28/09/2006

The Sound of Gesture Composed & Improvised

Stevie Wishart De Brits-Australische Stevie Wishart werkt als componiste en muzikant met viool, draailier, stem en elektronica. Ze bespeelt een uiterst breed muzikaal palet: van middeleeuwse muziek over pop tot hedendaags minimalistisch, ze beheerst het allemaal. Bovendien koestert deze dame een passie voor de wetenschappelijke basis van muziek.
Haar ervaring met hedendaagse en middeleeuwse muziek bracht haar tot compositiesystemen voor zowel akoestische als elektronische media. In haar projecten worden improvisatie-en multimediaprocessen vaak gezien als een link tussen middeleeuwse en hedendaagse kunstvormen.

Reizend tussen Australië en Europa put haar werk ook uit deze contrasterende landschappen en geschiedenissen (natuur/stedelijk). Historisch onderzoek en het ontwikkelen van het repertoire van haar ensemble 'Sinfonye' (11de tot 15de eeuw) hebben geleid tot het ontdekken van vrouwelijke dichtercomponisten en muziek geschreven voor de vrouwelijke stem, en resulteerde in 8 CD's met middeleeuwse liefdespoëzie en verwante instrumentale muziek. 

Daarnaast koestert Wishart een passie voor de wetenschappelijke basis van muziek. Met 'The Sound of Gesture' voegt ze een nieuw hoofdstuk toe aan haar muzikaal oeuvre. Samen met Ian Winter, professor in de neurofysiologie, en geluidsanalist Todor Todoroff tracht ze het geluid van neuronen of zenuwcellen in de hersenen om te zetten in muziek. Ze maakt als het ware de toonhoogte van werkende zenuwcellen hoorbaar. Daarenboven gaat ze een akoestisch experiment aan waarbij ze een interactief systeem opzet dat de manipulatie van geluid in 3D mogelijk maakt.

Ian Winter is als professor neurofysiologie verbonden aan de universiteit van Cambridge. Een gedeelde passie voor de wetenschappelijke en neurologische basis van geluiden bracht hem, Stevie Wishart en Todor Todoroff samen. Samen onderzochten ze hoe auditieve informatie verwerkt wordt in de zenuwcellen in onze hersenen. Winter bestudeert dit fenomeen als wetenschapper,
terwijl Wishart (als muzikante) en Todoroff (als geluidsanalist) voornamelijk geïnteresseerd zijn in de link met muziek. Wishart tracht de hersenactiviteit bij een geluidssignaal hoorbaar te maken
via nieuw ontworpen computertechnologie. Datgene wat in de hersenen gebeurt tijdens het horen van muziek, wordt op zich weer omgevormd tot muziek. Muziek op het tweede niveau als het ware. Die technologie werd ontwikkeld met de hulp van Ian Winter.

Het concert wordt voorafgegaan door een lezing door waarin prof Winter het concept en de samenwerking tussen wetenschapper en muzikant toelicht.

Tijd en plaats van het gebeuren:

Vrijdag 29 september 2006
Ian Winter, Lezing The neural basis of sound sensation : 21.00 u
Stevie Wishart, The Sound of Gesture Composed & Improvised : 22.00 u

Kunstencentrum Vooruit
Sint-Pietersnieuwstraat 23
9000 Gent

Meer info : www.vooruit.be , www.homofuturis.be en www.laudanum.net/ut (Stevie Wishart, met audio)

16:54 Gepost in Concert | Permalink |  Facebook

De Oesterprinses + FES live

De Oesterprinses Naar aanleiding van de recente restauratie van de 'De Oesterprinses', een komische stille film uit 1919 van de Duitse regisseur Ernst Lubitsch - vooral bekend van klassiekers zoals 'Ninotchka' (1939), 'The Shop Around the Corner' (1940) en 'Heaven Can Wait' (1943) - waarin de dochter van een schatrijke oesterkoning per se een prins als man wil, maar per ongeluk met diens onbenullige vriend trouwt, componeerde Peter Vermeersch vorig jaar een nieuwe soundtrack bij deze briljante satire. Tijdens de voorstelling speelt FES de filmcore live. Het wordt filmisch muziek kijken waarbij stilzitten quasi onmogelijk is.
De Oesterprinses met live muziek van Flat Earth Society en Peter Vermeersch is een co-productie van Bonk vzw, het Festival van Vlaanderen , het Internationaal Filmfestival van Vlaanderen - Gent , Kunstencentrum Vooruit , Motives Festival Genk , De Singel en de Opéra de Paris . De productie ging in wereldpremière op vrijdag 7 oktober 2005 in Kunstencentrum Vooruit als vooropening van het filmfestival en was afgelopen zomer ook al te gast op 'Klinkende Munt' in Brussel.
Tijdens het komende seizoen trekt deze uitzonderlijke productie o.a. naar Hongarije en Nederland. In 2006-2007 staat De Oesterprinses ook geprogrammeerd in de Opéra de Paris, de prestigieuze opera waar Gentenaar Gerard Mortier intendant is. De film is daarnaast geselecteerd voor het prestigieuze filmfestival voor zwijgende films in het Italiaanse Pordenone (7 t/m 14 oktober).

Tijd en plaats van het gebeuren:

Flat Earth Society olv. Peter Vermeersch, De Oesterprinses
Vrijdag 29 september 2006 om 20.00 u
deSingel - Rode Zaal
Desguinlei 25
2018 Antwerpen

Meer info : www.desingel.be en www.fes.be

Review : De Oesterprinses , Bruno op Gentblogt, 8/08/2005

13:38 Gepost in Concert | Permalink |  Facebook

27/09/2006

Elektronische luistermuziek in optimale omstandigheden

Dirk Veulemans 'Elektroakoestische muziek' is de benaming voor de muziekvorm die nieuwe geluiden maakt. Het verspreiden van deze muziek in de ruimte (spatialiseren) maakt de sensatie compleet.
Deze muziekvorm is niet zomaar uit het niets ontstaan, maar viert ondertussen bijna zijn 60ste verjaardag en vloeit voort uit de ontwikkelingen binnen de componeertraditie van de klassieke muziek.
Heel wat grote namen hebben trouwens de nieuwe klankmogelijkheden gretig toegepast in hun werk (Ligeti, Kagel, Berio, Varèse, ..). Ondertussen is een groeiende groep componisten en onderzoekers bezig met het onderzoeken van de nieuwe mogelijkheden die de elektronica en informatica ons dagelijks blijft aanreiken.

Voor een aangename kennismaking is het natuurlijk de kunst, de goede composities te selecteren en die te beluisteren in de beste omstandigheden. En juist dàt is de bedoeling van de driedelige cyclus 'Elektronische luistermuziek' , georganiseerd door het Gentse KunstArbeidersgezelschap in het kader van KaG-Elektro 2006. Er wordt gebruik gemaakt van een 14-kanaals surroundsysteem om de wonderlijke klanken door de ruimte te laten bewegen, en bij elk van de composities wordt een korte toelichting gegeven. Het eerste concert vond plaats op 18 mei, het derde en laatse concert in de reeks volgt op donderdag 16 november.

Op het programma staan werken van componisten die elkaar kennen en elkaar op één of andere manier beïnvloed hebben. Hoe de vork juist aan de steel zit, zal hopelijk duidelijk worden tijdens het concert zelf. Een aantal van de componisten zal trouwens op het concert zelf aanwezig zijn.

Het programma werd samengesteld door Dirk Veulemans en Jef Nuyttens in samenwerking met KaG. Dirk Veulemans (1956) is - naast informaticaleraar- ook zelf componist en uitvoerder van elektroakoestische muziek. Hij volgde in 1987-88 het seminarie voor elektronische muziek in het Conservatorium te Antwerpen bij Joris de Laet en heeft nadien lang met het SEMensemble van De Laet samengewerkt in concerten en happenings. Zijn muziek bevat dikwijls associaties met de verwondering voor wat hem omringt zoals de fysische natuur, sociologie, communicatie enz. Sinds 1999 werkt hij als uitvoerder elektronische muziek ook samen met enkele ensembles voor hedendaagse muziek , waaronder SpectraEnsemble en KaG. Zijn gevoeligheid voor het rekenapparaat "computer" maken dat zijn composities veel algoritmisch gestuurde klankprocessen bevatten. Omdat hij de ruimtelijke component in de muziek belangrijk vindt heeft hij een eigen 8 kanaalsstudio en een 12 kanaals-concertinstallatie uitgebouwd. Daarmee is hij dikwijls in binnenen buitenland te horen.

Jef Nuyttens (1979) is van de jongere aankomende generatie en componeert elektronische muziek en soundscapes. Hij studeerde aan het Lemmensinstituut en volgde 3 jaar compositielessen aan het Koninlijk Concervatorium in Brussel. Vanuit zijn liefde voor de muziek en zijn fascinatie voor geluid, is hij elektronische composities beginnen maken en opleidingen gaan volgen als geluidstechnicus. Op dit moment vooral actief in theater als technicus en ontwerper van soundscapes en muziek voor theater.

Programma :
  • Karel Goeyvaerts, Honneurs funèbres à la tête musicale d' Orphée (1978)
  • Joris de Laet, Khene-Dimensioned (1983)
  • Jelle Meander, knittterBA!
  • Peiman Khosravi, Circular Ruins (2005)
  • Jelle Meander, plain english ( )
    Maxence Mercier, Seminal Shaker (2005), Belgische creatie
  • Jelle Meander, plain english (and I)
  • Jelle Meander, plain english (fuck off)
  • Dirk Veulemans, Unerhörte wunderbare Klänge (2006) , Creatie
  • Jelle Meander, left square bracket
  • Roderik de Man, Cordes invisibles (2004), Belgische creatie
  • Jeff & Diederick Nuyttens, Commentaar bij Maulwerke (2005)
  • Jelle Meander, spiegel van Alies Ie (2002)
Op de website van KaG staat intussen het volledige programmaboekje met achtergrondinfo over de componisten en toelichting bij de composities online (pdf, 602 kb).

Tijd en plaats van het gebeuren:

Cyclus Elektronische Luistermuziek : concert II
Donderdag 28 september om 20.00 u

ETZ - Ekerse Theaterzaal
Oorderseweg 8
2180 Ekeren

Meer info : KaG en ETZ - Ekerse Theaterzaal

Elders op Oorgetuige : Spreken in tongen, 16/05/2006

18:38 Gepost in Concert | Permalink |  Facebook

Beauty Unrealized : Ester Eva Damen & Arnold Marinissen

Michel van der Aa De virtuoze percussionist Arnold Marinissen en filmmaakster Ester Eva Damen staken de hoofden bij elkaar om een programma te bedenken met zes videowerken en zes slagwerkstukken.
In "Wake" van Michel van der Aa speelt een slagwerker samen met zijn evenbeeld op het videoscherm terwijl in het stuk van de Italiaan Massimo Mariani Arnold Marinissen een zingende zaag bespeelt. Een concert vol afwisseling met veel premières van nieuwe werken !

Massimo Mariani werkt in Milaan als componist en is vnl. met elektronische muziek bezig. Speciaal voor het concert "Beauty Unrealized" maakte hij 'A Windy Place', een werk voor film, zingende zaag en elektro-akoestische geluiden. Stadsgenoot Roberto Musci is een artistieke duizendpoot. Hij is saxofonist en gitarist en maakt muziek, films en video's voor televisie en theater. Daarnaast bestudeerde Musci lange tijd intensief muziek uit Afrika, India, het nabije en het verre oosten. Een grote hoeveelheid veldopnames is daarvan het resultaat.

Michel van der Aa (1970) is één van Europa's meest gevraagde jonge componisten van dit moment. Hij studeerde muziekregistratie en compositie aan het Koninklijk Conservatorium in Den Haag, en volgde compositielessen bij Diderik Wagenaar, Gilius van Bergeijk en Louis Andriessen. In 2002 voltooide hij een opleiding filmregie aan de New York Film Academy. Zijn stijl wordt gekenmerkt door veelvuldig gebruik van soundtracks, video en filmprojecties, die het theatrale aspect in zijn werk versterken en zijn muzikale vocabulaire verbreden. Voor Van der Aa is muziek meer dan alleen georganiseerde klank of het structureren van noten. In zijn muziek gaan klank en beeld een spel van steeds veranderende perspektieven aan. In zijn composities is het dramatische aspect van groot belang. Hij wordt dan ook wel een dramatisch componist genoemd.
Zijn muzikale taal slaat aan in de wereld. Onlangs tekende hij een contract met de prestigieuze uitgeverij Boosey & Hawkes. Hij bevindt zich daar naast Louis Andriessen als enige andere Nederlander in het uitstekende gezelschap van wereldcomponisten als bv. Elliott Carter, Steve Reich, Helmut Oehring en nog vele anderen.

Wake (1997) is commedia dell'arte voor een slagwerker en een mime-slagwerker. In Wake onderzoekt Van der Aa in hoeverre visueel en hoorbaar spel elkaar kunnen beïnvloeden in een hoorbare canon. De film voor Wake komt speciaal voor dit project tot stand. Wake werd voor het eerst uitgevoerd in december 1997 door Slagwerkgroep den Haag.

Programma: "Beauty Unrealized"
  • Ester Eva Damen & Arnold Marinissen - Miniatuur VI
  • Roberto Musci & Massimo Mariani - A Windy Place
  • Michel van der Aa - Wake
  • Rob & Arnold Marinissen - Geprepareerd Bos
  • Ester Eva Damen & Christina Viola Oorebeek - Edges
  • Gerhard Staebler & Eddy Becquart/Zjuul Devens - Performance für Liebhaber

Tijd en plaats van het gebeuren

Ester Eva Damen & Arnold Marinissen
Donderdag 28 september 2006 om 20.00u
Logos Tetraeder
Bomastraat 26
9000 Gent

Meer info: Stichting Logos en Michel van der Aa

17:25 Gepost in Concert | Permalink |  Facebook

26/09/2006

Monk-variaties voor twee piano's

Stefano Bollani Pianist Fabian Fiorini speelt hedendaagse klassieke muziek, en werkt als componist voor theater-, dans- en filmproducties bij o.m. Ictus, Dick Van der Harst, Anne Teresa De Keersmaeker en Lod. Daarnaast treedt hij ook op met de jazzformaties als Octurn en Aka Moon. De vele invloeden die hij opdeed tijdens zijn reizen naar Afrika, Noord- en Zuid-Amerika liggen aan de basis van het feit dat hij zich niet zomaar voor een welbepaald gat te vangen is. Fiorini stond in 2002 al op het Happy New Ears festival in een trio met bassist Martin Gjakonowski en drummer Chander Sardjoe.

Voor Happy New Ears 2006 wist Fiorini het Italiaanse jazztalent Stefano Bollani tot een pianoduo te verleiden. Stefano Bollani brak door als pianist van Enrico Rava en won in 2000 de Italiaanse Django d'Or. Met trompettist Enrico Rava trad hij trouwens ook al aan op Happy New Ears 2003. Bollani's virtuositeit gaat hand in hand met een flinke dosis ironie en een onmiskenbare, Italiaanse flair.

Voor deze Happy New Ears creatie nemen Fiorini en Bollani de composities van Monk als uitgangspunt. Beiden nemen plaats achter hun piano en kijken, elk met hun eigen bril, naar het universum van Thelonious "Sphere" Monk, één van de meest invloedrijke muzikanten van de moderne jazz. Ze reizen heen en weer tussen de drie polen Bollani-Fiorini-Monk: virtuoos en poëtisch spel, veeleisende ritmes, hoekige en onverwachte composities. Het resultaat: een verrassende en originele ontmoeting.

Tijd en plaats van het gebeuren :

Fabian Fiorini & Stefano Bollani : Monk Variations
Woensdag 27 september 2006 om 20.15 u
Budascoop (ex-Pentascoop)
Kapucijnenstraat 10
8500 Kortrijk

Meer info : www.happynewears.be, www.jazzinbelgium.com/musician/fabian.fiorini en www.stefanobollani.com

------------------------------------------------------

Fabian Fiorini & Stefano Bollani : Monk Variations
Donderdag 28 september 2006 om 23.30 u
Flagey - Studio 1
H.-Kruisplein
1050 Elsene (Brussel)

Meer info : www.flagey.be

Het Stefano Bollani Quintet is ook nog te zien en te horen op Jazz Brugge 2006 op zondag 8 oktober.

Extra: 'CD-bespreking Stefano Bollani, Småt Småt', Koen Van Meel op Kwadratuur.be, 25/04/2004

18:28 Gepost in Concert | Permalink |  Facebook

It frightens the Beauty

Platenmaatschappijen die alternatieve muziek uitbrengen zijn niet zo dik gezaaid in Vlaanderen, en alles wat ze uitbrengen verschijnt doorgaans in eigen beheer. Sinds ongeveer anderhalf jaar runt Eli van de Vondel samen met enkele gelijk-gestemde muzikanten het onafhankelijke Gentse labeltje CiCliC. Het biedt musici in het vrij armoedige Belgische jazz- en improvisatieklimaat een unieke mogelijkheid: met een uitdagende combinatie van muzikanten in een dag of twee een cd opnemen. Ze verdienen er niets mee, maar ze zijn verzekerd van artistieke vrijheid en relatief uitgebreide verspreiding.
 
CiCliC brengt hun muziek alleen uit op cd, en dan nog louter via een abonnementsformule waarbij de luisteraar vooraf betaalt voor de eerstvolgende tien opnamen, dus voor iets wat nog gemaakt moet worden en waarvan de koper niet op voorhand weet hoe het eindresultaat zal klinken. Het is een risico, maar tegelijk ook best spannend en in de geest van geïmproviseerde muziek. En hoe vreemd het ook mag klinken, deze manier van werken blijkt wel degelijk aan te slaan.

Ongeveer elke 5-6 weken organiseert CiCliC ook een concert in de Rode Pomp in Gent. Deze concerten worden steeds zo opgezet dat de muzikanten zich niet in een veilige muzikale thuishaven (kunnen) bevinden. De muzikale empirisch eigenschappen worden wakker gehouden door allerlei concept situaties waarin ze zich bevinden. Eén van de streefdoelen van CiCliC is om zich buiten de omtrek van stijlddruk te begeven en op zoek te gaan naar de onvoorziene en onbekende muzikale landschappen, zelfs ver buiten de periferie.
Voor de concerten worden telkens andere muzikanten uitgenodigd en een systeem van alternaties toegepast waarin binnen een strakke structuur van formaties, de muzikanten/secties afwisselend het muzikale woord nemen. De line up voor dit concert bestaat uit Giovanni Barcella (drums, tapes & voice/text), Jeroen Van Herzeele (alt & tenor sax), Paola Bartoletti (voice, recitative) en Bart Maris (trompet & electronics).

Tijd en plaats van het gebeuren

Fa Spalenta la belezza... (it frightens the beauty)

Woensdag 27 september 2006 om 20.30 u
De Rode Pomp
Nieuwpoort 59
9000 Gent

Meer info : CiCliC en De Rode Pomp

17:22 Gepost in Concert | Permalink |  Facebook

Canvasconcert: ongekend evenement met een uitdagende 'bite'

Het thema van het Festival van Vlaanderen Gent is 'Durf''. In dat kader is er op woensdag het Canvasconcert in de Handelsbeurs, in de festivalbrochure aangekondigd met een groot vraagteken. Wat er op het programma staat, weten we niet, en wie er komt spelen blijft een al even groot geheim.
Publiek en critici worden uitgedaagd om te vertrouwen op hun gehoor: een groot canvas ontneemt je het zicht op het podium. Wat valt er te verwachten ? Een ensemble? Een solist? Internationaal of van eigen bodem? Gevestigde namen of jong, aanstormend talent ? Het evenement wordt gepropageerd als 'het concert van het jaar' en de organisatoren beloven 'iets dat thuishoort in de absolute wereldtop van de klassieke muziek', en daar zullen we dan ook moeten op vertrouwen.

Festivalorganisator Bert Schreurs licht het concept als volgt toe: " Stel dat je fan bent van U2 en je gaat voor het eerst naar een concert van de groep, dan is het goed mogelijk dat U2 toevallig die dag een slecht optreden geeft. Toch weet je vooraf dat je het goed zult vinden. Je verwachting kleurt je oren, ook al wil je het niet. Dat werkt ook andersom: stel dat je gaat luisteren naar een groepje illustere onbekenden. Zelfs al hebben ze betere nummers en spelen ze een beter optreden dan U2, dan nog zullen ze flink hun best mogen doen om evenveel waardering te krijgen. Ook onze muziekpers zie ik soms in die val trappen. Het Canvasconcert wordt het moment om onze oren eens vrij te maken, om weer objectief te luisteren. Er hangt een canvas doek op scène, voor de optredende artiesten. We vertellen vooraf niet wie er optreedt. Omdat de spots op de zaal gericht staan, zie je alleen silhouetten op het podium. We hebben vier mensen of groepen of ensembles gevraagd. Een ervan is een grote naam. Een heel grote. Toch komt die optreden voor een veel lagere gage dan hij gewoonlijk vraagt, omdat het concept van het Canvasconcert hem bevalt. Voorts zijn er nog twee bekende namen en een jong talent. Na elk van de vier optredens wordt de muziekpers live geïnterviewd. Ik hoop dat ze op de uitdaging durven in te gaan.'' (*)

Tijd en plaats van het gebeuren :

Canvasconcert
Woensdag 27 september 2006 om 20.15 u

Handelsbeurs
Kouter 29
9000 Gent

Meer info : www.festivalvanvlaanderen.be en www.handelsbeurs.be

(*) 'Durf verplicht, creativiteit niet verboden : Bert Schreurs over het Festival', De Standaard, 6 september 2006 (betalend artikel)
 
Review : 'Canvasconcert draait uit op vioolauditie', Véronique Rubens, De Standaard, vrijdag 29 september 2006 (betalend artikel)

13:07 Gepost in Concert | Permalink |  Facebook

25/09/2006

Muziek, dat overbodige gerucht ?

??? Welke Nederlandse componist zat poedelnaakt achter de piano ? Welke Vlaming schreeft het eerste volledig seriële werk uit de muziekgeschiedenis ? Wie zijn de meest in het oog springende jonge componisten in Nederland en Vlaanderen?

Recent verscheen bij de Vlaams-Nederlandse vereniging Ons Erfdeel vzw het boek "Hedendaagse muziek in Nederland en Vlaanderen", geschreven door Emile Wennekes en Mark Delaere. "Hedendaagse muziek in Nederland en Vlaanderen" geeft een vrij representatief beeld van het actuele 'klassieke' muzieklandschap in beide landen. Dat gebeurt aan de hand van twee algemene inleidingen en twintig profielen van componisten ( twaalf voor Nederland en acht voor Vlaanderen). In een apart hoofdstuk worden ensembles voor nieuwe muziek, documentatiecentra, festivals en allerlei verenigingen bondig voorgesteld. Emile Wennekes, hoogleraar aan de Universiteit van Utrecht, schreef de bijdragen over Nederland. Mark Delaere, hoogleraar aan de Katholieke Universiteit Leuven, zorgde voor de teksten over Vlaanderen. Het boek verscheen gelijktijdig in zes talen: Nederlands, Frans, Duits, Engels, Spaans en Italiaans.

Dinsdagavond vindt in BOZAR de officiële voorstelling van het boek 'Hedendaagse muziek in Nederland en Vlaanderen' plaats. Hoofdredacteur Luc Devoldere zorgt voor een algemene inleiding. Daarna gaat Ignace Bossuyt in gesprek met Philippe Herreweghe over welke rol 'kunstmuziek' vandaag nog kan spelen. Werner Trio (Klara) praat met de auteurs van het boek. Tussendoor speelt pianist Frederik Croene werk van enkele besproken componisten. En er zijn exclusieve beelden uit hun werkplaats.

Programma :
  • Werner Trio interviewt Mark Delaere en Emile Wennekes, auteurs van "Hedendaagse muziek in Nederland en Vlaanderen"
  • Een gesprek van Ignace Bossuyt met Philippe Herreweghe over "Klassieke muziek vandaag"
  • Pianist Frederik Croene speelt:
    Luc Van Hove, Sonatine voor piano, op. 11
    Peter-Jan Wagemans, Het Landschap (deel 5)
    Stefan Van Eycken, Campo Minato
    Michel Van Der Aa, Just Before
Tijd en plaats van het gebeuren:

Muziek, dat overbodige gerucht ?
Presentatie van het boek 'Hedendaagse muziek in Nederland en Vlaanderen'
Dinsdag 26 september 2006 om 20.00 u
Paleis voor Schone Kunsten (BOZAR)
Kamermuziekzaal
Ravensteinstraat 23
1000 Brussel

Meer info : www.bozar.be, www.onserfdeel.be en www.frederikcroene.com

PS : Voor deze ene keer geen extra achtergrondinformatie bij de componisten en hun werk. Tekst en uitleg vind je - uiteraard - in het boek 'Hedendaagse muziek in Nederland en Vlaanderen', in zes talen indien nodig. Ik zal er bij volgende gelegenheden gretig gebruik van maken.

21:20 Gepost in Concert | Permalink |  Facebook

Nieuwe Spirituele Muziek in Gentse Sint-Baafskathedraal

Peteris Vasks Sinds de vroege jaren 70 worden muziek en spiritualiteit in toenemende mate met elkaar in verband gebracht. In deze hectische maatschappij hebben meer en meer mensen behoefte aan nieuwe vormen van spiritualiteit en bezinning. De nieuwe muziek uit de Baltische staten, die gerekend wordt tot de stroming 'Nieuwe Spirituele Muziek', heeft een grote zeggingskracht voor wie zich daar voor openstelt. Ze word gekenmerkt door grote toegankelijkheid en sensualiteit. Er is dan ook een snel groeiende publieke belangstelling voor het werk van componisten als bv. Arvo Pärt, Gia Kantsjeli en Peteris Vasks.
De Kremerata Baltica is het recentste ensemble van de in Riga (Letland) geboren sterviolist Gidon Kremer. Het kamerorkest bestaat uit vijfentwintig jonge musici uit Estland, Letland en Litouwen. Violist Gidon Kremer behoort al jaren tot 's werelds grootsten, en hij laat zich terecht niet gemakkelijk van die troon stoten. Samen met demuzikanten van zijn Kremerata Baltica speelt hij werken van een uiteenlopende groep componisten: Pärt, Vasks, Beethoven en Piazzola, Barkauskas en Kancheli.

Het emotioneel aangrijpende Fratres behoort ongetwijfeld tot de bekendste werken van Kremers hechte vriend Arvo Pärt. En momenteel legt Peteris Vasks de laatste hand aan het speciaal voor Kremer geschreven werk 'Meditation', dat tijdens dit concert zijn Belgische première kent. 
De dikwijls religieus geïnspireerde en toegankelijke muziek van Arvo Pärt maakte deze Est tot peetvader van de Baltische muziek. In Gidon Kremer heeft hij steeds een unieke pleitbezorger voor zijn muziek gevonden.

De vroegere - aleatorisch geschreven - werken van de Letse componist Peteris Vasks (°1946) staan duidelijk nog onder invloed van componisten als Lutoslavski, Penderecki en Crumb. Vanaf de jaren '80 ontwikkelde hij zijn eigen muzikale stijl, die vaak vergeleken wordt met die van Pärt en nog een aantal andere Oost-Europese componisten, zoals bv Gia Kantsjeli , de Georgische componist die tegenwoordig in Berlijn woont. Ze componeren allen in een eenvoudige, melodieuze, toegankelijke stijl, die jammer genoeg dikwijls op clichématige gemeenplaatsen uitdraait, maar af en toe toch ook mooie en authentieke dingen oplevert. Zijn werken zijn 'boodschappen', programma's in de litterlijke zin van het woord, waarbij de muziek samengaat met een idee, een moraal, een emotioneel referentiekader.

Programma :
  • Arvo Pärt, 'Fratres' voor viool, strijkers en percussie
  • Peteris Vasks, 'Meditation' voor viool en strijkorkest
  • Ludwig van Beethoven, 'Grosse Fuge' op. 133
  • Vytautas Barbauskas, 'Concerto Piccolo' voor strijkers
  • Giya Kantsjeli, 'Twilight' voor viool, synthesizer en strijkers
  • Astor Piazzolla, "Celos" en "Fuga Y Misterio" arrangement voor viool, vibrafoon en strijkers door Andrei Pushkarev
Tijd en Plaats van het gebeuren:

Kremerata Baltica & Gidon Kremer - Pärt, Vasks, Beethoven, Piazzola, Barkauskas en Kantsjeli
Dinsdag 26 september 2006 om 200.00u

Sint-Baafskathedraal
Gent

Meer info : www.festivalvanvlaanderen.be, www.kremerata-baltica.com, www.arvopart.info en www.music.lv/Composers/Vasks
 
Review : 'Waterdruppels die van God spreken', De standaard, woensdag 6 september

20:18 Gepost in Concert | Permalink |  Facebook

23/09/2006

Spotting geeft muziek terug aan de vogels en Jan Kuijken in dialoog tussen structuur en vrijheid

Ralph van Raat Happy New Ears is een open, drempelverlagend project dat een zo groot mogelijk publiek wil warm maken voor nieuwe muziek zonder daartoe de platgetreden paden van de commerciële muziek te betreden. Voor velen refereert 'nieuwe
muziek' naar doorgedreven avant-garde of conceptuele werken, die de niet ingeleide/ingewijde luisteraar de haren te berge doen rijzen. Happy New Ears levert een bescheiden bijdrage om dit vooroordeel de wereld uit te helpen, o.a. door te kiezen voor muzikanten en componisten die graag de confrontatie met een publiek aangaan. Experimenteren kan, maar Happy New Ears is geen festival voor uitsluitend en doorgedreven experiment.

Happy New Ears maakt keuzes over de hokjes van de verschillende muziekgenres heen. Zo ontstaat een programmatie waarbij geschreven muziek, grensverleggende rock, zoekende jazz, improvisatie en audiovisuele installaties naast elkaar staan. De kwaliteit primeert, niet het genre.

Spotting is een voorstelling voor piano, disklavier (moderne pianola), luidsprekers en ballonnen, gebaseerd op Catalogue des Oiseaux van ornitholoog/componist Olivier Messiaen. De jonge talentvolle Nederlander Ralph van Raat vertolkt het pianosolowerk.
De menselijke behoefte van de vogelaar is het uitgangspunt voor een geënsceneerde muziekvoorstelling met (delen uit) de tussen 1955 en 1958 gecomponeerde Catalogue des Oiseaux van Olivier Messiaen: een reeks van pianowerken gebaseerd op, door Messiaen gespotte, getranscribeerde vogelgeluiden. 'Spotting' is de uitvoering van (delen uit) de catalogue op geluidsdragers, disklavier en 'gewone' piano, het spel van echt of onecht, performance of reproductie, missen of meemaken. Het geluid beweegt zich door het landschap tussen de soms gelijktijdig en soms elkaar afwisselend uitgevoerde delen van de catalogue. Een beweging naar het disklavier, naar de (verborgen) luidsprekers en naar de pianist. De openlucht als concertzaal en het gras als pluche. In de valavond verdwijnt het geluid uit de aan opstijgende ballonnen opgehangen luidsprekers.

Pianist Ralph van Raat is al sinds zijn veertiende intensief bezig met nieuwe muziek. Daarover zegt hij het volgende : "De moderne klassieke muziek, de hedendaagse muziek, heeft mij het meest intens geboeid; hierin vond ik een samenkomen van de schoonheid en emotionele diepgang van klassieke muziek en - afhankelijk van het specifieke muziekstuk - de ervaringen van het dagelijkse leven, zoals de complexiteit (zowel akoestisch als fysisch) van het moderne verkeer, nieuwe harmonische klanken zoals deze voorkomen in de geluiden om ons heen, boeiende ritmiek zoals te horen in jazz en wereldmuziek enzovoorts."
Ralph van Raat kaapt sinds 1995 zowat overal prijzen weg die er te rapen vallen.

Andries van Rossem (°1957) componeerde een commentaar op Messiaen. Van Rossem leerde het vak bij Klaas de Vries en Peter-Jan Wagemans, maar was ook een groot bewonderaar van de Italiaanse componist Franco Donatoni bij wie hij in 1989 een masterclass volgde. Donatoni was zeer over hem te spreken en leerde hem om te gaan met de strenge regels van het moderne componeren als het gaat om materiaal, ritmen en tonen die op een bijna Webern-achtige concentratie tot leven dienen te worden gebracht. Dit intensieve contact met Donatoni heeft tien maanden geduurd. Andries van Rossem is geen componist van dramatische werken. Hij zoekt het vooral in de kleine dingen, een soort poëzie van het delicate.

Ok op zondagmiddag gaat 'Concertino voor Cello en Speakers' van Jan Kuijken - de tweede creatie op dit festival - in première. Het Concertino is een verkenning van en een ontmoeting tussen geschreven muziek en improvisatie.

Jan Kuijken, een telg uit de muzikale Kuijken-familie, moest wel muzikant worden.Hij koos niet voor een klassieke carrière, maar musiceerde aan de zijde van Kris Defoort, Peter Vermeersch, Dick Van der Harst, Luc Mishalle, Fukkeduk en Fatou Traoré. Recent componeerde en musiceerde hij voor Die Siel van die Mier, een theaterproductie van Josse De Pauw.

Zijn Concertino is een lang gekoesterd plan: een live solo-improvisatie, bovenop vooraf opgenomen en gesamplede lagen muziek. Weinig ligt vast, en zo wil Kuijken het ook. Zelfs over de instrumenten die, naast cello, de opgenomen muziek inspelen, bestaat nog geen zekerheid. Een bewuste keuze van een componist die op zoek gaat naar de dialoog tussen structuur en vrijheid, schema en improvisatie.

Jan Kuijken had voor zijn ‘Concertino' enkel een soort van richting in zijn hoofd, maar meer niet. Hij wou voor dit project graag afstappen van het klassieke componeren: aan een tafel of je instrument gaan zitten, componeren, bijschaven, naar een eindresultaat toe werken... Het werk moet een stuk organischer ontstaan, en blijven evolueren, ook ná de première. Een vaste eindbestemming wou hij niet, enkel muzikale etappes binnen een voortdurende muzikale beweging...

‘Concertino' is ook een onderzoek naar de ontmoeting tussen geschreven muziek - muziek met 'voorbedachten rade' - en muzikale vrijheid. Hij gaat aan de slag met speakers, naast de cello het tweede belangrijke 'instrument', om te zien hoe ze het reliëf in die verschillende muzieklijnen kunnen accentueren. Hij gaat eveneens op zoek naar hoe verschillende dynamieken en stukken muziek kunnen gecombineerd worden, in creatie zowel als in opvoering en weergave. Samples en speakerkunst moeten daaraan een meerwaarde geven, zonder dat ze gratuite effecten worden.

Tijd en plaats van het gebeuren:

Spotting - Ralph Van Raat, Olivier Messiaen / Andries Van Rossem & Muziekwerkplaats Intro/In Situ
Concertino voor Cello en Speakers, Jan Kuijken


Zondag 24 september 2006 om 15.00 u
Budascoop (ex-Pentascoop)
Kapucijnenstraat 10
8500 Kortrijk

Meer info : www.happynewears.be, www.ralphvanraat.com, www.stichtingintro.nl en www.lod.be

21:35 Gepost in Concert | Permalink |  Facebook