08/12/2013

Franse choreografe Maud Le Pladec aan de slag met Romitelli's Professor Bad Trip

Professor Toen de Franse choreografe Maud Le Pladec de muziek van Fausto Romitelli voor het eerst hoorde, werd ze meteen van haar sokken geblazen. Romitelli, een veelbelovende Italiaanse componist die op jonge leeftijd stierf aan een slepende ziekte, doorbrak in zijn composities de muren tussen klassiek en rock. Daarvoor zocht hij inspiratie bij György Ligeti en Karlheinz Stockhausen. Romitelli's Professor Bad Trip ligt aan de basis van Le Pladecs Professor. Om de muziek live te brengen zocht Le Pladec de Belgische gitarist Tom Pauwels van het ensemble Ictus op. Samen met twee dansers duikt Pauwels in Professor in het akoestische universum van Romitelli. De choreografie gaat in dialoog met de bijna hypnotiserende muziek, die speelt met herhaling en tempowisseling en de grens opzoekt tussen een doordachte compositie enerzijds en wilde energie anderzijds. Dans en muziek gaan een wisselwerking aan waarin beiden elkaar versterken.

Fausto Romitelli (1963-2004) was één van de meest veelbelovende componisten van de jonge Italiaanse generatie, die te vroeg overleed in 2004. Hij studeerde bij Franco Donatoni aan de Accademia Chigiana in Siena en aan de Scuola Civica in Milaan. Verder waren zijn eerste grote voorbeelden György Ligeti, Giacinto Scelsi, voorts ook Stockhousen, Boulez en Grisey. Zijn werk uit de jaren 1980 getuigt reeds van het belang van de klank als 'te smeden materiaal', naar zijn uitdrukking: Ganimede (1986) voor alt, Kû (1989) voor 14 musici. In de jaren 1990 zet hij zijn zoektocht verder in Parijs, aan het Iram en met de musici van Itinéraire, Murail, Grisey, Lévinas, Dufourt. Hij volgt de compositiecursus aan het Ircam en werkte van 1993 tot 1995 met de groep Représentations musicales als 'compositeur de recherche'. Zijn ervaring met klanksynthese en spectrale analyse voeden composities vanaf deze periode: Sabbia del Tempo (1991) voor zes uitvoerders, Natura morte con fi amme (1991) voor kwartet en elektronica. Als niet-formalistisch componist had Romitelli geen angst voor het hybride of om de grens tussen kunst- en populaire muziek op te breken. Vervorming, verzadiging, inspiratie uit de psychedelische rock, 'vuile' harmonieën maken deel uit van zijn muzikaal universum: Acid Dreams & Spanish Queens (1994) voor versterkt ensemble, EnTrance (1995), Cupio Dissolvi (1996). De cyclus Professor Bad Trip I, II en III (1998-2000) associeert vervormde instrumentale kleuren, elektrische klanken en instrumenten als de mirliton en de harmonica, inspireert zich op werk van Henri Michaux geschreven onder invloed van drugs en schept een hallucinerende atmosfeer. An Index of Metals (2003), een video-opera voor sopraan en ensemble, met een video van Paolo Pachini, vormt Romitelli's testament, synthese en hoogtepunt van zijn muzikale taal.

Professor Bad Trip : Lessons I, II & III
Jean-Luc Plouvier : "'Sinds mijn geboorte baad ik in digitale beelden, synthetische geluiden en artefacten. Het artifi ciële, het vervormde, het gefilterde, dit alles maakt de Natuur van de mens vandaag uit', schrijft Fausto Romitelli (1963-2004). Op zijn 28ste vestigt hij zich in Parijs om er muziekinformatica aan het IRCAM te studeren, en spectrale technieken bij Gérard Grisey en Tristan Murail: de uitwerking van klankcomplexen waar harmonie en timbre in elkaar overvloeien, akoestische simulaties van elektronische klanken, surreële modelleringen van akoestische fenomenen door de schriftuur, onder de vorm van vervormingen, compressies, verwijdingen van de klankmaterie. Romitelli ziet snel de mogelijke verbanden van deze klankwerkplaats met de alternatieve en psychedelische rock. Een muziek waarvan de energie, de onzuiverheid en het ongeduldige en anarchistische gebruik van de elektronische middelen meer dan één componist bezweren: volop in en tegen de tijd bezit zijn muziek een gewelddadig gehalte dat schijnbaar niet te verzoenen is met het kunstige componeren van muziek. Wat maken we daarvan? Door te citeren of te parodiëren blijf je op de vlakte. Je zou haar kunnen proberen negeren, door te doen alsof ze helemaal thuishoort in de marktstrategieën, maar toch weten dat je fout zit. Gewapend met de spectrale noties "onharmonische klanken, "frequentiefi lters en "spectrumvervormingen begint Romitelli zijn onderhandelingen. Voor hem telt enkel om zich koudweg in het delirium te storten zonder zijn métier te verloochenen. Zonder terug te vallen op improvisatie of vereenvoudiging ontwikkelt hij in zijn werken heel precies een instrumentale stijl die alle mogelijkheden van de onzuivere klank incorporeert, de grillige frasen van de gitaarhelden en alle harmonische mutaties van helderheid tot absolute verwringing.

In de cyclus Bad Trip is zijn 'obsessionele, repetitieve en visionaire' (Romitelli's termen) poëtica voldragen aanwezig. Het is Romitelli's manifest, onder het gesternte van Henri Michaux. Geïnspireerd door diens beschrijving van de effecten van mescaline, beweegt de muziek van Bad Trip door stroom en tegenstroom, steeds dichtere en minder stabiele golven: van harmonische zuiverheid gaandeweg tot rommel en wanorde. De processen die in Bad Trip aan het werk zijn wortelen in korte en naïeve proposities, "complexe en gladde melodische brokstukken, verleidelijke en fragiele harmonieën, korte versieringen heftig als een zucht.

Zonder de tijd te hebben om zich te ontplooien is dit materiaal van het begin af onderhevig aan schokken. Het herhaalt zich, maar gemuteerd, bevangen door een virus: het wordt een monster. Het geheel wordt hysterisch, maniëristisch en ontwikkelt expressieve uitzaaiingen. De harmonie wordt zwaarder en geraakt overladen, de klank verzadigt, de glissandi worden sterker en doorkruisen het hele klankspectrum, de muzikale tijd trekt zich samen. De muziek van Bad Trip ontwikkelt niet, ze verzwaart.

Het artificiële, het vervormde, het gefilterde: over deze Natuur handelen de lessen van Professor Bad Trip, even vreemd aan melancholie als aan technologisch optimisme. De pioniers van de elektro-akoestische muziek spraken gemakkelijk over "de oneindige mogelijkheden en "ongehoorde bronnen voor het "componeren van klank. In het land van Bad Trip is dit niet meer aan de orde, al is het in de vorm van rouw. Zoals Eric Denut het precies formuleerde, werkt de parameter klankkleur bij Romitelli niet langer als oneindige bron, maar als vervormend element. 5 Terwijl het zoeken naar een vorm gebruik maakt van herhaling, parafrase en versterking, gaat het element klankkleur aan de beloftes voorbij en gaat het tegen de verwachtingen in door onwaarschijnlijke mutaties te genereren, "een abominabele en ontembare fi guur. Als motto op de partituur plaatste Romitelli deze paragraaf uit Henri Michaux' Connaissance par les gouffres: "Er gebeurt een grote herverdeling van de gevoeligheden, wat alles bizar maakt, een voortdurende complexe herverdeling van de gevoeligheid. U voelt minder hier, en meer daar. Waar zijn 'hier' en 'daar'? In de tientallen 'hier' en, in de tientallen 'daar' en, die u niet kent, die u niet herkent.

Praktische info :

Maud Le Pladec : Professor
Vrijdag 13 december 2013 om 20.00 u
(Inleiding door Katie Verstockt om 19.15 u )
Stadsschouwburg Brugge
Vlamingstraat 29
8000 Brugge

Extra :
Fausto Romitelli : www.ricordi.it, brahms.ircam.fr en youtube

Elders op Oorgetuige :
December Dance 13 : Wim Vandekeybus palmt Brugge in, 29/11/2013

Bekijk nu al Maud Le Pladecs Professor

18:08 Gepost in Concert, Dans, Festival, Muziek | Permalink |  Facebook

07/12/2013

Tragedy of a friendship : controversieel stuk over Wagner en Nietzsche op December Dance

Tragedy of a Friendship Na Parijs, Amsterdam, Genève en New Jersey speelt Tragedy of a friendship binnenkort eindelijk weer dichter bij huis. De internationale tour sluit af met een laatste voorstelling in in Brugge tijdens het festival December Dance op woensdag 11 december.

Naar aanleiding van het Wagnerjaar 2013 vroeg de Vlaamse Opera aan Jan Fabre om een voorstelling te maken over een van zijn geliefde kunstenaars, Richard Wagner. Samen met schrijver en Nietzschekenner Stefan Hertmans en de Duitse componist Moritz Eggert nam hij de dertien opera's van Wagner als uitgangspunt voor een nieuw muziektheaterwerk. In Tragedy of a Friendship staat de fascinerende, maar gespannen relatie tussen Richard Wagner en de Duitse filosoof Friedrich Nietzsche centraal. Maar ook het eeuwige conflict tussen kunst en rede komt aan bod. Tragedy of a Friendship gaat echter evenzeer over de tragedie van alle kunst. Zangers, dansers, acteurs en muzikanten geven dit Gesamtkunstwerk van Jan Fabre samen vorm. De voorstelling is een zeer persoonlijke en grondige lezing van de thema's in de werken van Wagner, zoals geweld, lust, man-vrouwrelaties, maar ook liefde en hoop. De aanpak van deze onderwerpen door Jan Fabre heeft een zeer grote dramatische en visuele kracht en gaat gepaard met soms (vooral tijdens het eerste uur) gewelddadige, ruwe en seksueel getinte scènes.

Met het nieuwste muziektheaterwerk van Jan Fabre, Tragedy of a Friendship, heeft het December Dance 13 een controversieel stuk binnengehaald. Na de première op 15 mei in Antwerpen waren de meningen sterk verdeeld. De Vlaamse pers was in ieder geval zeer te spreken over het stuk dat op eigentijdse wijze de vriendschap en vete tussen de componist Wagner en filosoof Nietzsche behandelt. "Deze Fabretrip is een onvergetelijke, denderende belevenis", zo lazen we in Knack. "Een intense, confronterende maar zeer persoonlijk vormgegeven afdaling in de wagneriaanse symboliek", klonk het in De Standaard. De Nederlandse pers was over het algemeen minder positief gestemd. Desondanks riep recensent Guido van Oorschot het publiek op toch vooral te gaan kijken toen het stuk ook het Holland Festival aandeed.. "Met een kwartiertje dionysische neukdans wordt het hoe dan ook een onvergetelijke avond." Inderdaad, bij controversiele stukken kun je slechts op een manier je eigen mening vormen: door het met eigen ogen te gaan zien.

Praktische info :

Jan Fabre, Moritz Eggert & Stefan Hertmans : Tragedy of a Friendship
Woensdag 11 december 2013 om 20.00 u
(Inleiding door Katie Verstockt om 19.15 u )
Concertgebouw Bruggge

't Zand 34
8000 Brugge

Meer info : www.concertgebouw.be en janfabre.be/troubleyn

Extra :
Moritz Eggert : www.moritzeggert.de, www.schott-music.com en youtube
Moritz Eggert: 'Ik wil Wagner zijn onschuld teruggeven', Thea Derks op www.muziekvan.nu, 24/04/2013

Elders op Oorgetuige :
December Dance 13 : Wim Vandekeybus palmt Brugge in, 29/11/2013
Tragedy of a Friendship : de tragedie van alle kunst, 13/05/2013

18:00 Gepost in Concert, Dans, Festival, Muziek | Permalink |  Facebook

05/12/2013

Veel dans, muziek & gratis afterparty's tijdens Café Cocteau in Gent

Café Cocteau Het festival Café Cocteau in Muziekcentrum de Bijloke in Gent gaat op zoek naar de actuele erfgenamen van de avant-gardistische kunstenaars uit de Parijse roaring twenties. Het ging hard in de kunst met toenmalige karakteristieken als shockerend, absurdistisch, surrealistisch, dadaïstisch, speels, maatschappijkritisch, anti-burgerlijk.

18 mei 1917: midden in de Eerste Wereldoorlog. Het succes én het schandaal van het ballet Parade van Erik Satie en Jean Cocteau katapulteren Cocteau meteen naar de top van de avant-gardescène in Parijs. Hij wordt in het artistieke milieu de spreekbuis van schilders, musici, schrijvers en de salonfähige dichters in Montparnasse. Satie daarentegen weigert nog geen jaar later zijn rol als mentor van de avant-gardecomponisten rondom hem verder op te nemen. Satie heeft het laatdunkend over Les Jeunes, later bekend als Le Groupe des Six, met als leden Poulenc, Auric, Milhaud, Honegger, Durey en Tailleferre. Café Cocteau brengt een hedendaagse kijk op de artistieke spirit van die periode.  

In Café Cocteau kun je blijven mijmeren en socializen na de concerten en voorstellingen. Hardscore brengt samen met De Bijloke elke festivalavond een afterparty tijdens het Cocteau festival. Laat jullie verrassen door optredens van lokaal jong volk. Zang en piano, viool en harp, klarinet en piano, synthesizers tot een heus ensemble. Allemaal zullen ze er voor zorgen dat jullie vergeten om naar huis te gaan. Op deze after-party's is iedereen welkom en ze zijn nog gratis bovendien!

Les Ballets C de la B / SPECTRA : ASOBI - vrij 6, za 7, zo 8 en di 10/12, telkens om 20.00 u
Asobi, in het Japans letterlijk 'spel voor volwassen', verwijst naar de verspillende en genotvolle activiteiten van het volwassen leven. Kansspelen, vechtlust, theater, competitie, dansen, seks, …, stuk voor stuk zijn het bezigheden waarin men op zoek gaat naar zelfverlies, overgave en dronkenschap. In Japan zijn deze activiteiten het exclusieve voorrecht van mannen. Het is er tot op vandaag verboden voor vrouwen om zich te verliezen in dergelijke 'nutteloze' handelingen.

Asobi wil graag de voyeuristische relatie blootleggen die aan de basis ligt van de meeste vormen van deze 'spelen voor volwassenen', gaande van pornografie, over fetisjisme, tot en met de comfortabele toeschouwerspositie in het theater. Meer dan een feministische mijmering over voyeurisme, is Asobi echter een poging om de dualiteit van het kijken en bekeken worden, achter zich te laten en te zoeken naar een fysieke kwetsbaarheid en een bijna dierlijke overgave waarin de dansende mens zich laat 'gezien worden'.

Op scène staan vijf dansers (drie vrouwen en twee mannen), bijgestaan door SPECTRA, en een immense spiegel, die de toeschouwer confronteert met het eigen kijken. Het decadente, erotische universum van Asobi is deels geïnspireerd op de bizarre en ambigue beeldtaal van de Franse surrealistische schrijver en cineast Jean Cocteau (1889-1963).  De live muziek, gecomponeerd door de jonge Franse componist Guillaume Perret en door Marybel Dessagnes, beroept zich op het werk van tijdgenoten van Jean Cocteau, zoals Erik Satie (1866-1925), Claude Debussy (1862-1918) en Maurice Ravel (1875-1937).
www.debijloke.be, www.spectraensemble.com en www.lesballetscdela.be

FES : Modernski - za 14/12 om 20.00 u
Onder de noemer 'Modernski' reconstrueerde en/of herschreef Flat Earth Society composities van Stravinski, Scott Joplin, Dissevelt, Kagel, Morricone, Poulenc enz. Die werken ondergaan zo een meer of mindere radicale 'verFESssing'. Daarnaast weerklinken nieuwe composities van Peter Vandenberghe, Tom Wouters, Peter Vermeersch en FES-outsiders Fulco Ottervanger en Lisa Cay Miller. Niemand weet precies wat er typisch is aan het Modernski-concept. Absurdisme verzekerd.

Op vraag van Mark Delaere, artistiek directeur van het Festival van Vlaanderen Vlaams-Brabant, nam FES in 2006 werk van drie 20e-eeuwse componisten onder handen: Igor Stravinsky, Mauricio Raùl Kagel en Tom Dissevelt. Het project kaderde in het nieuwe opzet van de festivalconcerten te Leuven om muziek uit de twintigste eeuw, die ondertussen 'oude muziek' is geworden, opnieuw te belichten. Dit project was de aanzet voor FES en Peter Vermeersch om het terrein van de hedendaagse muziek verder te gaan verkennen. Onder de noemer 'Modernski' (die refereert naar de lapnaam '‘Mijnheer Modernsky' die Schönberg in een koorwerk gaf aan Stravinsky) wordt relatief onbekende 20ste-eeuwse muziek opgedist en opgefrist tot FES-repertoire.
www.debijloke.be en www.fes.be

Praktische info :

Café Cocteau
Van vrijdag 6 t.e.m. zaterdag 14 december 2013
Muziekcentrum de Bijloke - Gent


Het volledige programma en alle verdere info vind je op www.debijloke.be

22:44 Gepost in Concert, Dans, Festival, Muziek | Permalink |  Facebook

01/12/2013

What the Body Does Not Remember : dansgeschiedenis op de scène

What the Body Does Not Remember What the Body Does Not Remember is de fascinerende debuutvoorstelling uit 1987 van Wim Vandekeybus en zijn gezelschap Ultima Vez. In New York kregen Wim Vandekeybus en de componisten Thierry De Mey en Peter Vermeersch de gerenommeerde Bessie Award voor deze "brutale confrontatie van dans en muziek." Nu, 25 jaar later, gaan Wim Vandekeybus en Ultima Vez er opnieuw mee op tournee. En voor het eerst wordt de muziek van deze baanbrekende voorstelling live uitgevoerd door het Brusselse nieuwe-muziekensemble Ictus. What the Body Does Not Remember balanceert op de messcherpe grens van aantrekken en afstoten. Nu eens levert dat een confrontatie tussen twee dansers op, dan weer tussen twee groepen, tussen de dansers en de muziek, tussen de dansers en een dwingend lijnenspel. Maar overal knallen de agressie, de angst en het gevaar erdoorheen. Dansgeschiedenis op de scène!

Een flashback naar het einde van de jaren 80: uit het verpletterende debuut van de jonge choreograaf Wim Vandekeybus ontstaat in 1987 de 'Flemish Wave' die de dans- en theaterwereld op zijn kop zet. De Keersmaeker, Fabre, Decorte, Needcompany en Vandekeybus hadden weinig of niets met elkaar gemeen, ware het niet dat ze één voor één de normen op de planken herschreven met de geladenheid van het rusteloze lichaam. "De Belgen zijn de meesters van het lichaam," liet een Nederlandse recensent zich destijds ontvallen. Anna Kisselgoff bewierookte What the Body in de New York Times dan weer door het te hebben over een "revolutie in de dans".

Wat het lichaam zich - volgens de titel - niet herinnert, is noch Eden, noch de maagdelijkheid, maar eerder het zeldzame moment dat aan elke herhaling ontsnapt en slechts één keer voorkomt … het moment waarop het gevaar ons noodgedwongen voor een keuze stelt. Gevaar en druk zijn dan ook de basisconcepten voor deze jonge choreograaf, die door zijn raadsman Thierry De Mey (muzikant, Go-kampioen en begenadigde strateeg) tot het uiterste wordt gedreven. De lichamen werpen zich op elkaar, kronkelen over de grond, gooien stenen op die hun partners maar net kunnen ontwijken, dreigen genadeloos vertrapt te worden. De spanning tussen mannen en vrouwen loopt hoog op, is intens en seksueel. Alles gebeurt uiterst snel en is tot in het kleinste detail uitgewerkt. Met hun muziek graven Thierry De Mey en Peter Vermeersch (die kort daarvoor nog Anne Teresa De Keersmaker begeleidden bij haar eerste stapjes) dieper naar een dissonant minimalisme van metalige geluiden, in de voetsporen van Louis Andriessen. Vandekeybus mocht voor deze "harde confrontatie tussen dans en muziek in een landschap vol gevaren en geweld" een Bessie Award in ontvangst nemen.

Dankzij een nieuwe generatie dansers, elf muzikanten van weleer en Thierry De Meys percussie-instrumentarium (een verzaagd pianokader, papieren trommels, een lithofoon enz.) krijgen we vijfentwintig jaar later dit successpektakel opnieuw te zien.

Praktische info :

Ultima Vez / Wim Vandekeybus & Ictus : What the Body Does Not Remember
Woensdag 4 december 2013 om 20.00 u
Concertgebouw Bruggge

't Zand 34
8000 Brugge

Meer info : www.concertgebouw.be, www.ultimavez.com en www.ictus.be
------------------------------------------
Van woensdag 18 t.e.m. zaterdag 21 december 2013, telkens om 20.00 u
deSingel - Antwerpen

Desguinlei 25
2018 Antwerpen

Meer info : www.desingel.be, www.ultimavez.com en www.ictus.be

Deze voorstelling is ook nog te zien op vrijdag 17, zaterdag 18, woensdag 22, donderdag 23, vrijdag 24 en zaterdag 25 januari 2014 in de KVS in Brussel en op woensdag 12 maart 2014 in CC Hasselt.

Elders op Oorgetuige :
December Dance 13 : Wim Vandekeybus palmt Brugge in, 29/11/2013

23:50 Gepost in Concert, Dans, Festival, Muziek | Permalink |  Facebook

29/11/2013

December Dance 13 : Wim Vandekeybus palmt Brugge in

December Dance Tussen 4 en 15 december vindt December Dance weer plaats in Brugge. Na Akram Khan, Anne Teresa De Keersmaeker en Sidi Larbi Cherkaoui stelden Concertgebouw Brugge en Cultuurcentrum Brugge voor December Dance 13 de gelauwerde Wim Vandekeybus als curator aan. December Dance 13 presenteert 15 voorstellingen, waarvan 5 Belgische premières en 8 voorstellingen met livemuziek. Met dit programma blikt curator Wim Vandekeybus niet alleen nostalgisch terug op de beginjaren van zijn compagnie Ultima Vez, maar kijkt ook naar de toekomst van de nieuwe generatie. Gevestigde waarden zoals Ultima Vez, Jan Fabre en Lemi Ponifasio staan naast de jonge Maud Le Pladec, Frédérick Gravel, de graffitikunstenaar Vincent Glowinski (Bonom) en vele anderen.

Speciaal voor December Dance 13 creëerde Vandekeybus Spiritual Unity: een slim patchwork van choreografieën en composities geplukt uit de laatste vijf jaar van Ultima Vez. Ook deze editie houdt December Dance een podium vrij voor het December Dance Platform, waar jonge makers hun generatie een stem geven. Verder presenteert December Dance een groot aanbod aan contextactiviteiten: lezingen, inleidingen, foto-expo's, een film en een slotfeest. Wim Vandekeybus vierde afgelopen seizoen de 25ste verjaardag van zijn compagnie Ultima Vez en December Dance 13 is de kers op de taart van dit feestjaar. Wim Vandekeybus "Ik hoop dat uit mijn keuze voor December Dance vooral mijn geloof in de nieuwe generatie choreografen spreekt maar ook mijn honger naar de wereld buiten de dans."

Het festival December Dance bundelt elk jaar de strafste hedendaagse dansvoorstellingen. Vanafvolgende week is Wim Vandekeybus eregast in Brugge. Hij vierde onlangs de vijfentwintigste verjaardag van zijn danscompagnie Ultima Vez. In 1987 sloegen Wirn Vandekeybus en zijn gezelschap Ultirna Vez de danswereld met verstomming. Wie er toen niet bij was, niet getreurd. 'What the Body Does Not Remember' wordt op woensdag 4 december hernomen met - voor het eerst - livemuziek van Ictus. Zo sla je meteen twee vliegen in een klap: een dansvoorstelling en een concert van topniveau. Maar de gouden jaren tachtig liggen al een poosje achter ons. Tijd om bij de hedendaagse dansscène de vinger aan de pols te houden. Het internationale dansfestival December Dans zet daarom Vandekeyhus niet afleen in het spotlicht, maar gaat ook samen met de hem op zoek naar de meest opmerkelijke dansvoorstellingen van de laatste jaren. Het resultaat is een ijzersterk programma met werk van oncler andere Anton Lachky, Frédérick Gravel en graffitikunstenaar Bonom. Wie zich in hedendaagse dans wil verdiepen, kan enkele Iezingen bijwonen of zelf aan de slag gaan tijdens een workshop met dansers van Ultima Vez. Dansliefhebbers, sla van 4 tot en met 15 december je tent op in Brugge.

Praktische info

December Dance 13
Van woensdag 4 t.e.m. zo 15 december 2013
Concertgebouw - Brugge


Het volledige programma en alle verdere info vind je op www.decemberdance.be en concertgebouw.be

Bekijk hier al de trailer van December Dance 13

16:30 Gepost in Concert, Dans, Festival, Muziek | Permalink |  Facebook

18/11/2013

Images Sonores : live elektronicafestival in Luik

Images Sonores Voor de vijftiende keer organiseert het Centre Henri Pousseur het festival Images Sonores, van 21 tot 23 november 2013. Ter gelegenheid van zijn vijftiende verjaardag palmt het festival het pas gerenoveerde Théâtre de Liège in. Naar goede najaarsgewoonte komen nieuwsgierigen en ontdekkers af op Images Sonores, een festival dat de gemengde muziek stevig in het Belgische en Luikse hedendaagse muziekleven verankert. In de loop van drie concertavonden presenteert het festival een overzicht van eigentijdse composities die een beroep doen op zowel akoestische instrumenten als elektronische klanken en live bewerkte akoestische klanken. Deze verjaardagseditie is een uitstekende gelegenheid om de programmering een nieuwe wending te geven: elke concertavond gaat van start met een presentatie/interview van de uitvoerders en aanwezige componisten, geleid door Cédric Hustinx van het platenlabel Cypres Records.

Op de openingsavond, donderdag 21 november, vertolkt altviolist Garth Knox drie Luikse creaties: Vent nocturne van Kaija Saariaho, Partita I van Philippe Manoury en unddüsterenauges, blutgesprengt van Philipp Maintz.

Op vrijdag 22 november valt de traditionele 'carte blanche' te beurt aan de compositieklassen van Michel Fourgon (Conservatoire royal de Liège) en Luis Naon (Conservatoire National Supérieur de Paris): het resultaat is een project rond cello en elektronica, vertolkt door Jeanne Maisonhaute en Jean-Pol Zanutel. Op hun programma staan een tiental creaties, waaronder Bounces of Bones van Jean-Yves Colmant, Echappées-Pauses-Pluitées van Aurélien Dumont, avant la nuit van Maxime Chandelier, La Couleur me Possède van Patrick Loiseleur en Mosaïque van Marcin Stancszyk.

Op zaterdag 23 november besluit het festival Images Sonores 2013 met een optreden van de Luikse percussionist Alexis Bourdon, die de Belgische creatie verzorgt van Branenwelten van Robert HP Platz en Time and Money van Pierre Jodlowski, een compositie waarin videobeelden zijn geïntegreerd. Tot slot is er nog innergravity, een 'klankkaligrafie' met composities en improvisaties van de Belgische componist Dimitri Coppe, die bekendstaat om zijn ruimtelijke aanpak.

Praktische info :

Festival Images Sonores
Van donderdag 21 t.e.m. zaterdag 23 november 2013
Théâtre de Liège - Luik


Meer info : www.memm.be en www.theatredeliege.be

Extra :
Images Sonores 2013. Elektro-akoestisch aan de Maas, Koen Van Meel op Kwadratuur.be, 1/11/2013

13:48 Gepost in Concert, Festival, Muziek | Permalink |  Facebook

31/10/2013

Review: Transit 2013 dag 1 - Nadar Ensemble

Nadar Van vrijdag 25 tot en met 27 oktober vond het festival voor nieuwe muziek Transit plaats in het Leuvense cultureel centrum STUK. Zoals steeds was het een erg gevarieerd programma waarin de creaties als van ouds de hoofdmoot vormden. Dat houdt natuurlijk altijd wat gevaren in. Maar zonder het lef om het nieuwe te zoeken is er de status quo. En status quo vervlakt verdieping tot vermaak en verdwaasde verveling.

Natuurlijk komt dat nieuwe niet zomaar uit de lucht vallen. Eerst en vooral is er de ervaring en de kennis van de programmator, en, niet te vergeten, diens netwerk. Bovendien is er de invloed van de uitvoerders zelf die uiteraard ook hun voorkeur zoveel als mogelijk laten gelden. En er is de dwang van de context: de duur van het concert, de zaal, de bezetting, en, niet onbelangrijk, de prijs, maar dit laatste geheel terzijde. Ik doe dit even uit de doeken omdat dit de verklaring  kan zijn waarom dit festival zo gevarieerd is of althans gevarieerd lijkt. Want al met al, en dat hoop ik duidelijk te maken, zijn er niet zoveel verschillende paradigmata aan de orde.

Dit kwam al tot uiting in het eerste concert, met het Nadar Ensemble. Het concert opende met 'Quakea Quartet 2013' van het componistenduo Jasper & Jasper. De titel is een samentrekking van Quartet en Ikea en is meteen een indicatie van de guitigheid van deze kerels. Zij houden zich onledig met het knutselen van nieuwe instrumenten waarvan de bestanddelen vaak oneigen zijn aan een muzikale context. In dit geval zijn dat in staaldraad gevlochten manden van de meubelwinkelketen Ikea, met verschillende grootte, waarop telkens een fietsband is gespannen. Ik geloof dat iedere jonge onderzoeker in zijn kindertijd wel eens een elastiekje tegen of in een hol voorwerp heeft geplaatst, of tussen zijn tanden, om vervolgens in alle ernst trekkend aan de elastiek te improviseren. Hier maakte men echter bovendien gebruik van contactmicrofoons waarbij de voortgebrachte klank wordt behandeld door specifieke software. Dat leverde soms best intrigerende klanken op. Ik geloof ook dat er niet veel meer klanken uit dit instrument te halen waren. Wat ook best wel leuk was, was dat de traditionele opvatting over het strijkkwartet volledig werd overgenomen. Het stuk was uitgeschreven, waarbij de verschillende partijen duidelijk een wisselwerking aangingen. Met zoveel gein werd het publiek behoorlijk vermaakt. Maar het oversteeg de kwinkslag niet. Over de gegevenheid dat het niet meer was dan dat bestond grote eensgezindheid. Over dat dit echter helemaal niet erg was evenzeer. Dat ernstige muziek maar om te lachen is doet me toch de wenkbrauwen fronzen. Met dit soort werken haalt men naar ik vrees een paard van Troje binnen door oppervlakkig effect en puberale branie de plaats van grondige overschouwing te laten innemen. Het kan dan nog zo leuk zijn als het wil. Het wordt anders wel mooi voorgesteld: 'De nieuwe, voor het publiek nog onbekende instrumenten nodigen de toeschouwer uit om te luisteren, maar ook om intens onderzoekend waar te nemen, om zintuiglijk en conceptueel te begrijpen wat hem of haar wordt voorgeschoteld.'Nu, toeschouwers die menen dat ze door instrumenten worden uitgenodigd om een en ander te doen en te begrijpen hebben doorgaans een psychose. Mensen die hen dat wijsmaken zijn charlatans. Als dat hun publiek is, hebben ze zich van instelling vergist, hoop ik.

Wie ernst nog wel ernstig neemt is ongetwijfeld Stefan Van Eycken. Na de branie toonde Van Eycken rust, bedachtzaamheid, een verhelderende afstand en volwassenheid. Wie het werk van Van Eycken kent herkende prompt zijn muzikale taal. Of dit in zijn voordeel spreekt is weer wat anders. Het stuk heet 'Hibernalicum' wat de dierkundige bepaling is van de plaats waar dieren (maar ook planten) overwinteren. Van dit tastbare gegeven leidde hij een algemenere beschouwing af, namelijk de vertraging van de werking van het wezen van iets, het sluimeren en het wachten dat er op volgt, tot het ogenblik dat de eigen mogelijkheden weer ten volle ontplooit kunnen worden. Deze bedenking krijgt zijn weerslag in de ontwikkeling van de muziek. Muziek is bij uitstek een beweging, een voortschrijden. Zonder tijd geen muziek. Dit kwam tot uiting in een verminderende muzikale beweging.tot aan de grens van het stilvallen, dus de stilte. Maar die bleef uit. Het minimale wordt het vitale, wordt de kern van een toestand, een grenstoestand tussen activiteit en rust. Het trillen van de klanken sluimerde, om zich tegen het einde aan als beweging te hervatten. Ik hoorde ook ergens een verwijzing naar een hartslag, wat ik vreemd vond en ook een beetje jammer, want plots kreeg het werk een beschrijvende kant, die de voorheen vooral klankgerichte benadering wat in een ander daglicht plaatste. Na deze vermoedde hartenklop viel het stuk bruusk stil. De toestand van wachten eindigt. Hoewel het stuk zich dus amper ontplooide en het klankbeeld heel broos was, werd heel nadrukkelijk een indringende gesteldheid opgeroepen. Het vrijwel onbewogene bewoog mij. Om Van Eycken nu een Onbewogen Beweger te noemen is uiteraard schromelijk overdreven. Hoe het ook zij, de verklanking van de idee dat het minimale een vitaal belang krijgt raakt me. Vanuit cultureel oogpunt is dit wat we vandaag het meeste missen: de rust om goed na te denken, om iets grondig uit te zoeken door de traagheid van het zoeken, om zich terug te trekken uit de drukte van alle dag, om tenslotte de volledige beweging te kunnen hervatten, zich cultureel te ontplooien.

Nadien volgde 'Found Compositions' van Thomas Smetryns. Het is een werk dat onderhanden is en waaruit Smetryns vijf stukken voorstelde. De stukken hebben als oorsprong gevonden voorwerpen als foto's, gravures, teksten die de componist met de jaren vergaarde. In dit geval zijn dat een foto van een gebroken schoolbord met notenbalken, volkenkundige foto's van kenmerkende taferelen uit West-Europa in het begin van  vorige eeuw, te weten twee kindjes die op een fluitje van een cent spelen. Dan is er nog een collage van medische gravures; een gravure op zich, en tenslotte een advertentie van ondermeer vijf piano's. Deze zichtbare thema's worden ook telkens geprojecteerd tijdens het bijbehorende stuk. Soms zoekt Smetryns een muzikaal tegenbeeld, zoals daar waar het beeld van de twee fluitende meisjes getoonzet wordt voor twee blokfluiten en tamboerijn, die dan een door middel van een eenvoudig deuntje een herderlijk tafereeltje schetsen. Anderzijds worden de beelden louter feitelijk gebruikt. In het derde en vierde stuk is het beeld kennelijk een grafische partituur. In het ene stuk een doorlopende partituur waarin samengestelde gravures verticaal aaneensloten en waarbij je door projectie het verloop van de partituur kon volgen. Zo kon je horen hoe met dit gegeven de muziek werd bepaald. Het klankbeeld was behoorlijk coherent waardoor ik vermoed dat Smetryns vrij duidelijk de regels van interpretatie heeft omschreven. Dat gold ook voor het andere stuk waarbij een grafische partituur werd gebruikt. Hier was er slecht één statisch beeld, een gravure van een landschap dat in verticale repen was verdeeld. Elke reep leek daadwerkelijk op een notenbalk. De grafische elementen werden duidelijk nagenoeg als notenmateriaal gebruikt veeleer dan als louter suggestie van verhoudingen, tempo en toonhoogte. In het vijfde stuk, tenslotte, staan vijf platenspelers zoals op de afbeelding op het podium opgesteld. Op deze toestellen worden telkens een plaat afgespeeld met muziek van Smetryns die hij voor dit stuk schreef en op plaat liet stansen. Deze muziek wordt aangevuld door vijf uitvoerders. Een en ander was erg mooi en bij momenten zelfs liefelijk. Ik hou wel van diens tederheid. Alleszins was de navorsing om buitenmuzikaal materiaal om  te zetten naar een muzikale inhoud intrigerend. Drie benaderingen, die elk op zich reeds langer onderwerp zijn van compositie bij verscheidene componisten, werden hier in eenzelfde schoonheidsbetrachting vervat. Wat Smetryns nu precies betracht is me echter niet altijd duidelijk, en komt me soms wat halfslachtig over.

Na de pauze werd 'Deffekt' van Bruno Nelissen gebracht. Het stuk is geschreven voor drums, mezzosopraan, piano, klarinet, fluit, viool en cello (als ik me goed herinner). Die laatste vier muzikanten zaten er volkomen voor spek en bonen bij. Niet alleen zaten ze vanachter terzijde op het podium, maar vooral was de balans bijzonder slecht. De drums overheersten des te meer. Samen met de mezzosopraan vormden ze de muzikale kern. De stem werd gedurende het ganse werk door een vocoder vervormd. Daarbij had je twee onderscheiden toepassingen. De mond werd op een vrij mechanische wijze als klankkast gebruikt door bepaalde standen van lippen en kaken e.d., waarbij de zang enkel uit vocalises bestond. Door de bijkomende vervorming van de vocoder gaf dit effecten die nogal aan elektrische gitaar, al dan niet met feedback deden denken. Hierdoor had een en ander een nogal hoog rockgehalte. De drumpartij was over het hele werk een aangehouden bravourestuk, met nogal wat complexe ritmische patronen. In het tweede deel proclameerde de mezzosopraan een Engelse tekst, vermoedelijk van de componist zelf. Deze tekst handelt over allerlei gebroken dingen. De zangeres werd begeleid door de pianiste, drums, en zoals gezegd , een stel nutteloze muzikanten. De muziek deed vaak denken aan de Dresden Dolls. Ook dit werk liet het publiek zich klaar en duidelijk welgevallen. Ik had er een wat vreemd gevoel bij. Niet zozeer omdat de muziek duidelijk doordesemd was met invloeden uit de populaire muziek. Dat gebeurt steeds vaker, wat helemaal niet zo eigenaardig is. Het is zo'n beetje zoals in het onderwijs. Toen ik school liep waren er nog uitsluitend jongens- en meisjesscholen. De leden van de ene school waren vreemd aan de anderen. Wederzijds contact verliep nogal stuntelig. Mijn kinderen hebben nooit anders dan gemengd onderwijs gekend. De omgang tussen beide seksen gebeurt spontaan. Toch trekken beiden zich grotendeels in hun eigen wereldje terug. De ene groep zoekt wel toenadering tot de andere, die hen dan hooghartig afwijst. Dit om maar te zeggen dat er heden ten dage amper jonge componisten te vinden zijn die niet op een spontane manier met populaire muziek in contact zijn gekomen, er zelfs vaak van doordrongen zijn geweest. Andersom is dat in de verste verte niet gebeurd, en is de afwijzing van actuele kunstmuziek nagenoeg volkomen. Maar dit geheel terzijde. Wat Nelissen alvast gemeen heeft met veel populaire muziek is de opdringerige wijze waarmee hij op het gevoel wil werken en het hoge geluidsniveau die dit gevoel ook ons lichaam moet laten binnendringen. Hij is hierdoor zeker verwant aan iemand als Serge Verstockt. Al is er een nogal wezenlijk verschil. Net zoals bij alle esthetische uitdrukkingen is het hoe, namelijk de methode, de middelen en de techniek wezenlijk. De vraag is welke inhoud men als grondslag neemt. Bij Verstockt is duidelijk dat de inhoud een verband heeft met de muzikale retorica, zowel binnen de klassieke, de moderne als de popmuziektraditie. Deze vindt hij zonder meer problematisch. De mogelijkheden die hij aanbiedt om met dit probleem om te gaan liggen grotendeels binnen de muzikale kwaliteiten, de klank zelf. Bij Nelissen is dat denkelijk niet het geval. Hij volgt naar eigen zeggen een gedachtenstroom, wat per defenitie niet erg strikt en vaak weinig doordacht is. Al is het zonder meer virtuoos. Verstockt denkt na over verschraling, bij Nelissen betwijfel ik dat.

Wie dat alleszins wel doet is Michael Beil met 'Exit to enter'. Net als bij Verstockt staat de werking van een mededeling centraal. Ook bij hem is het visuele essentieel. Maar Beil gaat nog een aantal stappen verder. Niet zozeer de muziek wordt gevisualiseerd, maar het musiceren zelf, en de communicatie tussen de muzikanten. Wat gevisualiseerd wordt, wordt in klank weerspiegeld. Er is een zeer vreemde en nogal boeiende verdubbeling: de handeling wordt inhoud, de inhoud wordt handeling. Dit brengt verwarring met zich mee over wat met wat vereenzelvigd wordt en kan of mag worden. De inhoud is een handelwijze die wordt uitgevoerd door muzikanten, die door het uitvoeren van het procédé er één worden. Wat gevoelsmatig overblijft is verwondering, verbluft worden, niet een inhoudelijke overdracht, laat staan persoonlijke inleving. Het concept om deze doorwrochte idee een kunstzinnige samenhang te geven is eigenlik eenvoudig. Rechts van het podium staan de muzikanten opgesteld. In het midden, tegen een scherm, staan twee stoelen. Op het linkse gedeelte van het scherm worden de beelden gericht. Tijdens de muzikale uitvoering staan telkens twee muzikanten op, meestal met een instrument of een gelijkend voorwerp. Zij nemen plaats en stellen een aantal handelingen die zeer uitgepuurd zijn en vaak naar het musiceren verwijzen, maar soms ook naar het aanwezig zijn op de stoelen zelf, of naar een soort duistere code. Dan keren de muzikanten terug waarna ze worden vervangen door twee andere muzikanten. Deze estafette loopt door tot het einde. Vervolgens wordt elk tafereel geprojecteerd, en vervangt zo de oudste van vier projecties, en zo voort. In tegenstelling tot meestal vormde het samengaan met beeld en muziek een volkomen samenhangend geheel. Veel was ook te danken aan de feilloze technische uitvoering van de live video. De synchronisatie was perfect. Zelden gezien. Het effect van de voorstelling was enorm groot. Gejuich en gejubel waren Beils deel.

Peter-Paul De Temmerman
journalist actuele kunstmuziek
31 oktober 2013

Elders op Oorgetuige :
Transit openingsconcert met een neus voor avontuur, 23/10/2013
Transit als vanouds: spannend, eigenzinnig, avontuurlijk..., 22/10/2013

30/10/2013

November Music gaat weer dwars door genres heen met 'muziek van nu door de makers van nu'

November Music Van donderdag 6 tot en met 10 november 2013 loopt in 's Hertogenbosch de 21ste editie van November Music: het festival dat de concertzalen, theaters en kerken van de Nederlandse stad van 's middags tot laat op de avond inpalmt met een indrukwekkende mix van modern klassiek, hedendaagse creaties, jazz, improv, elektronica, installaties en multimediavoorstellingen. November Music is voor de hedendaagse 'kunstmuziek' wat Incubate is voor de 'alternatieve' rock- en elektronicascene: een meerdaags festival dat gerust incontournable genoemd mag worden, met een programma om hopeloos in te verdwalen. Kortom: een gebeuren waar vanuit België alleen maar groen van afgunst naar gegluurd kan worden.

Woensdag en donderdag - opwarmen
Twintig jaar na de eerste editie (1993) is November Music een evenement geworden waar keuzes maken pijn doet. Gelukkig voor de gulzige bezoeker neemt het evenement een rustige aanloop. Zeker op de eerste dag, woensdag 6 november, waarop enkele installaties in gang gezet worden, die tot op de slotdag te bezichtigen en te beluisteren zijn.

Ook donderdag, de eerste concertdag, blijft de affiche overzichtelijk, al gooit de ploeg van artistiek leider Bert Palinckx wel meteen alle kaarten op tafel. Zo is de Philharmonie Zuidnederland, het orkest dat goed een half jaar geleden ontstond na de fusie van Het Brabants Orkest en het Limburgs Symfonie Orkest, te horen in Arvo Pärts 'Tabula Rasa' voor twee violen, prepared piano en strijkorkest uit 1977, een van de sleutelwerken uit het meditatieve oeuvre van de populaire Est. Verder op het programma staan delen uit de opera 'Rage d'Amours' van de Nederlander Robert Zuidam (componist in residence van deze editie) en 'Down the Rabbit-Hole' van zijn landgenote Mayke Nas.

De sectie jazz en improv is vertegenwoordigd dankzij een Noorse avond. Die wordt op gang getrokken door het ambient-postrock-jazz trio Splashgirl dat eerder dit jaar een vierde cd uitbracht, 'Field Day Rituals', geproduced door Randall Dunn (Earth, Sunn O))), Boris). De avond wordt afgesloten door een zeldzaam soloconcert van Nils Petter Molvaer die een stevige aanhang verworven heeft met zijn sferische geluid opgetrokken uit akoestische trompetklanken, elektronica en beats.

Theatraler is de aanpak van Heiner Goebbels. Van deze vaandeldrager van het muziektheater brengt Klang Extended 'Walden', gebaseerd op het gelijknamige boek van Amerikaanse schrijver Henry David Thoreau. Klang Extended is de uitgebreide versie van het Ensemble Klang, enkele jaren geleden nog te gast was op het Leuvense Transit en een van die zeldzame groepen die een eigen platenlabel onderhouden.

MAZE, een groep met onder andere Yannis Kyriakides en fluitiste Anne La Berge tenslotte is te horen in enkele composities van Christian Marclay. Van deze componist, draaitafel- en videokunstenaar speelt MAZE onder andere enkele videocomposities, waarbij de beeldmontages dienen als grafische partituren.

Vrijdag - vervagende grenzen
Aan de vooravond van het weekend biedt het programma in de gecomponeerde sector opnieuw een mix van gevestigd repertoire en nieuw werk. Cellist Arne Deforce en pianist Yutaka Oya zijn te horen in 'Patterns in a Chromatic Field' (1981) van Morton Feldman, daarvoor gesteund door de videobeelden van Visual Kitchen. Het Nederlands Kamerkoor en Asko|Schönberg met Reinbert de Leeuw slaan de handen dan weer in elkaar voor de creatie van het 'Bosch Requiem', een requiem voor Jheronimus Bosch voor ensemble, koor, vier solisten en elektrische viool, van opnieuw Robert Zuidam. Nog meer Zuidam is te horen tijdens het atypische liedrecital van het Zweedse duo Kenneth Karlsson & Elisabeth Holmertz, naast muziek van ondermeer de Vlaamse componist Thomas Smetryns (voor stem en babypiano) en klaviermuziek van Schönberg.

Verder weg van de klassieke concertsetting, speelt 'Sounds of Absence' van Falk Hübner zich af. In deze voorstelling, een combinatie van compositie en installatie, zijn verschillende muzikanten in uiteenlopende omgevingen te horen: solo, met video of, zoals pianist Frederik Croene, met een gedemonteerd instrument. Ook Arnoud Noordegraaf kleurt met zijn 'UrWald' voor kamerensemble, acteur en filmprojectie stevig buiten de lijntjes. Het ensemble Nieuw Amsterdams Peil loodst de luisteraar door het werk dat de menselijke geest schetst als het gevaarlijkste oerwoud, wat de groep ook al deed op de première van het werk op 10 oktober in Amsterdam.

De langste avond van de derde dag November Music staat in het teken van de geïmproviseerde muziek met drie concerten die elk een heel eigen geluid laten horen. Over de grenzen van de culturen heen, spelen het Rembrandt Frerichs Trio en de Iranees Kayhan Kalhor. Deze voor het regime van Ayatollah Khomeini gevluchte kamancheh-speler werkte in het verleden samen met Yo-Yo Ma bij diens Silk Road Project en was in 2012 nog te horen op Sfinks. De fijngevoeligheid en de emotionele lading die deze rasmuzikant tevoorschijn tovert, maakt hem tot een unieke stem die niet zozeer indruk moet maken met virtuositeit, maar daarvoor aan zijn ontroerende melodievoering genoeg heeft.

Met Jan Bang doet de elektronica haar intrede. Bang stond deze zomer nog op Jazz Middelheim aan de zijde van Tigran Hamasyan en Arve Henriksen en kruist voor November Music de degens met het eigenzinnige strijkkwartet ZAPP4. Van dit viertal verscheen vorig jaar een verrassend overtuigende cd met Radiohead-bewerkingen, hoewel een album als 'Radiohunter uit 2010', gevuld met eigen composities, nog beter laten horen hoe persoonlijk en eigenzinnig deze muzikanten met de klassieke strijkformule omgaan.

De avond wordt nog elektronischer afgesloten door Nik Bärtsch's Ronin, het kwartet van toetsenist Bärtsch dat sinds 2001 muzikaal alle tijd neemt voor het opbouwen van repetitieve, donkere en bij momenten bezwerende klanksculpturen.

Zaterdag - (bijna) de eerste keer
Ook op de voorlaatste dag van November Music is er een drievoudig avondprogramma met muziek die dicht tegen de jazz of de geïmproviseerde muziek ligt. Opnieuw gaat de aandacht vooral naar muzikanten die zich niet overhaasten. Zowel het kwintet TEMKO als het Colin Vallon Trio zijn meer dan schatplichtig aan het minimalisme. Bij de eerste groep vertaalt zich dat in een repetitief geluid, terwijl de tweede op haar laatste album 'Rruga' een wel erg zweverige sound produceert. Niet verwonderlijk dus dat deze plaat verscheen op het label ECM. Voor November Music krijgt het trio van Vallon dan bovendien nog het gezelschap van de fijnmazige rietblazer Michael Moore, waardoor de frêle esthetiek helemaal de overhand kan krijgen.

De spreekwoordelijke vreemde eend in de bijt is Jameszoo (Mitchel van Dinther). Deze producer en dj grossiert in speelse en vindingrijke tracks, waarbij hij er niet voor terugschrikt om uiteenlopende klankwerelden te combineren, niet zelden uit de wereldmuziek. Voor standaard discovoer moet een muziekliefhebber dus niet bij Jameszoo aankloppen. Dat hij toetsenist Gideon van Gelder en gitarist Raphael Vanoli (Knalpot) meebrengt, lijkt daar weinig aan te zullen veranderen.

Nawerkingen van de geïmproviseerde muziek zijn te horen tijdens een ander optreden op zaterdag, waarvoor het Bram Stadhouders Trio gezelschap krijgt van enkele zangers van het Nederlands Kamerkoor. In 2012 kreeg gitarist Stadhouders van het  North Sea Jazz Festival de opdracht om een compositie te schrijven. Het resultaat was 'Henosis', een meerdelig werk waarbij de gitaar-drum-elektronica-bezetting van Stadhouders' trio aangevuld werd met acht vocalisten. Het gave geluid, dat exact gecomponeerde, maar toegankelijke passages combineert met improvisatie, maakt van 'Henosis' een werk op de grens tussen jazz en Glass.

Opvallend sterk vertegenwoordigd op de voorlaatste dag van het festival zijn de creaties of de bijna creaties. Nieuw Amsterdams Peil is te horen in de eerste uitvoering van het muziekdrama 'Narcissus' waarvoor de Nederlands-Griekse componiste Calliope Tsoupaki niet alleen de muziek, maar ook een parfum ontwierp. Het Ensemble 306 speelt een programma met werk van door technologie en filosofie geïnspireerde jonge componisten, met daarin een compositie van Nicoline Soeters, geschreven in opdracht van November Music. De uit 's Hertogenbosch afkomstige Paul Frankhuijzen hoort dan weer een werk voor het eerst gespeeld door het Axone Saxofoonkwartet dat daarnaast ook muziek van o.a. Terry Riley en Salvatore Sciarrino brengt.

Creatief met bezettingen en stemmingen zijn het Servische LP Duo en het Trio Scordatura. LP Duo speelt 'The Electrina's' van Huba de Graaff, een werk waarin de vintage mogelijkheden van synthesizers benut worden. Scodatura is te horen in 'Skrydis/Vlucht/Flight' van Anton Lukoszevieze (muzikant bij Zeitkratzer en Apartment House) dat enkele dagen eerder in première gaat in Leuven.

Harpiste Godelieve Schrama tekent voor het totaalprogramma 'La Harpe c'est Moi' waarin ze harpwerken van maximaal twee jaar oud brengt, samen met elektronicamuzikant en harpist Wouter Snoei. Nog verder gaat Ralph van Raat die zijn vaardigheden als pianist koppelt aan zijn interesse voor luchtvaart. Samen met componisten Florian Maier en Thomas Rutgers werkte hij de voorstelling 'The Piano and the Flightsimulator' uit. Daarin gaat de muziek vergezeld van beelden van binnen en buiten een cockpit, beelden die aangestuurd worden door sensoren in de pet die van Raat tijdens de voorstelling draagt.

Tenslotte trekt November Music het programma op zaterdag ook geografisch open. Met een Deens concert waarin het Ensemble Scenatet muziek van landgenoot Bent Sørensen brengt, zoekt het festival het hoge noorden op. Die windrichting wordt aangehouden wanneer het HERMESensemble 'Strange News' van de Noor Rolf Wallin brengt: een werk rond kindsoldaten met een combinatie van live-muziek, video en stemgeluiden op tekst van Josse De Pauw. Wat heel high brow klinkt, wordt opmerkelijk toegankelijk door de theatrale insteek en de hamerende ritmiek en nerveuze bewegingen die naar Bartók lijken te verwijzen.

Wanneer het festival koers naar het zuiden zet, wordt de muziek nog publieksvriendelijker, zonder af te glijden naar de muzikale solden. In een opmerkelijke double bill wordt de spits afgebeten door Ragazze Kwartet & Kayhan Kalhor (eerder al te horen met het Rembrandt Frerichs Trio). Kalhors 'Silent City' start met stiltes en lange noten om geleidelijk aan steeds aan geluid te winnen, waarbij de muziek in een sacrale sfeer baadt die fans van Arvo Pärt en Arabische volksmuziek heel genegen zal zijn.

Even zuiders, maar van een heel ander gehalte is de sensuele en verleidelijke liedcyclus 'Ayre' van de Amerikaanse componist Osvaldo Golijov in het tweede luik van het concert. Oorspronkelijk opgenomen door Dawn Upshaw, is deze zinnenprikkelende compositie op November Music te horen in een uitvoering van Nora Fischer begeleid door Asko|Schönberg.

Zondag - festival op stap
Op de slotdag lijkt het festival zich wat terug te plooien, maar schijn bedriegt. Onder de vlag KunstmuziekRoute zijn meer dan vijftig voorstellingen te bezoeken die variëren van twintig tot vijfenveertig minuten. Een kaartje geeft toegang tot alle concerten. Opnieuw zapt het programma van de ene naar de andere stijl, met ondermeer het Ensemble Scenatet, het Christian Wallumrød Ensemble, Het Brabants Jazz Orkest, VOCAALLAB, het duo Han Bennink & Jasper Stadhouders of Hilur Gudnadottir, de celliste van bij Pan Sonic, múm en Jóhann Jóhannsson. Wie even niet (alleen) wil luisteren kan films en documentaires gaan kijken of deelnemen aan een workshop samplen.

Voor het slotconcert keert November Music 's avonds terug naar één plaats, de Verkadefabriek, waar net als op donderdag een muziektheaterstuk van Heiner Goebbels uitgevoerd wordt. 'Songs of Wars I Have Seen' is een aanklacht tegen het leed en het lot dat vrouwen in de oorlog ondergaan. De teksten vond Goebbels bij de Amerikaanse cultschrijfster Gertrude Stein en de uitvoering is in handen van het Muziektheater Transparant, I solisti del Vento en het barokorkest B'Rock. Hedendaagse muziek met een stevige knipoog naar de zestiende en zeventiende eeuw: een verrassende insteek voor het standaard concertpubliek, dagelijkse kost op November Music. Ook in 2013.

Tijd en plaats van het gebeuren :

November Music 2013
Van woensdag 6 tot en met zondag 10 november 2013
Op verschillende locaties in 's Hertogenbosch (Nederland)


Het volledige programma en alle verdere info vind je op www.novembermusic.net

Bron : Artikel overgenomen van Kwadratuur.be

Extra :
November Music 2013. Het muzikale nu, Koen Van Meel op Kwadratuur.be, 20/10/2013

12:34 Gepost in Concert, Festival, Muziek | Permalink |  Facebook

29/10/2013

Oorsmeer en Big Bang voor avontuurlijke kinderoren

Big Bang Oorsmeer, het muziekfestival voor een jong en avontuurlijk publiek, blijft maar groeien. Afgelopen seizoen trok het met succes naar Lille, Brussel, Lissabon en Stavanger. Bovendien won het festival de Klaraprijs voor het beste muziekevenement van 2012. De jury had het over 'een sterk merk… een gedurfd project om te werken aan het publiek van morgen'. Ook in november 2013 blijft de onvolprezen festivalformule in Gent ongewijzigd: in de Vlaamse Opera en de Handelsbeurs klinkt in elk hoekje van het gebouw spannende, nieuwe muziek op maat van kinderen en (groot)ouders. In Gent is Oorsmeer intussen aan zijn 18de jaargang toe. Het festival vindt er plaats op 2 november in de Vlaamse Opera en de Handelsbeurs. Een dag later kan je in het Paleis voor Schone Kunsten in Brussel terecht voor de 4de editie van BIG BANG.  Een reeks schitterende muzikanten uit binnen- en buitenland maakt er zijn opwachting en tovert het prachtige gebouw om tot een klinkend labyrint. Traditiegetrouw biedt het festival ook een podium aan jonge muzikanten.

Het publiek kan zich dit jaar onder meer laten meeslepen in het fascinerende universum van Amerikaanse jazzlegende Miles Davis in Zonzo Compagnie's gloednieuwe productie Mile(S)tones, uit hun dak gaan op de kleurrijke grooves van België's coolste kinderbigband Zappa in hun nieuwe project met topmuzikante Corrie Van Binsbergen onder de welluidende naam Corrie en de Kleine Brokken. Publiek met eerder onweerstaanbare reiskriebels in de buik kan de zeilen hijsen voor een tocht over de wereldzeeën met het Portugese ensemble Sete Lagrimas, of kan zich laten onderdompelen in het exotische klankenbad van de Indische zangeres Meeta Pandit. Jonge muziekliefhebbers zonder hoogtevrees kunnen dan weer hoog in de nok van het Paleis van Schone Kunsten de Boomfanfare aan het werk zien. Publiek dat eerder liever zelf mee doet kan haar tekeningen laten omzetten in muziek door twee improvisatiemuzikanten tijdens de voorstelling Aan Tafel, mee de bezwerende ritmes van Sound & Body creëren, of het Robotorkest van Logos dirigeren.

Tijd en plaats van het gebeuren :

Oorsmeer
Zaterdag 2 november 2013 van 13.00 u tot 18.30 u
Handelsbeurs & Vlaamse Opera Gent

Kouter 29 - Schouwburgstraat 3
9000 Gent

Meer info : www.handelsbeurs.be, www.vlaamseopera.be, www.bigbangfestival.eu en zonzocompagnie.be
-----------------------------------
Big Bang
Zondag 3 november 2013 van 13.00 u tot 18.30 u
Bozar - Brussel

Ravensteinstraat
1000 Brussel

Meer info : www.bozar.be, www.bigbangfestival.eu en zonzocompagnie.be

Op 1 november vindt in Bozar de vooropening van Big Bang plaats met op het programma de uitreiking van de Yama Award door Jeugd & Muziek Internationaal. Meer info via www.yama-award.com

13:36 Gepost in Concert, Festival, Muziek | Permalink |  Facebook

Zwerm, Deafheaven & Spinifex op Rumor Festival voor avontuurlijke muziek in Utrecht

Rumor Festival voor avontuurlijke muziek Rumor is een festival voor avontuurlijke muziek dat op onregelmatige basis georganiseerd wordt in Utrecht. Centraal staat innovatieve muziek op de scheidslijn waar jazz, pop en gecomponeerde muziek samenkomen. De gebruikelijke formule voor een Rumor avond is: drie concerten op drie locaties, voor één prijs. Het Belgische gitaarkwartet Zwerm mag donderdag het festival op gang trappen. Daarna is het de beurt aan de Californische band Deafheaven. Als afsluiter komt het Nederlandse Spinifex een voorproefje van hun nieuwste plaat brengen.

Grenzen zijn er niet per se om te doorbreken, maar om af te bakenen. Om duidelijkheid te scheppen. Ook als het om muziek gaat. Handig misschien voor wie muziek bij het publiek wil brengen. Voor wie het wil verkopen of uit wil leggen. Maar de muziek zelf heeft daar geen boodschap aan. Evenmin als de muzikanten. Vanuit die gedachte ontstond ooit Rumor, het Utrechtse muziekfestival dat net zo bewegelijk en plooibaar wil zijn als de muziek zelf.

Zwerm & Eric Thielemans - 20.30 u in Vredenburg Leeuwenbergh
Zwerm, het Belgische gitaarkwartet, bracht in september een nieuwe CD uit 'Underwater Princess Waltz'. Dit keer hebben ze zich verdiept in het relatief onbekende Amerikaanse genre van de 'One Page Pieces'. One Page Pieces zijn composities die op een enkele pagina passen. Soms niet meer dan één enkel muzikaal idee, soms een breed uitgesponnen structuur van avondvullende proporties. Ruwe schetsen, spitsvondige geluidsexperimenten en conceptuele folksongs. Al deze, vaak ook humoristische, stukken vragen zonder uitzondering om creativiteit en compositorische vaardigheden van de uitvoerders. Underwater Princess Waltz is een cross-over project waarbij Zwerm de connectie zoekt met de klankwereld van blues, vrije improvisatie, experimentele rock en negro spiritual… Sinds de eerste one page pieces van Alvin Curran en James Tenney uit de late jaren zestig is het een genre dat door veel Amerikaanse componisten wordt beoefend. Bij dit concert wordt het kwartet bijgestaan door Eric Thielemans.

Deafheaven - 21.45 u in EKKO
De oprichters van Deafheaven zaten samen eerder in een grindcoreband, terwijl de bandnaam een hommage is aan postrockband Slowdive. Om meteen maar aan te geven welke muzikale werelden samenkomen in deze Californische band. Deafheaven deed dit jaar wat Liturgy vorig jaar deed: een black metalplaat maken die voor een breder publiek geschikt is dan enkel Noren met corpsepaint. Door genres als postrock, sludge, shoegaze en soundscapes toe te voegen ontstaat een rijk amalgaam dat even verwoestend als indrukwekkend is. Muziek die aardedonker kan zijn, met ergens aan het einde van de tunnel een minuscuul streepje licht. 'Roads To Judah' uit 2011 was wat dat betreft een prima debuut, maar met 'Sunbather' lijken ze hun bescheiden doorbraak eindelijk te forceren. Deafheaven speelt live met zoveel bezieling, dat je het bijwonen van een optreden kunt typeren als een religieuze ervaring.

Spinifex  - 23.00 u in RASA
Spinifex brengt eind dit jaar een nieuwe CD uit. Bij Rumor valt alvast een voorproefje te beluisteren. De typische basis ingrediënten van Spinifex zijn: dwingende grooves, intense improvisatie, virtuoze solo's, psycho-ritmes en extreme dynamiek. De musici van Spinifex hebben achtergronden in jazz, hedendaags klassieke muziek, wereldmuziek en metal. Samen zoeken zij het avontuur, op de grenzen van deze stijlen.

Tijd en plaats van het gebeuren :

Rumor Festival voor avontuurlijke muziek
Donderdag 31 oktober 2013 vanav 20.30 u
Op verschillende locaties in Utrecht (Nederland)


Meer info : www.rumor.nl

Elders op Oorgetuige :
Gitaarkwartet Zwerm exploreert experimentele rock en Americana in Underwater Princess Waltz, 16/10/2013

11:15 Gepost in Concert, Festival, Muziek | Permalink |  Facebook