigen programma dat de projectie van de beelden ritmeert. Het beeld zelf is deels abstract, nu en dan kan je een hand vermoeden, zie je een oog, een mond of een ander herkenbaar object. Maar plots verschijnt de partituur en lopen beeld en klank wel synchroon. De muziek is deels percussief op alle instrumenten, bestaat deels uit afgezonderde klanken, waarbij de versterkte instrumenten nagenoeg elektronisch klinken. De compositie is ook opvallend 'traag' omdat vele fases met beeld 'stil zijn': de muziek stopt voor het beeld en omgekeerd.

De Duitse componist Johannes Kreidler (1980) studeerde van 2000 tot 2006 aan de Musikhochschule Freiburg. Hij kreeg daar compositie van Mathias Spahlinger, muziektheorie van Eckehard Kiem, orgel van Helmut Deutsch, piano van Felix Gottlieb en elektronische muziek van Messias Maiguashca en Orm Finnendahl. Daarnaast studeerde hij ook filosofie en kunstgeschiedenis aan de Universiteit van Freiburg. Via een beurs van de Europese Gemeenschap kon hij van 2004 tot 2005 aan het Instituut voor Sonologie in Den Haag studeren. Sinds 2006 doceert hij solfège en elektronische muziek aan de Hochschule für Musik und Theater in Rostock en aan het Hochbegabtenzentrum van de Musikhochschule in Detmold. Over het algemeen worden zijn composities als elektroakoestische beschouwd. Sommige werken werden op verschillende internationale tv-zenders uitgezonden.

Voor 'Fremdarbeit' heeft Johannes Kreidler samengewerkt met musici uit lageloonlanden: de Chinese componist X. Xiang uit Peking en een Indische audio-programmeur kregen de opdracht om 'stijlkopieën' of 'plagiaat' van Kreidlers eigen werk te maken. Hij gaf hen een aantal recente composities waarin hij zelf uitgebreid gebruik maakt van samples, meestal uit de popmuziek. Door zijn muziek te baseren op de sample of het citaat wil hij vragen stellen over de identiteit van de componist en ook van de compositie, over de rol van de media en uiteraard ook de vraag naar het auteursrecht in het digitale tijdvak, als een vorm van politiek en maatschappelijk engagement

Hij gaf Xiang 'Dekonfabulation, Kantate No future now”, met als bijkomende opdracht wat ragtime en samples van Maria Callas in te bouwen (in het laatste deel). Omdat China bekend staat voor plagiaat op allerlei gebied koos hij een componist in dat land. Xiang aanvaardt compositieopdrachten vanaf 10$, staat vermeld op zijn website. Het gaat dan meestal om muziek voor huwelijken of begrafenissen. Voor 30$ heeft hij Kreidiers opdracht aanvaard. De Indische programmeur R. Murraybay kreeg als opdracht een computerprogramma uit te werken, uitgaande van dezelfde composities die Xiang gekregen had. De kostprijs was 15$. Murraybay kon met zijn programma de werken van Kreidier analyseren en vond dat deze 25% sarnples bevatten, waarvan 70% popmuziek, 20% gesproken samples en 10% klassieke muziek. De hoeveelheid origineel materiaal die random gegenereerd is, blijft beperkt tot 35%. Het programma analyseerde ook volumes, timbres. stijl (pointillistisch tegenover lineair bijvoorbeeld). Uit deze stijlanalyse heeft Murraybay dan zelf een nieuwe stijlkopie 'afgeleid'.

Om de samples op een degelijke wijze te kunnen uitvoeren worden instrumenten speciaal behandeld. Zo is het keyboard in twee helften gesplitst. de bovenste toetsen klinken normaal, op de toetsen van de onderste helft zijn samples uit pop, klassieke muziek. Indische muziek en andere bronnen geprogrammeerd. Het klankresultaat is complex, snel wisselend, meerlagig heftig ritmisch. De herkenbaarheid van samples of citaten varieert sterk, maar herkenbaarheid is absoluut niet de hoofdbedoeling. Het probleem van het werken met citaten is daarmee (gedeeltelijk) opgelost: zodra Alban Berg, Bernd Alois Zimmermann of Luciano Berio met citaten gingen werken, verschoof de aandacht van de luisteraar naar het 'niet te missen' citaat. het moment van de herkenning, waardoor een volledige compositie 'misleid' werd naar de citaten. De componist wilde ook dat het citaat herkenbaar was als een betekenis meer, een toegevoegde dimensie aan zijn compositie. Bij Kreidier ligt dat heel anders, er is een overvloed aan citaten, zoals gezegd veelal quasi onherkenbaar; samples zijn opeengestapeld, aangewend in complexe combinaties of gehelen. De rijkdom van de sample, de reden om die te gebruiken, is immers dat het interessant materiaal is, dat een plaats krijgt in de nieuwe compositie.

'Fremdarbeit' wekte heel wat reacties op in Duitsland. Het feit dat Kreidler voor een kleine som geld iemand uit een laagloonland zelf 'uitbuitte', werd hem verweten, terwijl hij zelf in publiek zei dat hij 1500 euro voor deze compositieopdracht had gekregen. Het feit dat hij iemand anders 'zijn' muziek laat componeren, waardoor effectief de vraag naar auteur en auteursrechten onoplosbaar wordt, werd hem eveneens verweten. Kreidler antwoordde dat dat met globalisering te maken heeft, dat het keyboard dat hij gebruikt hoogstwaarschijnlijk ook in China gemaakt is, net als de kleren van vele mensen (ook in zijn publiek), maar dat daartegen niemand protesteert. Verder zei hij dat het zeker om 'zijn' muziek gaat, zelfs wettelijk. omdat hij die gekocht heeft.

Kreidler contesteert ook het oordeel van het publiek. Vele mensen zeggen hem dat zijn stukken beter zijn dan de stijlkopieën van de Chinese en Indische muzikant Hij meent dat dat een soort 'conditionering' is omdat het publiek wist wat van wie is. Zelf schat hij de bestelde stukken hoog in omdat ze bijna een remix zijn van zijn eigen muziek en daardoor echt niet minderwaardig aan het origineel kunnen zijn. De veroordeling van de kopie zou dus integendeel een veroordeling van het origineel met zich meebrengen.

'In Hyper Intervals' is een compositie in zes delen voor viool, klarinet (en basklarinet), slagwerk, piano en sampler. De tape bevat samples van zeer uiteenlopende aard. Het materiaal op de tape is door Kreidler in detail beschreven: bij elke tussenkomst van de sampler geeft hij op de partituur een omschrijving van het materiaal, zoals: fragment in een gelijkmatig ritme, dicht veld van fragmenten, punten-veld van fragmenten, Wellness-Musik, korte geaccentueerde fragmenten, restanten, Motorrad-Sequenzen, pop rock noisy, enzovoort Het thema van het stuk is de fragmentering en 'Uberschreibung' van soundfiles.. Kreidler werkt met een zelf ontworpen computerprogramma, COIT, dat staat voor Calculated Objects in Time. Op het computerscherm kan hij 'objecten', een soort symbolen, uitzetten in de tijd en daardoor visueel een muzikaal verloop programmeren, met dense en minder dense, hoge en lage momenten en meer gradueel bepaalbare categorieën. Daarna worden de 'objecten' omgezet in het klassieke notenbeeld. COIT laat toe op een snelle wijze zeer complexe of 'volle' notenbeelden te ontwerpen, onvergelijkbaar sneller dan het handwerk van het noot voor noot neerschrjven. Het programma is ook erg soepel in het aanbrengen van veranderingen binnen een passage. Kreidler gebruikt COIT voor ruwe concepten, die hij achteraf meer verfijnt in het klassiek genoteerde notenbeeld. Hij omschrijft zijn gebruik van COIT als het bepalen van regels, volgens dewelke muzikale elementen zich moeten gedragen en de afwijking of uitzondering, waarbij de regel overtreden wordt. Zo formaliseert hij zijn compositorische werkwijze in processen (regels) met onverwachte elementen die bedoeld zijn om het geheel interessant en spannend te maken.

Componist, improvisator en pianist Stefan Prins begon als zevenjarige piano te spelen aan de muziekschool van Borgerhout en volgde nadien ingenieursstudies aan de VUB. Daar verbreedden zijn muzikale horizonten van het uitvoeren van muziek naar het improviseren en componeren. Nadat hij in 2002 afstudeerde als burgerlijk ingenieur, volgde hij een opleiding piano en compositie aan het Conservatorium van Antwerpen en een specialisatie aan de afdeling sonologie van het Conservatorium van Den Haag (2004 - 2005). Als uitvoerend muzicus creëerde hij, naast eigen werk, ook muziek van o.m. Karlheinz Essl, Mark Applebaum en Richard Barrett. Zijn interesse in de mogelijkheden van de technologie in een muzikale context, heeft zich sindsdien vertaald in zijn werk. De virtuele motor daarachter is het permanent in vraag stellen van bestaande mechanismen, tradities, denk - en werkwijzen en de daaruit voortvloeiende zoektocht naar actuele en zinvolle relaties tussen componist, partituur, muzikant, technologie, luisteraar, cultuur en maatschappij.

Stefan Prins over Fremdkörper : " Het Duitse woord "Fremdkörper" verwijst heel direct naar die donkere pagina in de westerse geschiedenis, waarin al wat vreemd was, in elke betekenis van het woord, uit de 'Arische' samenleving werd geweerd, gaande van al dan niet aanwijsbare 'vreemdelingen' tot minder aanwijsbare invloeden uit 'vreemde' landen/ culturen/filosofieën. Maar het Duitse substantief heeft ook een tweede betekenis: 'vreemd object, indringer'. Ten slotte valt nog op te merken dat dit Duitse woord tegelijkertijd enkelvoudig en meervoudig is. Al deze betekenissen hebben op een of andere manier hun weg gevonden in de conceptie en uitwerking van deze homonieme compositie.
Zo is elke muzikant bijvoorbeeld verbonden aan een gitaarversterker die naast hem/haar op het podium staat; een waarlijk fremdkörper. De traditionele singulariteit van de musicus op het podium wordt op deze manier doorbroken: de muzikant krijgt een aanwijsbaar, extra lichaam, een verlengstuk, waarin zijn klank ofwel versterkt wordt, ofwel vervangen wordt door een op voorhand opgenomen soundtrack op basis van bewerkte instrumentale samples van het respectievelijke instrument. Dit laatste gebeurt op de momenten dat het instrument niet speelt. Wanneer het instrument vervolgens opnieuw begint te spelen, wordt de soundtrack volautomatisch 'on hold' gezet, totdat het instrument opnieuw zwijgt. Op deze manier is er een constante wisselwerking tussen twee muzikale teksturen die in elkaar 'indringen' als vreemde objecten. Het instrument en de versterker zijn op dit moment twee fundamenteel van elkaar verschilllende objecten. In de loop van de compositie zullen beide 'lichamen' echter verschillende andere gedaantes aannemen en evenzeer versmelten tot één enkel 'extended body'.
Ook voor de micro-samenstelling van de electronische soundtrack is gebruik gemaakt van processen van intrusie en besmetting. De granulaire processen op basis waarvan de soundtrack werd gemaakt, grijpen op verschilllende manieren in op vier 'buffers' (lichamen), waarin zich telkens het op voorhand opgenomen materiaal van het respectievelijke instrument bevindt. Dit materiaal werd dan in meerdere of mindere mate gepenetreerd door materiaal uit de andere buffers om tot de uiteindelijke soundtrack te komen.
Ook bij het bespelen van de instrumenten worden vreemde objecten gebruikt, zoals een handventilator, platenspeler, ballonnen, lepels, chopsticks, sponsjes en ander huis-, tuin- & keukengerief. Tenslotte is er ook nog de kwestie van de 'vreemde invloeden'. Het moge duidelijk zijn dat zowel de klankwereld en de energie van de vrije improvisatiemuziek als die van de 'noise'-muziek van essentieel belang is geweest voor de genese van Fremdkörper." (*)
Fremdkörper werd geschreven voor Nadar in opdracht van Jeugd & Muziek Vlaanderen en werd op 9 december 2008 in Logos Foundation gecreëerd.

Programma :

  • Simon Steen-Andersen, Nothing Integrated (2007, Belgische creatie)
  • Johannes Kreidler, In Hyper Intervals (2006-2008)
  • Stefan Prins, Fremdkörper #1 (2008)
  • Johannes Kreidler, Fremdarbeit (2009, Belgische creatie)
  • Johannes Kreidler, Aktionen (video-installatie) Johannes Kreidler

Tijd en plaats van het gebeuren :

Nadar : Simon Steen-Andersen, Johannes Kreidler, Stefan Prins
Donderdag 20 oktober 2011 om 20.00 u
(Yves Knockaert in gesprek met Johannes Kreidler en Pieter Matthynssens om 19.15 u)
deSingel muziekstudio - Antwerpen
Desguinlei 25
2018 Antwerpen

Meer info : www.desingel.be en www.nadarensemble.be

Bronnen : (*) Stefan Prins op www.stefanprins.be en tekst Yves Knockaert voor deSingel, oktober 2011

Extra :
Simon Steen-Andersen : www.simonsteenandersen.dk, www.danishmusic.info en youtube
Johannes Kreidler : www.kreidler-net.de en youtube
Stefan Prins : www.stefanprins.be en www.matrix-new-music.be

21:55 Gepost in Concert, Muziek | Permalink |  Facebook

28/09/2011

What's Next toont nieuwe muziek in al haar diversiteit

What's Next Nieuwe muziek, klankkunst in al zijn vormen of gedaanten gebracht door jonge professionele artiesten. Frisse ensembles ontsproten uit de klassieke kamermuziektraditie, de hallucinerende avant:rock van Knalpot, een installatie/performance verbonden met plakband, de presentatie van de nieuwe geluidscatalogus van Tape That, de Belgische première van John Zorn's Book Of Heads en nog meer! Veel muziek, een gezellige bar, een heerlijk huisbereide festivalkeuken en dit alles in het prachtige art deco decor van Flagey!

What's Next ontstond vanuit een gemeenschappelijke drive en interesse in hedendaagse muziek. In de volle overtuiging dat deze muziek meer dan ooit leeft bij het jonge publiek, leek het ons een uitdaging hiervoor een nieuw podium uit de grond te stampen. What's Next biedt een platform voor de talrijke nieuwe, jonge en avontuurlijke ensembles, bands, componisten en klankkunstenaars die vandaag hun weg doorheen het muzieklandschap zoeken. In de volle overtuiging dat hedendaagse muziek veel meer is dan enkel 'hedendaags klassieke muziek' programmeert het What's Next Festival ook buiten de achterhaalde en gedateerde grenzen van de 'klassieke muziektraditie'. Projecten met een andere muzikale achtergrond zoals bijvoorbeeld rock, noise, impro of elektronica moeten ook aan bod komen. What's Next wil nieuwe muziek in al haar diversiteit tonen!

Van de vroege namiddag tot laat in de avond pendelt What's Next tussen concerten, performances, installaties en alles er tussen. In die tijd worden er negen uitvoeringen doorgejaagd. Optredende kunstenaars krijgen 45 minuten tot een uur, waardoor voorstellingen kort blijven. Zo wordt niet alleen de drive in het programma gegarandeerd, maar blijft het geheel ook toegankelijk. Wie niet valt voor het ene concept krijgt immers snel daarna al een nieuwe kans. Zo wordt de ook minder ingewijde bezoeker welkom geheten in de wondere, verrassende, maar bovenal gevarieerde wereld van de hedendaagse muziekcultuur.

Van de negen optredens zijn er maar enkele die het etiket van een 'gewoon' concert kunnen verdragen. Aftrappen gebeurt met een toonmoment van de Nadar Summer Academy, een project waarvoor de muzikanten van ensemble Nader eind augustus samenwerkten met 14 tot 20-jarige muzikanten. Op What's Next is de combinatie te horen in werken van Luciano Berio, Louis Andriessen, Simon Steen-Andersen, György Kurtág, Thomas Smetryns en in een groepsimprovisatie. Enkele uren later wordt Aton & Armide (het duo van pianiste Sara Picavet en cellist Benjamin Glorieux) versterkt met fluitiste Chryssi Dimitriou voor een programma met duo- en triomuziek van Bruno Mantovani, Beat Furrer, Kajia Saariaho en een creatie van Daan Janssens, medeoprichter van Nadar.

Net voor tienen speelt gitarist Kobe Van Cauwenberghe de verlengingen van Jazz Middelheim. De prominente aanwezigheid van John Zorn op de tweede dag van dat festival krijgt op What's Next een staartje wanneer Van Cauwenberghe Zorns 'Book of Heads' speelt: een verzameling van 35 studies waarvan de duur varieert van een halve minuut tot drie minuten en waarvoor heel wat speciale speeltechnieken gebruikt worden, naast hulpmiddelen als poppen, ballonnen, potloden en rijst.

Zorn schreef deze collectie stukken voor Eugene Chadbourne, maar het was Marc Ribot die ze in 1995 opnam. Indrukwekkende namen waar Van Cauwenberghe zich achter schaart, maar deze internationaal opererende oprichter van het gitaarkwartet ZWERM (een ensemble waar hij dit seizoen naar terugkeer) was tijdens zijn verblijf in de VS dan ook al mee verantwoordelijk voor de Amerikaanse creaties van Fausto Romitelli's 'An Index of Metals', 'Trash TV Trance' en 'Professor Bad Trip'.

Waar Van Cauwenberghe het gitaarpallet uitbreidt met extra technieken en de inzet van hulpstukken, gaan de duo's Tape That en Jasper&Jasper nog een stapje verder door zich helemaal te verlaten op doorgaans ongewone klankgeneratoren. Jasper Vanpaemel en Jasper Braet (van huis uit respectievelijk pianist en gitarist), studeerden allebei Sonologie in Den Haag. De kennis die ze daar opdeden, gebruiken ze nu voor hun eigen programma, waarin ze live gemaakte geluiden (van vocale klanken tot haarborstels) gaan uitvergroten, bewerken en transformeren.

Tape That bestaat uit de Nederlander Koen Nutters (bassist van opleiding en oprichter van het N Collectief) en de uit Zwitserland afkomstige, maar in Brussel wonende Christophe Meierhans. Nutters en Meierhans combineren samples, geluiden van concrete voorwerpen en field recordings tot zelfstandige composities. Karton, knippende scharen en gekrab in baarden vinden hun weg naar samples van Mos Def: niet in soundscapes, maar in volwaardige stukken die live of als installatie gebracht kunnen worden. Op What's Next komen Nutters en Meierhans hun 'Catalogue Volume 2' voorstellen.

Van de zuivere geluidskunst van Tape That en Jasper&Jasper naar multimediale kunst en performances: een stap die op What's Next in enkele minuten gezet wordt. Net als bij de Nadar Summer Academy geeft het festival ook hier een podium aan jonge kunstenaars. Anneleen De Causmaeckers 'About Tape' werd door de organisatoren geselecteerd uit de deelnemers aan Champ d'Actions LAbO III van enkele maanden geleden. Het geluid in deze voorstelling wordt gegenereerd door danser Sam Pauwels die met handen en voeten verschillende tussen pilaren gespannen slingers plakband in beweging brengt. Door contactmicrofoons op de tape wordt het geluid verstrekt, waardoor violiste Tania Sikelianou kan improviseren bij de plakbandgeluiden.

Van een veel lager 'bureaugehalte' zijn de optredens van Pieces of Quiet en Mr. Probe, vertoningen waarbij het beeld een speciale rol speelt. Violiste Marieke Berendsen en gitarist Bruno Nelissen van Mr. Probe zorgen samen met drummer Mattijs Vanderleen voor muziek bij homevideo's die de leukere kanten van het leven laten zien. Gitarist Valentijn Goethals en drummer Tim Bryon benaderen het multimediale abstracter. Met een gedeeld verleden in de punk- en hardcorewereld (The Black Heart Rebellion) dragen ze de DIY-attitude hoog in het vaandel wat blijkt uit hun installatie waarbij de gespeelde muziek wordt omgezet in pulserende lijnen op een tv-toestel. Niet door bemiddeling van gesofisticeerde informatica, maar door het geluid rechtstreeks in het televisietoestel in te brengen.

Net als de vorige editie wordt What's Next 2011 besloten door een band die ver buiten de lijntjes van de moderne 'kunstmuziek' kleurt. In navolging van I Love Sarah vorig jaar koos What's Next opnieuw voor een drum-gitaarduo, al speelt bij Knalpot de elektronica een veel grotere rol. Drummer Gerri Jäger en gitarist Raphael Vanoli hadden beiden een achtergrond van grunge en metal voor ze in de richting van de jazz rolden. Op hun onlangs verschenen tweede ep 'Sauce' zijn echter meer dan eens ook echo's van dub en dubstep te horen, maar dan niet zonder het eigenzinnige, hakkelende, rammelende en ontregelende Knalpot-randje dat de muziek een eigen karakter geeft. Wanneer Knalpot om 23.00 u na een half uur de aftocht zal blazen, kan het publiek - met wat er nog rest aan energie - blijven voor de afterparty.

Programma :

  • 15.00 u : Nadar Summer Academy in collaboration with Centre Matrix (B)
  • 15.45 u : 'Pieces of Quiet' Valentijn Goethals & Tim Bryon (B)
  • 16.30 u :  Output concert LAbO III : About Tape
  • 17.30 u : Mr. Probe (NL/B) Dr. Feelgood
  • 18.15 u : Aton & Armide
  • 19.00 u : Dinner
  • 20.00 u : Tape That (B/NL)
  • 21.00 u : Jasper & Jasper (B)
  • 21.45 u : Kobe Van Cauwenberghe guitar solo recital (B)
  • 22.30 u : Knalpot (B)
  • 23.00 u : Afterparty

Tijd en plaats van het gebeuren :

What's Next
Zaterdag 1 oktober 2011 vanaf 15.00 u
Flagey - Brussel

H.-Kruisplein
1050 Elsene (Brussel)

Het volledige programma en alle verdere info vind je op www.whats-next.be

Artikel grotendeels overgenomen van Kwadratuur

Extra :
What's Next 2011. Zappen door de hedendaagse muziek, Koen Van Meel op Kwadratuur, 20/09/2011

13:01 Gepost in Concert, Festival, Muziek | Permalink |  Facebook

21/08/2011

Twee gratis concerten tijdens Nadar Summer Academy in Sint-Niklaas

Nadar ensemble Deze week organiseren Matrix Centrum voor nieuwe muziek en Nadar ensemble de eerste editie van de Nadar Summer Academy in Sint-Niklaas. Tijdens deze vijfdaagse stage laten de musici van Nadar jonge muzikanten en componisten kennismaken met allerhande aspecten van nieuwe (kunst)muziek. Naast de dagelijkse individuele instrumentlessen is er ruimte voor kamermuziek, improvisatie, ensemblespel en krijgen de deelnemers de kans om met live elektronica en grafische partituren aan de slag te gaan. Deze zomerstage vindt plaats van 22 t.e.m. 26 augustus 2011 en richt zich tot alle nieuwsgierige muzikanten en componisten tussen 14 en 20 jaar oud.

Uiteraard staan er ook enkele concerten op het programma. Op woensdag 24 augustus brengt het Nadar ensemble werk van Pierluigi Billone, Fausto Romitelli, Bernhard Lang en Simon Steen-Andersen.

Programma :

  • Pierluigi Billone, Mani Mono voor spring drum
  • Fausto Romitelli, Trash TV Trance voor elektrische gitaar
  • Bernhard Lang, Differenz/Wiederholung 1 voor fluit, cello en piano
  • Simon Steen-Andersen, Study for string instrument #2 voor viool en whammy-pedal

En op vrijdag 26 augustus is er een slotconcert met studenten Karin Broeckhove (cello), Noreen Broeckhove (viool en piano), Stijn Claeys (piano), Renske Doens (cello), Elisabeth Klinck (viool) en Emmanuel van der Beek (blokfluit). Samen met Nadar brengen zij werk van o.a. Louis Andriessen, Luciano Berio, John Cage, György Kurtag en Simon Steen-Andersen. Beide concerten zijn gratis toegankelijk.

Nadar ensemble:  Marieke Berendsen  (viool), Pieter Matthynssens (cello), Toon Callier (gitaar / elektrische gitaar), Elisa Medinilla (piano), Tom De Cock (slagwerk), Stefan Prins (compositie & live-electronics), Emilie De Voght (zang), Dries Tack (klarinet), Katrien Gaelens (fluit), Jutta Troch (harp)en Daan Janssens (ensemble & compositie).

Tijd en plaats van het gebeuren :

Nadar : Pierluigi Billone, Fausto Romitelli, Bernhard Lang, Simon Steen-Andersen
Woensdag 24 augustus 2011 om 20.00 u
---------------------------------
Nadar & studenten: Andriessen, Berio, Cage, Kurtag, Steen-Andersen
Vrijdag 26 augustus 2011 om 20.00 u
Salons voor Schone Kunsten Sint-Niklaas

Stationstraat 85
9100 Sint-Niklaas
Gratis toegang

Meer info : www.nadarensemble.be en www.matrix-new-music.be

Extra :
Pierluigi Billone : www.pierluigibillone.com, nl.wikipedia.org en youtube
Fausto Romitelli : www.ricordi.it, brahms.ircam.fr, www.arsmusica.be en youtube
Bernhard Lang : members.chello.at, en.wikipedia.org, brahms.ircam.fr en youtube
Simon Steen-Andersen : www.simonsteenandersen.dk, www.danishmusic.info en youtube
Louis Andriessen : www.muziekencyclopedie.nl, www.boosey.com en youtube
Louis Andriessen (1939-) Beeldenstormer op www.musicalifeiten.nl
Luciano Berio : www.compositiontoday.com, www.themodernword.com, brahms.ircam.fr, www.arsmusica.be en youtube
Portret Luciano Berio, J-L Plouvier op www.ictus.be
Luciano Berio (1925 - 2003): Duivelskunstenaar, Jan de Kruijff op www.musicalifeiten.nl
John Cage : www.johncage.info en youtube
John Cage at Seventy: An Interview, Stephen Montague (1985) op UbuWeb Papers
John Cage Online : links compiled by Josh Ronsen
John Cage (1912 - 1992) : Goeroe of charlatan ?, Jan De Kruijff op www.musicalifeiten.nl
György Kurtag : www.arsmusica.be, www.boosey.com en youtube
The Mind is a Free Creature. The music of György Kurtág , Rachel Beckles Willson op www.ce-review.org, 24/03/2000

Elders op Oorgetuige :
Nieuwste produktie van Nadar in Logos, 30/03/2011

Bekijk alleszins het eerste deel uit Fausto Romitelli's Trash TV Trance



en Pierluigi Billone's Mani Mono

14:05 Gepost in Concert, Muziek | Permalink |  Facebook