23/10/2011

Passie & drama met de wereldvermaarde altviolist Joeri Basjmet en het Brussels Philharmonic in Gent en Brussel

Joeri Basjmet Franz Schubert had op zijn achttiende al drie symfonieën achter de kiezen. De eerste uitvoering van zijn derde symfonie was een thuismatch. Het bedrijvige schoolorkest met Schubert als aanvoerder op viool, nam de inktverse partituur voor zijn rekening. Het dertiende strijkkwartet van Sjostakovitsj begint en eindigt met een solo van de altviool. Het noopte een violist uit het eigen strijkersensemble van Joeri Basjmet (foto) tot een transcriptie. Het langoureuze spel van Basjmet - een zeldzame ster van de altviool - en een Sjostakovitsj op het hoogtepunt van zijn somberheid zijn een voor de hand liggende paar.

Aan een tafeltje in een herberg in het mooie Grinzing, met de klanken van een sitar op de achtergrond en een glas Spritz voor hem, slingert een koortsige Schubert zijn noten op vergeelde bladen. De muziek borrelt op in zijn hoofd, zijn pen kan amper volgen. Zijn schrift is slordig, en bij het herlezen van de bladzijden is er twijfel: was dit een diminuendo? Of een accent? Het is duidelijk dat Schubert niet bezig is met zijn nalatenschap: hij componeert om zijn huur en zijn wijn te betalen. En toch is het net deze haast, deze onstuimigheid die uit zijn muziek spreekt en ze zo aantrekkelijk maakt. Vreugde vermengd met angst, enthousiasme doorspekt met vraagtekens - wat een ernst voor een 18-jarige…

Alles is al daar, alles is al gezegd. Later doet Tchaikovsky niets anders dan deze verwarring versterken, en haalt Sjostakovitsj er de extremen uit. Allebei zitten ze gevangen in een dramatische situatie: een onmogelijke liefde voor de ene, een onderdrukkend regime voor de andere. En is hun muziek, net als voor Schubert, een vlucht naar een geluk dat nooit zal bestaan...

Dmitri Sjostakovitsj / Alexander Tsjaikovski - Strijkkwartet nr 13 in een bewerking voor altviool en strijkers
Het Dertiende Strijkkwartet van Sjostakovitsj werd geceërd door het Borodin Kwartet in de Glinka Zaal in Leningrad, op 13 december 1970. Hoewel het uiteenvalt in drie grote secties (Adagio - Doppio movimento - Tempo primo) is het een compositie uit één deel, het enige van al zijn kwartetten. Die vormen trouwens, samen met zijn symfonieën, de hoofdbrok en het belangrijkste deel van zijn oeuvre. In beide genres gebruikt hij dezelfde thematiek en sommige kwartetten ontstaan in dezelfde periode als symfonieën, het zijn zowat hun 'satellieten'.

Het Dertiende Strijkkwartet in si bemol klein, opus 138 is (samen met de Veertiende Symfonie) het eerste van een aantal werken die een 'afscheid van het leven' zullen blijken. Sjostakovitsj was toen inderdaad al zwaar ziek en hij was er zich bewust van. De dood werd een obsessie.

In het Twaalfde Strijkkwartet had Sjostakovitsj al blijk gegeven van zijn vakmanschap op het gebied van serialisme. In dit Dertiende Kwartet gaat hij nog verder en behandelt hij zelfs de strijkers als slaginstrumenten - onder meer aan de hand van de 'col legno' techniek (ritmisch op de snaren slaan met het hout van de strijkstok).

De altviool opent het kwartet met een solo, een heel melodieuze en nadrukkelijk ritmische twaalftoonreeks waarvan het chromatisme benadrukt wordt door de kleine secundeafstanden. Alles is somber en pijnlijk. Het middendeel is wat levendiger en begint met een staccato van de eerste viool. Het wordt helemaal gedomineerd door een lamentatie in trioolmotief. De laatste sectie is een soort nocturne waarin de vier instrumenten samen, in eenzelfde beweging, voortschrijden als in een rouwstoet. Het kwartet eindigt met de altviool die een heel lang aangehouden noot speelt die in stijgende spanning van heel zacht eindigt met een ontzettende forte.

Alexander Tsjaikovski is één van de leden van de Solisten van Moskou, hij bewerkte Sjostakovits' Dertiende Strijkkwartet voor altviool en strijkers en noemde het 'Sinfonia'. Helemaal in de geest van Sjostakovitsj een ode aan de altviool.

Programma :

  • Pjotr Iljitsj Tsjaikovski, Ouverture 'Romeo en Julia'
  • Dmitri Sjostakovitsj, Sinfonia voor altviool en strijkers (arr. Strijkkwartet nr.13 Alexander Tchaikovsky)
  • Franz Schubert, Symfonie nr.3 in D, D 200

Tijd en plaats van het gebeuren :

Brussels Philharmonic & Joeri Basjmet: Tsjaikovski, Sjostakovitsj, Schubert
Donderdag 27 oktober 2011 om 20.00 u
(Inleiding met dirigent & altviolist Joeri Basjmet om 19.15 u)
Muziekcentrum de Bijloke Gent
Bijlokekaai 7
9000 Gent

Meer info : www.debijloke.be en www.brusselsphilharmonic.be
---------------------------------
Vrijdag 28 oktober 2011 om 20.15 u
Flagey - Brussel

H.-Kruisplein 1050
Elsene (Brussel)

Meer info : www.flagey.be en www.brusselsphilharmonic.be

Bron : tekst Gert Haelterman voor programmaboekje deSingel, december 2005

Extra :
Dmitri Sjostakovitsj op nl.wikipedia.org en youtube
Dmitri Sjostakovitsj (1906 - 1975): Strijd om de geestelijke integriteit, Jan De Kruijff op www.musicalifeiten.nl
Paul Epstein's Notes on Shostakovich's String Quartets Nos. 2, 4, and 13 op saintpaulsunday.publicradio.org

Beluister alvast het eerste deel uit Sjostakovitsj' Strijkkwartet nr.13

19:05 Gepost in Concert, Muziek | Permalink |  Facebook

For Edward Krasinski : Marc Vanrunxt in dialoog met Morton Feldman

For Edward Krasinski Dinsdag wordt de voorstelling For Edward Krasinski van Marc Vanrunxt in samenwerking met Salva Sanchis en Champ d'Action hernomen in de Minardschouwburg in Gent. For Edward Krasinksi is een choreografie die radicaal in twee gesplitst wordt: eigenlijk zijn het twee choreografieën. Daarvoor snijdt een denkbeeldige lijn de scène in twee. Marc Vanrunxt en Salva Sanchis nemen elk een helft voor hun rekening. Op die manier ziet de kijker als het ware twee stukken tegelijkertijd. Vanrunxt kiest als danser Etienne Guilloteau, Sanchis kiest Georgia Vardarou. De muziek, Triadic Memories (1981) van Morton Feldman, wordt live uitgevoerd door Champ d'Action.

Voor Marc Vanrunxt betekent 'For Edward Krasinski' uit 2010 een nieuwe stap in zijn dialoog met het oeuvre van componist Morton Feldman. Vanrunxt interpreteert het muziekstuk in een solo en vroeg aan choreograaf Salva Sanchis om hetzelfde te doen. Dansers Etienne Guilloteau en Georgia Vardarou voeren beide solo's uit naast elkaar, elk op een andere helft van het podium. Zo versterken ze niet alleen de muziek, live gespeeld door pianiste Yutaka Oya, maar ook elkaars choreografie. Vanrunxt tracht niet op zoek te gaan naar de essentie van Feldmans partituur, maar wil eerder de vele mogelijke benaderingen tonen en het publiek uitnodigen om zijn eigen ervaring ernaast te leggen.

Marc Vanrunxt : " In For Edward Krasinski zullen binnen het kader van één scenografie twee choreografieën te zien zijn die onafhankelijk van elkaar werden geconcipieerd: één van Salva Sanchis en een van mijzelf. Toen ik dat idee lanceerde, kon ik daar niet alle consequenties van overzien en in zekere zin wil ik dat ook niet. Wanneer we straks in de studio's gaan werken, maken we van Feldmans Triadic Memories elk onze dans. Salva Sanchis maakt een solo voor Georgia Vardarou en ik creëer een solo voor Etienne Guilloteau. Ik denk dat het belangrijk is dat ieder op zich werkt en daarbij niet beïnvloed wordt door de ander. Pas wanneer we tijdens de laatste dagen van het creatieproces het stuk monteren, zullen de twee choreografieën elkaar ontmoeten en een confrontatie met elkaar aangaan. Ik ben zeker niet uit op een conflict, integendeel: het is best mogelijk dat beide creaties harmonieus samengaan. Ik hoop zelfs op een verheviging. Dat zou mooi zijn. Nog dieper in de muziek gaan dankzij het feit dat je twee visies tegelijk ziet en ervaart, en haar zo nog beter begrijpen of vatten. Triadic Memories is in wezen conflictloze muziek. Er zit geen drama in. Tijd en ruimte laten zich voortdurend herdefiniëren, wat nog wordt aangesterkt door de fysieke aanwezigheid van de performers.

For Edward Krasinski is wel degelijk een voorstelling van mezelf, niet van Salva Sanchis en mij samen. De situatie van de dans is in dit geval vergelijkbaar met die van de scène in Raum. In Raum waren er twee scenografen aan het werk (Koenraad Dedobbeleer en Kristof Van Gestel), nu zijn er twee choreografen. Wat uiteindelijk te zien zal zijn, is iets waar iedereen aan heeft meegewerkt en in die zin hopelijk ook als zijn eigen werk beschouwt. Op het moment dat For Edward Krasinski op scène staat, is het evengoed een voorstelling van Salva Sanchis, Koenraad Dedobbeleer, Etienne Guilloteau, Georgia Vardarou, pianist Yutaka Oya en Morton Feldman."

Tijd en plaats van het gebeuren :

For Edward Krasinski
Dinsdag 25 oktober 2011 om 20.00 u
Minardschouwburg
Walpoortstraat 15
9000 Gent

Meer info : www.vooruit.be, www.minard.be, www.kunst-werk.be en www.champdaction.be

Extra :
Morton Feldman op www.champdaction.be, wikipedia (en) en youtube
Morton Feldman: Fijnzinnig klankschilder, Jan de Kruijff op www.musicalifeiten.nl
The Premiere of "Triadic Memories", Notes collected by Adrian Jack op www.cnvill.net
Triadic Memories, Jean-Luc Fafchamps op www.cnvill.net, zomer 1990
American Sublime. Morton Feldman's mysterious musical landscapes, Alex Ross in The New Yorker, 19/06/2006
"Marc Vanrunxt" door Myriam Van Imschoot, Kritisch Theaterlexicon, VTI, 1997 (pdf)

Elders op Oorgetuige :
For Edward Krasinski : een dubbele choreografie in een enkele ruimte, 9/10/2010
De kunst van Morton Feldman, 12/02/2008
Raum : bezwerend universum waaruit het moeizaam ontwaken is, 23/01/2007

13:01 Gepost in Concert, Dans, Muziek | Permalink |  Facebook

Slotconcert Novecento belooft muzikaal vuurwerk

Fazil Say De Moldavische violiste Patricia Kopatchinskaja maakt een stormachtige carrière en vormt een briljant duo met de fijnzinnige Turkse pianist Fazil Say (foto). Hartstocht zal oplaaien in de vurige Roemeense dansen van Béla Bartók, lyrisch talent in het bluesy middendeel van Maurice Ravels bekende Vioolsonate. Met Sergei Prokofievs Sonate verdonkert de sfeer voor een intieme en tegelijkertijd intense reflectie over WO II. Tussendoor zorgt pianist Fazil Say zelf voor een hedendaagse afwisseling met een sonate. Dit duo behoort tot de wereldtop van violisten en pianisten en zal niemand onberoerd laten.

De Turkse pianist Fazil Say (1970) begon op vierjarige leeftijd met muziekstudies aan het Conservatorium van zijn geboortestad onder een speciaal  statuut voor hoog begaafde kinderen. Daar studeerde hij achttien jaar later af voor piano en compositie. Met een beurs vervolmaakte hij zich in Düsseldorf en behaalde zo in Duitsland het diploma van concertsolist. Zijn eerste prijzen in zowel de Young Concert Soloists Competition in 1994 én de World Competition in New York zorgden voor zijn definitieve doorbraak in de internationale muziekscène. Naast zijn pianistieke activiteit is Say ook zeer actief als componist. In zijn muziek klinkt een duidelijke invloed van de Turkse volksmuziek door. Onder de talrijke oratorio's, piano concerto's, composities voor kamerensemble en orkest, alsook pianowerken en liederen, bevinden zich meerdere opdrachtwerken, zoals bijvoorbeeld zijn ballet Patara: een opdracht van het Wien Mozart Committee ter gelegenheid van Mozarts tweehonderdvijftigste verjaardag. Ondertussen wordt Fazil Say beschouwd als één van de grootste pianisten wereldwijd, bekroond met talrijke prijzen. Tot de orkesten waarmee hij reeds samenwerkte tellen we New York Philharmonic, Detroit Symphony, Deutsches Symphonieorchester Berlin, het Tsjechisch Filharmonisch Orkest, het Israëlisch Filharmonisch Orkest, het St. Petersburg Filharmonisch Orkest, Orchestre National de France en het Tokyo Symfonisch Orkest. In 2008 werd Say verkozen tot cultureel ambassadeur van de Europese Unie, een functie waarin hij trachtte een nieuwe brug te bouwen tussen de Oosterse en de Westerse cultuur.

De Moldavische violiste Patricia Kopatchinskaja (1977) studeerde compositie en viool aan de Conservatoria van Wenen en Bern. Al snel viel ze met haar virtuoze vioolspel internationaal in de prijzen. Zo werd ze laureate van de Szeryng Wedstrijd in Mexico en van de prestigieuze International Credit Suisse Group Young Artist Award. Haar optreden in de concertreeks Rising Stars - waarin zij Oostenrijk vertegenwoordigde - bracht haar niet alleen op de grote podia van New York en van tal van Europese hoofdsteden, maar betekende tegelijkertijd de start van een internationale en veelbelovende carrière. Kopatchinskaja treedt zowel op als soliste als in kamermuziekverband. Daarbij speelde ze reeds samen met onder meer Orchestre des Champs Elysées, Wiener Philharmoniker, Deutsches Symphonieorchester Berlin, Staatskapelle Berlin, SWR-Radiosymphonieorchester Stuttgart, Orchestre Philharmonique de Radio France en het Russische Staatsorkest. Haar repertoire omvat een brede waaier aan periodes, waarbij vooral haar Beethoven-interpretaties telkens op veel bijval konden rekenen. Kopatchinskaja’s Moldavische roots dreven haar tot een nadere ontdekking van het oeuvre van George Enescu, die zij de confrontatie liet aangaan met authentieke Moldavische en Roemeense volksmuziek. Maar ook in het werk van meer Westerse componisten zoals Ravel brengt ze de exotische kleurenpracht naar boven. In het oeuvre en de muzikale persoonlijkheid van Turkse componist-pianist Fazil Say vond Kopatchinskaja een gedroomd artistiek partnerschap. Samen met hem vormt ze een zeer succesrijk duo. Daarnaast gaat de violiste vaak ook zelf aan de slag als componiste.

Programma :

  • Béla Bartók, Romanian Folk Dances
  • Sergei Prokofiev, Sonate voor viool en piano opus 80
  • Fazil Say, Sonate voor viool en piano opus 7
  • Maurice Ravel, Sonate voor viool

Tijd en plaats van het gebeuren :

Patricia Kopatchinskaja & Fazil Say
Dinsdag 25 oktober 2011 om 20.30 u
(inleiding door Ignace Bossuyt om 19.45u)
Campus Gasthuisberg (Centraal Auditorium) - Leuven
Herestraat 49
3000 Leuven

Meer info : www.festivalvlaamsbrabant.be, www.patkop.ch en fazilsay.com

Extra :
Fazil Say en Patricia Kopatchinskaja op youtube

Elders op Oorgetuige :
Moldavische stervioliste Patricia Kopatchinskaja eert muzikale geboortegrond, 3/10/2011
Novecento 2011 : boeiende confrontaties tussen heden en verleden, 26/09/2011

Bekijk alvast deze video van Patricia Kopatchinskaja & Fazil Say

12:35 Gepost in Concert, Festival, Muziek | Permalink |  Facebook

Jonge Belgische organiste Cindy Castillo speelt Bach, Reubke en Boesmans in de Brusselse Sint-Michielskathedraal

Cindy Castillo Wat de jonge Belgische organiste Cindy Castillo zo aanspreekt bij het orgel, zijn de eindeloze verscheidenheid van klankkleuren, de omvang van het repertoire, en natuurlijk ook de ongelooflijke rijkdom aan instrumenten waarop organisten hun talent kunnen botvieren. Castillo presenteert dinsdag in de Sint-Michielskathedraal in Brussel drie grote werken, van de grote Bach, de Duitser Reubke (gestorven in 1858) en onze land- en tijdgenoot Philippe Boesmans. Een programma dat drie eeuwen van orgelmuziek omspant.

Philippe Boesmans (1936) is vanzelfsprekend vooral bekend vanwege zijn opera's : 5 heeft hij er al op zijn actief, alle met een première in de Munt en de meeste zeer succesvol tot ver buiten België. Daarnaast heeft hij ook al vier kwartetten geschreven. Een eerste in 1988 en dit tweede, dat dateert uit 1994. Binnen Boesmans' operaproductie situeert deze periode zich tussen 'Reigen' (1993) en 'Wintermärchen' (1999). Met veel karakter en een constante zoektocht naar instrumentale kleuren exploreert Boesmans in zijn kwartet een schrijfstijl die tegelijkertijd persoonlijker is en meer durf vertoont dan in zijn opera's, verder verwijderd is van haar gebruikelijke bronnen en resoluut verankerd is in de moderniteit.

Cindy Castillo (Brussel, 1981) begon haar orgelstudies bij de componist Benoît Mernier. Nadat ze de eerste prijs behaalde in de wedstrijd Axion Classics 2000 (Dexia) zette ze haar studies voort aan het Koninklijk Conservatorium van Brussel bij de organist en musicoloog Jean Ferrard, waar ze de Eerste Prijs Orgel behaalde. In juni 2005 behaalde Cindy Castillo het specialisatiediploma orgel met felicitaties van de jury aan het Conservatoire National de Région de Strasbourg (bij Christophe Mantoux) en in juni 2006 behaalde ze het masterdiploma orgel aan het Institut de Musique et de Pédagogie te Namen (Benoît Mernier). Tenslotte studeerde ze juni jongstleden af aan het Conservatoire National Supérieur de Paris in de klas van Olivier Latry en Michel Bouvard.
Cindy Castillo onderwijst het orgel aan de academies van Sint-Lambrechts-Woluwe en van Molenbeek. Ze is laureaat van het fonds Wernaers, de Rotary-stichting, de Belgische stichting Roeping en van de Lacour-stichting. In het seizoen 2008-2009 was ze organiste in residentie van de Sapporo Concert Hall (Hokkaido, Japan) waar ze niet enkel talrijke concerten speelde, maar ook de cd 'Passio' opnam. Samen met de fluitiste Laura Pok nam ze op het Thomas-orgel in de abdij van Maredsous de cd 'Incipit' op. Programma :

  • Johann Sebastian Bach, Passacaglia & Fuga, BWV 582
  • Philippe Boesmans, Fanfare II
  • Julius Reubke, Sonate op Psalm 94

Tijd en plaats van het gebeuren :

Cindy Castillo : Bach, Boesmans, Reubke
Dinsdag 25 oktober 2011 om 20.00 u
Sint-Michielskathedraal Brussel


Meer info : www.bozar.be

Extra :
Philippe Boesmans op www.arsmusica.be, brahms.ircam.fr en youtube

Elders op Oorgetuige :
Jong kwartet plaats Philippe Boesmans in de kijker in Etterbeek, 29/09/2011
Philippe Boesmans en de prinses van Bourgondië, 6/09/2010
Philippe Boesmans 'Julie' in het Théâtre Royal de Mons, 22/03/2010

01:30 Gepost in Concert, Muziek | Permalink |  Facebook

Tiptoe Company op de grens van de stilte

Mauricio Kagel Tiptoe Company, een pril ensemble uit Gent o.l.v. gitarist Jona Kesteleyn, is gespecialiseerd in een repertoire waarin de beperkingen van het instrument een aktieve rol spelen of waarin gemusiceerd wordt op de grenslijn van de stilte. Met onder meer werk van Mauricio Kagel (foto), Nico Sall en Fausto Romitelli op het programma, houden we die avond even onze adem in. Ssssst, ... it's tiptoe time!

Quote: "The Tiptoe Company does exactly what it says: tiptoe along the borders of silence, exploring the possibilities of quietness." De Gentse Tiptoe Company ontstond als ensemble van 'delikate intrumenten' en wordt gecoached door het Ictus en Spectra Ensemble in het kader van een ManaMa Hedendaagse Muziek aan het Conservatorium van Gent. Momenteel spelen gitaar, blokfluit, harp en contrabas de hoofdrollen en worden creaties gecombineerd met repertoire dat op de één of andere manier speelt met 'verstilling' of met het beperkte volume van de instrumenten. Eveneens is de relatie tussen instrumentale aktie en de voortgebrachte klank een vertrekpunt voor zogenaamd 'muziektheater op microniveau'; iets wat eigenlijk inherent is aan elke vorm van live muziek.

De musici van Tiptoe Company zijn daarnaast elk aktief in heel diverse genres en projekten. Zo is blokfluitiste Ruth Van Killegem - solist in ensembles als Il Gardellino, Collegium Instrumentale Brugense en More Maiorum - geen onbekende in de barokwereld. Gitarist Jona Kesteleyn vormt sinds jaren een duo met Ruth. Samen namen ze in 2006 de CD Pas de Tango op, met creaties van onder meer Kris De Baerdemacker en Ward De Vleeschhouwer. Jona is daarnaast aktief in orkesten en ensembles en zette zijn eerste stappen in de theaterwereld met de groep Vi. Pieter Lenaerts trok dan weer naar New Delhi om er een Cd op te nemen met zijn Indische companen op sarod en tabla. Als freelance contrabassist speelt hij bij deFilharmonie en het Nationaal Orkest, en bestudeerde hij op eigen houtje de muziek van Scodanibbio, Grillo en Partch. Harpiste Jutta Troch is lid van Besides en Nadar Ensemble en organiseert het What's Next Festival. Momenteel speelt ze ook bij de alternatieve popgroep Dez Mona. In deze produktie wordt Tiptoe Company tot slot bijgestaan door percussionisten Ruud Roelofsen en Jonas D'haese.

Mauricio Kagel - 'Sonant' (1960) voor contrabas, gitaar, harp en twee slagwerkers
'Sonant en het bijna gelijktijdig ontstane 'Sur Scène' worden beschouwd als de eerste muziektheatrale composities van Mauricio Kagel. In 'Sonant' gaat het niet in de eerste plaats om de toevoeging van theatrale elementen als extraatje bij de muziek, maar om aktie als resultaat van het musiceren zélf. De fragiele grens tussen muziek maken en akteren wordt hier letterlijk onderwerp van de compositie.
De muzikanten lijken hun instrumenten af te tasten en gelijktijdig alle klankmogelijkheden uit te proberen. Hierbij wordt het visuele aspekt van het produceren van een bepaald soort klank even aantrekkelijk als de klank zélf. Kagel schrijft voor om 'zo stil mogelijk' te spelen. Het volume van de gitaar werkt daarbij als graadmeter: ze wordt hypothetisch het luidste instrument voorhanden en zo ontstaat een heel ongebruikelijk soort kamermuziek.
Af en toe moeten de musici uit hun rol van traditioneel podiummuzikant vallen: ze maken verbale geluiden tijdens het spelen, wat doet denken aan jazzmusici die zingen, grommen of (vaak volstrekt overbodige) commentaar geven tijdens hun spel. Wanneer cues worden gegeven aan elkaar of de puls met handgebaren wordt gedirigeerd, vraagt de toeschouwer zich terecht af of hij nu zit te kijken naar een concert, naar een open repetitie of zelfs een enscenering ván die repetitie. 'Sonant' is, kortom, een bijzonder en uiterst dubbelzinnig werk waarin de grens tussen het echte en het geakteerde griezelig dun is.

Maurizio Pisati - 'Studi II' (1990) voor gitaar en 'Odolghes' (2006) voor gitaar en contrabas
'Studi II' is een korte studie uit 'Sette studi per chitarra', geschreven voor Elena Casoli die de integrale reeks creëerde in 1990 in Darmstadt als gast tijdens de Ferienkurse für Neue Musik. Met deze studies had Pisati de ambitie om een nieuw concept van de gitaar en haar interne klankwereld voor te stellen. Vertrekkende van het vaak als problematisch beschouwde beperkte volume van het instrument, gaat Pisati nu net op zoek naar de kwaliteit van het nauwelijks hoorbare. Gedempte noten en tremoli, glissandi, harmonieken, net-niet-harmonieken en glijden over de snaren, kortom alle 'onconventionele' technieken nemen hierin de bovenhand op traditioneel gitaarspel.
'Odolghes' is een duo voor gitaar en contrabas dat deel uitmaakt van het imaginair muziektheater 'Theater of Dawn'. Pisati woont aan de voet van de Alpen en haalt zijn inspiratie uit legendes over berggeesten die 's morgens vroeg rondzwerven bij de overgang van halfdonker naar licht - een moment dat door de componist zelf vaak wordt aangegrepen om zijn eerste ideeën op papier te zetten. De zesde Studi voor gitaar vormde het basismateriaal voor Odolghes.

Fausto Romitelli - 'Simmetrie d'ogetti' (1988) voor blokfluit en gitaar
De Italiaanse bad boy Fausto Romitelli stond bekend om zijn aan rock, drugs en psychedelica refererende werken voor grote ensembles, zoals 'An Index of Metals' en 'Professor Bad Trip'. Hij studeerde eerst bij Franco Donatoni aan de Accademia Chigiana in Siena en werd later gedurende enkele jaren 'compositeur en recherche' aan het Ircam in Parijs. Daar werd hij beïnvloed door componisten als Grisey, Murail en Dufourt. In 'Simmetrie d'ogetti' (1988) dat hij als jonge twintiger schreef, komt hij onverwacht uit de hoek met een fijnzinnig duo voor blokfluit en klassieke gitaar. De harmonieken, arpeggio's en glissandi in de gitaarpartij vermengen zich met de delicate klankwereld van de blokfluit, dat alles meanderend op de grens der stilte. In dit jeugdwerk hoort men tevens een geleidelijke ontwikkeling van loop-achtige strukturen en de suggestie van meervoudige klanklagen, allemaal elementen die Romitelli's latere output zullen kenmerken.

Nico Sall - TACTICS (2011) voor blokfluiten, gitaar, ckontrabas, harp en electronics
Nico Sall vertelt het volgende over dit werk: "Het opzet is het volgende: de electronics bestaan uit een customised analoog circuit dat voornamelijk ruisklanken genereert. Verschillende contactpunten van het circuit zijn verbonden met stukjes geleidende tape die zijn aangebracht op de hals van gitaar en kontrabas. Beide instrumenten worden op die manier een onderdeel van het elektronisch circuit. Door het louter aanraken van de snaren wordt het signaal langs een andere weg omgeleid, waardoor de morfologie van de klank verandert.

Twee afzonderlijke elementen uit mijn vroeger werk zijn essentieel om 'Tactics' te kaderen en te motiveren. Enerzijds is er het aspekt van ver doorgedreven complexiteit en individualiteit binnen verschillende partijen van een muziekstuk. Een aspekt dat voor het eerst opduikt in 'Modular Element Series' (2006), een stuk voor variabele bezetting waarbij de muzikanten hun partij enkel individueel mogen instuderen en op de uitvoering geen rekening mogen houden met samenspel. De partijen in dit stuk zijn opgebouwd volgens grafische modellen per parameter die voor elke partij verschillend, maar op een mathematische manier aan elkaar gerelateerd zijn. Deze procesmatige aanpak boeit me in hoge mate -naast het feit dat hierdoor, althans op macronivo, estethische keuzes van de componist miniem zijn- omdat het een performatieve dimensie toevoegt aan het werk. (...)

Aansluitend bij het performatieve aspekt is er in de eerste plaats het stuk 'Perspectives vII' (2008) voor viool en electronics. Hierin dient een bewegingssensor op de boog van de viool als interface voor live processing (granulaire synthese). De boogstreken, die aan de basis liggen van de klankproduktie, sturen in dit stuk de manipulatie van diezelfde klank. Die interaktie tussen elektronika en de uitvoerder in dit stuk sluit voor mij nauw aan bij 'Tactics'. Ook hier wordt de elektronica tussen de eigenlijke klank van het instrument en het spelen als fysieke handeling geplaatst. Het procesmatige is aanwezig in de manier waarop bij de gitaar en de contrabas, die via het circuit aan elkaar verbonden zijn, de klank gevormd wordt door de combinatie van hun individuele handelingen."

Programma :

  • Mauricio Kagel, Sonant
  • Nico Sall, TACTICS
  • Fausto Romitelli, Simmetrie d'Oggetti
  • Maurizio Pisati, Studi II - Odolghes

Tijd en plaats van het gebeuren :

Concert Tiptoe Company
Dinsdag 25 oktober 2011 om 20.00 u
Logos Tetraeder Gent

Bomastraat 24-28
9000 Gent

Meer info : www.logosfoundation.org

Extra :
Mauricio Kagel : www.mauricio-kagel.com, www.edition-peters.de, brahms.ircam.fr, UbuWeb Film en youtube
Mauricio Kagel, een inleiding..., Godfried-Willem Raes op www.logosfoundation.org
There Will Always Be Questions Enough. Mauricio Kagel in conversation with Max Nyffeler op www.beckmesser.de, 23/03/2000
'Lachen om de Dood', Jacques Kruithof, verschenen in Nieuw Wereld Tijdschrift, 1989, nummer 3, fragment opgenomen in programmaboekje deSingel, december 2000
Kagel - een schets van nabij, Luk Vaes, september 2007
Mauricio Kagel (1931-2008). Leukste componist van de twintigste eeuw op www.nrc.nl, 19/09/2008
Nico Sall : www.matrix-new-music.be en youtube
Fausto Romitelli : www.ricordi.it, brahms.ircam.fr, www.arsmusica.be en youtube
Mauricio Pisati : www.myspace.com/mauriziopisati, en.wikipedia.org, www.composers21.com en youtube

Beluister alvast Maurizio Pisati's Studi II, gespeeld door Elena Càsoli



en Fausto Romitelli's Simmetrie d'Oggetti

01:05 Gepost in Concert, Muziek | Permalink |  Facebook

21/10/2011

Slotconcert Transit baadt in klankkleuren

Annelies Van Parys Tijdens het slotconcert van Transit gooit Ensembe Recherche zich op werk van Hugues Dufourt, Arturo Fuentes, Hector Parra én Annelies Van Parys (foto) , componisten die baden in nieuwe klankspectra en klankkleuren. Hugues Dufourt verklankt L(Europe dat geïnspireerd is op Tiepolo's monumentale fresco (plafond van het prins-bisschoppelijk paleis in Würzburg). De Mexicaanse Arturo Fuentes gebruikt de computer om 'al luisterend te componeren' en klanken al tastend en zoekend samen te stellen. Annelies Van Parys is gefascineerd door de inwendige structuur van de klank en puurt daar kleurrijke werken uit. 'Drifting sand' omvat een golfbeweging die zich vertaalt naar heel veel snelle passages die lijken als één beweging...  Uiteen rafelend tot flarden melodie of dicht opeengepakt als stuivend zand.. Haar vorige creatie op TRANSIT (Fragrances 2008) was indrukwekkend en werd meteen ook in de USA uitgevoerd.

Ensemble recherche werd in 1985 opgericht. Met zijn tot nu toe meer dan vijfhonderd creaties van hedendaagse composities schreef het ensemble dan ook een belangrijk stuk van de contemporaine muziekgeschiedenis mee. Door een zeer eigen en standvastige artistieke missie heeft het zich een vaste plaats in de internationale muziekscène weten toe-eigenen. Hun repertoire reikt van de klassieken van het einde van de negentiende eeuw, over de Tweede Weense School en de Darmstadt avant-garde tot aan de meest experimentele en gewaagde actuele muziek. Daarnaast interesseert ensemble recherche zich ook voor de hedendaagse blik op de muziek van voor 1700. Naast een zeer drukke concertagenda is het ensemble actief bezig met talrijke muziektheaterprojecten, produceert het ook voor radio en film en biedt tevens cursussen aan voor muzikanten en componisten. Bovendien integreerde het ook een belangrijke educatieve pijler in zijn werking, waardoor het een jonger publiek tracht warm te maken voor de meer recente muziekgeschiedenis. Het enorm brede repertoire van ensemble recherche werd ondertussen reeds deels vastgelegd op meer dan vijftig cd's, waarvan vele internationaal in de prijzen vielen.

Tijd en plaats van het gebeuren :

Ensembe Recherche : Annelies Van Parys, Arturo Fuentes, Hugues Dufourt, Hector Parra
Zondag 23 oktober 2011 om 20.30 u
( inleiding door componisten om 19.45 u)
Kunstencentrum STUK Leuven
Naamsestraat 96
3000 Leuven

Meer info : www.festivalvlaamsbrabant.be, www.stuk.be en www.ensemble-recherche.de

Extra :
Annelies Van Parys : www.anneliesvanparys.be , anneliesvanparys.spaces.live.com, www.matrix-new-music.be en youtube
Arturo Fuentes : www.arturofuentes.com
Hugues Dufourt op brahms.ircam.fr, www.henry-lemoine.com, www.arsmusica.be en youtube
Hèctor Parra op brahms.ircam.fr, en.wikipedia.org en www.ffn.ub.es en youtube

Elders op Oorgetuige :
Een weekend lang kleurrijke nieuwe muziek op Transit 2011, 19/10/2011
Espace Senghor plaatst Annelies Van Parys in de kijker, 25/03/2011

16:29 Gepost in Concert, Festival, Muziek | Permalink |  Facebook

Clash van culturen en generaties met Ludo Mariën, Ernst Surberg & Luka Juhart op Transit

Luka Juhart Een van de opmerkelijkste TRANSITconcerten is voor virtueel Hammondorgel en twee accordeons. Deze bezetting in handen van vier componisten van uiteenlopende origine ? Daar kan alleen clash van culturen en generaties op volgen... De jonge componinste  Aliona Yurtsevich is geboeid door muzikale interculturaliteit en
menselijke vervreemding en botst continu tegen het cliché aan. Kristof Lauwers verricht al jaren uitstekend werk in Logos maar zet voor zijn TRANSIT compositieopdracht de robotten even opzij. 'Beasly' is een klanklandschap datbalanceert op de grens van de stilte: vanuit windgeluiden komen geleidelijk aan tonen tevoorschijn... dit begin gaat over in een koraalpassage waarin de orgelachtige hoedanigheid van het accordeon naar voren komt. Claus-Steffen Mahnkopf en Enno Poppe blijven ondanks hun rijk gevulde componistencarrière verrassend actueel klinken. Accordeonist Luka Juhart (foto) moet al zijn kunnen etaleren in de aartsmoeilijke creatie van Mahnkopf.

Tijd en plaats van het gebeuren :

Ludo Mariën, Ernst Surberg & Luka Juhart : Kristof Lauwers, Aliona Yurtsevich, Claus-Steffen Mahnkopf, Enno Poppe, Martijn Padding
Zondag 23 oktober 2011 om 14.00 u
( (inleiding door de componisten om 13.30 u )
Kunstencentrum STUK Leuven
Naamsestraat 96
3000 Leuven

Meer info : www.festivalvlaamsbrabant.be en www.stuk.be

Extra :
Kristof Lauwers : kristoflauwers.domainepublic.net, logosfoundation.org en youtube
Aliona Yurtsevich : www.alionayurtsevich.com
Claus-Steffen Mahnkopf : www.claussteffenmahnkopf.de, www.sikorski.de en youtube
Enno Poppe : www.schott-music.com, en.wikipedia.org, www.kairos-music.com en youtube
Martijn Padding : www.martijnpadding.nl, www.muziekcentrumnederland.nl, nl.wikipedia.org en youtube

Elders op Oorgetuige :
Een weekend lang kleurrijke nieuwe muziek op Transit 2011, 19/10/2011

16:00 Gepost in Concert, Festival, Muziek | Permalink |  Facebook

Max Eastley, Steve Beresford & Lol Coxhill : drie zwaargewichten uit de Britse avant-garde in Les Ateliers Claus

Max Eastley Zondag kan je in het Bruselse alternatieve kunstenbolwerk Les Ateliers Claus terecht voor een uniek concert van drie muzikale duidendpoten uit de Britse avant-garde : Max Eastley, Steve Beresford en Lol Coxhill. Eastley onderzoekt sinds de jaren '60 de relatie tussen toeval en muziek, gebruik makend van kinetische geluidsmachines of natuurlijke energiebronnen zoals wind en waterstromen. Eastley maakte ook verscheidene installaties, geluidssculpturen en instrumenten waarvan zijn 'Arc' wellicht de meest bekende is, een type monochord gemonteerd op een lange buigbare lat versterkt via een magnetische pick-up. Eastley werkte eerder al samen met o.a. Brian Eno, Peter Greenaway, Evan Parker, David Toop en Eddie Prévost.

Steve Beresford bespeelt een uitgebreid instrumentarium waaronder piano, trompet, eufonium, contrabas en verscheidene speelgoedinstrumenten. De lijst van artiesten waarmee hij samenwerkte is zo mogelijk nog langer. Derek Bailey, Evan Parker, John Russel, Brian Eno, Gavin Bryars, The Slits, African Headcharge, ... Bizarre samba, spastische jazz, melancholische atmosferen: zonder twijfel blijft Beresford één van de meest imaginatieve muzikanten in Europa.

Lol Coxhill is een indrukwekkend stuk Britse muziekgeschiedenis. Hij begon in de jaren '50 met jazz standards en R&B, in de jaren '60 werkte hij samen met soullegende Rufus Thomas en bluesman Screamin' Jay Hawkins. In de jaren '70 tekende hij op het Dandelion label van John Peel om vervolgens mee te spelen op talloze albums van o.a. Kevin Ayers, Robert Wyatt, Mike Oldfield, Shirley Collins en The Damned.Tussendoor speelt hij wereldwijd binnen improvisatiekringen met frequente (solo)uitgaven.

Tijd en plaats van het gebeuren :

Max Eastley + Steve Beresford + Lol Coxhill
Zondag 23 oktober 2011 om 15.00 u
Les Ateliers Claus - Brussel
Charles Rogierdoorgang (tussen Noordstation en Rogierplein)
1210 Brussel

Meer info : www.lesateliersclaus.com

Extra :
Max Eastley : www.myspace.com/maxeastley en youtube
Steve Beresford op en.wikipedia.org, www.efi.group.shef.ac.uk en youtube
Lol Coxhill : www.lolcoxhill.com, nl.wikipedia.org en youtube

Bekijk alvast Max Eastley, Steve Beresford en Lol Coxhill live aan het werk in het Battersea Arts Centre , februari 2010

15:15 Gepost in Concert, Muziek | Permalink |  Facebook

Elision ensemble zoekt naar nieuwe expressievormen op Transit

Paul Craenen Het  Elision ensemble verzamelt wereldwijd gerekruteerde nieuwe muziekspecialisten. Van hun partner in crime - de levende Britse legende Richard Barrett - creëren ze het nieuwste werk. Net als Barrett zoekt Paul Craenen (foto) naar nieuwe vormen van expressie: hoe gaan musici die elkaar niet kunnen zien om met extreme virtuositeit? 'Pointing Sounds' is een performance die enigszins geïnspireerd is op 'I am sitting in a room' (1968), de beroemde feedbackcompositie van Alvin Lucier. Er wordt een gelijkaardige techniek toegepast, hoewel het startpunt hier geen woorden zijn maar wel het tikken van een metronoom en de bewegingen van een uitvoerder. Bij Timothy McCormack ontstaat door de kleinste verandering in houding van musici een totaal andere sfeer... En ter afsluiting van dit creatiefestijn hoo je werk van Einar Torfi Einarsson en David Brynjar Franzson, twee jonge IJslandse componisten die door een originele, persoonlijke muzikale taal al snel een groot internationaal publiek bereikten. 

Het Australische Elision Ensemble bestaat uit een vaste kern van tweeëntwintig muzikanten. Ondanks zijn jonge bestaan wist het zich intussen reeds te vestigen als één van de toonaangevende ensembles in de nieuwe muziekscène. Het ensemble is gerenommeerd voor zijn meesterlijke interpretaties van de meest complexe, ongewone en veeleisende muziek. Vaak werkt het daarvoor intensief samen met de componist in kwestie. Elision is actief in het reguliere concertcircuit, maar werkt ook aan multidisciplinaire projecten waarbij nieuwe media en beeldende kunstenaars betrokken worden. Tevens heeft het ensemble veel ervaring met performance- en installatiekunst, alsook met het gebruik van improvisatie als een creatief middel om genoteerde muziek te verrijken. Elision was reeds te gast op de meest vermaarde podia over de hele wereld, met concerten op festivals zoals MaerzMusik, Wien Modern, Huddersfield Contemporary Music Festival, Westdeutscher Rundfunk, Radio Bremen, Ars Musica, Zürcher Theater Spektakel, Saitama Arts Theatre of Japan, IRCAM, de Praagse Herfst, Chekov International Theatre Festival of Moscow, Festival d’Automne Paris en het Ultima Festival in Oslo. Daarnaast heeft het ensemble ook een uiterst druk bezette agenda in Australië zelf, met concerten op de festivals van Brisbane, Perth, Melbourne, Sydney en Adelaide. De discografie van Elision telt intussen niet minder dan achttien cd’s met nieuwe muziek.

Tijd en plaats van het gebeuren :

Elision ensemble : Paul Craenen, Einar Torfi Einarsson, Richard Barrett, David Brynjar Franzson, Timothy McCormack
Zaterdag 22 oktober 2011 om 20.30 u
(inleiding door de componisten om 19.45 u )
Kunstencentrum STUK Leuven
Naamsestraat 96
3000 Leuven

Meer info : www.festivalvlaamsbrabant.be, www.stuk.be en www.elision.org.au

Extra :
Paul Craenen : www.matrix-new-music.be , users.telenet.be/paulcraenen en www.kwo.be
Einar Torfi Einarsson op www.elision.org.au
Richard Barrett op www.elision.org.au, en.wikipedia.org, www.ump.co.uk, www.arsmusica.be en youtube
David Brynjar Franzson : franzson.com en youtube
Timothy McCormack : www.timothy-mccormack.com en www.elision.org.au

Elders op Oorgetuige :
Een weekend lang kleurrijke nieuwe muziek op Transit 2011, 19/10/2011
Vlaamse componist en pianist Paul Craenen doctoreert aan de Universiteit van Leiden, 29/03/2011

14:20 Gepost in Concert, Festival, Muziek | Permalink |  Facebook

20/10/2011

Novecanto en de Legende uit de rook van aardappelvuur

Novecanto Novecanto is een Gents onafhankelijk gemengd koor dat klassieke moderne en hedendaagse muziek (vanaf 1900) brengt. Met een veertigtal moedige liefhebbers streeft het naar een vakkundige afwerking. Novecanto brengt jaarlijks een nieuw concert. Bij de muziekkeuze laat Katrijn Friant, die sinds 1991 het koor leidt, zich leiden door een globaal project. Op basis van een centraal thema of muziekstuk, uitgaand van een bepaalde componist of van een muzikaal gegeven gaat het koor op zoek naar aanverwante muziek. Daarbij proberen zee steevast nieuwe of onbekende werken te ontdekken.

Dit jaar is de centrale compositie 'De legende uit de rook van aardappelvuur' van de Tsjechisch componist Bohuslav Martinů (1890-1959). In 1956-57 componeerde Martinů deze kamercantate voor 3 solisten, gemengd koor en instrumenten (blokfluit, klarinet, hoorn, accordeon en piano), op tekst van zijn jeugdvriend, de dichter Miroslav Bureš. Op een mooie dag springt Maria van haar altaar en trekt de wijde wereld in, waar ze kennismaakt met het harde leven van de gewone mensen. Niemand herkent haar, behalve een groepje geitenhoeders, die in haar het beeld van hun moeder zien.

Het volledige programma ziet er als volgt uit :

Deel I
Arvo Pärt , Solfeggio per coro a capella (1963)
Nino Rota, Vigilate et orate (Matthaeus 26,41) uit Due Mottetti
Matthew Shlomowitz , Letterpiece #2 door Shila Anaraki & Tomma Wessel
Harald Weiss, Vokalstudie (1980)
Luciano Berio , Avendo gran disio: uit 4 Canzoni
Popolari per voce e pianoforte (1946-1947)
Luciano Berio, E si fussi pisci (2002)
Sicilian love song for mixed chorus
Glazen intermezzo: Charlotte Van Wouwe & Berlinde Deman leden v/h blaasensemble Soplarte
Lucien Posma , Vol verwachting klopt ons hart!! (Verjaardagscantate),
Kurt Suttner, To be what we are to be about (1983)
Nach einer Idee von Terry Riley
Matthew Shlomowitz, Letter Piece #3 door Shila Anaraki & Tomma Wessel

Deel II : Bohuslav Martinů
Loutky (Marionetten), deel 1 , 1925: Colombine danst - De nieuwe pop
Chansons pour enfants, 1929 (zang en piano), La poule a couvé (tekst Jean Aicard), Le Poulet (tekst Ferdinant de Gramont)
The Legend of the Smoke from Potato Fires

Tijd en plaats van het gebeuren :

Novecanto : Legende uit de rook van aardappelvuur
Zaterdag 22 oktober 2011 om 17.00 u en om 20.30 u
Zaal Parnassus Gent

Oude Houtlei 124
9000 Gent

Meer info : www.novecanto.be

22:28 Gepost in Concert, Muziek | Permalink |  Facebook