23/04/2007

Spectralisme : drempels overschrijden, grenzen vervagen, ...

Gérard Grisey Eeuwenlang hebben componisten de oneindige combinatiemogelijkheden van ritme, melodie, timbre en dynamiek geëxploreerd. Zij reisden de sonore wereld rond op zoek naar onbekend en ongerept gebied, ver of dicht bij huis. De 'spectrale' componisten, beïnvloed door een stroming waarvan o.a. Gérard Grisey en Tristan Murail de pioniers waren, gingen echter op zoek binnen in de klank zelf, als ware het een reis naar het middelpunt van de aarde, door alle lagen heen. Op deze fascinerende tocht onderzochten ze alle mogelijke schakeringen van de klankkleur. De wens om in hun composities de vage grens tussen harmonie en timbre af te tasten stond hierbij centraal. Deze muziek laat de klank horen in zijn driedimensionele volheid: niet alleen hoog en laag, lang en kort, maar ook diep, tot in of voorbij de kern …

De term 'spectralisme' of 'spectrale muziek' verwijst eerder naar een muzikale componeerhouding dan naar een specifieke techniek. Praten over spectrale muziek heeft pas zin wanneer we ons niet beperken tot het alleen maar het gebruik van het spectrum, de boventoonstructuur waaruit alle klank bestaat. Dit gebruik van de analyse van de boventonen voor het construeren van melodie en harmonie, waarbij de grens tussen timbre en harmonie onherroeplijk vervaagt, maakt slechts een deel uit van de algehele attitude die deze muziek typeert. Voor Gérard Grisey, wiens naam onlosmakelijk is verbonden met deze esthetische stroming, was dit aspect paradoxaal genoeg niet prioritair. Wat hem intrigeerde was met neutrale en herkenbare muzikale archetypes  (zoals bijvoorbeeld een kort arpeggio-fragment uit Daphnis en Chloé van Ravel) grenzen aftasten: wanneer wordt ritme als duur waargenomen en omgekeerd, wanneer gaat discontinuïteit over in continuïiteit, ritme in toonhoogte, ... ? Voor Grisey was het woord 'drempel' cruciaal in zijn 'liminale' muziek. Zijn muziek is er één van constante transformaties in subtiel gevarieerde cycli waar deze drempels ongemerkt verdwijnen.
In de uiterst kleurrijke en poëtische werken van Tristan Murail - samen met Grisey beschouwd als grondlegger van het spectralisme - wordt het klankspectrum, een entiteit die tegelijk klankkleur en harmonie integreert, verkend. Het gebruik van niet-getemperde toonhoogten (met kwarttonen en achtste tonen) is hierbij een noodzakelijke consequentie. Verdere verdelingen van één toon steeds kleinere stappen maakt ook daar dat de grenzen vervagen en nauwlijks waarneembaar worden. 
Enkele jongere componisten zoals Luc Brewaeys en Annelies Van Parijs werden beïnvloed door dit spectrale denken. In hun werk echter gaan ze een stap verder dan enkel maar het verkennen van de tegenstelling harmonisch/inharmonisch of sinustoon/ruisklank. In de lijn van de spectrale componeerattitude verzoenen ook zij in hun werk actuele en schijnbare muzikale tegenstellingen met elkaar, in een vaak onmerkbaar langzaam en subtiel proces.

Programma :
  • Gérard Grisey, Taléa
  • Claude Debussy, Sonate voor harp, fluit en altviool
  • Luc Brewaeys, Oban
  • Tristan Murail, La barque mystique
  • Annelies Van Parys, Colours
Tijd en plaats van het gebeuren :

Spectra Ensemble : Spectralisme
Donderdag 26 april 2007 om 20.00 u

De Bijloke Concertzaal
Jozef Kluyskensstraat 2
9000 Gent

Meer info : www.debijloke.be , www.spectraensemble.com en www.lucbrewaeys.com

Annelies Van Parys en Luc Brewaeys op www.arts.kuleuven.be/matrix
Tristan Murail op www.compositiontoday.com
Gérard Grisey op www.ricordi.com

Bron : Tekst Filip Rathé voor Spectra Ensemble

Extra :
Luc Brewaeys : Gesprek met Tino Haenen (2004) en Interview, Het orkest (2006) op www.arsmusica.be
Gérard Grisey, Interview door Guy Lelong (1993) op www.arsmusica.be
Tristan Murail, Interview met Tino Haenen (2005) op www.arsmusica.be Elders op Oorgetuige :
Spectra Ensemble plaatst jonge Vlaamse componisten in de kijker (Annelies Van Parys, Colours), 27/02/2007

21:00 Gepost in Concert | Permalink |  Facebook

Pasolini en de 120 dagen van Sodom

Hugo Koolschijn in Intra Muros Na Men in Tribulation, gebaseerd op het leven van Antonin Artaud, kiest Eric Sleichim opnieuw een 'extreme persoonlijkheid' als uitgangspunt voor een muziektheaterproductie: in Intra-Muros staat immers de controversiële Italiaanse cineast Pier Paolo Pasolini (1922-1975) centraal. Pasolini verwekte niet alleen schandaal met zijn films, maar ook met zijn politieke stellingnamen én met zijn levenswandel. Wie in het naoorlogse Italië katholicisme, communisme en homoseksualiteit in zichzelf trachtte te verenigen, kon op vernietigende tegenreacties rekenen.

In Intra-Muros brengen regisseur-componist Eric Sleichim, auteur Peter Verhelst en scenograaf Jan Versweyveld verschillende facetten van Pasolini's radicale persoonlijkheid samen. Het eerste deel focust op het leven van Pasolini (Hugo Koolschijn) in de vorm van een autobiografische biecht of van antwoorden op een kruisverhoor. In het tweede deel wordt ingezoemd op Salo of de 120 dagen van Sodom, Pasolini's laatste film, voltooid kort voor zijn gewelddadige dood. Inhoudelijk verwijst de film naar Les 120 jours de Sodom van Markies de Sade; structureel gezien gaat het om een spiraalvormige afdaling in de hel zoals in Dantes Inferno. De film speelt zich af in 1944 in de Republiek Salo, een plek in het Noorden van Italië waar Mussolini's fascistische regime nog even standhield en zich aan onnoemelijke wreedheden en perversiteiten te buiten ging. Doorheen Intra-Muros loopt als een rode draad letterlijk de zachte tegen-stem van een contratenor (Jonathan De Ceuster) die zowel staat voor Pasolini's vermoorde broer Guido als voor zijn grote liefde, de jonge Ninetto. Een andere constante aanwezigheid is die van Pasolini's moeder (Kitty Courbois): zij kijkt toe op het leven van haar zoon en wordt in het tweede deel de vertelster van Salo. De muziek wordt vertolkt door acht jonge muzikanten (een vocaal en een strijkkwartet), de contratenor en elektronica. De acht jonge musici vertolken tevens de slachtoffers uit Salo: de adolescenten, kinderen van linkse intellectuelen, die de wraak van het fascisme ondergaan.

Regisseur en componist Eric Sleichim over Intra-Muros

Als huiscomponist van Muziektheater Transparant werkt Eric Sleichim aan een trilogie over fascinerende 20ste eeuwse kunstenaars die met hun werk een soort offer brachten en nog steeds gelden als boegbeeld en inspiratiebron voor andere kunstenaars. Gedreven zielen die hun tragische lotsbestemming met een messianistisch elan hebben gedragen en voltrokken.

De film
"Salò of de 120 dagen van Sodom is gebaseerd op het gelijknamige boek van de Markies de Sade. Daarin gaat de Sade als een boekhouder te werk: hij laat gedurende 4 maanden 600 perversies aan bod komen. 8 meisjes en 8 jongens, knechten en meiden, vertelsters, ex-prostituees... vormen een hofhouding van 46 mensen, waarvan na 4 maanden nog 16 mensen overblijven." "Pasolini heeft de tekst van de Sade verkort overgenomen, en het geheel een structuur gegeven aan de hand van een aantal cirkels uit Dantes Inferno: de cirkel van de manieën, de cirkel van de uitwerpselen, de cirkel van het bloed. Bovendien verplaatste hij het geheel naar het Italië van 1944, naar de Republiek van Salò. De geallieerden hadden al grote delen van Italië bevrijd, maar in Salò bleef Mussolini, dankzij de steun van de nazi's, aan de macht. Mussolini rekruteerde een leger uit bevrijde gevangenen, teisterde de regio door razzia's uit te voeren waarbij hij een groot aantal jongeren gevangen neemt. Zij werden de slachtoffers van ontzettende gruweldaden. De Republiek van Salò geldt als één van de zwartste hoofdstukken van de Tweede Wereldoorlog." "In 1975, toen Pasolini Salò maakte, lag deze gruwel nog vers in het Italiaanse geheugen. Pasolini verplaatst het boek van de Sade naar 1944 en reconstrueert op die manier een aantal historische gebeurtenissen. Het rekruteren van soldaten, het oppakken van jongeren uit linksintellectuele milieus en hun overbrenging naar een prachtig palazzo, waar ze worden blootgesteld aan de willekeur en gruwel van 4 heren, die de Macht representeren."

Pasolini
"Ik vroeg me af hoe de idealist Pier Paolo Pasolini, met zulke prachtige gedichten en films als Medea en Oedipus Rex, of sociaal gerichte films als Accatone en Mamma Roma, ertoe is gekomen om zo'n monsterachtige film te maken. We zijn gaan graven in het leven en werk van Pasolini en hebben er onze interpretatie van gemaakt. Het heeft er alles mee te maken dat Pasolini de laatste jaren van zijn leven erg gedesillusioneerd is geraakt. Ten eerste in de jeugd, die zo belangrijk was voor hem in zijn hele oeuvre, en zeker ook in de Trilogia della vita (Decamerone, Canterbury Tales en Duizend-en-één-Nacht), waarin hij de puurheid van het menselijk lichaam bezingt. Zijn teleurstelling was mmens wanneer hij uiteindelijk besefte dat die films als seksfilms, zelfs als porno ontvangen werden. Zelf sprak hij niet over porno of zelfs erotisme, hij toonde het lichaam zoals het is. Nog geen jaar na Duizend-en-één-Nacht maakte hij Salò." "Veel is te begrijpen door het lezen van de columns die hij voor de Corriere della Sera schreef. Daarin betoogde hij nog vlak voor zijn dood dat hij de leerplicht en de televisie wilde afschaffen. Hij vond dat het schoolsysteem de kinderen perverteert, hun denken misvormt en hun naïviteit en puurheid vernietigt. Een ander belangrijk en zeer ambigu gegeven is Pasolini's homoseksualiteit. Een zeer ambigu gegeven omdat hij ook seks had met jonge jongens die hij betaalde. Hij kreeg daar herhaaldelijk vragen over, zowel in interviews als tijdens de vele processen die tegen hem zijn ingespannen. Hij antwoordde dat hij die jongens niet met geld betaalde, maar pizza of een nieuw paar schoenen gaf. Dat is voor iemand met zijn intelligentie een wel erg scabreus antwoord. Pasolini was zeer intelligent en welbespraakt, en kon op iedere vraag een zeer complex en volledig antwoord geven. In interviews antwoordde hij ook altijd met lange, goed opgebouwde volzinnen. Ook dat aspect zit in de tekst van Peter Verhelst." "Een zeer bepalend proces tegen Pasolini vond plaats in 1949. Hij woonde toen met zijn moeder in haar geboortestreek Friuli, waar hij als leraar werkte. Na aantijgingen van een priester werd hij verdacht van seksuele affaires met zijn leerlingen. Pasolini kon zijn baan niet meer uitoefenen en is toen ook verbannen uit de Communistische Partij. Daarop is hij met zijn moeder naar Rome verhuisd. Hij miste er het Friuliaanse dialect en de onschuld van de boerenjongens, maar vond die naïviteit na enige tijd terug in de jongens van de borgata, de buitenwijken van Rome. Hij leefde tussen jongens die niet konden lezen of schrijven en werd opnieuw leraar, hoewel hij die functie niet officieel uitoefende. En hij vond er de acteurs voor de films die hij begon te maken. Een van hen was Ninetto Davoli, die zijn grote geliefde zou worden en in bijna al zijn films te zien is. Er bestaan interviews met Pasolini in die wijken, met de hele familie van Ninetto erbij, waaruit blijkt dat Pasolini daar ook volledig aanvaard werd." "In Rome schreef hij zijn eerste romans, waarin hij de harde werkelijkheid van het leven in de borgata schetste. Hij kreeg naam, maar was meteen ook erg omstreden. Er volgden tientallen processen over zijn boeken en films, met de vraag om censuur. Hij werd geviseerd en aangevallen door neo-fascistische groeperingen, maar heeft zelf nooit klacht neergelegd, ook niet wanneer hij de schuldigen kende. Hij weigerde het door hem zo verfoeide juridische apparaat tegen anderen te gebruiken. Voor hem was justitie het voornaamste instrument waarmee de machthebbers hun wetten aan het volk oplegden, het instrument dat ze misbruikten om hun macht in stand te houden." "Pasolini kampte zijn leven lang met grote schuldgevoelens. Enerzijds over zijn homoseksualiteit, anderzijds over zijn broer Guido, die tijdens de oorlog in het verzet ging strijden, en omkwam in gevechten tussen verschillende strekkingen partizanen. Het feit dat hun vader officier was in het leger van Mussolini, zorgde voor een grote breuk in de familie. Guido sloot zich aan bij het verzet, Pier Paolo zocht beschutting bij zijn moeder en schrijft zijn eerste gedichten. Toen Pasolini later zijn Oedipusfilm maakte, vatte hij dat ook op als een zeer persoonlijk verhaal."

Intra-Muros
Het eerste deel van Intra-Muros toont Pasolini (Hugo Koolschijn) in verschillende facetten en bevat vele verwijzingen naar zijn levensloop. We krijgen hem te zien in het openbare leven, tijdens een proces of tijdens een interview in een universiteitsaula, maar ook in de intimiteit van zijn huiskamer. Zijn moeder (Kitty Courbois) luistert nauwlettend en probeert hem te begrijpen. Onmerkbaar verglijdt ze in de rol van een vertelster uit Salò. De contratenor (Jonathan De Ceuster) incarneert zowel Pasolini's jongere broer als zijn minnaar, alsook de jongens uit zijn films en boeken. Hij zingt madrigalen die soms puur en pathetisch zijn en op andere momenten spottend, als een van de stemmen uit de films. Acht jonge musici vertolken de kinderen van linkse intellectuelen die de wraak van het fascisme ondergaan. Ze zijn zo vergroeid met hun instrumenten dat ze de binnenkant van het lichaam verklanken. In het tweede deel van de voorstelling komen we op de set van Salò. De ruimte openbaart door suggestie een deel van haar geheimen. De bijzondere scenografie van Jan Versweyveld en de spatialisatie van de klank, betrekken het publiek op een unieke manier in de wereld van Pasolini. "Intra-Muros is een interpretatie. Pasolini had niets meer te verliezen: zijn grote geliefde, Ninetto, is getrouwd met een vrouw. Zijn moeder, waar hij zoveel van hield en met wie hij bijna zijn hele leven heeft samengewoond, werd stilaan seniel; zijn geschriften en zijn films werden verkeerd geïnterpreteerd; hij geloofde niet meer in de jeugd en in de Westerse maatschappij. Je kan Salò dan ook zien als een afrekening met zichzelf, als een testament. Pasolini ensceneert in Intra-Muros zijn eigen moord, zoals hij die in vele geschriften heeft beschreven."(*)

 
Tijd en plaats van het gebeuren

Intra-Muros [IM Pasolini]
Woensdag 25 en donderdag 26 april 2007 om 20.30 u
Kaaitheater

Sainctelettesquare 20
1000 Brussel

Meer info : www.kaaitheater.be
-----------------------------------
Woensdag 2 en donderdag 3 mei 2007 om 20.00 u
Bourlaschouwburg

Komedieplaats 18
2000 Antwerpen
Meer info : www.desingel.be
-----------------------------------
Vrijdag 4 mei 2007 om 20.30 u
CC De Velinx

Dijk 111
3700 Tongeren

Meer info : www.develinx.be
-----------------------------------
Maandag 7 en dinsdag 8 mei 2007 om 20.30 u
NT Gent

Sint Baafsplein 17
9000 Gent

Meer info : www.ntgent.be, www.blindman.be, www.transparant.be en www.toneelgroepamsterdam.nl

(*) Tekst: Eric Sleichim, opgetekend door David Cornille, Muziektheater Transparant - december 2006

Elders op Oorgetuige : Intra-Muros : de genadeloze spiegel van Pasolini, 11/01/2007

17:15 Gepost in Concert | Permalink |  Facebook

Zoektocht naar raakvlakken tussen muziek, architectuur en poëzie

Orpheus Deze en volgende week woensdag staan er in Matrix twee lezingen op het programma waarin wordt gezocht naar raakvlakken tussen muziek, architectuur en poëzie.
Beide sprekers beschikken als doorgedreven specialisten in hun vakgebied toch ook over het  nodige relativeringsvermogen beschikken om hun kennis op een heldere manier te delen met muziekliefhebbers en kunstliefhebbers in het algemeen. Daarenboven illustreren ze hun lezing met tal van kijk- en luistervoorbeelden.

Jelle Dierickx : Het hoofd van Orpheus in de spiegel - Lezing over de raakvlakken tussen muziek en poëzie na 1945

Hoe is de verhouding tussen poëzie en muziek in de (westerse) recente sonore geschiedenis? Hoe zijn woord-toonverhoudingen geëvolueerd? Wat is er op dit vlak precies veranderd in de 20ste eeuw? Zijn poëzie en muziek dichte of verre familie? Is er op het grensgebied tussen die twee elementen communicatie mogelijk en op welke manier dan wel? Zijn technologie en techniek echt de bepalende factoren in dit vraagstuk? Hoe klinkt de menselijke stem dan in deze technosfeer? Kan het zijn dat het hoofd van Orpheus tegelijkertijd zingt en zwijgt?

Jelle Dierickx is doctor in de kunstwetenschappen. Van 2000 tot 2006 was hij werkzaam aan het Instituut voor Psychoacustica en Elektronische Muziek, departement Musicologie van de Gentse Universiteit. Momenteel is hij artistiek coördinator bij het Internationaal Festival van Vlaanderen Gent. Hij is daarnaast de bezieler van het jaarlijks internationaal krikri festival omtrent polypoëzie en nieuwe muziek te Gent (2002-2006). Hij organiseerde tevens diverse andere artistieke manifestaties, colloquia, concerten en workshops en publiceerde meer dan vijftig teksten omtrent muziek, poëzie en multimedia.

"Het hoofd van Orpheus in de spiegel. Een onderzoek naar de convergentiepunten tussen muziek en poëzie na 1945", werd in 2006 ingediend door Jelle Dierickx als proefschrift tot het behalen van de graad van Doctor in de Kunstwetenschappen (Universiteit Gent).

-------------------------------------------------------------

Sven Sterken : Muziek en architectuur na de Tweede Wereldoorlog

Muziek en architectuur onderhouden al sinds Pythagoras een bijzondere relatie. Nochtans zijn er moeilijk twee kunsten denkbaar die verder uit elkaar liggen: muziek is abstract en vluchtig, architectuur is concreet en zwaar. In deze uiteenzetting zullen we een aantal historische voorbeelden van interacties tussen beide kunsten nader bekijken, als opmaat voor een diepere blik in het werk van de ingenieur, architect en componist Iannis Xenakis (1922-2001). De lezing zal worden geïllustreerd met geluidsfragmenten en een grote hoeveelheid beeldmateriaal uit de archieven van Xenakis.

Sven Sterken is ingenieur-architect. Na studies in Gent, Parijs en Pretoria behaalde hij in 2004 een doctoraat in de architectuurgeschiedenis met een proefschrift over de ingenieur, architect en componist Iannis Xenakis. Hij is momenteel als docent en onderzoeker verbonden aan de Hogeschool voor Wetenschap en Kunst (departement architectuur Sint-Lucas) en schrijft over architectuur in diverse binnen- en buitenlandse publicaties.

Tijd en plaats van het gebeuren :

'Het hoofd van Orpheus in de spiegel' : Lezing over de raakvlakken van muziek & poëzie na 1945 door Jelle Dierickx
Woensdag 25 april 2007 om 20.00 u
----------------------
'Muziek en architectuur na de tweede wereldoorlog', Lezing door Sven Sterken
Woensdag 2 mei 2007 om 20.00 u : Concert

In MATRIX
Minderbroedersstraat 48 (vlakbij de Kruidtuin)
3000 Leuven

Meer info: Matrix

12:00 Gepost in Concert | Permalink |  Facebook

Infinitum onderzoekt oneindigheid in de kunst

Infinitum 'Infinitum' is het thema in het vierde BeeldConcert in het Brusselse Conservatorium. Het begrip 'oneindigheid' is voor kunstvormen die zich afspelen in de tijd - in
casu muziek -, bijzonder uitdagend: het inspireert evenzeer als het irriteert. Dit geldt ook voor de statische beeldende kunst: hoe ga je met het fenomeen oneindigheid om in een kunst die zich situeert in onze afgebakende, fysieke wereld ? Evenzeer voor de kunstenaar die werkt met bewegende beelden in een digitale omgeving, is oneindigheid een artistiek vraagstuk. De problematiek van het begrip 'Infinitum' vormt bijgevolg het gemeenschappelijk, artistiek werkveld.
 
In dit multidisciplinaire project is de artistieke bewustwording van de musicus en de plastische kunstenaar minstens even belangrijk dan het artistieke resultaat. Meer nog: gestreefd wordt naar een symbiose tussen denken en doen.
Dit artistiek-pedagogisch onderzoeksproject is mogelijk dankzij de steun van Trobador, en wordt gerealiseerd in samenwerking met de Academie voor Beeldende Kunsten Anderlecht, afdeling kunstfoto en digitale vormgeving, in het kader van de cursus klavierpraktijk en toegepaste harmonie van het Koninklijk Conservatorium Brussel.

'Infinitum' is een realisatie van de musici Maria Alvarez Armesto, Jonas Cambien, Avital de Macar, Philippe Ivanov, Timothée van der Stegen, Jasper Vanpaemel, Bart Verheyen o.l.v. Liesbeth Van Avermaet met beeldmateriaal o.l.v. Gert Aertsen, Mirjam Devriendt, Erik Nerinckx, Charles Verraest.

Tijd en plaats van het gebeuren :

BeeldConcert IV : Infinitum
Dinsdag 24 en donderdag 26 april 2007, telkens om 20.00 u

Koninklijk Conservatorium Brussel - Concertzaal
Kleine Zavel 5
1000 Brussel

Meer info : www.kcb.be

10:01 Gepost in Concert | Permalink |  Facebook

T:me deze week : seventiesfunk, jazz, impro en pianomarathon

Daan Vandewalle De Concertzaal van Vooruit is het Meetingpoint van T:me 2007 en het kloppend hart van het festival. Ook deze week kun je er terecht voor gratis concerten van Daan Vandewalle, Charles Hayward & Shape Moreton, Floriculture en Children of Dark Magus, en uiteraard ook voor de DJ's, de fuiven en nog veel meer. Elke avond staat het Meetinpoint open voor iedereen die T:me van dichtbij wil volgen.

Maurice Maeterlinck (1862 - 1949), jurist van opleiding, maakte wereldfaam met zijn dichtbundels, theaterwerk én natuurkundige publicaties. Als mysticus en fenomenoloog gold Maeterlinck als boegbeeld van het symbolisme. Zo koesterde hij de ambitie om in zijn teksten de grote waarheden te openbaren die schuilgaan in de ons omringende werkelijkheid. Zijn werk werd in 1911 bekroond met de Nobelprijs literatuur. Omwille van het defaitistische karakter eindigden zijn boeken in 1914 op de katholieke index der verboden boeken.
Op 17 mei 1893 zag de jonge Claude Debussy (1862 - 1918) in het Théâtre des Bouffes in Parijs Maeterlincks toneelvoorstelling Pelléas et Mélisande. Gefascineerd door deze symbolistische en psychoanalytische wereld zet Debussy zich aan het componeren.
Woensdag speelt de internationaal gerenommeerde Gentse pianist Daan Vandewalle de integrale pianoversie: een drie uur durende marathon waarbij je (stilletjes) vrij in en uit kunt lopen. Een revanche voor Debussy, want Maeterlinck wou hem na de première met zijn wandelstok te lijf gaan omwille van die 'moderne' muziek.
www.daanvandewalle.com

Shape Moreton is een nieuw project van vijf buitengewone muzikanten uit de Londense underground dat zang en hedendaagse soundscapes combineert met wilde improvisatie. Een explosieve mix van tegenstellingen, ritme en energieën met topdrummer Charles Hayward als drijvende kracht. Hayward zette met This Heat bijna vijftien jaar voor datum de toon voor alles wat enigszins postrock wordt gelabeld. Hij vleit zich echter even goed naast grootheden als Bill Laswell en Fred Frith om als Massacre een streepje Power-impro zonder weerga neer te zetten. Daarnaast heeft hij ook nog een hele reeks solo releases met doorleefde, oerdegelijke songs op zijn actief.
www.charleshayward.org

Vrijdag kun je het Amerikaanse Floriculture aan het werk zien. Floriculture is een subliem kwintet met uitmuntende muzikanten (o.a bassist Trevor Dunn van John Zorn) en één van de grootste moderne jazzverrassingen van 2006. En voor de slotavond van het T:mefestival verzamelt Mauro Pawlowski, onder de noemer 'Children of Dark Magus' enkele van 's lands beste (jazz-)muzikanten. De 'Children' zullen het publiek en zichzelf tijdens een ritueel concert vermaken met de seventiesfunk van Miles Davis...

Tijd en plaats van het gebeuren :

T:mefestival 2007
Daan Vandewalle : woensdag 25 april om 21.00 u - DJ Urgent FM om 00.00 u
Charles Hayward - Shape Moreton : donderdag 26 april om 21.00 u - DJ Silon om 22.00 u
Floriculture : vrijdag 27 april om 21.00 u - DJ Carlo om 22.00 u
Children of Dark Magus
: zaterdag 28 april om 21.00 u - DJ Johny White om 22.00 u
Meetingpoint - Concertzaal Vooruit
Sint-Pietersnieuwstraat 23
9000 Gent

Meer info : www.timefestival.be en www.vooruit.be

Elders op Oorgetuige : Daan Vandewalle doorkruist het Parijs van de jaren '20, 21/03/2007

08:30 Gepost in Concert | Permalink |  Facebook

Concert Ensemble XXI

Ensemble XXI Sedert september 2005 krijgen gevorderde amateurmusici aan het Leuvense conservatorium de kans een cursus 'nieuwe experimentele kamermuziek' te volgen. Onder leiding van pianist Kim Van den Brempt en met steun van MATRIX krijg je deze week het derde concert te horen van Ensemble XXI.

Uitvoerders zijn Sofie Burggraeve, Wouter Delespaul, Frederik Druyts, Annelies Hauspie, Pierre Herman, Bep Keersmaekers, Robrecht Lemmens, Toon Van den Brempt, Ilse Van Roost, Kris Verhelst, Jan Vinckier en Joeri Willems
 
Programma :
  • Henri Pousseur : Labyrinthe I , Labyrinthe II (voor ensemble), Jeu de mains, de poings et de paume, En blanc et noir (petit hommage à György Kurtág) (pianosolo) en Canon à quinte (voor viool en blokfluit)
  • Jan Van Landeghem : Mia prima lezione di concorso (voor cello en piano)
  • Frederik Neirinck (leerling van Jan Van Landeghem): Hexagon (voor 2 eufonia)
  • Koenraad Sterckx (ook leerling van Jan Van Landeghem) : Elegie (voor 2 eufonia, 2 cello's, blokfluit en piano)
  • Collin : Chant au Soleil en Âme blanche (voor sopraan, piano en cello)
  • György Kurtág : Sostenuto, Moderato Tranquillo (quatre mains)
Tijd en plaats van het gebeuren :

Concert Ensemble XXI van het Stedelijk Conservatorium Leuven o.l.v. Kim Van den Brempt
Donderdag 26 april 2007 om 20.00 u
Stedelijk Conservatorium Leuven - Artrium
Dirk Boutslaan 60-62
3000 Leuven

Meer info: Ensemble XXI en Matrix

00:09 Gepost in Concert | Permalink |  Facebook

22/04/2007

Slagwerktrio Triatu in Logos

Triatu Triatu is een jong slagwerktrio met een warm hart voor hedendaagse muziek. De uitvoerders ontmoetten elkaar tijdens hun studies aan het Conservatorium van Brussel en sindsdien zorgden ze voor uitvoeringen van Belgische en internationale werken. Behalve de ijzersterke "litanie 2" van Karel Goeyvaerts staan intrigerende composities van o.a. de Chinees Guo Wenjing en de Griek Panyiotis Kokoras op het programma.

Triatu is een percussie-ensemble dat zowel hedendaagse als etnische muziek speelt. De drie percussionisten Frank Van Eycken, Dimitri Dumon en Björn Denys studeerden percussie aan het Conservatorium van Brussel. Frank Van Eycken volgde ook twee jaar studies Cubaanse en Braziliaanse Muziek aan het Conservatorium van Rotterdam terwijl Dimitri Dumon in het Conservatorium van Straatsburg terechtkwam voor een specialisatiecursus vibrafoon en marimba.
In mei 2001 was Triatu laureaat van de kamermuziekwedstrijd 'Tremplin'. Ze werden eveneens geselecteerd als een van de drie debuut-ensembles voor "Gouden Vleugels 2004". De individuele slagwerkers van Triatu zijn ook vaak te horen als freelance muzikant bij o.a. het Vlaams Radio Orkest, het Spectra Ensemble, Oxalys, Champ d'Action en het Nationaal Orkest van België.

'Met vel, rand en tand' van Frans Geysen (1936) is een minimalistisch en monochroom werk met een homogene bezetting (grote en kleine trom). De titel slaat op de volgorde van de speeltechnieken: eerst op het vel, daarna op de rand van de trommels en tenslotte wordt de stem van de uitvoerders gebruikt.

Drama (1995) voor drie percussionisten (die ook spreken en zingen) is één van de meest uitgevoerde werken van de Chinese componist Guo Wenjing (°1956). Hij schreef verschillende opera's die wereldwijd uitgevoerd werden en lovende kritieken ontvingen. Hij componeerde voor zowel westerse als traditionele Chinese instrumenten.

Karel Goeyvaerts (1923 - 1993) heeft met zijn vijf Litanieën, waarvan het tweede voor slagwerk is geschreven, een muzikale rite gecreëerd. Een rite kenmerkt zich door de herhaling zoals bij een mantra, of een canon. 'Litanie II' is geschreven in de vorm van een rondo, het muzikale materiaal keert steeds terug, maar dan net iets anders. Het belang van een systematisch muzikaal proces is essentieel in de minimalistische werken van Karel Goeyvaerts. De reeks van vijf Litanieën belichamen de stijl die Goeyvaerts zelf omschreef als 'evolutief-repetitief'. Het basisprincipe daarvan was volgens Goeyvaerts: "(...) dat muzikale cellen voortdurend ontwikkeld worden door er nieuwe elementen aan toe te voegen en dan zodra ze voltooid zijn meteen weer verbrokkelen en langzaam verdwijnen, terwijl andere cellen op gelijkaardige wijze verschijnen en ontwikkeld worden."
Concreet betekent dit dat rusten stelselmatig worden vervangen door noten tot het motief in de meest volledige gedaante verschijnt en daarna het omgekeerde proces inzet waarbij meer en meer noten wegvallen en rusten in de plaats komen. Dat het 'evolutieve’ aspect in de voortdurende metamorfose van die muzikale cellen in essentie niets anders is dan 'process music' mag duidelijk zijn, al verloopt het proces bij Goeyvaerts veel sneller dan in de vroege Amerikaanse minimal music. (*)

De Griekse componist Panayiotis Kokoras (1974) over zijn werk 'Paranormal' voor drie snare drums: "De eerste gedachte die in mij opkwam toen ik begon aan dit werk, was om te vermijden een compositie te maken met vooral pointillistische ritmische ideeën. Ik probeerde een klankenpalet te maken dat ik daarna in het stuk kon gebruiken. Omdat ik een snare drum staan had, experimenteerde ik op allerlei plaatsen op en onder de trommel met allerlei soorten slagwerkstokken, borstels en vingers. Ik maakte een klassering van al deze klanken gebaseerd op mijn ervaringen en op cognitieve en morfologische criteria als massa, harmonisch timbre, grains, dynamieken en melodisch profiel. (…)
Als je luistert naar het werk kun je metallieke boventonen, granulaire teksturen, zwiepende bewegingen en zelfs complexere klankaggregaten horen. Af en toe zijn er momenten die aan regen, vuur, lucht of machines doen denken. Dit alles dankzij de versterking die je een klankwereld doet horen die verborgen blijft als je enkel 'bang!' speelt (op een trommel)."

'A=a=a=... ' is gebaseerd op een collage die Thomas Smetryns (1977) maakte van overschotjes vergeelde bigband partituren uit de jaren 40 en 50. Naast een vibrafoon, klokkenspel, gongs, cymbalen en een minimale drumset wordt er ook een door Smetryns gemaakte Bellofoon bespeeld.

Programma :
  • Frans Geysen, Met vel, rand en tand
  • Guo Wenjing, Drama
  • Karel Goeyvaerts, Litanie II
  • Panayiotis Kokoras, Paranormal
  • Thomas Smetryns, a-a-a-a
Tijd en plaats van het gebeuren :

Triatu slagwerktrio
Maandag 23 april 2007 om 20.00 u

Logos Tetraeder
Bomastraat 26
9000 Gent

Meer info : www.logosfoundation.org, www.triatu.be, www.panayiotiskokoras.com en www.thomassmetryns.be

(*) Tekst Maarten Beirens voor deSingel, 9 mei 2005

Frans Geysen, Karel Goeyvaerts en Thomas Smetryns op www.arts.kuleuven.be/matrix

18:00 Gepost in Concert | Permalink |  Facebook

De Nieuwe Reeks : Voix et vues planétaires

Henri Pousseur Na een kleine rustpauze bereidt De Nieuwe Reeks zich voor op de laatste twee concerten van het voorjaarsseizoen. Maandag komt Henri Pousseur, één van de belangrijkste Belgische componisten van de vorige eeuw en nog steeds actief, naar Leuven om er zelf zijn Voix et Vues Planetaires te realiseren. Voix et Vues Planetaires is een multimediale compositie waarin klank (voix) en beeld (vues) in de concertruimte worden geprojecteerd. Aan de basis van de compositie ligt poëzie van Michel Butor. Dit concert is een unieke kans om één van de pioniers van de Nieuwe Muziek zelf aan het werk te zien met een eigen compositie!

Henri Pousseur (1929) is één van de sleutelfiguren in de Belgische en internationale elektronische muziekscène. In 1958 richtte hij de eerste elektronische studio in het land op. In zijn studententijd was Henri Pousseur organist en koorleider en voerde hij middeleeuwse en renaissancemuziek uit. Studie van Anton Weberns muziek wekte zijn belangstelling voor de elektronische muziek (Seismogrammes, 1953), waarin hij zich in de studio voor elektronische muziek in Keulen ging bekwamen. Ook werkte hij in de studio voor elektronische muziek in Milaan. In 1958 richtte hij in Brussel de elektronische studio APELAC op.

Pousseur, die ook doceerde in Darmstadt, bekleedde van 1966 tot 1968 een leerstoel voor moderne muziek aan de universiteit van Buffalo in de Verenigde Staten. In 1970 richtte hij te Luik met Pierre Bartholomée en Philippe Boesmans het Centre de Recherches Musicales de Wallonie op en in 1975 werd hij directeur van het conservatorium van deze stad. Hij componeerde aanvankelijk voor traditionele instrumenten, maar later legde hij zich toe op elektronische en concrete muziek.

Zijn elektronisch ballet Electre (choreografie van Janine Charat) werd in 1960 bekroond met de Italiaprijs. In de opera Votre Faust (1960- 1963; tekst van M. Butor; eerste integrale uitvoering in Milaan in 1969) speelt het aleatorische of toevalselement een grote rol: de tijdsduur wordt mede bepaald door de uitvoerenden en door de reacties van het publiek. Sedert 1975 tracht hij dergelijke nieuwe compositietechnieken te verbinden met traditionele genres als volksmuziek of jazz. Hij vertaalde geschriften van Alban Berg. Na 1976 schreef hij nog een groot aantal instrumentale werken, kamer-, orkest- en koormuziek, evenals een serie belangrijke theoretische geschriften over de hedendaagse muziektechnieken.

Net als in vele andere composities, werkt hij in Voix et vues planétaires rond de poëzie van Michel Butor. Na een carrière als romanschrijver, ging Butor het experimentele pad op en exploreerde hij de kruispunten met andere kunstvormen, zoals schilderkunst en muziek.
In deze voorstelling wordt muziek samengebracht met beeld en poëzie.

Tijd en plaats van het gebeuren :

De Nieuwe Reeks : Henri Pousseur, Voix et vues planétaires
Maandag 23 april 2007 om 20.30 u (Inleidende lezing door Elise Simoens (Matrix) om 19.45 u )
STUK - Soetezaal
Naamsestraat 96
3000 Leuven

Meer info : www.denieuwereeks.be, www.stuk.be, www.henripousseur.net en www.crfmw.be

De volledige programmatekst van Elise Simoens van Matrix kun je hier downloaden (pdf)

10:00 Gepost in Concert | Permalink |  Facebook

20/04/2007

Body & soul van het Gentse Conservatorium

Opendeurdag Conservatorium Gent Ook het Gentse Conservatorium zet zondag de deuren open. Daarmee wil het Departement Muziek en Drama toekomstige studenten en ook het brede publiek bekend maken met alle soorten activiteiten die er worden georganiseerd binnen en buiten de lessen. Zowel in de Campus Hoogpoort als in de Campus Bijloke zijn er de hele dag door open lessen, toonmomenten, optredens en audities. Daarnaast zijn er ook nog twee koorconcerten en een solistenconcert met studenten van het Conservatorium als solist.

De Horatiërs en de Kuriatiërs
Leerstuk voor koor en instrumentaal ensemble van Bertold Brecht en Kurt Schwaen, 1958
Vlaamse creatie in aanwezigheid van de componist (°1909) - met medewerking van studenten koordirectie en drama en instrumentaal ensemble
Koor : De 2de Adem o.l.v. Maarten van Ingelgem
Muzikale leiding : Marc De Smet
Regie : Herwig Deweerdt

De klas koordirectie en de drama-afdeling sloegen dit jaar de handen in elkaar om de scenische opvoering te realiseren van het leerstuk van Bertolt Brecht: De Horatiërs en de Kuriatiërs. Een leerstuk heeft didactische en politieke oogmerken. Het publiek moet niet in de eerste plaats vermaakt of ontroerd worden maar - op een aangename manier - 'onderwezen' worden.
In Brechts tijd met de fascisten aan de macht en de 'overwinning' van het communisme in de Sovjet Unie, was het leerstuk een poging om de maatschappelijke problemen ter discussie te stellen. Beroemde componisten als Kurt Weill, Hanns Eisler en Paul Dessau schreven muziek voor Brechts leerstukken.
De componist die De Horatiërs en de Kuriatiërs op muziek zette, leeft nog. De 97jarige (!) Kurt Schwaen is de laatste levende medewerker van Brecht en zal d Vlaamse creatie van zijn leerstuk bijwonen! Het Gentse conservatorium schrijft hiermee geschiedenis. Els Snick, docente aan de hogeschool voor vertaalkunde nam de vertaling voor haar rekening.

With body and soul
Negro spiritual and gospel
Koorklas en combo van het conservatorium o.l.v. Marc De Smet

De primaire expressie van de zwarte, religieuze muziek, de rauwe geladen vorm van de spontane meestemmigheid van spiritual en gospel heeft een troebel en verwerpelijk verleden. Blanke, heerszuchtige kolonisten kochten en verkochten op slavenmarkten Afrikaanse zwarten. Geestelijk werden zij door blanken protestanten en katholieken 'gekerstend'. De negro spiritual is niets anders dan de verbastering' van de stijve, blanke hymnen tot swingende, hunkerende, opzwepende massazang. Letterlijk met body en soul gebracht.

Solistenconcert met studenten van het Conservatorium als solist
Symfonieorkest van het Conservatorium Gent o.l.v. Dirk Brossé & Wim Belaen
Solisten : Anna Tkatchouk, altviool - Aygul Pribylovskaya, cello - Juan Gabriel Rojas, viool - Lies Six, klarinet - Hanne Roos, Jolien De Gendt, sopraan - Trien Cornelis, mezzo-sopraan - Helena De Beul, alt - Tim Boonen, althobo

Op het programma staat werk van P. Hindemith, P. Tchaikovsky, C. Saint-Saëns, J.M. Molter, G. Puccini, G. Mahler , W.A. Mozart, G. Donizetti, en uiteraad ook van studenten compositie : Simon De Poorter, Evert Bogaert, Michiel De Malsche, Daan Janssens, Hannes De Maeyer

Programma Campus Hoogpoort :
  • Klassiek : open lessen, toonmomenten, vakgerichte info, inschrijvingen, individueel advies, optredens en audities (koor, blokfluit, piano, accordeon, cello, viool, kamermuziek, zang, klarinet, gitaar, saxofoon, fluit ...)
  • Instrumentenbouw : tentoonstelling en informatie
  • Concerten met koor (11.00 u & 15.00u)
  • Avondconcert met orkest (20.00u)
Programma Campus Bijloke :
  • Jazz/Pop : modellessen, combo, Big Band, Close Harmony - informatie, vragenhalfuurtje, info en advies
  • Muziekproductie (producer) : modellessen, opnametechniekdemonstratie, bandpracticum, vragenhalfuurtje, info en advies
  • Drama : café chantant, toneelvoorstelling, zang- en dansimprovisatie, info en advies
Voor de verplaatsingen tussen de beide campussen is er een shuttle-bus voorzien

Tijd en plaats van het gebeuren :

Opendeurdag Koninklijk Conservatorium Gent
Zondag 22 april 2007 van 10.00 u tot 17.00 u

De Horatiërs en de Kuriatiërs : 11.00 u
With body and soul : 15.00 u
Solistenconcert : 20.00 u

Koninklijk Conservatorium Gent
Campus Hoogpoort
Hoogpoort 64
9000 Gent

Campus Bijloke
J. Kluyskensstraat 2
9000 Gent

Meer info : cons.hogent.be

17:30 Gepost in Concert | Permalink |  Facebook

Brusselse Conservatorium zet deuren open

Koninklijk Conservatorium Brussel Zondag zet het Brusselse Conservatorium de deuren open voor informatiestands, publieke lessen, concerten, ontmoeting met docenten enz. In de concertzaal kun je om 14.00 u de hoornklas van docent Luc Bergé aan het werk zien. Daarna volgt een toespraak door departementshoofd Rafaël D'Haene, en muzikaal intermezzo. Vanaf 15.00 u kun je in de cafetaria terecht voor een babbel met de medewerkers en een drankje en een hapje. In het hoofdgebouw zijn er open lessen, audities en voorstellingen van studenten en in de bibliotheek is er een kleine tentoonstelling over 175 jaar Koninklijk Conservatorium. De jazzafdeling, musical en de cursus slagwerk stellen zich - uiteraard met enkele optredens - voor in het bijgebouw aan de Kleine Zavel.

Vergeet trouwens ook niet de petitie te ondertekenen : als concertbezoeker, student, medewerker, sympathisant,... van het Brusselse Conservatorium is het je ongetwijfeld al opgevallen dat het Conservatorium in het algemeen en de concertzaal in het bijzonder in erbarmelijke staat verkeert. Om de bevoegde minister, Dhr. Didier Reynders, te overtuigen van de noodzaak tot restauratie van deze cultuurtempel, werd er onlangs een online petitie opgesteld. Je kan ze vinden op www.petitiononline.com

Tijd en plaats van het gebeuren :

Opendeurdag Koninklijk Conservatorium Brussel
Zondag 22 april 2007 vanaf 14.00 u

Koninklijk Conservatorium Brussel
Regentschapsstraat 30 - Kleine Zavel 5
1000 Brussel

Meer info : www.kcb.be

12:00 Gepost in Concert | Permalink |  Facebook