07/12/2010

Weense Nostalgie met strijktrio's van Schoenberg, Webern en Schnittke

Alfred Schnittke "I can't play this thing!" Met deze woorden stormde cellist James Whitehead van het podium in de Londense Wigmore Hall tijdens de uitvoering van Anton Weberns strijktrio. Misschien had hij iets langer moeten doorzetten, want het werk is een prachtig staaltje van structurele en compositorische vindingrijkheid. Met Thierry Knauffs fraai gestileerde kortfilm kunnen we een blik werpen op het leven van de baanbrekende componist. De rest van dit concert leest als een nostalgische terugblik op het oude Wenen. Enerzijds in de geest van Arnold Schönberg, die in Amerika herstelt van een zware hartaanval en ondertussen de eerste verschrikkelijke berichten over de jodenuitroeiing verneemt. Anderzijds vanuit het oogpunt van Alfred Schnittke, die via de Weense muziek van Schubert, Mahler en Berg ontsnapt uit de culturele isolatie van het Sovjetregime.

Alfred Schnittke (foto) schreef zijn Strijktrio in 1985, de tijd waarin de eerste symptomen van de kanker waaraan hij uiteindelijk zou overlijden zich openbaarden. Het werk is (ter ere van de 100ste verjaardag van Alban Berg) is gebouwd rond het herkenbare 'happy birthday'-thema, maar dan ietwat ontwricht zodat - zoals het een postuum verjaardagslied betaamt - het anders zo vrolijke melodietje een snijdende weerklank krijgt. De dynamiek waarmee Schnittke zijn ideeën op elkaar laat volgen, levert zo een ijl tempo dat de luisteraar in trance heen en weer geslingerd wordt tussen alle gemoedstoestanden die in het werk de revue passeren.

Michael Oliver over Schnittkes Strijktrio in Gramophone Magazine : "The String Trio is a fascinating piece. It is a most ingenious expansion or redefinition of sonata form. There is much poignancy and anxiety in the piece and some Shostakovich-like fury and despair, with the melody eerily rising above the drama. It is a passionate, at times anguished piece, and a strangely moving one." (*)

Programma :

  • Arnold Schönberg, Strijktrio
  • Anton Webern, Strijktrio, opus 20
  • Alfred Schnittke, Strijktrio
  • Thierry Knauff, Anton Webern (kortfilm, 1992)

Tijd en plaats van het gebeuren :

Filmconcert : Goeyvaerts Strijktrio : Oh Vienna !
Zaterdag 11 december 2010 om 21.00 u
(inleiding door Maarten Beirens om 20.15 u )
AMUZ
Kammenstraat 81
2000 Antwerpen

Meer info : www.amuz.be en www.stringtrio.net
------------------------------
Vrijdag 14 januari 2011 om 20.15 u
Burgemeestershuis Lommel

Stationsstraat 2
3920 Lommel

Meer info : www.ccdeadelberg.be en www.stringtrio.net

Extra :
Alfred Schnittke : www.schnittke.de, www.schirmer.com (*), www.arsmusica.be, www.boosey.com en youtube
Alfred Schnittke (1934 - 1998): Meer dan een polystilistisch kameleon, Jan de Kruijff op www.musicalifeiten.nl
Review Schönberg, Webern and Schnittke door Goeyvaerts String Trio, Hildegart Maertens op Kwadratuur.be, 19/06/2010
Review Schönberg, Webern & Schnittke - String Trios - Goeyvaerts String Trio, Jan Luijsterburg op www.hifi.nl, 1/09/2010

Elders op Oorgetuige :
Dissident of conformist : NOB brengt Myaskovsky, Schnittke en Shostakovich in Bozar, 5/02/2010
Lunchconcert met Brahms en Schnittke in Bozar, 25/10/2010
Vlaams Radio Koor brengt liturgisch programma rond Schnittke, 15/01/2007

07:00 Gepost in Concert, Film, Muziek | Permalink |  Facebook

28/11/2010

Cultfilm met livemuziek en nieuw werk van Hanne Deneire

La Chute de la Maison Usher Tien jaar HERMESensemble wordt op 3 december gevierd met de uitvoering van 'La Chute de la Maison Usher', Ivan Fedele's soundtrack bij Jean Epsteins poëtische horrorprent naar het werk van Edgar Allan Poe. Kers op de taart én verjaardagscadeau is de wereldpremière van het ensemblestuk "eTz" van de jonge Vlaamse componiste Hanne Deneire.

10 jaar geleden, in 2001, begon HERMESensemble een eigenzinnige benadering van actuele muziek, met veel aandacht voor artistieke kruisbestuivingen en liefde voor nieuw werk van Vlaamse componisten, op een professionele manier uit te dragen.Vandaag kijkt het ensemble met enige trots en nostalgie terug op tien goed gevulde concertseizoenen met de meest uiteenlopende muzikale avonturen in binnen en buitenland.

Het werk van Edgar Allan Poe is al langer een onuitputtelijke bron voor filmmakers, niet alleen omdat er iets tijdloos zit in zijn portrettering van vertroebelde geesten, maar - meer prozaïsch - omdat zijn werk publiek domein is en dus vrij bewerkt mag worden. Het HERMESensemble liet zijn oog vallen op Epsteins poëtische horrorprent 'La Chute de la Maison Usher', een meesterwerk van expressionisme in de stille film uit 1928, waarvoor de Italiaan Ivan Fedele (1953) in 1995 een hedendaagse soundtrack schreef. De muziek is tegelijk een retrospectieve ode aan de avant-garde van de jaren twintig én een radicaal nieuwe score. Ze is geschreven voor sopraan en groot ensemble. Dit project is een kolfje naar de hand van het Hermes Ensemble. De historische avant-garde én de combinatie van beeld met hedendaagse muziek maken immers de passie van deze musici uit.

Ivan Fedele - soundtrack 'La Chute de la Maison Usher'
De poëtische horrorfilm 'La Chute de la Maison Usher' (1928) is hét meesterwerk van Jean Epstein. Niemand minder dan Luis Buñuel assisteerde hem bij deze film. Het is een vrije bewerking van Edgar Allan Poes novelle 'The Fall of the House of Usher', aangevuld met elementen uit andere verhalen van Poe (vooral uit 'The Oval Portrait'). Het is een fantastisch verhaal over de kasteelheer Roderick Usher en zijn stervende vrouw Madeleine … De intensiteit van de film is te danken aan allerlei technische vondsten en een uitgekiende belichting. Epstein roept een lugubere, verontrustende en adembenemende sfeer op. Filmhistorici gewagen van het hoogtepunt van het expressionisme in de stille film.

Het verhaal van Edgar Allen Poe is bekend : De man Roderick Usher schildert het portret van zijn vrouw, maar bij elke verfstreek gaat er een stuk leven uit haar weg en wordt haar leven overgebracht op het schilderij. Uiteindelijk sterft ze en wordt ze begraven, waarna ze terugkomt uit de dood en hem meesleurt. Epstein echter hervormt het slot tot een happy ending. Zij valt in zijn armen !

De verklaring waarom Roderick in de film aan een schilderij werkt dat reeds is ingekaderd - alsof het voltooid was voor eraan begonnen werd - brengt de diepste betekenis van het verhaal naar boven, namelijk dat het hoofdpersonage niet zozeer aan een portret van zijn vrouw werkt, dan wel aan één van de tijd zelf. De tijd is de eigenlijke protagonist van de film, op het eerste zicht verborgen maar steeds nadrukkelijk aanwezig. Alle motieven in de film - de muziek, de landschappen, de trillingen op de wateroppervlakken - zijn middelen van dit portret, en het genie van Epstein bestaat erin dat hij slechts één middel hanteerde om dit tot uiting te brengen, de (stille) cinema, de 'beelden-tijd'.

Deze diepste inhoudelijke betekenis werd goed begrepen door Ivan Fedele toen hij in 1996 zijn filmscore voor Epsteins prent maakte. Nergens zoekt zijn muziek echt aansluiting bij het verhaal, dat op het eerste zicht immers bestaat uit inhoudelijk oppervlakkige elementen, gespeend van elke gangbare verhaalopbouw en pointe. Dit zou bovendien de verontrustende boodschap van de geniale cineast volledig teniet doen. Fedele neemt als muzikale basislaag een monotone melancholische 'drone', waaruit een aantal keren opmerkelijk kleurrijke en virtuoze 'lichtspelen' ontstaan, en terug wegsterven - als rimpelingen op een onpeilbaar diep wateroppervlak. Hij heeft zich duidelijk in de positie van de filmmaker geplaatst, mocht die beschikking hebben gehad over een auditief apparaat in 1928. Deze merkwaardige tijdreis mondt uit in een even bevreemdende relatie tussen muziek, het niet-menselijke (onmenselijke?) en de tijd als een onzichtbare, maar eigenlijk enige ware realiteit. Deze relatie is niet verklaarbaar, noch uitspreekbaar, ze is hoogstens voelbaar door hypersensitieve ontvangers - en de ervaring ervan is beangstigender dan welk direct waarneembaar feit ook.

Hanne Deneire - eTz
Hanne Deneire voelt zich beïnvloed door verschillende compositorische schrijfwijzen. Dat is ook te zien in haar werk, dat nu eens gebaseerd is op de dodecafonie, dan weer een traditioneel tonaal lied als basis heeft. Ze schuwt ook een aleatorische schrijfwijze niet. Terugkerende thema's in haar werken zijn de strijd tussen tegengestelde krachten, die tot een eenheid komen, of juist niet, de vragen over leven en dood, de zoektocht naar de zin van ons bestaan, cirkelvormige bewegingen, evenwicht zoeken en het niet vinden, ... Het zijn thema's die typisch zijn voor een Indische levenswijze.

Hanne Deneire over eTz : " Als componist krijg ik bij elk muziekstuk de kans om te ontwikkelen. Soms is het een muzikaal gegeven dat me inspireert, een andere keer een meer filosofisch thema. De thematiek van mijn stuk eTz ligt al sinds het vijfde middelbaar in mijn schuif te wachten tot ik er klaar voor was. Ik wist vanaf de eerste kennismaking dat ik er iets mee wou doen, maar hoe wist ik nog niet. Het is geen gemakkelijke materie: de kabballa,sefirot of de levensboom. Gelukkig kan je zelf bepalen hoe intens je jezelf erin verdiept en je laat (af)leiden inwelke richting dan ook.

eTz staat voor levensboom. Deze boom des levens kan als een symbolische weergave van de mens gezien worden, en niet alleen psychisch maar ook fysiek. Het stuk begint met Keter, dat is je hoofd, en eindigt met Malkuth, daar zijn je voeten gelegen. 'De oren beluisteren de voeten' staat ook op een afbeelding van de kathedraal van Chartres.

De sopraan zingt de woorden of sefirot van de verschillende fases die je door zou kunnen maken. Keter is de wil of kroon; Chokmah, de wijsheid en Binah het begrip. Dit zijn de wortels van al de andere stappen die gezet worden. Vervolgens hoor je Chesed, wat staat voor liefde, Gevurah voor kracht en Tipheret voor schoonheid. Dit wordt ook wel de ethische driehoek genoemd. Netzach(eeuwigheid), Hod (luister/glorie) en Jesod (fundament/grondslag) vormt een volgende platform om uiteindelijk uit te monden in Malkuth wat, afhankelijk van je visie, kan staan voor koninkrijk, aanwezigheid of de aarde. Deze laatste wordt leggiero gespeeld en klinkt vrolijk en open. Een soort kinderlijke onschuld is erin aanwezig na de lage, polyfone, meer largo klinkende yesod.
Aan al deze fases of takken heb ik muzikale eigenschappen toegevoegd. Dit hoor je in het tempo, de instrumentatie, de harmonie of dynamische speelwijze. Het stuk neemt je op reis doorheen de planeten. Want sommige bronnen koppelen deze 10 sefirot aan Neptunus (keter), Uranus (chokmah), Saturnus, Jupiter, Mars, de zon, Venus, Mercurius, de maan en de aarde."

Tijd en plaats van het gebeuren :

HERMESensemble : La Chute de la Maison Usher / wereldpremière eTz
Vrijdag 3 december 2010 om 21.00 u
(Inleiding door Maarten Beirens om 20.15 u )
AMUZ
Kammenstraat 81
2000 Antwerpen

Meer info : www.amuz.be en www.hermesensemble.be

Extra :
Ivan Fedele op brahms.ircam.fr en youtube
La Chute de la Maison Usher op youtube
Hanne Deneire : www.hannedeneire.be, www.matrix-new-music.be en youtube

Elders op Oorgetuige :
La chute de la maison Usher : Peter Swinnen schreef gloednieuwe soundtrack bij meesterwerk van de stomme film, 20/03/2009
La chute de la maison usher : retrospectieve ode aan de avant-garde van de jaren 20, 15/11/2007

18:00 Gepost in Concert, Film, Muziek | Permalink |  Facebook

Filmmuziekstad Gent te gast in Tallinn met uniek concert Brussels Philharmonic

Gabriel Yared Op donderdag 2 december 2010 presenteert het Filmfestival Gent in samenwerking met de stad Gent, de provincie Oost-Vlaanderen, de Vlaamse Gemeenschap en Fluxys een concert in Tallinn met filmmuziek van Gabriel Yared, Shigeru Umebayashi, Dirk Brossé, Alberto Iglesias en Arvo Pärt. Dat gebeurt aan de vooravond van de European Film Awards in de Estse hoofdstad, tevens Europese culturele hoofdstad 2011 en Gentse zusterstad. Gabriel Yared (foto) is de eregast op het concert. Bovendien krijgt hij op 4 december van de European Film Academy in het kader van de jaarlijkse uitreiking van de prestigieuze Europese filmprijzen de European Achievement in World Cinema Award. Naar goede gewoonte wordt het concert uitgevoerd door musici van het Brussels Philharmonic - het Vlaams Radio Orkest onder leiding van Dirk Brossé. Het concert zal worden uitgezonden op de klassieke muziekzender van de Estse openbare radio.

De in Libanon geboren Gabriel Yared is van muzikale autodidact uitgegroeid tot een van de toonaangevende componisten in de filmwereld. Hij begon zijn carrière met het orkestreren van songs van o.a. Gilbert Bécaud, Charles Aznavour en Françoise Hardy. Hij schreef de muziek voor meer dan 70 films en werkte nauw samen met Jean-Luc Godard en Jean-Jacques Annaud. Met Anthony Minghella had hij een hechte band en hij componeerde de muziek voor diens The English Patient, Cold Mountain, The Talented Mr. Ripley en Breaking and Entering. Zijn score voor The English Patient leverde hem zowel een Oscar, een Golden Globe, een BAFTA als een Emmy op. Yared is een trouwe bezoeker en goede vriend van het Filmfestival Gent en was op de voorbije editie een van de tien gelauwerde componisten op de 10e editie van de World Soundtrack Awards.

Shigeru Umebayashi is met zijn muziek voor de Chinese regisseurs Wong Kar-Wai en Zhang Yimou een gevierd Aziatisch filmcomponist. Hij heeft muziek voor meer dan 40 films geschreven waaronder kaskrakers als House of Flying Daggers en Curse of the Golden Flower van Zhang Yimou. Bovendien is Umebayashi de vaste muziekleverancier van de Chinese cineast Wong Kar-Wai. Zowel de scores voor In The Mood For Love en 2046 komen uit zijn pen. In 2009 gaf Umebayashi twee uitverkochte concerten tijdens het 36e Filmfestival Gent.

Alberto Iglesias is vooral bekend als huiscomponist van Pedro Almodovar (Todo Sobre Mi Madre, Hable Con Ella, La Mala Educaion, Volver). Hij won in 2006 de European Film Award voor Beste Componist dankzij zijn soundtrack voor Volver en de World Soundtrack Award voor Beste Componist en Beste Soundtrack (The Constant Gardener). Die score leverde hem ook een Oscarnominatie op, net als zijn muziek voor The Kite Runner. Hij wordt algemeen beschouwd als de belangrijkste Spaanse componist van het moment.

Dirk Brossé werkt al jaren nauw samen met het Filmfestival Gent. Hij componeert zelf, is in alle muzikale genres thuis en is een internationaal gewaardeerd dirigent. In eigen land werkte hij zowel met het Brussels Philharmonic - het Vlaams Radio Orkest als met het Nationaal Orkest van België. In het buitenland dirigeerde hij onder andere de London Philharmonic, de Shanghai Philharmonic, het London Symphony Orchestra, het Rotterdams Philharmonisch Orkest, het Elgin Orkest van Chicago, de Camerata St. Petersburg. Sinds 2010 is hij muzikaal directeur van het Chamber Orchestra of Philadelphia. Op 2 december wordt een suite uit de score van Daens gespeeld.

Arvo Pärt speelt met dit concert een thuismatch. Deze Estse componist componeerde al filmmuziek tijdens zijn studies aan het conservatorium van Tallinn. Op 2 december brengt hij zijn meest bekende stuk “Cantus in Memoriam of Benjamin Britten”. Het is een prachtig voorbeeld van Pärts kenmerkende tintinnabulistijl.

Het Filmfestival Gent en de World Soundtrack Academy hebben samen met het Brussels Philharmonic - het Vlaams Radio Orkest en dirigent Dirk Brossé een mooie traditie in de live uitvoering van filmmuziek. Zo brachten zij in Gent concerten met de muziek van Hans Zimmer, Howard Shore, Ennio Morricone, John Williams en John Barry. Op uitnodiging van de European Film Academy werden zelfs al twee concerten gewijd aan filmmuziek in Berlijn gegeven. In de Estonia Concert Hall in Tallinn spelen het Filmfestival Gent en de World Soundtrack Academy dus voor de derde keer op verplaatsing. Zo dragen ze bij tot de uitstraling van de stad Gent die eerder door de UNESCO werd uitgeroepen tot 'Creative City of Music'.

www.filmfestival.be
www.brusselsphilharmonic.be

13:00 Gepost in Concert, Film, Muziek | Permalink |  Facebook

Istanbul Ekspres : muziek, film en expo en uit de metropool waar Oost en West elkaar ontmoeten

staten_generaal.jpg Istanbul is in 2010 een jaar lang culturele hoofdstad van Europa. Vooruit en De Centrale sluiten dat jaar in schoonheid af met de derde editie van het festival Istanbul Ekspres. Met een fascinerend concert- en filmprogramma en enkele nooit eerder vertoonde Belgisch-Turkse duoconcerten, brengt Istanbul Ekspres een stukje Istanbul naar Gent. Duik mee in het bruisende culturele leven van Istznbul, de stad op het kruispunt van Oost en West, van oud en nieuw. Die veelzijdigheid maakt van de Turkse wereldstad een smeltkroes van culturen en een broeihaard van veelzijdige muziek: van folklore, wereldmuziek, jazz tot moderne rock, hiphop, pop en dance.

Vooruit en De Centrale halen tijdens Istanbul Ekspres gevestigde en veelbelovende Turkse muzikanten naar Gent. Sommigen van hen kruipen voor een unieke samenwerking de repetitiestudio's in met artiesten van bij ons. Zo gaat Tuur Florizoone aan de slag met de exotische punk van Baba Zula, Aka Moon deelt het podium met percussionist Misirli Ahmet, elektronicamuzikant Erdem Helvacioglu doet het met Heleen Van Haegenborgh, Wouter Vandenabeele presenteert zijn Istanbul Gent project en Tugrul Yücesan verzamelde een aantal lokale muzikanten rond zich in het ensemble Lodos. Daarnaast bieden Vooruit en De Centrale ook een rijkelijk en divers programma met Kardes Türküler, Serkan Cagri, Gevende, …

Bij de zoektocht naar Belgische artiesten die op Istanbul Ekspres voor vuurwerk kunnen zorgen met Turkse collega's, stond Aka Moon bovenaan het lijstje. "De band houdt van nieuwe culturele uitdagingen. Deze keer werken ze samen met Misirli Ahmet, een darboekaspeler die faam vergaarde met zijn geheel eigen percussietechniek", vertelt Attila Bakiroglu van De Centrale. "Deze samenwerking is typerend voor de derde editie van Istanbul Expres", legt Wim Wabbes van Vooruit uit. "We slaagden erin om muzikanten uit België en Istanbul samen te brengen, met maar liefst zes unieke festivalproducties als resultaat!"

Istanbul is en blijft één van de grootste, boeiendste en meest divers samengestelde steden van Europa. De stad wordt niet alleen in tweeën gesplitst door de Bosporus, die Europa van Azië scheidt.  Ze vormt meteen ook een letterlijke brug tussen die twee continenten. Het is een stad vol tegenstellingen en dualiteit.  Het was ooit de bakermat van de christelijke Europese cultuur en vandaag is het een moderne metropool, die evenveel connecties heeft met de oosterse als met de westerse wereld. In Istanbul is de oude traditionele wereld evenzeer aanwezig als de hypermoderne.  Het beeld van de kosmopolitische stad is er alomtegenwoordig.  Dit laat zich heel nadrukkelijk voelen in het culturele leven, en bij uitstek in de muziek. Als je 's avonds door de smalle straten van Beyoglu wandelt, hoor je alle mogelijke muziek vanuit de bars naar buiten schallen: traditionele volksmuziek, fasil, Turkse en westerse rock, jazz, elektronische muziek,…

Daarenboven werd Istanbul in 2010 door de Europese Commissie uitgeroepen tot één van de drie culturele hoofdsteden van Europa, en staat het bruisende culturele leven ook internationaal in de spotlights.  Een kans die we niet mochten missen.  Na de bijzonder geslaagde edities van Istanbul Ekspres in december 2006 en januari 2009 presenteren.  De Centrale en Vooruit dan ook heel trots een derde editie van dit unieke festival. Aan de hand van een gevarieerd concert- en filmprogramma, een boeiende fototentoonstelling en heerlijke Turkse gastronomie word je een week lang meegevoerd op het ritme van de Istanbul Ekspres. Heel bijzonder in deze editie zijn enkele creatieopdrachten die muzikanten uit België en Istanbul van ons kregen om samen uit te werken en voor het eerst aan het publiek in Gent te tonen: een 'best of both worlds' als het ware.

Tijd en plaats van het gebeuren :

Istanbul Ekspres 2010
Van donderdag 2 t.e.m. vrijdag 10 december 2010
Kunstencentrum Vooruit
- Sint-Pietersnieuwstraat 23 9000 Gent
Intercultureel Centrum De Centrale - Kraankindersstraat 2 - 9000 Gent

Het volledige programma en alle verdere info vind je op www.vooruit.be en www.decentrale.be

22/11/2010

Flat Earth Society met De Oesterprinses en Answer Songs in Avelgem

De Oesterprinses Roerganger van Flat Earth Society is componist, muzikant en producer Peter Vermeersch. Hij maakte muziek met tal van eigen groepen en componeerde voor theater- en dansproducties van o.m. Anne Teresa De Keersmaeker en Josse De Pauw.  De muziek die Flat Earth Society maakt, gaat van pure improvisatie tot strikte partituur en het hele boeiende veld daar tussenin. Flat Earth Society heeft een heel eigen sound, waarbij alle schotten tussen genres (pop, rock, jazz, wereldmuziek) feestelijk worden opgeblazen.  Flat Earth Society kleurt niet alleen buiten de vakjes van de jazz, maar gaat ook allianties aan met andere kunstdisciplines zoals theater en film. Getuige daarvan is hun project 'De Oesterprinses', waarbij Flat Earth Society live muziek brengt tijdens de vertoning van de stille film 'De Oesterprinses' van Ernst Lubitsch. En in 'Answer songs' geeft Flat Earth Society een muzikaal antwoord op bestaande nummers die om één of andere reden vatbaar zijn voor een antwoord, of gewoonweg om een antwoord schreeuwen. Onder meer Gerda Dendooven, Peter Verhelst en Peter Vermeersch werkten aan tekst en muziek voor een twaalft al songs voor Flat Earth Society. Esther Lybeert is de zangeres van dienst, maar ook andere stemmen weerklinken.

Answer Songs gaat terug op een Amerikaanse traditie uit de dertiger en veertiger jaren van de vorige eeuw om songs te schrijven in antwoord op net verschenen nummers. Ook nadien ligt de weg van de popmuziek bezaaid met dergelijke Answer Songs. Muzikaal bleef men zich meestal inspireren op de originele songs, soms betrof het pure persiflage. De beste 'antwoordliederen' waren echter volledig nieuw. Enkele voorbeelden spreken voor zich: Waltzing Mathilda (Banjo Paterson) - And the band played Waltzing Mathilda (Eric Bogle), Oh Carol (Neil Sedaka) of Street fighting man (The Rolling Stones) en Revolution (The Beatles).


De Duitse cineast Ernst Lubitsch (1892-1947) maakte 'De Oesterprinses' in 1919. Subtiele en ironische humor, perfecte timing en visuele virtuositeit zijn typisch voor zijn eerste films. Geen wonder dat Hollywood hem enkele jaren later met open armen verwelkomde. Zelfs de voor verschillende cineasten fatale overgang naar de geluidsfilm wist hij met nonchalance te overbruggen. Lubitsch laat sublieme klassiekers na als 'Heaven can't wait' (1943), 'The Shop around the Corner' (1940) en 'Ninotchka' (1939).

'De Oesterprinses' is een bruisende satire over een hilarische trouwpartij van de dochter van een schatrijke oesterkoning. Het is niet zomaar een komedie, maar een rake satire op de levensstijl van de nieuwe rijken. De briljante en bij momenten absurde humor is niet wars van een bitterzoete nasmaak.
Naar aanleiding van de restauratie van de film schreef Peter Vermeersch er in 2005 in een opdracht van het Internationaal Filmfestival van Vlaanderen Gent een nieuwe soundtrack bij. Die wordt bij de vertoning live uitgevoerd door de Flat Earth Society. Wie de prettig gestoorde bigband van Vermeersch al heeft gehoord, weet dat hij zich aan een avond pretentieloos en frivool spelplezier kan verwachten. Zo ook bij deze filmscore, waarbij beeld en muziek steeds in evenwicht blijven. De live synchronisatie verloopt vlekkeloos. De ene keer illustreert de muziek, de andere keer contrasteert ze met de film. Maar steeds heerst er een milde gekte die deze 'Oesterprinses' onvergetelijk maakt.

Peter Vermeersch (1959) verschijnt in zoveel gedaantes dat je nooit goed weet welk aspect van hem het eerst te benaderen. Hij is een breed-spectrum-musicus, componist, uitvoerder, producer, enzovoort. Sinds 1999 staat voor Vermeersch het ensemble FES of de Flat centraal. Earth Society. Zoals de titel zegt: lichtjes tegendraads, hoopvol nonsensicaal en vooral voortdurend bezig met het plezier van het muziekmaken.

Peter Vermeersch windt geen doekjes van mysterie rond zijn manier van componeren. Voor hem is het letterlijk 'werken' met noten (zoals Stravinsky het zag, als een homo faber). Het enige wat belangrijk is, is dat het stuk dat hij aan het schrijven is goed wordt. Datzelfde geldt voor het vorige en het volgende stuk, zonder aandacht voor overkoepelende eenheid of stijlvorming vanuit de componist. "Er zijn twaalf noten in een octaaf en er bestaan miljoenen manieren om daar iets mee te doen." Alles bestaat uit het uitwerken van een grondgedachte. Een muziekstuk is "borduren op een idee" en een "construeren in de werkkamer".

Dat de eenvoud de basis vormt voor elk stuk, geeft hij ook graag toe: "Ik ben geïnteresseerd in simpele muzikale basisprincipes. De toonladder, een wals, een maat 4/4, het refrein, de strofe, de intro, enzovoort." De eenvoud wordt ook geformuleerd naar de luisteraar toe: de muziek moet iets herkenbaars hebben en iets transparants. "Ook de grote heren doen dat. Iemand als Ligeti werkt met dingen die je kunt herkennen, hoe hij die ook hanteert en herschikt, enzovoort. En het werkt. Als het goed werkt, is het goed geconstrueerd. En daar hoef je je dus niets van aan te trekken terwijl je luistert. Want een goede constructie is onzichtbaar."

Vermeersch ziet echter ook in dat de constructie op zichzelf geen garantie is voor goede muziek. Hij verwijst naar het symfonische denken van Beethoven en wijst erop dat je met hetzelfde materiaal als Beethoven ook een slechte constructie, een slechte symfonie kunt maken. Constructie en materiaal moeten een zekere vrijheid en spontaneïteit in hun uitwerking behouden. Vermeersch probeert dan ook een melodie of een thema uit zichzelf te laten ontwikkelen tot zijn eigen 'muzikaal verhaal'. En op dat punt verwijst hij weer naar de kracht van Stravinsky. Hij distantieert zich dan ook van de 'verplichting' om een bijdrage te leveren aan de muziekgeschiedenis: "Ik doe geen echt conceptuele stappen. En daar heb ik reden toe, vind ik. Want alles is nu opengebroken. Er is nu geen geschiedenis waarbinnen je stappen kunt doen."

Tijd en plaats van het gebeuren :

Flat Earth Society : De Oesterprinses/Answer Songs
Vrijdag 26 november 2010 om 20.15 u
GC Spikkerelle Avelgem

Scheldelaan 6
8580 Avelgem

Meer info : www.avelgem.be en www.fes.be

Bron : tekst Yves Knockaert voor programmaboekje deSingel, september 2006

Extra :
Peter Vermeersch : www.fes.be, www.matrix-new-music.be en youtube

Elders op Oorgetuige :
Flat Earth Society & Esther Lybeert brengen Answer Songs in Mechelen, Gent en Strombeek, 7/01/2009
Cinema De Rode Pomp, 8/10/2007
De Oesterprinses + FES live, 28/09/2006

Bekijk alvast dit fragment uit 'De Oesterprinses', met muziek van Peter Vermeersch/FES

12:00 Gepost in Concert, Film, Muziek | Permalink |  Facebook

21/11/2010

Experimenten met een oude piano in de Beursschouwburg

Luke Fowler & Lee Patterson In Lee Pattersons zoektocht naar alternatieve manieren om klank te maken met een piano, werd duidelijk dat elke piano een eigen karakter heeft door o.m. het design, vervaardiging, ouderdom en gebruik. 'Pianoworks (2010)'  is een compositie gebaseerd op experimenten met een oude piano in Brussel. Daarnaast worden drie delen vertoond van elektonisch muzikant en producer Luke Fowler's filmcyclus 'A Grammar for Listening'. Deel 1 blikte hij samen met Lee Patterson in.

Lee Patterson is een klankkunstenaar die verborgen klanken uit onze dagelijkse omgeving onderzoekt. In zijn zoektocht naar alternatieve manieren om klank te maken met een piano, werd duidelijk dat elke piano een eigen karakter heeft door o.m. het design, vervaardiging, ouderdom en gebruik. Deze eigenaardigheden laten unieke mogelijkheden toe in elk instrument. 'Pianoworks (2010)'  is een compositie gebaseerd op experimenten met een oude piano in Brussel, speciaal geschreven voor Tim Parkinson.

Tijd en plaats van het gebeuren :

Lee Patterson & Tim Parkinson : Pianoworks 2010 / Luke Fowler : A Grammar for Listening
Donderdag 25 november 2010 om 20.30 u
Beursschouwburg

A.Ortsstraat 20-28
1000 Brussel

Meer info : www.beursschouwburg.be en www.q-o2.be

Extra :
Lee Patterson : www.myspace.com/therealleepatterson
Tim parkinson : www.untitledwebsite.com en youtube
Luke Fowler's A Grammar For Listening at the Whitechapel Gallery on 3rd June op www.lux.org.uk

07:00 Gepost in CD, Film, Muziek | Permalink |  Facebook

10/11/2010

Tweede editie van dans- en performancefestival BITS(&pieces) in de Beursschouwburg

Time is a harder master BITS(&pieces) is een wilde, dertien dagen durende mix van performance, theater, dans, film, video, beeldende kunst en muziek, met tal van internationale en Belgische premières, en een uitgebreid gratis randprogramma. De tweede editie van dit bruisende festival loopt van 11 t.e.m. woensdag 24 november in de Beursschouwburg in Brussel. BITS(&pieces) wil aanzetten tot reflectie en dialoog. In plaats van een eigen visie op te leggen, nodigt BITS(&pieces) de toeschouwers uit om zelf in gesprek te gaan met de kunstenaars en hun kunst om zo de stukjes van deze nieuwe puzzel in elkaar te laten passen. De voorstellingen worden gekenmerkt door studie en onderzoek die tot verrassende voorstellingen leiden. Het festival start met de nieuwe creatie van Busy Rocks, een jong collectief en artiest-in-residentie in de Beursschouwburg. Een verdere greep uit het programma :

7 Libanese Kortfilms
De Libanese filmmaker Simon El Habre was eerder al in de Beursschouwburg te gast met zijn ontroerende documentaire 'The One Man Village'. Tevens is hij een actief medewerker van Beirut BC, een steunpunt voor Arabische onafhankelijke cineasten. Voor BITS(pieces) selecteerde hij zeven recente Libanese kortfilms. Bij wijze van prelude zal voor elke BITS(pieces) avondvoorstelling één film getoond worden. Op de laatste dag van het festival worden de zeven films gezamenlijk geprojecteerd in de Shadowbox.

Busy Rocks - Studium (Internationale Première)
Deze nieuwe danscreatie van het jonge collectief Busy Rocks speelt met de vermenging van de notie van 'de dansstudio' (de architecturale ruimte) en de notie van 'de dansstudie' (de fysieke en mentale activiteit). Het resultaat is een ingenieuze voorstelling rond de dagdagelijkse praktijk van de danser. In deze creatie rond de dagelijkse praktijk van de danser wordt inventief gebruik gemaakt van film, sterke dans en wat lichtvoetige humor.

Maurice Doherty - Waiting
In deze ingenieus gemonteerde video van de Ierse kunstenaar Maurice Doherty zien we hoe vijf dienstertjes genodigden?/ons? opwachten met een rijkelijk gevuld dienblad champagneglazen. En ze blijven wachten. De tijd is hier geen stille getuige, maar treedt resoluut op de voorgrond als een actieve dreiging. Opgenomen in één shot in reële tijd, manoeuvreert de film ons van neutrale verraste toeschouwer in de rol van een verwachtingsvolle, op destructie beluste voyeur.

Manor Grunewald - Time Is A Hard Master
De jonge Gentse kunstenaar Manor Grunewald maakt schilderijen en studies, tekeningen en collages. De reeks 'Time Is A Hard Master' bestaat uit verschillende collagetekeningen op papier. Door knipsels uit tijdschriften, reclamefolders, wetenschappelijke boeken, enz... te manipuleren en te confronteren met andere beelden, vervormt de originele betekenis.

Monika Gintersdorfer & Knut Klassen - Logobi 02 / Logobi 05 (Belgische première)
Het spraakmakende Duitse kunstenaarsduo Monika Gintersdorfer en Knut Klassen organiseert sinds 2005 theatrale 'Logobi'-ontmoetingen waarin ze Ivoriaanse dansers en choreografen in dialoog laten gaan met West-Europese en Amerikaanse vakgenoten. Zo koppelen ze voor 'Logobi 05' de Amerikaanse danser Richard Siegal, een van de vaste sterkhouders van William Forsythe, aan de Ivoriaanse choreograaf en danser Franck Edmond Yao. In 'Logobi 02' is het aan de choreografen-dansers Gotta Depri en Gudrun Lange om een stukje interculturele magie te laten plaats vinden.

Sanja Mitrovic - A short history of crying (Internationale Avant-première)
Een experimentele verkenning van allerlei verschijnselen rondom het huilen. Doorheen de geschiedenis is 'huilen' altijd verbonden geweest met culturele opvattingen over sekse, leeftijd en klasse, en werd steeds gezien als een gedeelde, non-verbale taal waarin we complexe en vaak tegenstrijdige emoties communiceren. In deze nieuwe voorstelling, legt Sanja Mitrovic de verbanden tussen het openbaar uiten van emoties en sociale en culturele mechanismen. Deze 'stand-up tragedie' onderzoekt hoe emoties zich manifesteren in verschillende situaties, en waarom we ze publiek uiten.

Katja Dreyer - Überflieger
Op 27 mei 1987 vloog de 19-jarige amateurpiloot Mathias Rust in zijn Cessna van Helsinki naar Moskou en landde dichtbij het Rode Plein. Deze individuele, illegale vredesmissie beroerde de wereld. ' Überflieger' is een hommage aan deze bizarre, idealistische daad van de 'Don Quichote van de lucht'.

Horses & Pretbederf DJ's
Horses is het speeltuintje van jongeling Bert Vliegen, wiens sobere spaarzame songs het grillige midden houden tussen fluisterliedjes, keukentafelanthems en folkpareltjes. De songs van Horses vinden hun oorsprong in de schaduwkantjes van de kleine levens, de eenzaamheid en de wanhoop. Het festival krijgt later die avond zijn hoogst passende afsluiter onder de vorm van het Pretbederf sound system, met DJ's Chillipoum en De Huisdokter, die uitpakken met een ruige vuige dansvloermix vol oude zwarte soul, Turkse beats en B-film soundtracks.

Tijd en plaats van het gebeuren :

BITS(&pieces)
Van donderdag 11 t.e.m. woensdag 24 november 2010

Beursschouwburg
A. Ortsstraat 20 - 28
1000 Brussel

Het volledige programma en alle verdere info vind je op www.beursschouwburg.be

08/11/2010

Spark of Being : de Frankensteinmythe volgens Bill Morrison

Dave Douglas In 'Spark of Being' herinterpreteert filmmaker Bill Morrison de Frankensteinmythe. Morrison, laureaat van heel wat Bessie's en Obie's, maakt hypnotische collages van halfvergaan filmmateriaal uit de vroege twintigste eeuw. Dat resulteert in bloedstollende visuele effecten, zoals bv. in 'Decasia'. Morrison werkte al met componisten als John Adams, Bill Frisell, Henryk Gorecki, Steve Reich en Michael Gordon voor wat hij omschrijft als: "... cinematografische symfoniefilms, vol lyriek". Met 'Spark of being' creëren Morrison en Dave Douglas een filmconcert dat de relatie tussen mens en technologie onderzoekt. De muzikale spanningsboog omvat genoteerde composities, niet-idiomatische improvisaties en computer-gegenereerde klanken. Het geheel zou men kunnen omschrijven als 'jazz-ambient-groove' met film.

Dave Douglas (foto) is 'DownBeat Artist of the Year', artistiek directeur van de workshop 'jazz & creative music' in Banff (Canada) en lid van John Zorns Masada. Keystone combineert jazz met elektronica en diverse hedendaagse muziekstijlen. De groep werd speciaal opgericht om zowel klassiekers als experimentele films live van nieuwe muziek te voorzien.

De Amerikaanse trompettist Dave Douglas is een gevestigde waarde op de internationale jazzpodia. Hij is een ontzettend begaafde muzikant, die zowel perfect binnen het idioom kan spelen en componeren, als de grenzen van de jazz steeds verder verkennen. Weinig musici bestrijken een zo breed terrein: van hardbop tot bewerkingen van Webern en Stravinsky tot klezmer en Oost-Europese volksmuziek.
Douglas speelde in John Zorns kwartet Masada, maar heeft verder vooral veel eigen bands opgericht, waaronder 'Dave Douglas & Brass Ecstasy', een blazersgroep van trompet, hoorn, tuba en trombone plus drums. De laatste jaren doet hij ook projecten met gesproken woord en film, zoals met DD & Keystone , een electrisch sextet met muziek voor zowel oude als nieuwe films.

Tijd en plaats van het gebeuren :

Dave Douglas, Keystone & Bill Morrison : Spark of Being
Zaterdag 13 november 2010 om 20.00 u
(Inleiding door Hugo De Craen om 19.15 u)
deSingel - Blauwe zaal
Desguinlei 25
2018 Antwerpen

Meer info : www.desingel.be

Extra :
Dave Douglas : www.davedouglas.com, en.wikipedia.org en youtube
Bill Morrison op en.wikipedia.org, www.imdb.com en youtube

Bekijk alvast dit fragment uit Bill Morrisons 'Decasia' (2002)

07:00 Gepost in Concert, Film, Muziek | Permalink |  Facebook

29/10/2010

Playground : speelterrein waar podiumkunsten en beeldende kunst elkaar ontmoeten

Johanna Billing De vierde editie van Playground brengt opnieuw een reeks voorstellingen, projecten en installaties samen van beeldende kunstenaars, theatermakers en choreografen met een aparte kijk op onze hedendaagse samenleving. Kunstenaars die hun artistieke praktijk niet langer in de traditionele disciplines situeren en die media als performance, installatie, film en interactief werk combineren. STUK wil met deze vierde editie opnieuw een dialoog presenteren van kunstenaars, voorstellingen en kunstwerken in dit spannende speelveld tussen disciplines. 

Het programma bestaat uit twee nauw met elkaar verbonden en overlappende delen: een reeks voorstellingen en een tentoonstellingsluik. Enerzijds een aantal producties van internationale gezelschappen die de grenzen van dans, film, theater, muziek en beeldende kunst overbruggen of aftasten. Anderzijds een uitgebreide tentoonstelling doorheen de verschillende zalen van het STUKgebouw. De kunstenaars in dit luik onderzoeken in films of installaties noties als spel, beweging, performance en theatraliteit. Sommige kunstenaars zijn in beide delen terug te vinden. Binnen het festival heeft ook een symposium plaats i.s.m. de Appel over hoe organisaties en instellingen omgaan met het verzamelen, documenteren en heropvoeren van live performances.

De voorstellingen tijdens Playground zetten vaak kunstwerken centraal. In Iglu spelen de popart werken van Guy de Cointet een hoofdrol, James Beckett integreert een echt museum in zijn voorstelling en Markus Schinwald laat een danser een sculptuur onderzoeken op het podium. In het expoluik concentreren installaties en video's zich op hun beurt op performance in al zijn vormen. Candice Breitz toont een geïmproviseerde theatervoorstelling met tweelingen, Johanna Billing (foto) registreerde een choreografie met amateurdansers en Bestué-Vives bundelen hilarische mini-acties in eigen huis. Deze kruisbestuiving levert vaak vernieuwende ideeën en verrassende formats op. Een bibliotheek met levende boeken (Mette Edvardsen) of een reis door de museumruimtes van M, enkel begeleid door een draadloze koptelefoon (Lundahl & Seitl). Geregeld duiken er ook verrassingen op, aangekondigd of onaangekondigd.

Tijd en plaats van het gebeuren :

Playground - Live Art Festival
Van donderdag 4 t.e.m. vrijdag 12 november 2010

Kunstencentrum STUK
Naamsestraat 96
3000 Leuven

Het volledige programma en alle verdere info vind je op www.playgroundfestival.be

28/10/2010

Cinema Soloriens & the Cosmo Drama ft. Marshall Allen in Netwerk Aalst

Marshall Allen Legende Marshall Allen (foto) ontmoette Sun Ra in de jaren '50 en bleef de rest van zijn leven trouw aan het Arkestra, waarvan hij sinds 1995 de leider is. Hij bouwde samen met Sun Ra een unieke muzikale cosmos op, die in alle lagen van de hedendaagse muziek zijn invloed laat gelden. Met zijn 86 lentes is de honger naar nieuwe ervaringen en avontuurlijke muziek nog steeds niet gestild.

Met Cinema Soloriens & The Cosmo Drama voegt hij samen met percussionist Ed Wilcox (Temple of Bon Matin) en multi-instrumentalist James Harrar - een bijzondere visuele dimensie toe aan het Space is the Place-universum. Het unieke project ontstond uit de experimentele films van James Harrar, de archivaris van alle beeldmateriaal van Sun Ra. Het ensemble begeleidt een compilatie van Harrar's experimentele films en ongezien materiaal van Sun Ra.

Tijd en plaats van het gebeuren :

Cinema Soloriens & the Cosmo Drama ft. Marshall Allen
Dinsdag 2 november 2010 om 20.30 u
Netwerk / centrum voor hedendaagse kunst Aalst

Houtkaai
9300 Aalst

Meer info : www.netwerk-art.be

Extra :
Cinema Soloriens : www.myspace.com/cinemasoloriens
Marshall Allen : en.wikipedia.org en www.thesunraarkestra.com

Bekijk alvast deze video van Cinema Soloriens @ The Cube Cinema Bristol, 21/07/2010

07:00 Gepost in Concert, Film, Muziek | Permalink |  Facebook