17/04/2014

Jerusalem Quartet brengt integrale strijkkwartetten van Sjostakovitsj in Brussel

Dmitri Sjostakovitsj In het uitgestrekte landschap van het strijkkwartetrepertoire neemt het corpus van Dmitri Sjostakovitsj (15 meesterwerken!) een unieke plaats in. Het kwam tot stand in het midden van de 20ste eeuw, wanneer de stijl van de componist tot volle wasdom was gekomen. Het Eerste strijkkwartet schreef hij in 1938, wanneer hij 32 jaar oud was en al vijf symfonieën en 3 balletten op zijn actief had. Het laatste dateert uit 1974, enkele maanden voor zijn overlijden. In zijn geheel is dit corpus een beklijvende getuigenis van een man die de donkerste jaren van de stalinistische dictatuur heeft meegemaakt.

Het Jerusalem Quartet heeft iets met Sjostakovitsj. Ze staan aan de kop, ook nu de 15 strijkkwartetten ten prooi liggen aan ieder zichzelf respecterend ensemble. Werden zijn strijkkwartetten aanvankelijk door de kritieken nog als 'ondergeschoven kindje' behandeld, dan toonde Sjostakovitsj in het strijkkwartet dat hij wezenlijke dingen te zeggen had. De kernachtige en intieme inhoud van zijn kwartetten graven vaak recht naar de naakte essentie. Het melodieuze nummer 1 heeft nog de levendige ritmische details van de vroege werken, in het post-Stalintijdperk (vanaf nummer 6) komt er ook die hartverscheurende expressie bij kijken, zoals in de nummers 8 en 15.

In het Brussels Conservatorium brengt het Jerusalem Quartet nu een integrale uitvoering van Sjostakovitjs’ 15 strijkkwartetten, die hij over een periode van maar liefst 36 jaar schreef. Het merendeel van zijn kwartetten droeg Sjostakovtisj op aan (leden van) het Beethovenkwartet, dat de première verzorgde van 13 kwartetten en met wie de componist nauwe vriendschapsbanden onderhield. Enkele werken zijn ook een getuigenis van de liefde die hij koesterde voor de vrouwen die lief en leed met hem deelden: het zevende kwartet is een postume liefdesode aan zijn eerste vrouw Nina; het negende in de reeks droeg Sjostakovtisj op aan zijn derde vrouw Irina.
Wat de kwartetten zo speciaal maakt, is hun synthese van 35 jaar uit het leven en werk van de Russische componist, waarin hij evolueert van een vrolijke, optimistische en misschien ietwat naïeve jongeman naar de introspectieve en meditatieve stijl van een oudere heer. Sjostakovtisj rukt het strijkkwartet uit de traditie door de intieme sfeer ervan te laten afwisselen met een symfonische schrijfwijze waarbij het kwartet eerder bij het orkest aanleunt dan bij de kamermuziek.

De vijftien strijkkwartetten van Sjostakovitsj behoren tot de pijlers van het 20ste-eeuwse kamermuziekrepertoire. Het kwartet was vooral het domein van de rijpere Sjostakovitsj, die in de beperkte bezetting en transparante sonoriteit van het medium de ideale premisse vond voor de meest directe uitdrukking van zijn persoonlijke en muzikale gedachten.

Ten tijde van zijn eerste strijkkwartet (1938) mag de componist dan nog betrekkelijk jong - 32 jaar - zijn geweest, hij had op dat moment wel al vijf symfonieën geschreven. Was het de geboorte van zijn zoon, de triomfantelijke ontvangst van zijn vijfde symfonie, die toen net zijn première had beleefd, of het aanbreken van de lente die hem hebben geïnspireerd tot dit schijnbaar eenvoudige, ietwat naïeve maar vooral heldere en positief gestemde werk? Vast staat, dat de componist zich met deze eersteling allerminst een repertoiretopper tot doel had gesteld: hij zou het werk aanvankelijk hebben opgevat als een oefening, die hem echter al gauw zozeer begeesterde dat hij het volledige kwartet op zes weken tijd wist te voltooien. Na een ultieme ingreep - Sjostakovitsj wisselde de eerste en laatste beweging om - was het resultaat een vrij compacte compositie, waarin de directe toonspraak en de zwarte humor die het kwartetoeuvre van de meester zouden tekenen, al in de kiem aanwezig blijken.

De viool mag vrijuit zingen in een hoog register, gestut door een vederlichte begeleiding. Het decor is rijk aan licht en bontgekleurd: een zonovergoten scène - alles peis en vree. De cello zet het thema in de verf, expliciteert het in een trager tempo, gaat zijn eigen gang met een korte solo en sluit met de overige strijkers in hetzelfde trage tempo de eerste beweging af. De altviool pikt de tred weer op aan het begin van deel twee. Nu is het de cello die voor de begeleiding zorgt, terwijl de violen het klankbeeld wijd open trekken. Het tempo trekt lichtjes aan en het dansante thema wordt door de vier partijen gelijkmatig ontwikkeld tot aan het collectieve slot. Daarop volgen een dynamisch allegro molto en een al even compact slotallegro: hier stellen de violen het thema voor, dat vervolgens door alle instrumenten wordt geëxploreerd. De sfeer is vrolijk, maar af en toe lijkt de glimlach van de componist verwrongen en de dynamiek bijna manisch. Keerpunt is een geprononceerd akkoord dat de muziek stuwt naar een enigszins conventionele slotpassage.

Ten tijde van het ontstaan zijn negende strijkkwartet (1962) bevond Sjostakovitsj zich in het oog van een politieke storm: de Sovjetleiders hadden hem in de periode na de dood van Stalin in 1953 altijd als een loyale kunstenaar beschouwd, zeker na zijn toetreding tot de communistische partij in 1961. Maar amper een jaar later zette zijn dertiende symfonie Babi Yar kwaad bloed: de teksten werden als opruiend beschouwd en Sjostakovitsj werd voorwerp van controverse en censuur. Het Strijkkwartet nr. 9 in Es, opus 117 componeerde hij kort daarna. Het blijft gissen of ook hier patriottische of politieke ondertonen sluimeren, of dat het werk eerder aan Sjostakovitsj' privéleven kan worden gelinkt: de compositie is opgedragen aan zijn derde, kersverse echtgenote, Irina Antonovna.

Het kwartet bestaat uit vijf in elkaar overlopende delen die niet zozeer thematisch, dan wel harmonisch en ritmisch op eenzelfde leest zijn geschoeid. Het is geen zonovergoten of romantische aubade, maar een ongegeneerde blik in de ziel en gevoelswereld van de componist. De eerste beweging ademt rust en cynisme tegelijk - een enigszins onheilspellend uitgangspunt. Het hoofdthema is bezadigd, mijmerend, haast filosofisch, de middensectie sardonisch en sarcastisch - Sjostakovitsj ten voeten uit! Deel twee heeft dan weer een plechtige vroomheid over zich. Daarmee contrasteert de volgende beweging, die ritmisch en schalks is en - ondanks enkele cynische prikken - de meest opgewekte passage van dit strijkkwartet. De volgende sectie is - net als de tweede beweging - gemarkeerd als adagio, maar de toon is helemaal anders: hier broeit iets, hier zet de muziek zich schrap voor wat nog volgen moet. En dat is het uitgewerkte, energetische slotallegro, dat muzikaal materiaal recupereert uit voorgaande bewegingen. Een totaalbeeld van dit werk is moeilijk te vatten - nu eens ernstig, dan weer uitbundig. Oppervlaktecamouflage voor diepere, symbolische betekenissen of het muzikale equivalent van onderdrukte angst en spanningen?

Sjostakovitsj’ Strijkkwartet nr. 11 in f, opus 122 deelt zijn tonaliteit met Beethovens elfde strijkkwartet – en dat is uiteraard geen toeval: Sjostakovitsj had het werk toegewijd aan de overleden Vasily Petrovitsj Sjirinsky, tweede violist van het Beethoven Quartet, dat de meeste van zijn andere kwartetten had gecreëerd. Verdere vergelijkingen tussen beide chefs d’oeuvre lopen echter spaak. Zelfs hun structuur hebben ze niet met elkaar gemeen: Sjostakovitsj’ werk wurmt zich los uit het klassieke vierdelige vormschema en stelt daarvoor een opeenvolging van zeven kortere bewegingen in de plaats, herinnerend aan de barokke partita. Het zijn compacte luikjes, waarvan de eerste vijf niet meer dan enkele minuten beslaan. De delen zijn thematisch aan elkaar gelinkt, met materiaal dat wordt voorgesteld aan het begin van de eerste beweging: een andantino met rusteloos en minimaal begeleid thema. Van zodra alle instrumenten zich mengen in de thematische arbeid, wordt de melodie statisch en komt de nadruk op het harmonische aspect te liggen. Vandaar gaat het rechtstreeks naar het Scherzo : allegretto met repetitief thema, dat in een spel van contrapunt en canonschriftuur verwikkeld raakt en met een sardonische glissando naar het einde wordt gevoerd. Het dissonante en gejaagde incipit van het Recitatief (adagio) opent een akkoordisch relaas dat gearticuleerd wordt door brokken van het openingsmotief en verstoord wordt door de Etude . Hier wordt de eerste viool in hoog register geplaagd door een muzikaal perpetuum mobile, dat geleidelijk aan wordt ontmanteld en vereenvoudigd tot een ostinato dat het basismotief van de Humoresque (Allegro) blijkt te zijn. Helemaal anders van toon en sfeer is de Elegie (Adagio): een donker, grimmig processiegezang dat uit compacte motieven is opgebouwd. Deze vrij lange beweging leidt naar de Finale (Moderato) met z’n eenvoudige, kinderlijke melodische aanzet die wordt getransformeerd tot ritmische figuur. De herhaalde notenpatronen interageren met lyrische flarden van vorige kwartetdelen en klimmen samen naar een hoogtepunt in de eerste vioolpartij, waarna het geheel naar een rustige, bijna verstilde en transcendente conclusie wordt geleid.

In zijn totaliteit is het kwartetrepertoire van Sjostakovitsj nog het best te omschrijven als 'onrustig' en 'onrustwekkend': het melodische materiaal lijkt vaak onooglijk of banaal, de vormen onvoldragen, de composities te kort, contrasten te extreem, texturen te scherp en te kaal, de taal te direct en te hard. Het is muziek die binnendringt in onze persoonlijke ruimte, die intimiteit tot op het randje van voyeurisme of - omgekeerd - opdringerigheid voert. Maar in hun onverbloemde expressiviteit schuilt net de grote kracht van deze composities, die telkens opnieuw zorgen voor een stomp in de maag en een krop in de keel.

Programma :

Woensdag 23/04
Dmitri Sjostakovitsj, Strijkkwartet nr. 1, op. 49 - Strijkkwartet nr. 2, op. 68 - Strijkkwartet nr. 3, op. 73

Donderdag 24/04
Dmitri Sjostakovitsj, Strijkkwartet nr. 4, op. 83 - Strijkkwartet nr. 5, op. 92 - Strijkkwartet nr. 6, op. 101

Zaterdag 26/04
Dmitri Sjostakovitsj, Strijkkwartet nr. 7, op. 108 - Strijkkwartet nr. 8, op. 110 - Strijkkwartet nr. 9, op. 117

Zondag 27/04
Dmitri Sjostakovitsj, Strijkkwartet nr. 10, op. 118 - Strijkkwartet nr. 11, op. 122 - Strijkkwartet nr. 12, op. 133

Dinsdag 29/04
Dmitri Sjostakovitsj, Strijkkwartet nr. 13, op. 138 - Strijkkwartet nr. 14, op. 142 - Strijkkwartet nr. 15, op. 144


Praktische info :

Jerusalem Quartet : Integrale strijkkwartetten van Shostakovitsj
Woensdag 23, donderdag 24, zaterdag 26, zondag 27 en dinsdag 29 april 2014, telkens om 20.00 u
Koninklijk Conservatorium Brussel

Regentschapsstraat 30
1000 Brussel

Meer info : www.bozar.be en www.jerusalemstringquartet.com

Extra :
Dmitri Sjostakovitsj op nl.wikipedia.org, www.boosey.com en youtube
Dmitri Sjostakovitsj (1906 - 1975): Traditionele modernist, Jan De Kruijff op www.musicalifeiten.nl
Shostakovich: the string quartets op www.quartets.de
Danel Quartet, Shostakovich Complete String Quartets op outhere-music.com

Elders op Oorgetuige :
Jerusalem Quartet brengt strijkkwartetten van Sjostakovitsj in Gent, 22/04/2013

13:38 Gepost in Concert, Muziek | Permalink |  Facebook

Symfonieorkest Vlaanderen creëert nieuw werk van Piet Swerts

Piet Swerts Anneleen Lenaerts' ster is rijzend! Als solo-harpiste van de wereldberoemde Wiener Philharmoniker is ze beslist één van de meest gelauwerde harpisten van haar generatie. Ook componist Piet Swerts (foto) raakte gefascineerd door haar talent. Hij componeerde ''Étoiles' als een sfeervol eerbetoon aan deze jonge, muzikale ster. Het harpconcerto van Carl Reinecke behoort zonder twijfel tot de 'ongehoorde muziek' van dit seizoen, zelden uitgevoerd maar absoluut de moeite waard. Hoewel Reinecke minder bekend is dan zijn tijdgenoten Brahms, Mendelssohn en Schumann schreef hij onder meer dit prachtige harpconcerto: charmant en melodieus maar tegelijkertijd romantisch en robuust. Levendige tempi en pittige ritmes kenmerken de Hongaarse dansen van Johannes Brahms. Het vurige zigeunerspektakel El amor brujo van de Spaanse componist Manuel de Falla vervolledigt het programma. Dit ballet in één bedrijf, over een zigeunerin die bezeten is door de geest van een oud-geliefde, is vooral bekend voor zijn prachtige 'Rituele Vuurdans'. Onder leiding van chef-dirigent Jan Latham-Koenig krijg je een elektriserende uitvoering waar de vonken vanaf vliegen.

Doorheen het werk van Piet Swerts (1960) zien we regelmatig dezelfde kenmerken terugkomen. Piet Swerts schrijft voor het overgrote deel in opdracht. Hij is een pragmatisch componist, die stilistisch alle middelen aanwendt om het vooropgestelde doel te bereiken. Hij slaagt er in verscheidene uiteenlopende stilistische kenmerken samen te brengen door zijn uitstekende 'métier', een soepele schrijfstijl die hij aanpast aan de te volbrengen opdracht. Piet Swerts hecht veel belang aan de vormconstructie. De vorm groeit met en vanuit de muziek en meestal zien we bij de werken dat de verschillende delen nauw bij elkaar aanleunen en vaak organisch in mekaar vloeien. In de verwerking van het materiaal zien we bij de componist een grote beheersing. De verwerkingswijzen zijn nooit gezocht complex. Hij integreert imitatie, polyfone verweving en schuivende panchromatische gehelen. Swerts gaat vaak erg ver in de motiefverwerking, met werken waarvan de muzikale kern van de volledige compositie kan worden herleid tot één kiemcel. Deze concentratie op de kleine cel leidt ofwel tot korte gebalde periodes, ofwel houdt hij deze concentratie langer vol. Er is ofwel een afwisseling tussen mooi opgebouwde climaxen ofwel een stilstand in de muzikale beweging. Voor omvangrijke composities hanteert Swerts vaak het procédé van de 'finale-compositie', waarbij hij vertrekt van het einde van de compositie, wat in die gevallen het substantiële deel van de compositie is, om dan van achter naar voor de compositie af te werken. (*)

Programma :

  • Johannes Brahms, Hongaarse dansen nrs. 1, 3 en 10
  • Carl Reinecke, Harpconcerto in mi klein, opus 182
  • Piet Swerts, Étoiles (creatie)
  • Manuel de Falla, El amor brujo, suite voor orkest, G. 69

Praktische info :

Symfonieorkest Vlaanderen & Anneleen Lenaerts : Brahms, Reinecke, Swerts, De Falla
Maandag 21 april 2014 om 20.00 u
O.L.V Ter Duinenkerk - Koksijde


Meer info : symfonieorkest.be
------------------------------
Zondag 27 april 2014 om 15.00 u
deSingel - Antwerpen

Desguinlei 25
2018 Antwerpen

Meer info : www.desingel.be en symfonieorkest.be
------------------------------
Maandag 28 april 2014 om 20.00 u
Bozar - Brussel

Ravensteinstraat 23
1000 Brussel

Meer info : www.bozar.be en symfonieorkest.be
------------------------------
Dinsdag 29 april 2014 om 20.00 u
Concertgebouw - Brugge

't Zand 34
8000 Brugge

Meer info : www.concertgebouw.be en symfonieorkest.be

Extra :
Piet Swerts : www.pietswerts.be, www.cebedem.be, www.matrix-new-music.be (*) en youtube

12:44 Gepost in Concert, Muziek | Permalink |  Facebook

15/04/2014

Buiten de grenzen : Discord Workshop creëert muziek uit 'het land zonder muziek'

Discord Workshop Een zekere Oscar Schmitz noemde Engeland ooit 'het land zonder muziek'. Wel nu, Schmitz is dood. Wie Huddersfield zegt, zegt muziek en vooral hedendaagse muziek. Naast het bekende jaarlijkse festival huisvest het stadje een gerenommeerde universiteit met dito muziekdepartement. Reden genoeg voor de hemelbestormers van Discord Workshop om zich aan een trip over het kanaal te wagen. Ze verbroederden er met de compositieklas en keerden terug met vijf kraakverse werken voor hun eigenzinnige bezetting. En eigenzinnig is ze zeker of hoe noemt u anders piano, hoorn, elektrische gitaar, viool en contrabas op één podium?

Het concept van ensemble Discord Workshop kwam reeds in 2012 tot stand wanneer Takao Hyakutome, Corey Klein en Nico Couck elkaar ontmoetten tijdens de 46ste Internationale Ferienkurse für Neue Musik Darmstadt. In 2013 vervoegden Pieter Lenaerts en Tomoko Honda zich bij het trio, en het ensemble werd gevormd. Het is omwille van de doorgedreven toewijding tot hedendaagse muziek dat dit kwintet de grenzen van kamermuziek wil aftasten.

Discord Workshop tracht zowel componisten als uitvoerders er toe aan te zetten om het proces van creatie en interpretatie opnieuw te verkennen. Door het opbouwen van samenwerkingen wil het kwintet de hedendaagse uitvoeringspraktijk wederom in vraag stellen. En door zich toe te spitsen op de jongste generatie van componisten, oogt het ensemble op kwalitatieve en avontuurlijke uitvoeringen.

Praktische info :

Concert Discord Workshop
Donderdag 17 april 2014 om 20.00 u
Miryzaal - Conservatorium Gent

Hoogpoort 64
9000 Gent

Meer info : schoolofartsgent.be

17:19 Gepost in Concert, Muziek | Permalink |  Facebook

Europese tournee tauberbach doet Gent, Brussel en Antwerpen aan

tauberbach De aanzet voor tauberbach was een simpele vraag tussen twee artiesten die elkaar bewonderen, regisseur Alain Platel en actrice Elsie de Brauw: wil jij met mij een voorstelling maken? Het vertrekpunt voor tauberbach is een project van Artur Zmijewski, die een dovenkoor in Leipzig Bach liet zingen zoals dat volgens hen klinkt. Een ander uitgangspunt voor de voorstelling is de documentaire Estamira over een schizofrene vrouw, die in Brazilië op een vuilnisbelt leeft en er een unieke manier van communiceren met haar omgeving heeft ontwikkeld. Elsie de Brauw heeft haar rol op deze vrouw geïnspireerd en de dansers zijn haar medebewoners in deze apocalyptische wereld. Er werd gezocht naar bewegingen die ontstaan wanneer de dansers kruipen in dat stukje van hun hoofd waar de beschaving nog geen vat op heeft gekregen. Het is een onderzoek dat zich sedert vsprs (2006) ontwikkelt in de voorstellingen van Alain Platel en omschreven kan worden als 'bastaarddans'. De muzikale leiding is in handen van Steven Prengels, die eerder al samenwerkte met Alain Platel voor Gardenia (2010) en C(H)OEURS (2012).

Praktische info :

tauberbach
Do 17, vrij 18, za 19, wo 23, do 24, vrij 25 en za 26 april 2014, telkens om 20.00 u
Zondag 27 april 2014 om 15.00 u
NTGent

Sint-Baafsplein 17
9000 Gent

Meer info : www.ntgent.be en www.lesballetscdela.be
-------------------------------
Wo 30 april, do 1, vrij 2 en za 3 mei 2014, telkens om 20.00 u
KVS Bol - Brussel

Lakensestraat 146
1000 Brussel

Meer info : www.kvs.be en www.lesballetscdela.be
-------------------------------
Wo 14, do 15 en vrij 16 mei 2014, telkens om 20.00 u
deSingel - Antwerpen

Desguinlei 25
2018 Antwerpen

Meer info : www.desingel.be en www.lesballetscdela.be

Extra :
Steven Prengels : www.stevenprengels.com, www.cebedem.be en youtube

17:06 Gepost in Concert, Dans, Muziek | Permalink |  Facebook

More Music! Vierdaagse avontuurlijke muzikale trip in Brugge

Christian Marclay Van 16 tot 19 april organiseren Concertgebouw Brugge en Cactus Muziekcentrum voor de tweede keer More Music!
Deze samenwerking resulteert opnieuw in een boeiende mix van op het eerste gezicht uiteenlopende muzikale werelden. Het festival neemt het publiek mee op een avontuurlijke muzikale trip van singer-songwriter en spoken wordperformers tot elektronica en uitdagende multimediale projecten: van Christian Marclay (foto) en Herman Kolgen tot Amatorski, Mount Kimbie en Madensuyu.

Dit vierdaagse festival vindt plaats in de knappe architecturale biotoop van het Concertgebouw, een creatie van het architectenduo Paul Robbrecht en Hilde Daem. In dit hedendaagse kader presenteert Spookhuisje vier dagen een eigen parcours: A Track. Hij nodigde een 13-tal bevriende en inspirerende artiesten uit diverse artistieke disciplines uit om te participeren.

Op woensdag en donderdag komen de liefhebbers van audiovisuele hoogstandjes aan hun trekken. Christian Marclay was al te gast in de grootste kunstenhuizen ter wereld, zoals het MoMA. Het ensemble MAZE brengt op woensdag een aantal werken van hem, waaronder enkele geniale 'video scores'. Herman Kolgen doorbreekt op donderdag op sublieme wijze de grens tussen hedendaagse muziek, elektronische muziek en digitale kunst. Op vrijdag en zaterdag proeft het publiek van een eclectische mix van pop, rock, electronics en het werk van singer-songwriters. Amatorski brengt op vrijdag de live première van 'From Clay to Figures'. Dezelfde avond staan in het Concertgebouw ook Spookhuisje en Inwolves op de agenda. Ook zaterdagavond heeft More Music! een bomvol programma in petto: met Mount Kimbie, de Belgische MadensuyuJohn Kameel Farah en Douglas Dare weten muziekliefhebbers waar ze die avond moeten zijn. 

Werd het kunstparcours dat More Music! traditiegetrouw vergezelt vorig jaar uitbesteed aan de grillen van Flying Horseman en Dans Dans-frontman Bert Dockx, dan is het dit jaar Raphael Absolonne, beter bekend als Spookhuisje, die voor een inspirerende visuele aankleding van het Concertgebouw mag zorgen. Hij werkt rond de abstracte ondertitel 'Distant Bohemian Dream' en nodigt ongeveer 15 bevriende kunstenaars uit om hun werk in de gangen uit te stallen. Hoe dan ook staat dromen centraal in de instrumentale muziek waar Spookhuisje om bekend staat. Haar duistere gitaarstukken nemen de luisteraar mee in een diepe trance, die de band live soms nog wat aandikt door met deinende videobeelden te werken. Wanneer doorheen de bezwerende riedels ineens een piepende fluit komt priemen, lijkt het alsof een Oosterse slangenbezweerder zich met vunzige underground rock uit lang vervlogen tijden komt moeien. Omdat Spookhuisje de centrale gast is op deze editie van More Music!, speelt het op Goede Vrijdag (15 april) echter geen traditionele set. Een heel aantal muzikanten zullen in de coulissen staan om Raphael Absolonne te vervoegen. Onder meer de bands Credi In Te Stesso (met Absolonne op gitaar) en Dark Iglesias (idem) zijn van de partij. Bovendien kan wie gitaarpower wil daags nadien eveneens bij Madensuyu terecht. Op hun laatste plaat 'Stabat Mater' wekken Pieterjan Vervondel en Stijn De Gezelle en brutale oerkracht op, een waarin emoties in al hun puurheid doorheen schemeren. Met primitieve kreten hitsen ze hun eigen gitaarwereld én hun publiek op, in wat een poging lijkt de muziek zelf op te heffen en alleen ongebreidelde energie over te houden.

Een van de meest spraakmakende namen die vorig jaar More Music! aandeed, was Ryoji Ikeda. Ook dit jaar zet het festival in op soortgelijke multimediakunst. Waarom immers de superieure akoestische mogelijkheden van het Concertgebouw niet ten volle benutten? Inderdaad doet de organisatie er goed aan de zaal met al haar mogelijkheden voor even uit te lenen aan mensen die de klank van instrumenten niet zomaar voor lief nemen, maar wat vanzelfsprekend is in vraag durven stellen en geluiden als het ware opnieuw durven ontdekken. Concerten op poten zetten in een context die een ordinaire festivalervaring hoe dan ook overstijgt, is op zich al lovenswaardig en des te boeiender is het dat Cactus er alles aan doet om exclusieve figuren aan de speciale locatie te koppelen. Zo is het Christian Marclay die op woensdag 16 april voor de eerste baldadigheden van het festival zal zorgen. Grenzen tussen verschillen kunsttakken heeft de man altijd al absurd gevonden. Hij is tegelijk beeldend als audio-kunstenaar en zijn werken kunnen bijgevolg noch onder de noemer installatie, noch als puur muziek gecatalogeerd worden. Vanuit de geluiden die de werkelijkheid overheersen, zoals telefoons of klokken, ontwikkelt hij een eigengereide narratieve melodie. Film en fotografie voegt hij nog aan die experimentele klankbrijen toe. Het totaalpakket vormt een videopartituur, zoals het Nederlandse Maze ensemble er twee live zal brengen. Bedoeling is om het wonder van het alledaagse onder de aandacht te brengen: niet in transcenderende schoonheid, maar in de kleine details van het bestaan vindt Marclay een aanleiding om van het leven te houden. Dat hij met zijn holistische visie op audiovisuele kunst heel wat navolging heeft gekregen, bevestigde Time Magazine door Marclay in 2012 op te nemen in haar jaaroverzicht met de 100 meest invloedrijke personen. Daags na de passage van Marclay wordt de fakkel overigens doorgegeven aan Herman Kolgen. Deze Canadees creëert live en exposeert, kortom zijn werk situeert zich op de breuklijn tussen performance en museale sculptuur. In 'Dust' koppelt hij het idee van kleine deeltjes die samen fijnstof vormen aan de kleine klankcellen, zeg maar "geluidspartikels", die - wanneer ze geordend worden - muziek vormen. 'Train Fragments' is dan weer een eerbetoon aan Steve Reichs 'Different Trains': boven trage beelden plaatst Kolgen virtuoos slagwerk, in een repetitieve ordening die ook ander werk van hem kenmerkt. Dat hij zijn treinfragmenten in Parijs kon opvoeren met leden van het Ensemble Intercontemporain, zegt iets over de status die Kolgen vandaag geniet binnen de klassieke avant-garde. Of Goede Vrijdag écht goed wordt, zal niet alleen van Spookhuisje, maar ook van Amatorski afhangen. Wie het bij het horen van die naam hoort donderen in Keulen, heeft de voorbije jaren waarschijnlijk niet op planeet Aarde doorgebracht. Pas opgericht in 2008, lieten de Gentenaars zich twee jaar later al opmerken in de finale van Humo's Rock Rally. Drie MIA-nominaties en een schare fans later, bleef het de laatste maanden opvallend stil rondom Inne Eysermans en haar bijna even verlegen kwartetgenoten. Reden daarvoor was dat 'From Clay To Figures' werd ingeblikt, de opvolger van hun opmerkelijke langspeler 'TBC'. De groep wil in de toekomst van haar geheimzinnige imago af: de sound moet toegankelijker worden, hopelijk zonder die sympathieke en herkenbare sprookjesachtige toets te verliezen. Of ze dat klaarspelen, zal blijken tijdens de live première van hun nieuwste worp. Daaraan gaat overigens een concert van Inwolves vooraf, een band die zich in een soortgelijk schimmig vaarwater als Amatorski bevindt. Dromerijen, uitgesponnen en meanderende songs die zich aan hun eigen structuur ontworstelen zijn het handelsmerk van dit Belgische trio, dat tot op heden live steeds weer niet bleek wat sceptici er op voorhand over dachten. Het ongrijpbare op een creatieve manier verklanken: Inwolves zet het zeurende buikgevoel van een verliefde puber vlinderachtig mooi op muziek.

De slotdag (een Stille Zaterdag die helemaal niet stil zal zijn) is kwantitatief de meest indrukwekkende. Na Madensuyu staat nog Mount Kimbie geprogrammeerd, het Britse elektronica-duo bestaande uit Kai Campos en Dominic Maker. Leken beide heren met 'Crooks & Lovers' vijf jaar geleden een uitnemend debuut op zak te hebben waarin beukende beats naast meer soundscape-achtige klankpoëzie kwam te staan, dan verraste hun meest recente langspeler 'Cold Spring Fault Less Youth' door een andere koers te kiezen. Welk genre men ook bedenkt, voor die bijna drie kwartier durende plaat schiet elke aanduiding tekort. Een dansbare, jachtige song kan bij hen in een mum van tijd omslaan in een meditatieve oase. Het is dan ook niet onwaarschijnlijk dat beide heren live heel wat wateren zullen bezeilen. Een ode aan de diversiteit? Het kan. En daarmee zou More Music! dit jaar eindigen met een concert dat haar visie in een notendop samenvat. Sluit het festival haar deuren na de volumeknop aardig te hebben opengedraaid, dan begint de laatste dag van de vier echter opvallend intiem. Douglas Dare, op tournee te zien en te horen in het kielzog van de inhoudelijk zeer verwante Ólafur Arnalds, leent zijn larmoyante stem aan eerlijke nummers. Wie de term huilerig wil bovenhalen, gaat voorbij aan de uitstekende arrangementen die zijn eerste ep 'Seven Hours' kenmerken. Kleine percussieve laagjes onder de bovenstroom van een klaviermelodie zorgen voor diepte. Toch blijft de singer-songwriter erg authentiek: hij verstopt zich niet achter een uitstekende productie, want daarvoor zingt en speelt hij te goed. Ook Benjamin Clementine doet zijn verhaal gezeten aan de piano. Hij week een aantal jaar terug uit naar Parijs en werd er dakloos. Was het dat sociaal onrecht dat het vuur waarvan zijn muziek overloopt, deed ontbranden? Scoort Dare nog met de zuiverheid van zijn vocalen, dan gaat het bij Clementine om hoe doorwrocht zijn teksten en zijn van overbodige geluiden ontdane muziek is. De rauwheid en de troost die daarin gevonden kunnen worden, maken hem tot een intense verschijning om live te bewonderen. De laatste naam op de affiche is overigens lang niet de minste. Van formules bedient de in Palestina geboren Canadees John Kameel Farah zich niet: ter plekke gooit hij piano, synthesizer, klavecimbel en orgel door elkaar, eventueel nog eens live verwerkt met de laptop. Met welk onschuldig, miezerig idee zijn concerten ook beginnen, vaak groeien ze uit tot een ervaring die enorme proporties aanneemt, alsof Kameel Farah een pak muziekgeschiedenis probeert in ongeveer een uur concert te proppen. More Music! houdt de vinger aan de pols, maar verwijst met dit concert ook naar het verleden. Binnen de muren van het Concertgebouw, dat elk seizoen opnieuw streeft naar een synthese tussen heden en verleden, kan dat alleen maar een klinkend resultaat geven.

Praktische info :

More Music!
Van woensdag 16 t.e.m. zaterdag 19 april 2014
Concertgebouw Brugge

't Zand 34
8000 Brugge

Meer info : www.concertgebouw.be en www.moremusicfestival.be

Bron : Artikel gedeeltelijk overgenomen van Kwadratuur.be

Extra :
More Music! Met (méér) klinkend resultaat, Jan-Jakob Delanoye op Kwadratuur.be, 1/04/2014

14:15 Gepost in Concert, Festival, Muziek | Permalink |  Facebook

10/04/2014

M&M-ploeg van Logos buigt zich over dualiteit van zijn of niet-zijn

Dominica Eyckmans Een windei, een koekoeksei of ... een dood ei. Een paradox, want hoe kan een ei nu dood zijn als het aan alle leven voorafgaat? De M&M-ploeg van Logos buigt zich deze maand over deze dualiteit van zijn of niet-zijn en doet dat met een lenteproduktie waarin hoop en ook wel een vleugje tragiek tesamenkomen. Het nieuwe geluid dat met die lente gepaard gaat, is voor rekening van het vertrouwde, steeds meer uitbreiding nemende robotorkest. Zo stelt Logos naar aanleiding van deze produktie de nieuwe robot Rodo voor: een reusachtig uitvergrote speelgoedpiano met bronzen staven...

Laat je meeslepen door het fascinerende spel tussen mensenlichaam en machine. Interaktief bewegingsteater zoals jr het maar op een plaats kan meemaken: de Logos tetraeder. Met bijdragen en creaties van de vaste dansers en performers: Dominica Eyckmans, Moniek Darge, Emilie De Vlam, Kristof Lauwers, Sebastian Bradt & Xavier Verhelst. Produktieleiding en robotbouw: Godfried-Willem Raes.

Praktische info :

M&M : Dood ei
Woensdag 16 april 2014 om 20.00 u
Logos Tetraëder - Gent

Bomastraat 26-28
9000 Gent

Meer info : www.logosfoundation.org

23:31 Gepost in Concert, Muziek | Permalink |  Facebook

Dafne Vicente-Sandoval in dialoog met improvisatoren Ferran Fages en Bonnie Jones in Q-O2

Dafne Vicente-Sandoval Dafne Vicente-Sandoval verkent geluid via improvisatie, hedendaagse muziekperformances en geluidsinstallaties. Haar hoofdinstrument daarbij is de fagot. Haar persoonlijke aanpak richt zich op de breekbaarheid van klanken en het ontstaan ervan binnen een gegeven ruimte. Ze beschouwt muziek veeleer als een onderbreking van de voorafgaande stilte dan een niet contextueel en autonoom discours. Het analytische gebruik van haar instrument staat centraal in haar kunst. Ze versterkt de fragmenten via minuscule microfoontjes, verborgen in haar instrument. Deze explosieve versie van haar toon wordt nu en dan gecombineerd met het traditionele fagotspel wat resulteert in een auditieve discontinuïteit tussen buiten en binnen, tussen het geheel en de onderdelen – een soort van omgekeerd geconstrueerde uitwas.

Momenteel treedt Dafne Vicente-Sandoval op in duo met Klaus Filip, Bonnie Jones, Angélica Castelló en Xavier Lopez. Ze werkte recent nog samen met componisten als Peter Ablinger, Richard Barrett, Hanna Hartman, Klaus Lang, Michael Maierhof en Éliane Radigue. Dafne Vicente-Sandoval was te gast op verschillende festivals: Konfrontationen (Nickelsdorf/Oostenrijk), de Salzburger Festspiele (Oostenrijk), Sounding-D (Duitsland), Huddersfield Contemporary Music Festival (Groot-Brittannië), No Idea Festival (Texas/US) en Visiones Sonoras (Morelia/Mexico).In april 2012 nam ze 'Solo II' en 'Praha' op, twee composities van Jakob Ullmann, uitgebracht bij Edition RZ die deel uitmaken van de cd-box 'Fremde zeit addendum'.

Dafne Vicente-Sandoval : "Mijn instrumentaal onderzoek heeft zich de laatste jaren toegespitst op twee pijlers: een reflectie rond de fagot als object dat gestalte geeft aan een zekere muzikale westerse traditie; een radicale ingreep waarbij het instrument letterlijk uit elkaar wordt gehaald, een spel met het geheel maar ook met de onderdelen. Dit verkennend onderzoek heb ik echter nooit gezien als een doel op zich. Het is veeleer een kwestie van nagaan hoe deze twee verschillende gebruiksvormen invloed uitoefenen op de muzikale handeling, niet alleen op de klankproductie maar ook op mezelf, als voorbrengster van die klank.

Mijn residentie bij Q-O2 is de gelegenheid om beide aspecten uit te diepen (akoestisch/versterkt; geheel/onderdelen) die respectief zullen worden gebruikt in dialoog met twee improvisatoren: Ferran Fages en Bonnie Jones.

Het eerste duo is een ontmoeting. We hebben gekozen voor een erg specifiek klankmateriaal: de scherpe boventonen van mij, de feedbacks van Ferran. De keuze van dit beperkte palet werd gemaakt omdat beide materialen een vergelijkbare inherente fragiliteit vertonen. De muziek die wij willen creëren zal het resultaat zijn van deze ambivalentie tussen instrumentale controle en duidelijke chaos, tussen 'faire' en 'laisser faire'.

Het tweede duo is de voortzetting van een lopende samenwerking. Bonnie en ik hebben vorig jaar gewerkt rond klankschommelingen van metaal, hout en gedrukte schakelingen. Onze aanpak exploiteert de opeenstapeling van uiteenlopende fraseringen, die voortvloeien uit onze respectieve fysieke remmingen: de ademhaling en de aanslag.

Praktische info :

Dafne Vicente-Sandoval & Ferran Fages
Zaterdag 12 april 2014 om 20.30 u
Q-O2 - Brussel
Gratis toegang


Meer info : www.q-o2.be
----------------------------------
Dafne Vicente-Sandoval & Bonnie Jones
Dinsdag 22 april 2014 om 20.30 u
Q-O2 - Brussel
Koolmijnenkaai 30-34
1080 Brussel
Gratis toegang


Meer info : www.q-o2.be

22:40 Gepost in Concert, Muziek | Permalink |  Facebook

31/03/2014

Oxalys brengt Canteloube Chants in een bewerking van Annelies Van Parys

Annelies Van Parys De samenwerking tussen Oxalys en componiste Annelies Van Parys (foto) tijdens het vorige concertseizoen heeft iedereen van de sokken geblazen: dit was een Pelléas & Mélisande om in te lijsten! Op vraag van AMUZ treedt deze succesformatie opnieuw aan, ditmaal in het gezelschap van stersopraan Claire Lefilliâtre en Joseph Canteloube - of beter: diens meesterlijke Chants d'Auvergne.

Met hun rijke waaier aan timbres en kleuren zijn de Chants d'Auvergne de ultieme hommage aan de geboortegrond van de componist. Canteloubes liedarrangementen laten de boer zingen en het koren ruisen - geen sobere verstilling hier, maar een muzikale weelde die de pracht van het landschap echoot en evoceert. Een kolfje naar de hand van Annelies Van Parys die met dit bonte palet aan de slag gaat voor een voorstelling op maat van kamerensemble Oxalys.

Praktische info :

Claire Lefilliâtre & Oxalys : Canteloube Chants!
Zaterdag 5 april 2014 om 21.00 u
(inleiding door Stephan Weytjens om 20.15 u )
AMUZ - Antwerpen
Kammenstraat 81
2000 Antwerpen

Meer info : www.amuz.be en www.oxalys.be

Extra :
Annelies Van Parys : www.anneliesvanparys.be , anneliesvanparys.spaces.live.com, www.matrix-new-music.be en youtube

14:14 Gepost in Concert, Muziek | Permalink |  Facebook

Performance-concert Interchange in Veilinghuis Bernaerts

Interchange 'Interchange' is een performance-concert waar improvisatie wet is. Kunstenaar Koen Broucke nodigt bevriende musici en performers uit: Mauro Pawlowski, Liesbeth Devos, Peter Holvoet-Hanssen, Jan Michiels, Geert Hellings (Stanton), Nicolas Rombouts (Dez Mona), Lucas Blondeel, Piet Van Bockstal, Frederik Croene, Giovanni Barcella, Anastassya Savitsky, Benjamin Kahn en Antoine Broucke. Presentatie: Kirsten Lemaire.







Praktische info :

Interchange
Zaterdag 5 april 2014 om 20.00 u
Veilinghuis Bernaerts - Antwerpen

Museumstraat 25
2000 Antwerpen

Meer info : www.infocultuur.be

13:55 Gepost in Concert, Muziek | Permalink |  Facebook

Blow brengt virtuoze en uitdagende werken voor sax en percussie in Heist-op-den-Berg

Blow Doorheen het programma 'Surprising Sax & Percussion' wil Blow het publiek laten kennismaken met enerzijds de boeiende wereld van de hedendaagse kunstmuziek en anderzijds de opvallende bezetting van het ensemble. Het accent ligt onmiskenbaar op vernieuwing. Blow kiest daarbij voor recente composities van zowel internationale namen als componisten dichter bij huis, waaronder Philippe Hurel en Wim Henderickx.  ‘Surprising Sax & Percussion’ geldt als het visitekaartje van het ensemble. Het bevat de meest virtuoze en uitdagende werken uit een jarenlange repertoirestudie die beide musici samen voerden tijdens hun opleiding 'Advanced Studies in Contemporary Art Music Performance' aan het Lemmensinstituut. Met een afwisselend en flitsend programma neemt Blow het publiek mee tijdens een spannende muzikale ontdekkingsreis die elkeen zal verbazen.

Blow combineert saxofoon en percussie in een opmerkelijk nieuw ensemble. De uitgebreide mogelijkheden van beide instrumenten verenigen een brede waaier van vernieuwende klanken in een uitdagend repertoire. Voeg hieraan de virtuositeit van beide uitvoerders toe en het resultaat is verrassend anders! Saxofonist Andy Dhondt en percussionist Vincent Caers richtten Blow op tijdens hun gezamelijke opleiding 'Advanced Studies in Contemporary Art Music Performance' aan het Lemmensinstituut te Leuven. Onder leiding van gerenommeerd pianist en specialist hedendaagse muziek Geert Callaert volgden ze een doorgedreven repertoirestudie in de moderne kamermuziek. Individueel kregen ze regelmatig les van saxofonist Jan Vandemoortele en percussionist Carlo Willems. De Nederlandse componist Sander Germanus verzorgde de theoretische achtergrond.

Blow kwam in de kijker met concerten in het sTUK in Leuven, de Academiezaal in Sint-Truiden, het kasteel van Poeke en het Egmontkasteel te Zottegem. Lovende reacties volgden, en een eerste erkenning kon dan ook niet uitblijven. In 2011 werd Blow laureaat van de Forte-audities, een organisatie van de provincie Limburg. De jury prees het uitstekende samenspel en de gedurfde programmakeuze, waarbij de kwaliteiten van elk van de uitvoerders het geheel tot een hoog niveau tilden. Blow is ook te horen in een opname van 'A batons rompus' van de Franse componist Philippe Hurel op de cd 'Mysterious Morning' (Pavane).

In de repertoirekeuze ligt het accent onmiskenbaar op vernieuwing. Blow kiest voor recente composities van zowel internationale namen als componisten dichter bij huis. Op het programma staan werken van Philippe Hurel, Karlheinz Stockhausen en Shawn Crouch naast muziek van Wim Henderickx, Jacqueline Fontaine en Jacob Ter Veldhuis.

Blow treedt ook op als solist met ensemble in composities van Harrisson Birtwistle en Geert Callaert. In de toekomst is het duo vastbesloten opdrachten te geven voor nieuw werk van Belgische en internationale bodem. Zo wil Blow een breed publiek laten kennismaken met de boeiende wereld van de hedendaagse kunstmuziek. Door voortdurend grenzen af te tasten en het gevestigde in vraag te stellen, wil Blow een bijdrage leveren aan een verrijkende muzikale cultuur. De unieke combinatie saxofoon en percussie vormt daarbij een grote troef!

Programma :

  • Wim Henderickx, African Suite (BE, 2007)
  • Misha Sporck, Reflections (NL, 2010)
  • Shawn Crouch, Suspended Contact (VS, 1999)
  • Carlos Grätzer, Transmutango (FR-ARG, 1999)
  • Ned McGowan, Urban Turban (VS-NL, 2001)
  • Philippe Hurel, A bâtons rompus (FR, 2008)
  • Guillermo Lago, Canciones Flamencas (NL, 2011)

Praktische info :

Blow : Surprising Sax & Percussion
Donderdag 3 april 2014 om 20.00 u
Schouwburg CC Zwaneberg - Heist-op-den-Berg

Cultuurplein 1
2220 Heist-op-den-Berg

Meer info : www.zwaneberg.be en www.blowmusic.be

Extra :
Wim Henderickx : www.wimhenderickx.com, www.matrix-new-music.be en youtube
Misha Sporck : www.mishasporck.nl
Shawn Crouch : shawncrouchmusic.com
Carlos Grätzer : www.carlosgraetzer.com
Ned McGowan : nedmcgowan.com
Philippe Hurel : brahms.ircam.fr, www.philippe-hurel.fr en youtube
Guillermo Lago : home.kpn.nl/guillermolago

01:30 Gepost in Concert, Muziek | Permalink |  Facebook