02/10/2015

the other the self : festival en workshops over gender, stem, taal, identiteit

the other the self the other the self #1 is een eerste activiteit in een reeks die op gender en haar uitbeeldingen in muziek focust. Nog steeds blijken vrouwen ondervertegenwoordigd in alle domeinen van het muzikale veld. Gender, stem, taal en identiteit zijn complexe en fluctuerende begrippen die nauw verbonden zijn aan traditie en cultuur. Ze staan in onderlinge interactie en drukken in de huidige samenleving een bepalende stempel op machtsstructuren. Stem is geluid, maar ook informatie, dialect, identiteit. Stem is politiek. Gender vormt - onder andere - stem en taal en is een basiselement van identiteit. Taal transporteert woorden en stemming via stem en schept zo identiteit. Identiteit wordt mee gevormd door gender, taal en stem.

the other the self #1 is een eerste activiteit in een reeks die op gender en haar uitbeeldingen in muziek focust. Nog steeds blijken vrouwen ondervertegenwoordigd in alle domeinen van het muzikale veld. Redenen zoals rolstereotiepen, "boys-networks" of seksisme geven niet altijd een sluitend antwoord. Kunnen we er daarom in slagen om naast de vrouwelijke kunstenaars zelf ook een vrouwelijke esthetiek te ontdekken en te aanvaarden? Net zoals muziek die haar roots buiten de blanke canon heeft.

Centrale gast van het festival is Pauline Oliveros. Ze geeft eveneens een lezing, workshop en natuurlijk performance!

Pauline Oliveros is toonaangevend in de wereld van de hedendaagse experimentele muziek. Haar carrière overspant meer dan 50 jaar en doorkruiste inmiddels ontelbare muziekgenres. In de jaren 1950 behoorde ze tot een groep baanbrekende componisten, kunstenaars en dichters die zich in San Francisco verzamelden. Oliveros interesseert zich zowel voor het zoeken naar nieuwe geluiden als voor het vinden nieuwe toepassingen met het bekende, in dit geval haar voornaamste instrument de accordeon. Het leven van Pauline Oliveros als componist, performer en mensenvriend staat in het teken van gevoeligheden openen binnen het rijke universum van geluid. Ze oefende sinds de jaren 1960 een grote invloed uit op de Amerikaanse muziek dankzij een mix van improvisatie, meditatie, elektronische muziek, mythe en ritueel die in haar werk vervat zitten. Pauline Oliveros is de bedenker van 'Deep Listening', een manier van om het even op welke manier luisteren naar alles wat ook maar hoorbaar is en dat ongeacht van wat je doet.

Praktische info :

the other the self #1
Van donderdag 8 t.e.m. zondag 11 oktober 2015
Op verschillende locaties in Brussel


Meer info : www.q-o2.be en www.beursschouwburg.be

22:31 Gepost in Concert, Festival, Muziek | Permalink |  Facebook

Hedendinsdagen : niet te missen concerten op dinsdagavond!

Mathias Delplanque Na een mooie start van het seizoen heeft oktober vier verrassende Hedendinsdagen voor jou in petto. Je mag je verheugen op onder andere inventieve electro en de third stream van Eric Doplhy, maar evengoed Berio of Ligeti: de Hedendinsdagen nemen je mee op ontdekking doorheen het muzieklandschap van de 20ste en 21ste eeuw.

6/10 - Mathias Delplanque (electronica) - ARBA-ESA - 19.00 u
Mathias Delplanque (foto) hanteert tijdens zijn solo performances zijn laptop als volwaardig instrument en dit op bijzonder fijnzinnige wijze. Deze allround kunstenaar doet veel meer dan het aaneenrijgen van stukjes muziek; hij creëert een live universum aan de hand van het geluid van objecten en akoestisch gemanipuleerde samples. 

13/10 - Sophie Hallynck (harp) - PointCulture Liège - 12.30 u
De harp wordt veelal met het klassiek-romantische repertoire geassocieerd, maar kenners weten dat het instrument ook bij de hedendaagse componisten erg geliefd is. Sophie Hallynck zal de daad bij het woord voegen tijdens een concert met werken van Luciano Berio, Muhiddin Dürrüoghu en Benoît Mernier.

20/10 - Jean-Marc Fessard (klarinet) - Théâtre Poème - 19.00 u
Als voorvechter van de hedendaagse muziek stelt Jean-Marc Fessard een programma voor dat de veelzijdigheid van de klarinet belicht. Met Sylvain Kassap, Eric Dolphy, Ivan Bellocq en de verrassende Jacob TV mag je je aan een origineel en vernieuwend concert verwachten! 

27/10 - Stéphane Ginsburgh (piano) - Istituto Italiano di Cultura - 19.00 u
Stéphane Ginsburgh heeft zich naast zijn passie voor klassieke muziek reeds geruime tijd op het hedendaags repertoire toegelegd. Hij stelde voor de Hedendinsdagen een mooi programma samen met enkele - ietwat tegenstrijdig met de naam - gevestigde waarden uit de hedendaagse muziek, zoals Fiorini, Sciarrino, Eötvös en Ligeti.

Praktische info :

Hedendinsdagen
Elke dinsdag tot en met 22 december 2015, telkens om 19.00 u
Verschillende locaties in Brussel


Meer info : www.arsmusica.be

Elders op Oorgetuige :
Hedendinsdagen : concerten met nieuwe muziek op dinsdagavond in Brussel, 14/09/2015

21:29 Gepost in Concert, Muziek | Permalink |  Facebook

28/09/2015

Musica Futurista : driedaagse workshop rond experimentele muziekinstrumenten in Jeugdhuis Sojo in Kessel-Lo

Kraakdoos In oktober is MATRIX te gast bij Jeugdhuis Sojo in Kessel-Lo voor een driedaagse workshop rond experimentele muziekinstrumenten. Tijdens de workshop 'Musica Futurista' bouw je experimentele instrumenten van bricolagemateriaal en electronische componenten. De mosterd haal je bij de bruisende ideeën van de futuristen van de jaren 1910 zoals Luigi Russulo. Hij stelde nieuwe klankmachines voor, die nauwer aansloten bij een wereld van metaal en kunststof, van loeiende fabriekssirenes, straatrumoer en reclameslogans en schoof het lawaai van alledag naar voor als muzikaal geluid. Tot op vandaag zijn 'ruisklanken' niet meer weg te denken uit de muziek, en ook nu ontwerpen componisten nieuwe instrumenten voor nieuwe tijden.

Eerst bouw je contactmicrofoons en kleine versterkers en experimenteer je met het versterken van de trilling van allerhande voorwerpen. In een tweede sessie maak je kraakdoosjes. Een instrument dat de meest onwaarschijnlijke geluiden produceert door aanraking. (Hier zie je een voorbeeld) Tijdens de laatste sessie bouw je een totaalinstallatie rond trilling en elektrische geleiding. De ideale workshop voor de creatieve muzikant of de handige Henriëtte met een muzikaal oor.

Het eindresultaat wordt op 24 en/of 25 oktober voorgesteld op het Transit festival in Leuven. Na de demonstratie krijgt iedere deelnemer zijn instrumenten mee naar huis.

Heb je zin om je eigen futuristisch muziekinstrument te bouwen ? Goesting om met elektronica aan de slag te gaan ? Zin om in de nieuwe Luigi Russolo te transformeren ? Twijfel niet en schrijf je in !
Denk je dat iemand van je vrienden of kinderen wel geïnteresseerd zou zijn ? Stuur het evenement dan snel even door !

Praktisch :

Musica Futurista
3 workshopsessies: 3, 10 & 17 oktober van 13.30u tot 16:30u
Toonmoment tijdens Transitfestival op 25 oktober vanaf 11:30u
Kostprijs: € 18
Inschrijven: tim@sojovzw.be - 0486 51 91 29


Meer info : sojovzw.be en www.matrix-new-music.be

22:35 Gepost in Festival, Muziek | Permalink |  Facebook

Nieuwe makers in de branding : Joseph Puglia en Natalia Dominguez Rangel

Dag in de Branding 37 In de vier edities van het festival Dag in de Branding van het seizoen 2015-2016 staat het werk van een nieuwe generatie componisten en uitvoerders centraal. Graag stellen wij aan jou voor: Christian Karlsen, die de komende twee seizoenen als Artist in Residence de programmering van het festival mede gaat bepalen. En twee nieuwe makers die tijdens deze 37ste editie al van zich laten horen: componiste Natalia Domínguez Rangel (Bogotá, 1981) en violist Joseph Puglia (New York 1984).

Het werk van Natalia Domínguez Rangel is een sublieme en uitgekristalliseerde verschijningsvorm van de podiumkunst van de nieuwe generatie makers: eclectisch, rijk in het omgaan met soberheid, vanzelfsprekend multi-mediaal en sterk politiek. Zij beoefent de esthetiek van het veel doen met weinig middelen en beheerst deze kunst zowel in haar geschreven noten als in de andere media waarvan ze zich bedient.

Joseph Puglia is een vervent pleitbezorger van hedendaagse muziek, en speelt als concertmeester bij het Asko|Schönberg. Het eerste project in het kader van deze samenwerking vindt plaats op 3 oktober 2015 de tuinzaal van het Gemeentemuseum in Den Haag. In dat programma combineert Joseph Puglia een nieuw werk van Jan van de Putte met dat van Kaija Saariaho en Henk Badings. Een op z'n zachtst gezegd zeer verrassende zo niet onmogelijke combinatie van componisten.

Programma zaterdag 3 oktober :

14:00 Tuinzaal Gemeentemuseum | Joseph Puglia, viool
Henk Badings, Capriccio voor viool en twee elektromagnetische klanksporen
Kaija Saariaho, ... de la terre (deel 3 uit het ballet Maa), voor viool en elektronica
Jan van de Putte, Nieuw werk (wereldpremière)

16:00 Nieuwe Kerk | Asko|Schönberg o.l.v. Reinbert de Leeuw
Claude Vivier, Shiraz | Alessandro Soccorsi, piano (solo)
Astrid Kruisselbrink, Die Klage um Linos (wereldpremière)

17:30 Korzo theater
Natalia Domínguez Rangel, Song Cycle, Convulsions of time

20:30 Nieuwe Kerk | Residentie Orkest o.l.v. Ed Spanjaard | "Mozart revisited"
Louis Andriessen, M is for Man, Music, Mozart
Nieuw werk van compositiestudenten van het Koninklijk Conservatorium en Codarts
Mozart, Symfonie nr 39

Praktische info :

Dag in de Branding 37 : Natalia Domínguez Rangel / Joseph Puglia
Zaterdag 3 oktober 2015 vanaf 14.00 u
Op verschillende locaties in Den Haag (NL)


Meer info : www.dagindebranding.nl

22:06 Gepost in Concert, Festival, Muziek | Permalink |  Facebook

Een portret van de wereld in 21 liederen

Aquarius Aquarius is een gemengd kamerkoor met een warm hart voor hedendaagse muziek.  Aquarius zingt niet het veel gezongene, maar de ontdekking; niet het simpele, maar het veeleisende; niet het sociaal vrijblijvende, maar het sociaal relevante; niet het middelmatige, maar het sublieme; niet het modieuze, maar het kansarme; niet het voorspelbare, maar het dwarse. De grote, nieuwe koormuziek naar Vlaanderen halen; de formidabele, kleine Vlaamse koormuziek naar de grote wereld uitdragen; de vele tongen van zoveel belangrijke artiesten laten spreken en van het podium de wereld maken: dat zijn de uitdagingen die  Aquarius gepassioneerd en met grote overtuiging aangaat.

De westerse klassieke muziek van lang geleden tot nu is de spiegel van de tijd waarin ze ontstond. En tijden veranderen. En niet zo weinig ook, en alsmaar sneller. Het beeld in de spiegel verandert voortdurend. Aquarius kuiert door een muzikaal prentenkabinet dat wij 'verleden' noemen en loopt verloren in de bonte veelheid van kleuren, vormen, sferen en verhalen. Aquarius licht de hoed voor zoveel genieën. Net als we denken dat alles toch moet verteld zijn, worden we door tijdgenoten verrast met nieuwe kleuren, vormen, sferen en verhalen. Aquarius neemt je bij de hand, kriskras doorheen de tijd en brengt je veilig terug, zoveel ontroeringen en ontdekkingen rijker. Een portret van de wereld … bij manier van spreken.

Praktische info :

Aquarius : Een portret van de wereld in 21 liederen
Vrijdag 2 oktober 2015 om 20.15 u
Sint-Barbarakerk Eisden-Tuinwijk - Maasmechelen


Meer info : www.ccmaasmechelen.be en www.gc-aquarius.be

21:48 Gepost in Concert, Muziek | Permalink |  Facebook

Diabelli Variaties voor de 21ste eeuw

Paulo De Assis Het begon met een stom walsje en eindigde in één van de hoogtepunten van de klassieke variatiekunst. De Diabelli Variaties van Ludwig van Beethoven onderhouden inderdaad een behoorlijk onthechte relatie met hun originele thema. De pianist Alfred Brendel beschreef het als volgt: "In plaats van bevestigd, aanbeden en verheerlijkt wordt het verbeterd, geparodieerd, belachelijk gemaakt, verworpen, bejammerd, uitgeroeid en tenslotte omhoog getild." Precies dat speelse gebrek aan eerbied voor het origineel deed pianist en dirigent Paulo de Assis denken aan de filosofie van Gilles Deleuze. HERMESensemble brengt dan ook geen 'historisch correcte' interpretatie van Beethovens opus 120 maar een stoutmoedige assemblage van oorspronkelijke muziek en nieuwe variaties, overpeinzingen, commentaren en glossen van zes hedendaagse componisten. En dat zonder blikken of blozen.

De Portugese pianist en onderzoeker Paulo De Assis en HERMESensemble brengen een vernieuwende en eigenzinnige versie van de Diabelli Variaties (opus 120, 1819-1823) van Ludwig van Beethoven. Paulo De Assis vertolkt solo een groot aantal van de 33 variaties, maar diverse onderdelen werden door hedendaagse componisten vertaald in een actuele versie voor kamerensemble.

Paulo De Assis werkt aan het Orpheus Instituut in kader van vijfjarige beurs van de European Research Council aan een grootschalig artistiek onderzoeksproject Music Experiment 21. Hij nodigde HERMESensemble uit als muzikaal consultant en expert in het hedendaagse luik van zijn onderzoek.

Meer over het Deleuzabelli-project

Praktische info :

HERMESensemble : Deleuzabelli Variations 3
Dinsdag 29 september 2015 om 20.00 u
Miryzaal - Conservatorium Gent


Meer info : www.miryconcertzaal.be en hermesensemble.be
--------------------
Maandag 9 november 2015 om 20.00 u
Muziekcentrum de Bijloke - Gent

Meer info : hermesensemble.be

21:34 Gepost in Concert, Muziek | Permalink |  Facebook

22/09/2015

Logos robotorkest demonstreert mogelijkheden in nieuwe interaktieve voorstelling

Machines Dat het Logos robotorkest uit machines bestaat, ligt voor de hand. Dat ook de muziek die ze te vertolken krijgen door machines kan worden gemaakt, al wat minder. Nochtans hebben vele componisten zich toegelegd niet op het schrijven van muziek, maar veeleer op het schrijven van computerprogrammas, of zelfs het ontwerpen en bouwen van elektronische schakelingen die dat voor hen doen. Daarbij is het natuurlijk in de eerste plaats de bedoeling die componeermachines zodanig te ontwerpen en te sturen, dat ze de esthetische regels die de componist vooropstelt zo goed mogelijk realiseren.

De vroegste voorbeelden van componisten die op die manier tewerk zijn gegaan vinden we reeds in de 18de eeuw, bij Mozart bvb, maar vanaf de tweede helft van de vorige eeuw werd het een heus specialisatiegebied binnen het eigentijdse componeren. Dat niet in het minst omwille van unieke mogelijkheden die een dergelijke aanpak biedt op het vlak van de real-time interaktieve muziek, waarbij dan van diverse sensoren gebruik kan worden gemaakt.

Dat de vruchten van een dergelijke aanpak een grote muzikale diversiteit reveleren wil dit toonmoment van het Logos robotorkest duidelijk maken. In deze produktie worden dan ook enkele minder voor de hand liggende mogelijkheden besloten in het gebruik van machines voor muzikale uitvoeringen gedemonstreerd. Maar ook muzikale compositie zelf kan als een vorm van machinebouw worden opgevat. De werkende machine maakt dan het concert. Een concert met werk van Georges Antheil, Conlon Nancarrow, Klarenz Barlow, Warren Burt, Kristof Lauwers en Godfried-Willem Raes waarin meteen ook de nieuwste aanwinst van het robotorkest wordt voorgesteld: Tinti.

Een interaktieve dans en muziek voorstelling met muzikale robots, Emilie De Vlam, Dominica Eyckmans, Xavier Verhelst, Mattias Parent en Kristof Lauwers, o.l.v. Godfried-Willem Raes.

Ter gelegenheid van dit concert geeft Oorgetuige 2 gratis tickets of 1 duoticket weg. Wil jij erbij zijn, stuur dan als de vliegende bliksem een mailtje naar christel@vastenavont.com. De gelukkige winnaars worden verwittigd per e-mail en de tickets zullen klaarliggen aan de avondkassa.

Praktische info :

Logos Robotorkest : Machines
Donderdag 24 september 2015 om 20.00 u
Logos Tetraëder - Gent

Bomastraat 26-28
9000 Gent

Meer info : www.logosfoundation.org

16:35 Gepost in Concert, Muziek | Permalink |  Facebook

Schalkse kameropera Powder her face in de Hallen van Schaarbeek

Powder Her Face "Wat zou je denken van een 'pijp-aria'? Begint met woorden, eindigt met geneurie." Met deze woorden bracht librettist Philip Hensher een berucht schandaal onder de aandacht van Thomas Adès. De Britse componist was 23 toen hij dit meesterwerk componeerde over het opmerkelijke verhaal van Margaret Campbell, de 'Dirty Duchess'. Powder Her Face is gebaseerd op een seksschandaal waardoor de hertogin van Argyll, een beruchte libertijnse salonfiguur, in 1963 in ongenade viel bij de Britse high society. Adès schreef een schalkse partituur, die speels reageert op de populaire cultuur van cabaret, musical en tango en tegelijk een eerbetoon is aan Berg en Stravinsky. Alejo Pérez is voor het eerst gastdirigent bij de Munt. De opera- en filmregisseur Mariusz Treliński voelt menige burgerlijke sociale conventie aan de tand. "Wees discreet, wees goed, wees brutaal," zingt de vrouwelijke avatar van Don Juan."

Powder Her Face is een kameropera voor vier solisten en vijfentwintig muzikanten, een jeugdwerk met een nog ietwat aarzelende stijl die niettemin duidelijk een geraffineerde muzikale schriftuur, ritmische complexiteit - gebaseerd op voortdurende veranderingen van atmosfeer - en lyrische expressiviteit naar voor brengt.

Het hedendaagse onderwerp is gebaseerd op waargebeurde feiten die bij de creatie een heus schandaal ontketenden. Margaret, de hertogin van Argyll, choqueerde de goede zeden van haar tijd in een zeer publieke scheiding waarin haar seksuele voorkeuren en "verdorvenheden" breed uitgesmeerd werden. Thomas Adès en zijn librettist Philip Hensher hebben op een meesterlijke manier de twee gezichten van deze vrouw afgebeeld: enerzijds is ze ijdel, snobistisch en manipulatief, anderzijds een vrije vrouw wiens enorme levenslust iedereen choqueerde in een tijdperk waarin dergelijke uitspattingen enkel aan mannen waren toegestaan. De eerste scène toont ons de geruïneerde wereld van de hertogin, bespot door kamermeisje en een electricien in haar eigen kamer. De volgende scènes beschrijven haar sociale klim en ondergang in een serie flashbacks waarin alle personages vertolkt worden door de vier solisten.

Het verval van deze aristocrate, die afkomstig was uit het gewone volk, en die geadoreerd werd door het publiek vooraleer ze door het slijk werd gehaald, doet denken aan een andere gevallen heldin, Lulu van Berg. Adès en Hensher maakten van deze tragedie een bittere sociale satire, met een burlesk, theatraal en spottend kantje. Toch is de emotie nooit veraf, dankzij de vrijheid van de muzikale taal met verschillende invloeden, zoals cabaret, tango, Berg, Britten, Sjostakovitsj of Stravinsky, die Adès gebruikt als begeleiding van verschillende emotionele atmosferen.

De Munt presenteert deze nieuwe productie in Les Halles De Schaerbeek. De opera wordt voor het eerst in de volledige versie uitgevoerd, onder leiding van dirigent Alejo Pérez. Aan zijn zijde vinden we Mariusz Treliński, regisseur van Manon Lescaut in 2013 en directeur van de Nationale Opera van Warschau. Deze Poolse regisseur zal worden omringd door Boris Kudlicka voor de decors, Felice Ross voor de belichting en Krystian Lada voor de dramaturgie. De kostuums zijn ontworpen door Marek Adamski en Bartek Macias neemt de video voor zijn rekening.

Cast
De cast voor deze nieuwe productie bestaat uit de Britse mezzosopraan Alisson Cook, de Australische bariton Peter Coleman-Wright, de Zweedse sopraan Kerstin Avemo en de jonge Amerikaanse tenor van Italiaanse afkomst Leonardo Capalbo. Alisson Cook (Duchess) oogstte veel bijval in New York en Québec voor haar vertolking van de hertogin; zij maakt haar debuut in de Munt. De grote bariton Peter Coleman-Wright debuteert eveneens in de Munt als de Hotel manager. De terugkeer van Kerstin Avemo naar de Munt als Maid, Confidante, Waitress, Mistress, Rubbernecker & Society journalist, is een uitgelezen kans om deze uitzonderlijke zangeres terug te zien en horen: ze was een prachtige Despina in de Cosi fan tutte van Michael Haneke in 2013. Leonardo Capalbo debuteert in de Munt in de rollen van Electrician, Lounge Lizard, Waiter, Rubbernecker, en Delivery boy.

Componist
Thomas Adès (1971) wordt vandaag beschouwd als een van de meest vooraanstaande componisten van zijn generatie. Hij componeerde een veertigtal werken en is laureaat van heel wat prijzen, waaronder de prestigieuze prijs van de Salzburger Osterfestspiele, de Ernst von Siemens Musikpreis voor jonge componisten in 1999, en de Paul-Hindemith-Preis in 2001. Daarnaast is hij ook pianist en dirigent, en was hij artistiek directeur van het Aldeburgh Festival van 1999 tot 2008.

Na zijn muziekopleiding aan de Guildhall School in Londen en King's College in Cambridge begon de jonge componist zijn carrière op de Britse muziekscène in 1993. Zijn eerste opera Powder Her Face was een opdracht van  het Cheltenham Music Festival in Londen in 1995. De opera werd sinds zijn creatie al meer dan 200 keer uitgevoerd, en behoort vandaag tot de 'klassiekers' van de Angelsaksische hedendaagse muziek. Tien jaar later bestelde het Royal Opera House Covent Garden een tweede opera, The Tempest, die de prijs van de Royal Philharmonic Society van Londen won in 2005. De componist dirigeerde The Tempest zelf in de Metropolitan Opera van New York alvorens hij het werk zal hernemen in Wenen dit jaar aan het hoofd van de Wiener Philharmoniker. Momenteel bereidt hij voor de Salzburger Festspiele zijn derde opera voor. Thomas Adès componeerde eveneens heel wat symfonische werken en kamermuziek, zoals Asyla (Prijs van de Royal Philharmonic Society van Londen in 1997, Mercury Music Prize in 1999 en Grawemeyer Award in 2000), Violin Concerto Concentric Paths (2005), gecreëerd op de Berliner Festspiele en de BBC Proms, Tevot (2007), op bestelling van de Berliner Philharmoniker en Carnegie Hall, Polaris gecreëerd door de New World Symphony in de Frank Gehry Hall in Miami in januari 2011, of Totentanz voor mezzosopraan, bariton en orkest voor de London Proms in 2013, een werk dat later dit seizoen op ons concertprogramma staat.

Praktische info :

Thomas Adès : Powder her face
Di 22, do 24, vrij 25 september 2015, telkens om 19.30 u
Zo 27 september 2015 om 15.00 u
Di 29, wo 30 september en vrij 2 en zaterdag 3 oktober 2015, telkens om 19.30 u
Les Halles de Schaerbeek - Brussel


Meer info : www.demunt.be

Extra :
Thomas Adès : thomasades.com, en.wikipedia.org, brahms.ircam.fr, www.fabermusic.com en youtube
Thomas Adès (1971 - ): Cultfiguur , Jan de Kruijff op www.musicalifeiten.nl

16:06 Gepost in Concert, Muziek | Permalink |  Facebook

18/09/2015

Novecento en de klassiekers van de toekomst

Novecento Het Festival van Vlaanderen Vlaams-Brabant staat vanaf dit jaar onder de artistieke leiding van Maarten Beirens en Pieter Bergé. Op hun eigen manier belijden zij het credo van het festival: het exploreren van de muziek van de 20ste eeuw (Novecento) en 21ste eeuw (Transit), in al haar rijkdom en veelzijdigheid. En vooral: deze muziek bekend en geliefd maken bij een breed publiek. Om die missie nog zichtbaarder te maken gaat het festival voortaan door het muzikale leven met de nieuwe naam: Festival 20/21.

Novecento bestaat dit jaar uit acht concerten, verdeeld over vijf 'gewone' concerten en de nieuwe themadag. Elk concert is opgebouwd rond één componist en zoomt in op een bijzonder aspect uit diens oeuvre. De melancholie van Janáčeks late kamer- en koormuziek, de verstilling van Hindemiths liederen, de overgevoeligheid van Rihms strijkkwartetten, de soberheid van Brittens cellowerken en de middeleeuwse moderniteit van Bryars requiemmuziek. Op de themadag wordt het veelzijdige oeuvre van George Gershwin geëxploreerd. Alle concerten streven een zo hoog mogelijke intensiteit na. Daarom hebben ze geen pauze, en vinden ze plaats in locaties waar de muziek optimaal tot ontplooiing kan komen.

Programma Novecento 2015

Leoš Janáček: Over de dood van Olga Janáčkova - Collegium Vocale Gent & Het Collectief o.l.v. Reinbert de Leeuw - ma 21/09 in de Aula Pieter de Somer, Leuven
Centraal staat de sombere Elegie na smrt dcery Olgy die Janáček in 1903 componeerde naar aanleiding van de dood van zijn dochter Olga. Rond deze elegie staan enkele werken waarin de 70-jarige componist terugblikt op zijn eigen jeugd en die van zijn kinderen.

Het concert opent en sluit af met Říkadla, een flitsende aaneenschakeling van vaak absurde kinderversjes, waarin melancholie en onschuldige guitigheid mekaar afwisselen. Ook in de kamermuziekwerken Concertino en Mládi balanceert Janáček tussen beide sferen. De pianocyclus V mlách fungeert als schakel tussen de schijnbaar onbezorgde kinderwereld en de verpletterende rouw van de elegie.

Hoewel gerelateerd aan de kindertijd is Janáčeks muziek allesbehalve infantiel. Hij bespeelt een breed emotioneel spectrum, in een toonspraak die hem tot één van de meest ontroerende componisten van de 20e eeuw maakt. Velen hebben Janáček in de voorbije decennia in hun armen gesloten als operacomponist. Het is nu hoog tijd om ook kennis te maken met zijn kleinere werken, die qua intensiteit en vindingrijkheid niet moeten onderdoen voor de opera's.

Paul Hindemith: Over het leven van Maria - Juliane Banse & Martin Helmchen - za 3/10 in de Grote Aula Maria Theresia, Leuven
In de liedercyclus Das Marienleben evoceert Hindemith de belangrijkste fasen uit het leven van de maagd Maria.

Hindemith componeerde dit werk in een periode waarin tal van jonge componisten zich afkeerden van de hyperemotionele laat-romantische stijl. Zelf kiest hij daarom voor een sobere, haast koele zetting. Opmerkelijk genoeg leidt dit niet tot verstarring, maar tot een verfijnd klankenveld vol geraffineerde en fragiele emoties. Vijfenzeventig minuten lang houdt deze ultieme kwetsbaarheid u in betovering. De muziek van Hindemith wordt vandaag niet zo vaak uitgevoerd, hoewel hij in de jaren 1920-30 één van de belangrijkste artiesten van Duitstalig Europa was. Als geen ander wist hij heilige huisjes omver te werpen en schone-schijn-adepten te schofferen. Maar hij was ook een scheppend genie.

Van alle parels aan zijn kroon is Das Marienleben zonder twijfel de zuiverste. Dit geldt nog meer voor de zelden uitgevoerde, compromisloze oerversie van het werk. Dat is dan ook de reden waarom we in Leuven resoluut voor deze eerste zetting gaan. (Visuals: Klaas Verpoest)

Mini-symposium Hindemith: Das Marienleben - za 3/10 in de Kleine Aula Maria-Theresiacollege, Leuven
Ter voorbereiding op het Novecento-concert Over het leven van Maria wordt er een mini-symposium op touw gezet over de liedercyclus Das Marienleben van Paul Hindemith. Op het programma staan drie korte presentaties:

1. De historische Mariafiguur: aspecten van de Mariologie door Joris Geldhof (Theologie),
2. Rilke’s bundel Das Marienleben: literaire aspecten door Anke Gilleir (Duitse literatuur),
3 Hindemiths liedercyclus Das Marienleben door Pieter Bergé (Musicologie).

Gastheer is Mark Waer, voorzitter van Festival 20/21.

Wolfgang Rihm: Over brokstukken van onzegbaarheid - Minguet Quartett & Stefan Hussong (accordeon) - do 8/10 in het STUK, Leuven
Wolfgang Rihm is één van de meest gespeelde hedendaagse Duitse componisten. Recent nog werd zijn opera Jakob Lenz met groot succes uitgevoerd in de Munt. Rihm grijpt u als luisteraar meteen naar de keel en laat u niet meer los.

Zo gaat het ook in zijn strijkkwartetten waarvan u in dit concert een dwarsdoorsnede krijgt. Eerst komen twee vroege expressionistische kwartetten aan bod. Daarna volgt een reeks losse ‘brokstukken’ (Fetzen) waarin Rihm de sonoriteit van de snaarinstrumenten verrassend combineert met accordeonklanken. Het concert sluit af met een lange en sobere elegie die hij schreef bij de dood van een van zijn meest gedreven uitvoerders.

Rihms strijkkwartetten staan garant voor muzikaal avontuur zonder weerga. Hij slingert zijn toehoorders door een ongebreideld klankenuniversum. Zelden was woordloze muziek veelzeggender.

Gershwin Triple Sunday One! Frank Braley / Two!! Daan Vandewalle / Three!!! Flat Earth Society - zo 18/10 in de Schouwburg - Leuven
30CC en Festival 20/21 slaan de handen in elkaar voor een unieke Gershwin-dag. George Gershwin is één van de populairste Amerikaanse componisten van de 20e eeuw. Zijn reputatie heeft hij vooral te danken aan zijn onwaarschijnlijke muzikale veelzijdigheid. Naast een begenadigd songschrijver en briljant improvisator was hij ook een eersteklas bruggenbouwer tussen klassieke en populaire muziek én vernieuwer van het Amerikaanse muziektheater. Gershwin Triple Sunday zet deze veelzijdigheid in de schijnwerpers.

De Franse toppianist Frank Braley combineert Gershwins werken met enkele jazzy composities van Europese grootmeesters uit de jaren 1920-30. Ravel, Debussy, Stravinski, Schulhoff en Hindemith passeren de revue. Na enkele klassiekere Gershwin-stukken krijgt u uiteraard ook zijn onovertroffen Rhapsody in Blue te horen!

In een pianoroes slingert pianist Daan Vandewalle je heen en weer tussen authentieke Gershwinstukken, recente arrangementen en onvervalste improvisaties. Zonder verpinken springt hij van het ene naar het andere. Aan jou de speelse uitdaging om mee te verdwalen in dit jazzy labyrint.

In het slotconcert stort de ongebreidelde brassband Flat Earth Society - die onlangs nog schitterde in Tom Lanoye's Revue Ravage - zich op Gershwins muzikale erfenis. Het genootschap meandert door diens talloze songs en rapsodieën, en zet er een even eigenzinnige als bruisende interpretatie van neer. Het dak mag eraf!

Benjamin Britten: Over sporen van verwantschap - Roel Dieltiens & Piet Kuijken - wo 21/10 in het STUK, Leuven
Benjamin Britten is een van die uitzonderlijke 20ste-eeuwse componisten die een onvervalste eigen stijl wist te ontwikkelen die tegelijkertijd vernieuwend en toegankelijk is. In de jaren 1960-70 schreef hij drie cello-suites naar aanleiding van zijn vriendschap met de wereldvermaarde cellist Mstislav Rostropovich. Deze werken nestelen zich in de traditie van de geliefde cello-suites van Johann Sebastian Bach. Net als Bach slaagt Britten erin om binnen dit uitgepuurde genre uiterst verfijnde muziek te schrijven met een enorme emotionele impact. Wie de suites van Bach liefheeft, wordt zonder twijfel ook ontroerd en meegezogen door die van Benjamin Britten.

Tijdens dit concert krijg je de eerste en derde suite te horen, met daar tussenin diens verbluffende cello-sonate. Dit krachtige werk valt op door het uitgesproken dialogische karakter en biedt zo een mooi contrast met de 'eenzame' solo-suites.

Gavin Bryars: Over het verdriet van Lockerbie - Psallentes & The Spirit of Gambo - di 27 en wo 28/10 in de Abdij van Park / Kerk & Huis van de Polyfonie, Leuven
In december 1988 kwam Bill Cadman, vriend en medewerker van componist Gavin Bryars, om het leven bij de hallucinante vliegtuigaanslag boven Lockerbie. Ter zijner herinnering schreef Bryars het Cadman Requiem, het vertrekpunt van dit concert.

Bryars behoort tot een generatie van Europese componisten die vanaf de jaren 1970 nieuwe dimensies toevoegden aan het uit Amerika overgewaaide minimalisme. Essentieel daarbij was het aanknopen bij de eigen, Europese traditie. Ook nu wordt Bryars' requiem letterlijk tussen enkele van zijn oudere Europese verwanten geplaatst: de sobere gregoriaanse zangkunst, de massieve organum-stijl van Perotinus (13de eeuw), en de sombere geslotenheid van de Engelse consort-muziek (17de eeuw).

Het concert baadt in een beladen traagheid, die paradoxaal genoeg het resultaat is van een eindeloze hoeveelheid kleine bewegingen. De gespeelde werken creëren een rituele sfeer, die nog beter tot haar recht zal komen dank zij de verstilde site van de Abdij van Park, enkele dagen voor het Allerzielenweekend.

Novecento
Van maandag 21 september t.e.m. woensdag 28 oktober 2015
Op verschillende locaties in Leuven


Het volledige programma en alle verdere info vind je op www.festival2021.be

Extra :
Interview met prof. Pieter Bergé, Aude Goovaerts op alum.kuleuven.be

Elders op Oorgetuige :
Festivalcursus Novecento : vier luisterlessen over de klassiekers van de toekomst, 14/09/2015

20:53 Gepost in Concert, Festival, Muziek | Permalink |  Facebook

Cappella Amsterdam brengt een selectie uit Pärts Boetekanon in Tongerlo

Arvo Pärt "Ik wilde het woord zijn eigen klank laten vinden, zijn eigen melodische lijn", zei Arvo Pärt bij de voorstelling van de Kanon Pokajanen. Tot zijn verbazing inspireerden de eeuwenoude teksten vol boete en berouw hem tot muziek die eerder thuishoort in een middeleeuwse Slavische kerk dan in een hedendaagse concertzaal, alsof hij er zelf maar weinig over te beslissen had. Meer dan twee jaar werkte de Estse nieuwlichter aan de compositie, een ervaring die hij achteraf als 'uiterst verrijkend' omschreef. Ongetwijfeld volstaan die woorden ook om dit concert van het befaamde kamerkoor Cappella Amsterdam en zijn chef-dirigent Daniel Reuss aan te kondigen. Het woord is klank geworden, en het klinkt fantastisch in de abdijkerk van Tongerlo.

Praktische info :

Cappella Amsterdam : Arvo Pärt, Kanon Pokajanen (selectie)
Zondag 20 september 2015 om 20.00 u
Abdijkerk van Tongerlo


Meer info : www.musica-divina.be en www.cappellaamsterdam.nl

Elders op Oorgetuige :
Musica Divina: een muzikale bedevaart door de provincie Antwerpen, 14/09/2015
Boetekanon van Arvo Pärt op van Musica Sacra in Bever, 2/08/2015

20:06 Gepost in Concert, Festival, Muziek | Permalink |  Facebook