18/09/2006

Duivelse 'tour de force' in de Vlaamse Opera

Arne Deforce Paganini's virtuose en aartsmoeilijke 'Capricci per violino' vormen sowieso al een hele kluif. Maar wie durft deze huzarenstukjes vandaag nog op kwetsbare darmsnaren te spelen? Het is een haast onmogelijke, maar wél historisch juiste opgave. Het Festival benaderde topviolisten met de vraag of zij deze opdracht tot een goed einde konden brengen. Velen deinsden terug, maar László Paulik gaat de uitdaging aan...

Ook cellist Arne Deforce confronteert zichzelf met zijn eigen demonen. Componist Brian Ferneyhough vraagt van zijn uitvoerders een maximaal uithoudingsvermogen, en drijft zo hun relatie tussen techniek en instrument volledig op de spits. Korte metten met alle overbodigheid: op zoek naar de essentie van het musiceren geeft Arne zich figuurlijk bloot in deze absolute 'tour Deforce'!

Arne Deforce heeft een bijzondere voorkeur voor de grote 'historische avant-gardes', van de Middeleeuwse Ars Nova tot en met de modernistische stomingen van de late twintigste eeuw; 'van Ciconia tot Ferneyhough'. Zijn bijzondere engagement met hedendaagse en experimentele muziek gaat ver buiten de conventionele academische uitvoeringspraktijk en omvat live-electronica toepassingen in duo met o.m. componist/performer Richard Barrett, Serge Verstockt, Karlheinz Essl, en in samenwerking met de Stichting Logos. Met het Centre de Recherches et de Formation Musicales de Wallonie Musique (CRFMW) in Luik heeft Deforce sinds enkele jaren een langdurige artistieke samenwerking: samen met Jean Marc Sullon realiseerde hij, naast experimentele improvisaties met beeld- en video- applicaties, ook een aantal belangrijke live-electronica en computer toepassingen, waaronder ook Ferneyhoughs "Time and Motion Study II " .

In zijn programmatie is Deforce bekend om zijn verbondenheid met de extreme modernistische partituren van de tweede helft van de 20ste eeuw: muziek die door vele musici als onuitvoerbaar wordt beschouwd, niet zozeer omwille van de virtuositeit of de nieuwe speeltechnieken, maar vooral omwille van de zeer grote betrokkenheid van de uitvoerder in het scheppingsproces. In "Time and Motion Study II " van Brian Ferneyhough gaat hij een gevecht aan met de cello en met zijn eigen herinneringen. In de oorspronkelijke analoge versie verscheurden bandopnemers, filters en ringmodulatoren de cellopartij en deden ze in flarden terug opduiken door de luidsprekers. Met zijn gekende geestdrift en bezetenheid gaat Arne Deforce dit stuk te lijf in een nieuwe digitale versie, gemaakt door de studio Centre de Recherches uit Luik.

De Britse componist Brian Ferneyhough wordt vaak geassocieerd met de zogenaamde New Complexity omdat zijn werken heel hoge technische vereisten aan de uitvoerders stellen. Zijn compositiemetode verschilt van het serialisme omdat hij systemen enkel gebruikt om materiaal en strukturen te genereren, de concrete realisatie van een stuk gebeurt spontaan. 'Time and Motion Study II" is een van Ferneyhough's belangrijkste composities. Op puur technisch niveau is het gebruik van technologie op zich niet zo ongebruikelijk: geluidsversterking, band-vertragingen, ring-modulatie enzovoort. Wat het echter zo speciaal maakt is de intelligentie waarmee deze technologische middelen worden toegepast, en de manier waarop ze zo volledig werden opgenomen in de sonische/expressieve identiteit van de muziek..

" Het valt niet te ontkennen dat Time and Motion Study II een pessimistisch stuk is maar nihilistisch is het allesbehalve; de negativiteit ervan is niet gebaseerd op het meedogenloze navolgen van een estetiek van de "verschroeide aarde". Het spruit eerder uit het verlangen om schoon schip te maken en van grond af aan een nieuwe construktie op te bouwen. " (begeleidende tekst van Ferneyhough bij dit werk)

Programma :
  • Nicolò Paganini, Capricci per violino solo op. 1
  • Brian Ferneyhough, Time and Motion Study II (voor cello solo, delay tapes, modulatie en versterkers)
Tijd en plaats van het gebeuren :

László Paulik - Cappriccio's & Arne Deforce - Ferneyhough
Donderdag 21 september 2006 om 20.00 u

Vlaamse Opera
Schouwburgstraat 3
9000 Gent

Meer info : www.festivalvanvlaanderen.be en www.arnedeforce.be

Info en audio : " The Melting Point: Two European Composers in America " , Molly Sheridan in conversation with Brian Ferneyhough, 22/07/2005

18:55 Gepost in Concert | Permalink |  Facebook

Blindelings : culinair concert in het duister

Blindekuh, Zürich Zes avonden op rij stel je je zintuigen maximaal op de proef tijdens een culinair concert in een verduisterde Vooruit... Daan Vandewalle, Melike, Roland (& friends, waaronder Peter Vermeersch) staan op het podium, maar zien geen hand voor ogen...

Begeleid door blinde obers betreed je een pikdonkere wereld en word je gebracht naar een dinertafel, waar je je overige zintuigen op een heel andere manier gaat gebruiken. Een topkeuken verzorgt een uitgekiend en delicieus driegangenmenu. Tussen de verschillende gerechten zijn er drie concerten. Niet alleen een spannende muzikale en gastronomische ervaring, maar ook een avontuurlijke beleving van een omgeving waarin blinden het voordeel genieten. Dit oorspronkelijk Zwitserse idee is inmiddels zeer populair in de grote Europese steden. Eindelijk heeft het concept zijn primeur in België, tijdens het Festival van Vlaanderen Gent. Wie durft ?

Het Festival van Vlaanderen Gent heeft een aantal uitdagingen bedacht voor zowel muzikanten als publiek, en dit project is daar hoogst waarschijnlijk het duidelijkste voorbeeld van. Blindelings is de Gentse tegenhanger van het unieke restaurant Blindekuh in Zürich, dat sinds zijn oprichting dagelijks volgeboekt is. In september 1999 opende een groep blinden in Zürich een volledig verduisterd restaurant. Met dit initiatief wilden ze zienden laten ervaren wat het is om je menu te bestellen en te verorberen zonder het te zien. In de zogeheten Blindekuh (Blindenkeuken) brandt nergens licht branden, behalve dan bij de toegang van het restaurant en op het ogenblik dat de gast afrekent en vertrekt. Het Zwitserse concept sloeg in als een bom en sindsien doken er ook in andere Europese steden zoals Basel, Keulen, Berlijn, Parijs, Lille, Londen en Moscou dergelijke 'blinde' restaurants op.

Festivalorganisator Bert Schreurs over dit project : "Het idee voor Blindelings komt uit Zwitserland. Je brengt een paar uur door in een volledig verduisterde ruimte, waar je een maaltijd voorgezet krijgt door blinde obers en waar muziek uitgevoerd wordt. Het is een open deur om te zeggen dat als één zintuig uitgeschakeld wordt, de andere meer informatie gaan verwerken - maar het is wel zo. Binnen de tien minuten staan je oren op scherp. Je wordt niet afgeleid door de fysieke prestaties, hoe de muzikanten eruitzien of hun onderlinge interactie. Alle input is auditief, ook de aanwezigheid van je tafelgenoten. De uitdaging voor de muzikanten is blind te spelen, zonder cues van hun collega's Er is een aanbod van klassiek, wereldmuziek en blues, waarmee je drie heel andere sferen kan creëren." (*)

Bezoekers van Blindelings krijgen een pilletje tegen reisziekte aangeboden, omdat de duisternis desoriënterend kan werken.

Tijd en plaats van het gebeuren :

Blindelings
Van dinsdag 19 tot zondag 24 september 2006, telkens om 19.00 u

Kunstencentrum Vooruit (balzaal)
Sint-Pietersnieuwstraat 23
9000 Gent

Meer info : www.festivalvanvlaanderen.be, www.vooruit.be en www.blindekuh.ch

(*) 'Durf verplicht, creativiteit niet verboden : Bert Schreurs over het Festival' , De Standaard, 6 september 2006

13:55 Gepost in Concert | Permalink |  Facebook

Gewaagde combinatie in kathedraalconcert

Valeri Gergiëv Drie opeenvolgende jaren zijn topdirigent Valeri Gergiëv en het Rotterdams Philharmonisch Orkest te gast in het Festival van Vlaanderen Gent. Editie 2006 tekent voor het tweede luik. Hoog tijd dus voor een statement bij het persoonlijke verhaal dat Gergiëv wil schrijven.

De contrasten in het voorliggende programma konden niet groter zijn. Stravinsky en Bartók liggen geheel in het verlengde van de Gergiëv zoals we hem kennen. Bij zijn keuze voor Mozart kun je daarentegen de vraag stellen of de uitvoering wel op een stilistisch verantwoorde manier zal gebeuren.

Zelfs een sterdirigent krijgt predikaten opgeplakt. Gergiëv wil dit hokjesdenken doorbreken en nieuwe wegen inslaan. Deze persoonlijke noodzaak, hoezeer ook buiten de lijn der verwachtingen, kan alleen maar ondersteund worden. Het Festival daagt hem uit ons te overtuigen.

Zelf pleegde Stravinsky zijn 'Symfonie in drie delen' uit 1945, die iets van de geschiedenis van de Tweede Wereldoorlog weerspiegelt, ook wel zijn 'Oorlogssymfonie' te noemen. Maar in tegenstelling tot de oorlogsdestillaten van bijvoorbeeld Richard Strauss, Serge Prokofjev en Dimitri Sjostakovitsj die hun muziek baseerden op door bombardementen en beschietingen aangerichte verwoestingen en de peilloze ontreddering van de mensen, reflecteerde Stravinsky veilig en wel in de V.S. de gebeurtenissen afstandelijk, zoals hij ze uit radioberichten en filmbeelden ervoer. Zijn afkeer van het fascisme komt eigenlijk alleen duidelijk tot uiting in de finale, met zijn felle marsritmen en scherpe koperklanken. Verder zijn daar al die onverwisselbare kenmerken van Stravinsky: op de voorgrond tredende blazers, gedurfde harmonieën, talloze maatwisselingen...

Bartóks 'Concert voor orkest' dateert uit dezelfde periode als Stravinsky's 'Symfonie in drie delen', en ook hij verbleef op dat moment in de States. Hij had er zich vol goede moed gevestigd na zijn onvrijwillige vlucht uit een door de oorlog verscheurd Hongarije in 1941.
Maar er was weinig werk voor de banneling en hij was er ok niet de man naar om aangewezen te zijn op liefdadigheid. Ziek, gedeprimeerd en geteisterd door chronisch geldgebrek leken de zaken in Amerika nogal hopeloos voor Bartók.

Naarmate hij zieker en gedeprimeerder werd - Bartók leed aan leukemie -bundelden zijn vrienden hun krachten en organiseerden een opdracht die bij de componist nieuwe energie moest wekken en die, zoals achteraf bleek, de twintigste eeuw een van zijn beste orkestwerken zou opleveren: het Concert voor orkest. De Russische veteraandirigent Serge Koussevitzky, die over de nodige fondsen beschikte, werd overgehaald om Bartók een met duizend dollar uit zijn eigen stichting gewaardeerde opdracht te verstrekken voor een orkestwerk om zijn overleden echtgenote te herdenken.

De titel dekt niet de lading: het 'Concert voor orkest' is in feite een symfonie, een vijfdelig werk dat wordt samengehouden door terugkerende motieven, een werk in de bekende boogvorm van Bartók, of in zijn eigen woorden een compositie "die een geleidelijke overgang biedt van de strengheid van het eerste deel en het sombere doodslied van het derde naar de positieve levensopvatting van de finale." Wat tenslotte de benaming bepaalde is de wijze waarop de instrumenten en instrumentgroepen worden behandeld. Dat gebeurt op een concertachtige, wedijverige manier, waarbij iedere instrumentalist zijn virtuositeit kan tonen.

Vandaar dat het Concert voor orkest (nog steeds!) óók een orkestraal showstuk van de eerste orde is. Het is zeker niet het meest diepgravende of complexe stuk van Bartók in muzikale of emotionele termen, maar de simplificatie die in zijn late stijl duidelijk is, wijst eerder op een proces van distillatie dan op een vermindering van muzikale aspiraties. De vijf delen vertegenwoordigen een geleidelijke overgang van de ernst uit het eerste deel naar de uitbundigheid van de finale met allerlei onderbrekingen onderweg, zoals het luchthartige, satirische tweede deel, het daarop volgende doodslied dat op zijn beurt plaats maakt voor een Intermezzo met daarin een citaat dat de 7e symfonie van Sjostakovitsj persifleert. In her werk wordt ook veelvuldig gebruik gemaakt van elementen uit de Oost-Europese volksmuziek.

Programma

  • Wolfgang Amadeus Mozart, Symfonie nr. 41 'Jupiter' KV 551
  • Igor Stravinsky, Symphony in 3 movements (1942-5)
  • Bela Bartok, Concerto for orchestra (1943/45)
Tijd en plaats van het gebeuren:

Rotterdams Philharmonisch Orkest & Valeri Gergiëv - Mozart, Stravinsky & Bartók

Maandag 18 september 2006 om 20.00 u
Sint-Baafskathedraal
Gent

Meer info : www.festivalvanvlaanderen.be en www.rpho.nl
 

01:01 Gepost in Concert | Permalink |  Facebook

17/09/2006

Spetterende familievoorstelling Action Zjoezjoe gaat tweede seizoen in

Erik Basser en Jan Cherlet Wat gebeurt er als een poppenballet van bijna een eeuw oud met een harlekijn, tinnen soldaat, pluchen olifant en andere Belle Epoque speelgoedkompanen in een hedendaags kleedje gestoken wordt ?

We hebben het hier over "la Boîte a  Joujoux", een compositie van Claude Debussy , dat gedurfd gearrangeerd werd tot een wervelend muziekstuk dat menige oortjes zal betoveren. Een Poppenspeler grabbelde in zijn speelgoeddoos en toverde er hedendaagse speelgoediconen uit tevoorschijn. Barbie, Homer Simpson, Action Man en ander ongehoorzaam speelgoed nemen in "Action Zjoezjoe" de boel over en storten zich samen met drie muzikanten en een klankmachine in een verrassend auditief en visueel avontuur.

In 1913 schreef Claude Debussy een pianopartituur voor 'La Boîte à Joujoux', een ballet voor marionnettentheater. De personages kwamen stuk voor stuk uit de 'speelgoedkist' van zijn dochtertje Chouchou: een tinnen soldaatje, een meisjespop, een pluchen olifant, een schaapherder met kudde en ander typisch Belle Epoque-speelgoed. Poppenspeler Erik Bassier (van poppentheater Mireille en Mathieu) grabbelde op zijn beurt in de ton van het hedendaagse speelgoed waaruit hij iconen als Barbie, Homer Simpson en Action Man viste, samen met schreeuwende dino's en vele andere poppen.

De flitsende wereld van de tekenfilm krijgt een fysieke invulling door drie muzikanten, een geschifte poppenspeler en een donderende 'klankmachine'. Dat speelgoed wordt soms ongehoorzaam en wil zelf ook wel eens op een trommel spelen of het binnenste van een piano verkennen. Beweegt dat speelgoed op de muziek of volgt de muziek de handeling op de voet? Net als in de tekenfilms van weleer genereert een beweging klank en vice versa. Zo wordt de lieflijke, gemaniëreerde Art Noveau-stijl van de Franse componeertraditie geconfronteerd met de brutale beeldcultuur van het hedendaagse kind waarin sentiment eerder bevreemdend werkt. Deze voorstelling gaat ook over de clash tussen oud en nieuw speelgoed, televisie en live theater, tussen een musicerende acteur en acterende muzikanten. En dat allemaal om die poppen aan het dansen te krijgen....

Erik Basser en poppen Elke Tierens en Jan Cherlet van Duo XXI (laureaten Gouden Vleugels 2004) en pianist Frederik Croene hebben elk afzonderlijk op professioneel vlak naam gemaakt in de hedendaagse muziekwereld. Ze kozen  ervoor samen te werken om dit project te realiseren. Daarenboven nodigden ze Erik Bassier uit, een veelzijdige performer die muzikaal zijn mannetje kan staan en bovendien geen onbekende is in de wereld van het kindertheater. Linda Suy zal het project coachen en artistiek adviseren. Vanuit haar ervaring binnen de hedendaagse dans zal ze de muzikanten/performers bij dit proces te begeleiden om zo Debussy's speeldoos aan het dansen te krijgen…

Action Zjoezjoe ging precies een jaar geleden - op 17 september op Odegand (Festival van Vlaanderen) - in première en werd erg enthousiast onthaald ! Ook alle daaropvolgende voorstellingen waren zonder meer een succes. Reden te meer om er ook dit seizoen mee door te gaan. Wegens een overdrukke concertagenda diende pianist Frederik Croene zich terug te trekken uit deze productie. Wouter Vandeginste neemt vanaf nu zijn plaats in.

Uitvoerders:

Erik Bassier - Performer
Wouter Vandeginste - Piano
Jan Cherlet - Slagwerk
Elke Tierens - Fluiten
Linda Suy - Coach
Stefaan Smagghe - klankinstallatie

Tijd en plaats van het gebeuren:

Action Zjoezjoe, muziektheatervoorstelling voor iedereen vanaf 5 jaar
Zondag 17 september om 15.00 u
Stadsschouwburg Mechelen
Keizerstraat 3
2800 Mechelen

Meer info : Cultuurcentrum Mechelen,  Duo XXI  en Pantalone (klik op 'Kunstenhuis', dan 'Onderdak')
 
Ook dit seizoen doet Action Zjoezjoe een aantal culturele centra aan:

00:23 Gepost in Concert | Permalink |  Facebook

16/09/2006

Multimedia opera Hildegard van James Wood in wereldpremière

Van vrijdag 15 tot en met zondag 17 september 2006 loopt in Maastricht het festival Musica Sacra, dat ons dit jaar in de mystieke wereld van kluizenaars en kloosterlingen onderdompelt. Rond het thema 'Weg van de Wereld' presenteert het driedaags festival een royaal programma van internationaal topniveau vol muziek, dans, theater, film, lezingen en exposities.

Musica Sacra speurt naar het sacrale, dat veel meer is dan alleen maar liturgisch of religieus, want ook vandaag de dag zoekt de mens naar datgene wat hem aantrekt en tegelijk doet huiveren, en maakt opnieuw zijn eigen 'heilige' plaats.
Absolute hoogtepunten van het festival 2006 zijn de wereldpremière van de georkestreerde Hermit Songs van Samuel Barber , én de wereldpremière van de opera Hildegard van James Wood.

Samuel Barber componeerde zijn Hermit Songs in 1953. De tien liederen op eenvoudige, middeleeuwse Ierse teksten groeiden uit tot een repertoirestuk voor sopraan en piano. Musica Sacra Maastricht gaf de Vlaming Jeroen D'hoe de opdracht dit meesterwerk te instrumenteren voor groot orkest. Zijn versie ging op 15 september tijdens Musica Sacra Maastricht in wereldpremière!

De tweede wereldpremière op dit festival is 'Hildegard' : een hedendaagse multimedia opera van James Wood. Over het leven en de visioenen van Hildegard von Bingen: mystica, schrijfster en componiste uit de 12e eeuw. In een uitvoering voor solisten, koor, ensemble, slagwerkers, surround-sound electronics, licht en beeldprojecties.

De 12de-eeuwse non, schrijfster, dichteres en mystica Hildegard von Bingen inspireerde James Wood tot het componeren van deze hedendaagse opera. Hildegard von Bingen (1098 - 1179) was een geniale en veelzijdige vrouw. Ze schreef medische boeken, componeerde meer dan 80 liederen, kende de werking van wijn en van kruiden, was paranormaal begaafd, preekte en ontving een aantal belangrijke visioenen.

Een opmerkelijke vrouw ook, want in een tijd waarin vrouwen bijna niets te zeggen en nog minder te schrijven hadden, en de weinige vrouwen die de schrijfkunst al machtig waren vaak niet verder kwamen dan wat gekunstelde suikerzoete rijmpjes, produceerde Hildegard, ook bekend als de Sibille van de Rijn, belangrijke theologische werken en visionaire geschriften.

'Hildegard' is een creatieopdracht van Champ d'Action, Slagwerkgroep den Haag en New London Chamber Choir, drie gezelschappen die al jaren een voortrekkersrol spelen in het stimuleren van de Europese experimentele muziek door creatieopdrachten en –uitvoeringen. Het werd een werk voor twee solisten, koor, ensemble en percussie-ensemble, geconcipieerd om in kerken en kathedralen uit te voeren.

James Wood ging aan de slag met teksten van Hildegard von Bingen en van Bernard Clairvaux, Guibert Gembloux, Heinrich van Mainz en andere tijdgenoten van de centrale figuur.

Het drama ontwikkelt zich op drie niveaus : een narratief niveau met excerpten uit brieven van en aan Hildegard, die de cruciale gebeurtenissen uit haar leven onderstrepen en met elkaar in verband brengen; een stuk-in-het-stuk, met secties uit Ordo Virtutum, Hildegards eigen Liturgische drama over de fatale strijd van het Goede tegen het Kwade, en tenslotte een weerspiegeling van de visioenen van Scivias (Hildegards eerste boek ‘Ken de weg’).

De voorlopige versie van Hildegard ging in 2005 in première in Groot-Brittannië , o.m. in de schitterende kathedraal van Salisburry en ook nog vorig jaar werden delen uit het werk uitgevoerd tijdens het festival Music@venture in Antwerpen. In het Musica Sacra Festival in Maastricht zal nu voor het eerst de volledige opera versie van 2 uren te horen zijn.

Tijd en plaats van het gebeuren:

HILDEGARD - James Wood
Zaterdag 16 september 2006 om 20.00 u

Onbevlekt hart van Mariakerk
Fatimaplein
Maastricht

Meer info: www.musicasacramaastricht.nl, www.theateraanhetvrijthof.nl, www.champdaction.be, www.slagwerkgroepdenhaag.nl,www.nlcc.org.uk en www.choroi.demon.co.uk

------------------------------------

Ook op zaterdag - om 17.30u in de Cellebroederskapel - tovert cellist Arne Deforce het publiek de ascetische en extatische klankwerelden van Sciarrino en Scelsi voor. Op het programma : Salvatore Sciarrino - "Ai limiti della notte" en Giacinto Scelsi - "Trilogia"

Meer info : www.musicasacramaastricht.nl en www.arnedeforce.be

04:54 Gepost in Concert | Permalink |  Facebook

 OdeGand : feest in de Gentse binnenstad

Diamanda Galás De prachtige binnenwateren van Gent inspireerden het Festival van Vlaanderen tot een openingshappening die intussen een traditie en een begrip is geworden voor al wie aan Gent en cultuur denkt. OdeGand - dit jaar reeds aan zijn vierde editie toe - brengt is muziek naar ieders smaak en voorkeur : hedendaagse geluiden, opzwepende tango, kabbelende klassiek, overweldigende barok en volkse gezangen. Het muzikale feestgedruis start vanaf 14u en brengt je tot 's avonds laat in vervoering. Als afsluiter is er een - gratis - slotconcert en een adembenemend vuurwerk op de Korenlei.

Verschillende muzikanten/ensembles die we reeds eerder deze of vorige week in actie zagen en hoorden tijdens het Klarafestival, zijn ook nu weer van de partij. Het Finse schreeuwerskoor Huutajat - gisteren nog in Bozar - brengt een bonte mengeling van marsen, arbeidersliederen en quotes uit de Finse wet.
Ook Birdy Nam Nam, een van Frankrijks opwindendste acts van dit moment, is weer van de partij. De vier scratch DJ's - wereldkampioenen turnetablism in 2002 – mixen hiphop, jazz, electro, dub én rock, dit alles met een serieuze vleug humor doorspekt.
De muzikanten van Spectra Ensemble zorgen voor een op zijn minst verrassend spektakel met een symfonie voor brandweerwagens : 8 knalrode oldtimer-brandweerwagens laten op het Emile Braunplein het beste van zichzelf horen, met hun deuren, sirenes, toeters en bellen.
En in de Vooruit put componist en muzikale duizendpoot Dick van der Harst uit het klassieke repertoire en neemt het met zijn draaiorgel op tegen drie dj's van de DJ Bigband, waaronder Grazzhoppa.

Nog een 'herneming' is het concert van het Prometheus Ensemble in de Miryzaal van het conservatorium. Onder de noemer 'Wein, Weib und Gesang' brengen ze Weense Walsen van Strauss, maar dan wel in arrangementen van Arnold Schönberg en Alban Berg. Deze laatsten - frontmannen van de Tweede Weense School en de destijds experimentele twaalftoonsmuziek - in combinatie met 'koning van de Weense wals', Johann Strauss jr. Schönberg en zijn leerlingen maakten met hun bewerkingen van Strauss een statement : 'wij staan niet los van de traditie'. Het resultaat is spannend en meeslepend, pal op een kantelmoment in de muziekgeschiedenis.

In de theaterzaal van de Vooruit worden Monteverdi en tijdgenoten door het Hermesensemble op een hedendaagse wijze onder de loupe worden genomen in Terza Prattica. De jonge Gentse componist Thomas Smetryns liet zich inspireren door Monteverdi bij het schrijven van eigen werk. Daarnaast vertolkt het Hermes Ensemble werk van tijdgenoten van Monteverdi.
'Seconda Prattica' is een term die zijn oorsprong vindt in de kringen rond Claudio Monteverdi als aanduiding voor een 'nieuwe' madrigaalstijl waarin het woord en alle affecten die het oproept in melodie, ritme en harmonie worden onderstreept. Deze zeer gevoelsgeladen stijl waarin de muziek dienares is van het woord was de oorsprong van de opera en werd onderscheiden van de 'Prima Prattica' die meer naar de traditie van de polyfonisten verwees.
Het Hermes Ensemble presenteert ons een 'Terza Prattica', een hertaling van vroeg-barokke muziek naar onze hedendaagse oren.
Claudio Monteverdi betekent voor de muziek wat Shakespeare voor het tekstheater is. Met het werk van Shakespeare wordt er naar hartelust gedold. 'Waarom niet met Monteverdi?' vroeg zich componist Thomas Smetryns af. Hij ging meteen aan de slag en creërde 1567-1643, een vijfdelige compositie gebaseerd op muziek van de Italiaanse grootmeester.
Dit staaltje Terza Prattica wordt geconfronteerd met originele composities uit de vroege Barok. Historische en hedendaagse klanken in een boeiende dialoog!

Voor het slotspektakel treedt de excentrieke diva Diamanda Galás aan op het drijvende podium aan Gras- en Korenlei met een toegankelijk programma over liefde en dood: Guilty Guilty Guilty. De Grieks-Amerikaanse uit New York, die enkele jaren geleden in Gent furore maakte met haar performances en concerten in het Gravensteen tijdens de viering van het Keizer Karel-jaar, brengt tijdens dit exclusieve – gratis – concert een mix van blues en bekende hits zoals All The Way (Frank Sinatra), Heaven Have Mercy (Edith Piaf), Long Black Veil (Johnny Cash), Autumn Leaves (Frank Sinatra), Why Don't You Do Right (Peggy Lee, Aretha Franklin), en Moi, Je M'Ennuie (Marlene Dietrich). Ingevuld op haar eigen verrassende manier, en met een volledig lichtspektakel als extraatje, belooft dit een avond te worden om kippenvel van te krijgen. En als dit nog niet voldoende is : na het avondspektakel op het water, trakteert OdeGand op een knallend vuurwerk. Een onmisbare afsluiter van een prachtige dag !

Alle info over OdeGand en het volledige programma vind je op www.odegand.be

01:28 Gepost in Concert | Permalink |  Facebook

15/09/2006

Gent schuwt risico's niet

Met OdeGand wordt op 16 september het startschot gegeven van het Festival van Vlaanderen Gent. Het thema is dit jaar 'durf'. Artistiek directeur Bert Schreurs licht toe hoe we dat moeten begrijpen.
"De manier waarop je klassieke muziek presenteert, is voor veel variatie vatbaar'', vertelt Bert Schreurs. "De bekende manier, waarbij je mensen vraagt om anderhalf lang zeer geconcentreerd te luisteren op ongemakkelijke stoelen in een koude kerk, werkt nog altijd. De bezettingsgraad van de concerten is goed. Maar daarom is creativiteit niet verboden.'' (*)

En uitdagingen zijn er voldoende, zowel voor de muzikanten als voor het publiek. Zo is er bv het project Blindelings, van dinsdag 19 tot zondag 24 september, telkens om 19.00 u in de balzaal van Vooruit. Je brengt enkele uren door in een totaal verduisterde ruimte, waarbij je een maaltijd wordt voorgezet door blinde obers. Op de achtergrond zorgen drie concerten van Daan Vandewalle, Osama Abdulrasol & Melike Tarhan en Roland & Peter Vermeersch voor een unieke luisterervaring.

Ook theaterhuis Victoria schuwt het risico niet : voor Nachtschade brachten ze professionele paaldanseressen samen met regisseurs en choreografen. De muziek daarbij wordt uitgevoerd door het Emanon ensemble. Of het vertrouwde huispubliek dit concept zal kunnen smaken is niet echt zeker.
Violist László Paulik gaat dan weer de uitdaging aan om de Capriccios van Paganini - op zich al de moeilijkst denkbare vioolmuziek - op een historisch verantwoord instrument met darmsnaren uit te voeren.
En tot slot is er ook nog het Canvasconcert, in de festivalbrochure aangekondigd met een groot vraagteken. Wat er op het programma staat, weten we niet, en wie er komt spelen blijft een al even groot geheim. De organisatoren beloven 'iets dat thuishoort in de absolute wereldtop van de klassieke muziek', en daar zullen we dan ook op vertrouwen.

Festival van Vlaanderen Gent : van 16 september tot 8 oktober 2006

Meer info over de afzonderlijke concerten volgt later.

(*) 'Durf verplicht, creativiteit niet verboden : Bert Schreurs over het Festival', De Standaard, 6 september 2006

23:16 Gepost in Concert | Permalink |  Facebook

Brullend mannenkoor en Finse grootheden

Mieskuoro Huutajat Vanaf 2006 creëert het KlaraFestival van Vlaanderen een nieuwe Brusselse traditie: The Last Night of the KlaraFestival! Het Nationaal Orkest van België en dirigent Okko Kamu brengen een ode aan Finse grootheden met de 'Zesde Symfonie' van Sibelius en Magnus Lindbergs Klarinetconcerto met solist Kari Krikku. Het Nationaal Orkest van België viert dit seizoen zijn 70-jarige bestaan en treedt reeds voor de tweede maal aan op het Klarafestival.
Marco Beasley en Ensemble Accordone presenteren met het Helicon Kamerkoor dan weer een speciaal programma toegespitst op het thema "De Bekoring". En het wordt zeker uitkijken zeker naar de schreeuwende mannen van Mieskuoro Huutajat: strak in het pak brengen ze een flinke knipoog naar een eeuwenoude Finse koortraditie. Met luid gebrul verzorgen ze de omlijsting van deze avond.

Het muzikale belang van Finland kan niet beter onderstreept worden dan met het Klarinetconcerto van Magnus Lindberg, de Zesde symfonie van Jean Sibelius , dirigent Okko Kamu en solist Kari Kriikku. Kriikku heeft een passie voor hedendaagse muziek: componisten als Magnus Lindberg, Vinko Globokar, Kaija Saariaho, Esa-Pekka Salonen, Pawel Szymanski, Jouni Kaipainen, Jukka Tiensuu, Kimmo Hakola en Benedict Mason hebben speciaal voor hem werken geschreven. Lindbergs Klarinetconcerto is hem dan ook letterlijk op het lijf geschreven: beiden werkten nauw samen in de totstandkoming, waarin boven alles de vele klankkleuren van de klarinet centraal stonden.Als uiteenlopende peronages uit een toneelstuk laat het instrument acht verschillende klankkleuren horen, waarbij het orkest voortdurend reflecteert.Terwijl zachte en ruwe klankwerelden continu met elkaar botsen, stijgt de spanning gestaag. Passie en stuwkracht troef tijdens deze collage van humoristische, agressieve en idyllische lementen.

Mieskuoro Huutajat (Mannenkoor De Schreeuwers) ontstond in 1987 in het Finse Oulu als een groep jonge mannen die blijkbaar niets beter te doen had. Het opzet was om een twintigtal mannen in zwarte pakken en witte overhemden met zwarte ruggeren stropdassen te steken en ze te onderrichten in het brullen van het Finse liedrepertoire. De leideren worden volledig ontmanteld: eerst gaat de melodie eruit en ook in de tekst wordt vaak zwaar geknipt. Wat overblijft wordt daarop in een totaal nieuwe vorm gegoten. Een optreden van Huutajat is er een van sterke contrasten : primitieve kracht gaat samen met beteugelde expressie, nauwgezette articulatie met non-linguistisch gehuil louter amusement slaat soms van het ene moment op het andere om in pure ernst.

Tijd en plaats van het gebeuren :

Last Night of the Klarafestival
Vrijdag 15 september 2006 om 20.00u

Zaal Paleis voor Schone Kunsten - Henry Le Boeufzaal
Ravensteinstraat 23
1000 Brussel

Meer info : www.klarafestival.be, www.bozar.be , www.nob.be en www.huutajat.org (met audio- en videofragmenten)

Dit concert wordt rechtstreeks uitgezonden op Klara.
Bron : Brussel Deze Week, 12 september 2006 - speciale editie
Interview: ' Mieskuoro Huutajat : Mannen onder elkaar' , Jean-Marie Binst, 30 augustus 2006
Elders op Oorgetuige: 'Lindberg & Karttunen : twee coyotes en een Europese creatie', 10/09/2006

01:50 Gepost in Concert | Permalink |  Facebook

14/09/2006

Mozart voor accordeon en sax

Deze Mozartavond bundelt avontuurlijke Belgische artiesten die een nieuw licht werpen op het werk deze grootmeester. Zowel accordeonist Ludo Mariën als het saxofoonkwartet BL!NDMAN vertolken Mozart immers op een instrumentarium dat nog niet bestond in de tijd van de componist. Accordeonist Ludo Mariën vertaalde een aantal Mozartpareltjes voor zijn 'piano des pauvres'. Tijdens Klara in het Paleis wierp hij er hoge ogen mee.

BL!NDMAN zette zijn zinnen op de vocale canons en instrumentale fuga’s van Mozart. Het gezelschap laat zich versterken door drie hemelse sopranen om de muziek extra kracht bij te zetten.

BL!NDMAN gaat de ongecensureerde versie van Mozarts schunnige canons te lijf met 3 vrouwenstemmen, 2 saxen en een video die zijn vuilbekkerij lik op stuk geeft.
Eric Sleichim
is voorman van BL!NDMAN. Dat ensemble staat vooral bekend als saxofoonkwartet, maar is meer dan dat: het is een laboratorium dat altijd uitpakt met grensverleggende projecten.

In Mozart-Machine haalt BL!NDMAN met vrouwenstemmen en saxen zeer aparte canons van een schalkse Amadeus door de maalmolen.
Zelf bedacht de grootmeester ze met niet bepaald stichtende teksten zoals ‘Leck mich im Arsch’ of laat hij de sopranen olijk zingen over eten en drinken. Maar onder deze gezouten bovenlaag schuilt een zeer ontroerende Mozart en bovenal een geniale componist. Of zoals Eric het zelf verwoordt: "De muziek van Mozart kan misschien vaak licht en luchtig klinken, ze is toch zo veel- en diepgelaagd !"

BL!NDMAN brengt met een aantal aangrijpende canons en fuga's Mozarts minder bekende repertoire en laat, dankzij de wondermooie samensmelting van kristalheldere vrouwenstemmen met de bronzen klank van de saxofoons, de tragiek in deze werken doorheen al zijn poriën zinderen.

Videokunstenaar Wies Hermans maakte een landschap bezaaid met Mozarts teksten die je tijdens de voorstelling in vogelvlucht ontdekt. Een immens fresco dat samen met de muziek een rode draad vormt door Mozarts fascinatie voor polyfonie.
Eén aspect van zijn muzikaal genie. De instrumentele fuga's vormen samen met de vocale canons een virtueel oratorium: de Mozart Machine.

BL!NDMAN:
Sax: Raf Minten, Koen Maas, Piet Rebel, Eric Sleichim / Sopranen: Els Van Laethem, Emilie De Voght, Sarah Abrams

Tijd en plaats van het gebeuren :

Vrijdag 15 september 2006 om 20.00 u
Kunstencentrum Vooruit

Sint-Pietersnieuwstraat 23
9000 Gent

Meer info : www.vooruit.be, www.ludomarien.be en BL!NDMAN Mozart Machine
Mozart Machine op cd
 
Nog tot 9 december doet Bl!ndman met Mozart Machine een aantal culturele centra aan:
  • Vrijdag 29 september : Aalst, De Werf  
  • Zaterdag 30 september : Buggenhout, GC De Pit     
  • Vrijdag 13 oktober : Alsemberg, CC De Meent     
  • Vrijdag 20 oktober : Deurle, Museum Dhondt Dhaenens
  • Vrijdag 27 oktober : CC Strombeek        
  • Zaterdag 9 december Cultuurcentrum Genk
Alle verdere info vind je op de site van BL!NDMAN Mozart Machine

18:24 Gepost in Concert | Permalink |  Facebook

Black Angels en The Gate of Hell

Spiegel String Quartet Met 'Black Angels' van de Amerikaanse componist George Crumb (°1929), een van de favoriete werken op het repertoire van het Spiegel String Quartet, sluit dit gerenommeerde ensemble de lunchconcerten van deze festivaleditie af. Daarnaast brengt de groep de Belgische première van een werk dat in veel opzichten aansluit bij dat van Crumb : "The Gate of Hell" van de Hongaarse componist Gyula Bánkövi (°1966).

De Amerikaanse componist George Crumb schreef zijn strijkkwartet Black Angels naar aanleiding van de Vietnamoorlog. Het werk citeert belangrijke elementen uit de bekoringsthematiek: van de zondeval via de Danse Macabre tot  Tartini’s Duivelssonate.

Het genre van het strijkkwartet associeer je niet zo snel met politieke statements. Toch maakt de buitengewoon originele en kleurrijke componist George Crumb zich in Black Angels ouderwets kwaad om de Vietnamoorlog. In de partituur staat dat hij gecomponeerd is 'in tempore belli' (in oorlogstijd). Crumb voltooide het werk op vrijdag 13 maart 1970. Hij laat de strijkers schreeuwen, zingen, fluiten en fluisteren en breidt het instrumentarium uit met gongs, maracas en kristallen glazen.

Black Angels sloeg in als een bom, zowel door de onorthodoxe behandeling van het strijkkwartet als door de indringende thematiek. Het universele thema houdt de compositie ook nu nog overeind: de strijd tussen goed en kwaad, leven en dood, God en de duivel. De titel verwijst naar de zwarte engel zoals die in de vroege schilderkunst de gevallen engel symboliseert.
De vier strijkers confronteren de luisteraar met een surrealistische wereld van krijsende insecten, striemende geselingen, bom-inslagen, fluisterende stemmen, gongslagen, maar ook etherische klanken als glasharmonica-effecten en ijle, engelachtige melodieën. De componist schept een sfeer van een nachtmerrie door allerlei ongebruikelijke effecten voor te schrijven.
Achter de noten verschuilen zich planmatige getalsverhoudingen. De muzikale symbolen die Crumb gebruikt zij vrij conventioneel. Zo klinkt regelmatig het al eeuwenlang als 'duivel in de muziek' bekend staande interval van de verminderde kwint, de tritonus. En uit de literatuur voor strijkers haalt hij de 'Trillo Di Diavolo' van Tartini tevoorschijn. Verder citeert hij nog uit het gregoriaanse 'Dies Irae' en uit het strijkkwartet 'Der Tod und das Mädchen' van Schubert en refereert hij naar de oude muziek in de Sarabanda da la Muerta Oscura.

Gyula Bánkövi ziet Crumb als een van zijn grote voorbeelden. "The Gate of Hell" is eveneens geschreven voor de combinatie strijkkwartet/elektronica en ook de thematiek is grotendeels dezelfde. Bánkövi verwijst met dit werk naar het gelijknamige kunstwerk van Auguste Rodin. Met het contemplatieve karakter van het stuk, muzikaal gevat in een vrije rondo-vorm, alludeert Bánkövi aan De Denker die boven op Rodins poort het verloop van de tijd gadeslaat. Bánkövi wilde dat de compositie een 'geluidsfresco' werd waarin - zoals bij het observeren van een beeldhouwwerk - steeds weer andere figuren in het gezichtsveld komen.

Programma:

  • Gyula Bankovi, The Gate of Hell (2001) for string quartet and electronics - Belgische première
  • George Crumb, Black Angels 'Thirteen images of a dark land'
Tijd en plaats van het gebeuren:

Lunch Concert: Spiegel String Quartet & Jorrit Tamminga (live electronics)
Vrijdag 15 september 2006 om 12.05 u
Festivalboot Lorelei

Akenkaai
1000 Brussel

Meer info: www.klarafestival.be, www.spiegelstringquartet.com en www.georgecrumb.net

12:48 Gepost in Concert | Permalink |  Facebook