09/05/2007

NewNoise Breedband Improvisatie Festival

NewNoise Festival Het Antwerpse Free Music Festival, een jaarlijks in augustus georganiseerd treffen van muzikanten en fans van de vrije geïmproviseerde muziek, heeft er in Leuven een jongere broertje bij gekregen. Vrijdag en zaterdag vindt er in het Kunstencentrum STUK voor de eerste keer het Newnoise Festival plaats. De vrije improvisatie is immers druk bezig aan een heropleving. Tot voor kort werd deze manier van musiceren voornamelijk gelinkt aan de jazz; vandaag wekt ze ook de interesse van vooruitstrevende muzikanten uit andere genres, zoals etnische muziek, rockmuziek en hedendaags klassieke muziek.Bij de samenstelling van het festival werd dan ook bewust gekozen voor een brede benadering. Acht uitvoerders met een totaal verschillende muzikale achtergrond geven solo en in groep het beste van zichzelf.

Xu Feng Xia Vrijdagavond opent het festival met een soloset van Sophie Agnel, een klassiek geschoolde pianiste uit Parijs die zich gaandeweg op jazz en improvisatie heeft toegelegd. Als muziekpedagoge begeleidde ze in Frankrijk en Zwitserland verschillende masterclasses rond groepsimprovisatie voor kinderen en volwassenen. Na Agnel speelt de Chinese Xu Feng Xia te horen op een een 21-snarige guzheng. Dit Chinese instrument is in onze contreien minder bekend, maar omwille van zijn eenvoudige afstelling is het heel makkelijk inpasbaar binnen de complexe westerse hedendaagse muziek. De laatste soloset van vrijdag is gereserveerd voor de Franse saxofonist Michel Doneda. In tegenstelling tot Agnel en Xu Feng Xia is Doneda een autodidact. Kenmerkend voor zijn spel is de zoektocht naar zeer hoge registers, waarbij de (pijn)grens tussen het hoorbare en het onhoorbare wordt afgetast. In het verleden speelde Doneda o.m. samen met Fred Van Hove, Elvin Jones, Elliott Sharp en John Zorn.
De concerten op vrijdag worden afgesloten met het Versterkt Kwartet waarbij bassist Peter Jacquemyn en percussionist Tatsuya Nakatani, die beiden ook op zaterdag te horen zijn, worden bijgestaan door Mauro Pawlowski en Bart Maris. Mauro Pawlowski, voormalig frontman van de Evil Superstars en groepslid van dEUS, is een beroemdheid in de Vlaamse alternatieve rockscene. Zijn zijprojecten nemen de laatste jaren steeds experimentelere gedaanten aan. In 2005 ontstond de groep The Love Substitutes, met Craig Ward en Rudy Trouvé. Nog overtuigender is de recente formatie Othin Spake met Jozef Dumoulin (Maäk Spirit) en Teun Verbruggen (Jef Neve). Trompettist Bart Maris is werkelijk van alle markten thuis. Briskey, Think of One, X-Legged Sally, Flat Earth Society, Jaune Toujours,…
Er valt geen genre te bedenken dat ontbreekt in Maris' repertoire.

Tatsuya Nakatani Zaterdagavond wordt de aftrap gegeven door de Belgische beeldende kunstenaar en contrabassist Peter Jacquemyn. Jacquemyn is, net als Michel Doneda een muzikaal autodidact. Zijn stijl is zeer energiek en spectaculair. Zo ontwikkelde hij een eigen speelwijze waarbij blikjes, nagels en meerdere strijkstokken tegelijkertijd gebruikt kunnen worden. Hij werkt geregeld samen met het kruim van de Europese improvisatiescene. De Japanse slagwerker Tatsuya Nakatani beperkt zich evenmin tot het conventionele instrumentenarsenaal waarover een slagwerker gewoonlijk beschikt. Nakatani bedient zich ook van metalen en houten bollen en staven, van zingende kommen en van verschillende soorten gongs. Op die manier verbindt hij de subtiele Japanse sonoriteit aan de meer ritmisch georiënteerde westerse stijl. De Duitse violiste Gunda Gottschalk is net als Sophie Agnel klassiek geschoolde muzikante. Vanaf het begin van de jaren '90 ontwikkelde ze haar radicale speelstijl bij het ensemble Partita Radicale. Gottschalk trad al op in de Verenigde Staten, en in Spanje, Zwitserland, België, Frankrijk en China.
Als afsluiter van NewNoise worden de zes muzikanten die tot dan toe hoofdzakelijk individueel aan bod gekomen zijn in een pool geplaatst waarbij ze elkaar, voor het eerst of voor de zoveelste keer, muzikaal treffen.

In de rand van het concertprogramma biedt NewNoise ook een zaterdagnamiddagprogramma aan. Om 15.00 u start een debat omtrent vrijheid in de improvisatie waarbij de filosofie van de muzikale programmatie terug te vinden is in de samenstelling van het panel. Gitarist Peter Hertmans komt uit de hoek van de jazz, Lieven Van Ael is musicoloog en leraar en Stefan Prins is waarschijnlijk het meest beschreven blad van het festival: burgerlijk ingenieur, pianist, componist en improvisator.

Anderhalf uur later stelt Paul Craenen zijn KEM (Klas Experimentele Muziek) van de muziekacademie van Oud-Heverlee voor. De cursisten presenteren het resultaat van een jaar lang experimenteren, componeren en improviseren met klank en beeld. Centraal staat de vertolking van enkele grafische pagina's uit het monumentale 'Treatise' van Cornelius Cardew. Het intens lijfelijke 'RES' van Vinko Globokar diende als inspiratie voor een gloednieuwe bugelperformance. Een melodie van Henri Pousseur, op tekst van Baudelaire vormt het vertrekpunt voor een compositie waarin sampling, triggering, piano improvisaties en home made videobeelden elkaar voortdurend de pas afsnijden. De prachtige kortfilm 'Castro Street' van Bruce Baillie zal live voorzien worden van klank, waarin ook de originele soundtrack een rol blijft spelen. En onder leiding van Peter Jacquemyn storten ze zich tot slot in een sessie vrije improvisatie.

Programma :

Vrijdag 11 mei
  • 20.00 u : Sophie Agnel (solo)
  • 20.30 u : Xu Feng Xia (solo)
  • 21.00 u : Michel Doneda (solo)
  • 22.00 u : Versterkt kwartet : feat. Mauro Pawlowski, Bart Maris, Peter Jacquemyn en Tatsuya Nakatani
Zaterdag 12 mei
  • 15.30 u : Debat met Peter Hertmans, Stefan Prins en Lieven Van Ael
  • 17.00 u : Voorstelling KEM (klas experimentele muziek)
  • 20.00 u : Peter Jacquemyn (solo)
  • 20.30 u : Tatsuya Nakatani (solo)
  • 21.00 u : Gunda Gottschalk (solo)
  • 22.00 u : Groepsimpro feat. Peter Jacquemyn, Sophie Agnel, Tatsuya Nakatani, Gunda Gottschalk, Xu Feng Xia en Michel Doneda
Tijd en plaats van het gebeuren :

NewNoise Breedband Improvisatie Festival
Vrijdag 11 en zaterdag 12 mei 2007
STUK
Naamsestraat 96
3000 Leuven

Meer info : www.newnoise.be en www.stuk.be

Een meer uitgebreide aankondiging met heel wat audiotracks vind je op Kwadratuur.be.

Elders op Oorgetuige :
Improvisaties van Peter Jacquemyn, Jan Pillaert en Geraldo Si, 14/08/2006
K(las)E(xperimentele)M(uziek) van Paul Craenen trekt alle registers open, 22/06/2006
Gebroeders Maris kruiden Mano Mundo, 13/05/2006

14:30 Gepost in Concert | Permalink |  Facebook

Un visage de la musique électroacoustique

Philippe Boesmans Voor een flinke portie elektroakoestische muziek kun je vrijdagavond terecht in het Brusselse Petit Théatre Mercelis. "Un visage de la musique électroacoustique"
is een coproductie van Musiques & Recherches en het Centre de Recherches et de Formation Musicales de Wallonie (CRFMW ), waarbij werken voor fluit/marimba en elektronica centraal staan. Fluitist Pascale Simon brengt werk van Bert Van Herck en Jean-Marie Rens, marimba-speelster Jessica Ryckewaert speelt Pierre Bartholomée en Philippe Boesmans.

De Belgisch componist Pierre Bartholomée (°1937) werkte sinds zijn studies samen met Henri Pousseur, André Souris en Pierre Boulez. Hij was mede-oprichter van het ensemble Musiques Nouvelles en het CRFMW. Aan het begin van zijn lange en veelzijdige carrière werkte hij onder meer als klankingenieur en producer bij de RTBF. In 1972 ging hij muziekanalyse doceren aan het conservatorium van Brussel. Van 1977 tot 1999 was hij artistiek directeur en dirigent van het Orchestre Philharmonique de Liège. Pierre Bartholomée was van 1999 tot 2003 composer in residence aan de universiteit van Leuven waar hij ook les gegeven heeft. Pierre Bartholomée wordt vaak gevraagd als jurylid bij grote internationale wedstrijden voor compositie en vertolking.
Speciaal voor de 35 ste verjaardag van het CRFMW componeerde Bartholomée het werk Passacaglia voor marimba en elektronica.

Ondanks het feit dat Philippe Boesmans (°1936) een eerste prijs piano behaalde aan het Koninklijk Muziekconservatorium van Luik, besliste hij kort nadien een mogelijke solocarrière op te geven en zich geheel aan het componeren van muziek te wijden. Aanvankelijk was hij sterk door het serialisme beïnvloed, maar al snel werd hij zich bewust van zijn drang de grenzen en beperkingen van die componeerstijl te willen overschrijden. In zijn erg persoonlijke muziektaal, staat de communicatie met de luisteraar centraal. Vanaf 1971 was Boesmans producer bij de RTBF, vanaf 1985 werd huiscomponist bij de Muntschouwbrug, waar Gerard Mortier hem verschillende werken in opdracht gaf. In december 2000 kreeg Boesmans de Prijs Arthur Honegger 2000.
In het kader van het festival Ars Musica 2005 bracht de Koninklijke Muntschouwburg zijn laatste opera, Julie, gecomponeerd naar Fröken Julie van August Strindberg. In opdracht van Ars Musica en het Duitse ensemble musikFabrik NRW schreef Boesmans een pianosextet dat in maart zijn wereldpremière kende in Keulen en tijdens het festival Ars Musica 2006.

Programma :

Pascale Simon, fluiten :
  • Jean-Marie Rens, "Traces" voor fluit en elektronica (opdracht van het CRFMW - creatie)
  • Bert Van Herck, "Cantilena" voor dwarsfluit en elektronica
Jessica Ryckewaert, marimba :
  • Pierre Bartholomée, "Passacaille" voor marimba en live electronics (opdracht van het CRFMW)
  • Philippe Boesmans, "Day Dreams" voor basmarimba basse en synthesizers
Tijd en plaats van het gebeuren :

Musiques & Recherches / CRFMW : Un visage interactif de la musique électroacoustique
Vrijdag 11 mei 2007 om 20.00 u

Petit Théatre Mercelis
Rue Mercelis 13
1050 Brussel (Ixelles)

Meer info: www.musiques-recherches.be en www.crfmw.be

Extra :
Philippe Boesmans op www.arsmusica.be
Jean-Marie Rens op www.compositeurs.be
Dossier sur Philippe Boesmans, compositeur. Interviews, articles et liens sur le compositeur belge, Joëlle Kuczynski op polyphonies.celeonet.fr, 8 mei 2006

Elders op Oorgetuige:
Creatieconcert Musiques & Recherches, 25/04/2007
Electro-belge : overzicht van de electroakoestische muziek in België, 22/03/2007
Elektronik! : elektronische muziek in de schijnwerpers, 20/03/2007
Ensemble Musiques Nouvelles : Bartholomée, Gobert, Eggert, Viñao, 12/03/2007

08:00 Gepost in Concert | Permalink |  Facebook

08/05/2007

Ruhe : schoonheid is niet pluis

Josse de Pauw, Ruhe Het KunstenFESTIVALdesArts, het jaarlijkse internationaal podiumkunstenfestival in Brussel, loopt dit jaar van 4 tot 26 mei. De programmatie verzamelt alle kunstvormen van vandaag: muziektheater, theater, dans, film, multimedia en beeldende kunsten. Het is tegelijk ook een creatiefestival: meer dan de helft van de projecten zijn wereldcreaties. Bovendien verenigt het festival de verschillende taalgemeenschappen die Brussel rijk is. Een boeiende confrontatie dus van genres, visies, talen en culturen: het KunstenFESTIVALdesArts is voor alles een grensoverschrijdend festival.

Woensdag gaat tijdens het KunstenFESTIVALdesArts 'Ruhe' van Muziektheater Transparant in première. 'Ruhe' is een liedrecital dat brutaal onderbroken wordt door mensen die willen vertellen over hun vrijwillige dienstname bij de SS in 1940. Het verlangen naar harmonie was voor hen in die tijd, net als voor de zangers nu, het uitgangspunt en net als bij een koor met enige ambitie moest ook bij hen al wie vals zong eruit. Zij vragen om begrip daarvoor. Voor deze nieuwe productie gaat Josse De Pauw aan de slag met liederen van Franz Schubert en Annelies Van Parys, met door hemzelf en Tom Jansen tot monologen bewerkte teksten uit 'De SS'ers' van Armando en Hans Sleutelaar, en met een beeld van David Claerbout. De Pauw nodigde 12 zangers van het Collegium Vocale Gent uit, naast acteurs Tom Jansen, Dirk Roofthooft en Carly Wijs, in een setting van Herman Sorgeloos. De zangers brengen liederen zonder verdere muzikale begeleiding, en worden daarin onderbroken door twee getuigenissen.

De Nederlandse kunstenaars Armando en Hans Sleutelaar voerden in de loop van de jaren zestig een aantal gesprekken met mensen die tijdens de Tweede Wereldoorlog deel uitmaakten van de SS. Zij tikten de bandjes uit, lieten de vragen weg en het resultaat is een aantal monologen van mensen die proberen te verduidelijken wat en hoe ze toen dachten en voelden en waarom hun leven die wending heeft genomen. Geen spijtoptanten, maar mensen die zich op geen enkele manier kunnen ontdoen van hun verleden. Bij verschijning in 1967 veroorzaakte 'De SS-ers' een storm van verontwaardiging. Velen vonden het boek verschrikkelijk of zelfs fascistisch: 'een gevaar voor de volksgezondheid' en 'een aanzet tot antisemitisch geweld.' Anderen vonden het juist zeer indrukwekkend: 'een ontluisterend portret van onmensen'; en een 'noodzakelijk onderzoek van de motieven die destijds landgenoten hadden om zich bij de bruine hordes aan te sluiten'. De samenstellers, Armando en Hans Sleutelaar, schreven in hun voorwoord: "Er is in elk geval één overeenkomst tussen de vrijwilligers die vochten aan de goede kant en die aan de foute kant: zij hoopten dat hun land beter uit de oorlog zou komen dan toen het door die oorlog werd overrompeld. Hoe het de mensen van het verzet in en na de oorlog is vergaan, is algemeen bekend. Over de levens van de onmensen die hun bitterste vijanden waren, weet men niets... geen geschiedschrijver heeft het na de oorlog nodig geoordeeld een SS'er op te roepen als historische getuige."

'Ruhe' is de eerste productie die Josse De Pauw maakt met Muziektheater Transparant. Voor Brugge 2002 maakten De Pauw en Tom Jansen de voorstelling SS, met nagenoeg hetzelfde tekstmateriaal. De blijvende fascinatie voor dat materiaal is de drijfveer om met 'Ruhe' op zoek te gaan naar een heel andere, intiemere vorm. Voor 'Ruhe' zocht Herman Sorgeloos een tweehonderdtal stoelen bij elkaar, waarop het publiek plaatsneemt tussen zangers en acteurs. Een dergelijke setting sluit aan bij het zoeken naar harmonie en samenhorigheid: zangers, acteurs en publiek vormen een gemeenschap, waaruit individuen opstaan om hun stem te laten horen. Van beeldend kunstenaar David Claerbout wordt het werk 'Ruurlo, Bocurloscheweg, 1910' geprojecteerd. Deze videomontage uit 1997 toont een typisch Nederlands landschap als een 'gestolde ansichtkaart', die bij nader inzicht tot leven schijnt te komen. Het werk roept herinneringen op aan de landschapsschilderkunst van een aantal Hollandse meesters, en past mooi bij het oeuvre van Armando en diens fascinatie voor de onverschilligheid en de betrokkenheid van de natuur. Twaalf zangers van Collegium Vocale Gent zingen liederen van Franz Schubert en een nieuwe compositie van Annelies Van Parys. De ongenaakbare schoonheid van deze liederen steekt fel af tegen de ruwe taal en inhoud van de getuigenissen. Niet de verontwaardiging, niet het verkondigen van een politiek standpunt, maar de intrigerende verwarring die het materiaal verzoorzaakt, is de drijfveer om deze productie te maken. Mooi én pijnlijk. Want het is zoals Armando zegt: 'Schoonheid is niet pluis'.

Tijd en plaats van het gebeuren :

Muziektheater Transparant: Ruhe
Woensdag 9, donderdag 10, vrijdag 11 en zaterdag 12 mei 2007 om 20.30 u
Vrijdag 11 mei om 22.30 u

Tour & Taxis
Havenlaan 86c
1000 Brussel

Meer info : www.kfda.be, www.transparant.be, www.collegiumvocale.com en www.tourtaxis.com

Annelies Van Parys : www.anneliesvanparys.be , anneliesvanparys.spaces.live.com en Matrix

Elders op Oorgetuige:
Spectralisme : drempels overschrijden, grenzen vervagen, ..., 23/04/2007
Harpiste Isabelle Moretti creëert werk van Annelies Van Parys, 7/03/2007
Spectra Ensemble plaatst jonge Vlaamse componisten in de kijker, 27/02/2007
Annelies Van Parys : Klokkengelui in symfonievorm, 25/10/2006

Pasolini en de 120 dagen van Sodom, 23/04/2007
De gelukkige prins, 10/11/2006

13:06 Gepost in Concert | Permalink |  Facebook

Legendarische Sloveense componist Vinko Globokar centraal in slotconcert Laboratorium Champ d'Action

Vinko Globokar met alpenhoorn Donderdag wordt de eerste editie van het participatieproject 'Laboratorium' afgerond met een groot slotconcert in deSingel. Laboratorium is een gezamenlijk workshopproject van deSingel, het Conservatorium Antwerpen en Champ d'Action met de bedoeling de studenten van de masteropleiding een schooljaar lang onder te dompelen in de hedendaagse muziek, waarbij sterk wordt gefocust op het gebruik van elektronica in nieuwe muziek. In workshops, lezingen, toonmomenten, … kunnen studenten een academiejaar lang de hedendaagse uitvoeringspraktijk van zeer nabij volgen. Tijdens het slotconcert zullen de studenten tonen wat zij in dit eerste Laboratoriumproject hebben opgestoken.

De legendarische Sloveense componist Vinko Globokar (°1934) is de centrale figuur in dit project. Hoofdmoot van dit concert vormt het machtige ensemblestuk Eisenberg. Dat leent zich uitstekend tot een uitvoering door de musici van Champ d'Action, aangevuld met een of meer studenten per instrumentengroep. Ervaren Champ-musici als cellist Arne Deforce, klarinettist Vlad Weverbergh, percussionist Fedor Teunisse en pianist Yutaka Oya voeren deze groepen aan. Afhankelijk van de resultaten van het Labo/Praxis-project krijgen één of meer studenten de kans om een extra werk van Globokar uit te voeren.
Vinko Globokar heeft een speciale voorliefde voor werken waarin de stem, blaasinstrumenten en tekst voorkomen (vaak samen verwerkt in één solo-stuk). Hij is er van overtuigd dat muziek een kritische functie heeft in onze maatschappij. In werken als "Les Emigrés" of "L'Armonia Drammatica " behandelt hij verschillende sociale problemen. Om te componeren put hij zijn inspiratie vaak uit buitenmuzikale onderwerpen. Vinko Globokar werd in 1934 geboren toen zijn Sloveense ouders als immigranten in Frankrijk verbleven. Van zijn dertiende tot zijn twintigste woonde hij in Slovenië waar hij zijn eerste muziekstudies genoot. Later studeerde hij bij o.a. René Leibowitz (Parijs) en Luciano Berio. Als trombonist zorgde hij voor een nieuw en hedendaags oeuvre voor dit instrument. Componisten als Luciano Berio, Mauricio Kagel, Karlheinz Stockhausen, Louis Andriessen en Toru Takemitsu schreven werken voor hem. Als dirigent werkte hij samen met orkesten van de Westdeutscher Rundfunk, Radio France, Radio Helsinki en Radio Ljubljana.

Voor dit concert bestelde Champ d'Action ook een opdrachtwerk bij de Britse componist Richard Barrett (°1959). Deze componist maakt vooral naam met elektro-akoestische composities. Voor Champ d’Action, dat in zijn programma’s focust op het gebruik van elektronica, is hij een gedroomde componist. 
Richard Barrett ziet componeren als een holistisch gebeuren, met een aantal onmisbare accenten zoals communicatie en samenwerking met de uitvoerders, het onderzoek van de verhouding tussen uitgecomponeerde en geïmproviseerde muziek, of het aanwenden van live electronics. Barrett wordt - net zals zijn landgenoot Brian Ferneyhough - vaak geassocieerd met de zogenaamde New Complexity omdat zijn werken heel hoge technische vereisten aan de uitvoerders stellen.

Programma :
  • Vinko Globokar, Discours V (4 saxofoons)
  • Richard Barrett, Codex VII (Gemengd ensemble)
  • Vinko Globokar, Voix instrumentalisée (basklarinet)
  • Vinko Globokar, Cri des Alpes (met Vinko Globokar zelf op alpenhoorn)
  • Vinko Globokar, Eisenberg (Gemengd ensemble )
Tijd en plaats van het gebeuren :

Champ d'Action en Studenten Conservatorium Antwerpen/Gent olv. Vinko Globokar : Laboratorium slotconcert
Donderdag 10 mei 2007 om 20.00 u (Inleiding door Mark Delaere om 19.15 u)
deSingel - Blauwe Zaal
Desguinlei 25
2018 Antwerpen

Meer info : www.desingel.be en www.champdaction.be

Extra :
Vinko Globokar op www.champdaction.be
Vinko Globokar: Eisenberg, Maarten Beirens op www.champdaction.be
'Ontmoeting met Richard Barrett' , Uittreksels uit een onderhoud met Koen Kessels en Arne Deforce, 17/12/'97
Richard Barrett, Essay / Blattwerk, (vertaling: Yves Knockaert) voor "Contra." Stemmen over muziek jaargang 2/5 September Oktober 2002
Essay : Carl Rosman over Richard Barrett op www.ump.co.uk, 2000

Elders op Oorgetuige :
dedonderdagen#13 : een avontuurlijke mix van kunst en muziek, 24/04/2007
Gtrs : vijf jonge gitaristen geven staalkaart van hedendaags gitaarrepertoire, 2/04/2007
dedonderdagen#12 : avontuur in woord, beeld en klank, 31/01/2007

08:30 Gepost in Concert | Permalink |  Facebook

07/05/2007

Vocal Journey 5: Henry Purcell versus Benjamin Britten

Benjamin Britten op het strand van Aldeburgh, 1959. Foto: Hans Wild In het laatste uit een reeks van 5 prestigieuze concerten - waarvan er één werd afgelast wegens stemproblemen - vertolken twee sopranen, Ann De Prest en Chia-Fen Wu, liederen van Henry Purcell en Benjamin Britten. Hein Boterberg neemt plaats aan de piano, Dimos de Beun zorgt voor de klavecimbelbegeleiding.

Benjamin Britten (1913-1976) was een leerling van Frank Bridge en van John Ireland. In de jaren ’30 ontmoette hij de tenor Peter Pears, voor wie hij veel composities schreef en recitals speelde. Britten was een zeer begaafd pianist en dirigent. Tussen 1939 en 1942 woonden hij en Pears in de V. S., net zoals de schrijver Auden, met wie Britten dikwijls samenwerkte. Terug in het Verenigd Koninkrijk werd Britten de oprichter van het Aldeburgh Festival (1948). In 1965 kreeg hij de 'Order of Merit'.
Benjamin Britten is een componist die zichzelf als het ware naast de geschiedenis geplaatst heeft, door uitsluitend met traditionele middelen amusante, ontroerende, indringende en affectvolle muziek te schrijven.
Juist daarop steunt waarschijnlijk zijn enorm succes als componist, omdat hij voorbijging aan de verworvenheden van de avant-garde - die hij wel kent- , opzettelijk alle diepte vermeed en alle muzikale middelen die hem in de schoot geworpen worden roekeloos aanwendde. Britten was zeer productief en toonde een perfecte beheersing van het compositiemetier. Hij volgde niet de avant-garde, maar met een grondige kennis van vele muziekstijlen, in het bijzonder oude muziek, bereikt hij met traditionele middelen een hoogst persoonlijke en direct herkenbare stijl.
Naast zijn compositorische activiteiten is Britten vooral bekend om zijn uitgaven van historische muziek (o.a. van Henry Purcell), als dirigent van eigen en andermans muziek, en ten slotte als pianist-begeleider, o.a. van de tenor Peter Pears met wie hij een vast duo vormt.

Programma :
  • Henry Purcell, Hark! The ech'ing air (Elkanah Settle)
  • Benjamin Britten, The ash grove (volkslied uit Wales)
  • Henry Purcell, Turn then thine eyes (Elkanah Settle)
  • Henry Purcell, Fairest Isle (John Dryden)
  • Benjamin Britten / Purcell, Music for a while (John Dryden, Nathaniel Lee)
  • Benjamin Britten, The last rose of summer (Thomas Moore)
  • Henry Purcell, What can we poor females do? (anoniem)
  • Henry Purcell, From rosy bow'rs (Thomas d'Urfey)
  • Benjamin Britten / Purcell, Bess of Bedlam (anoniem)
  • Benjamin Britten / Purcell, Lost is my quiet (anoniem)
  • Benjamin Britten, On this Island (Wystan Hugh Auden)
  • Benjamin Britten, 7 Folksong arrangements
Tijd en plaats van het gebeuren :

Vocal Journey 5: Henry Purcell en Benjamin Britten
Donderdag 10 mei 2007 om 20.00 u

Cultuurkapel Sint-Vincentius
St.-Antoniuskaai 10
9000 Gent

Meer info : www.rodepomp.be

Extra :
Benjamin Britten op www.musicweb.uk.net
Henry Purcell (1659 - 1695): De Orfeus Brittanicus, Jan de Kruijff op componistenportrettenaanvullingen.blogspot.com, 16 april 2006

Elders op Oorgetuige :
Britse allure : Britten, Elgar en Mendelssohn, 4/02/2007
O Nata Lux : de geboorte van het licht, 16/12/2006

13:05 Gepost in Concert | Permalink |  Facebook

A Fric Sound : avontuurlijke confrontatie tussen Afrikaanse en Westerse muziekcultuur

Olmo Cornelis Dinsdag stelt Olmo Cornelis zijn eindproject compositie, "A Fric Sound", voor in het Conservatorium van Gent. We krijgen het resultaat te horen van een beschouwend en praktisch onderzoek naar hoe Afrikaanse muziek als sample geïntegreerd kan worden in de huidige Westerse Klassieke muziek, met inbegrip van het eigen karakter en het conceptuele frame van beide muziekculturen.

"A Fric Sound" beoogt een reële confrontatie tussen Afrikaanse en Westerse muziekcultuur. Terwijl doorheen de geschiedenis menig kunstenaar zich aangetrokken voelde tot het integreren van niet-Westerse elementen in hun werk, worden de laatste decennia steeds vaker stijlen en culturen vermengd. Een interculturele trend, waarbij zelden stilgestaan wordt bij de authenticiteit en eigenheid van de betreffende culturen/stijlen. De verhoogde toegankelijkheid tot muzikaal materiaal door digitalisering en het Internet, werkt deze trend sterk in de hand. "A fric Sound" wil echter de luisteraar confronteren met de eigenheid en specificiteit van culturen. De vraagstelling "wat kan" en "wat mag" is een doorn in het oog van de vrijheid van de zich uitdrukkende kunstenaar, en klinkt zelfs enigszins paradoxaal in het huidige Westerse cultuurleven waar "alles mag", en waarbij aan de sublimiteit van de kunstenaar en diens concept niet getornd wordt. 

Voor het concert "A Fric Sound" wordt authentiek muzikaal materiaal gesampled en via digitale technieken bewerkt. Alle samples en geluidsfragmenten zijn afkomstig uit het unieke klankarchief van het Afrikamuseum in Tervuren (KMMA). Het digitaliseringsproject DEKKMMA, een samenwerking tussen KMMA en Universiteit Gent (IPEM en TELIN), beoogt een goede conservatie van het archief, maar tevens een verhoogde toegankelijkheid naar de buitenwereld toe via het Internet (http://music.africamuseum.be). Een gestaag proces waarbij de audio maar ook metadata en contextuele informatie ter beschikking worden gesteld.

Zijn studies compositie en zijn werkzaamheden als musicoloog aan het IPEM en het DEKKMMA-project confronteerden Olmo Cornelis met de problematiek van authenticiteit en bezorgden hem tegelijk de idee voor dit eindproject: het werd een beschouwend en praktisch onderzoek naar hoe Afrikaanse muziek als sample geïntegreerd kan worden in de huidige Westerse Klassieke muziek, met inbegrip van het eigen karakter en het conceptuele frame van beide muziekculturen.

Het concert programmeert meerdere composities waarbij steeds gefocust wordt op verschillende aspecten van deze problematiek, en er tracht artistiek antwoord op te bieden:
  • Drie elektronische werken die, in uiteenlopende gradaties, bewerkt werden via de huidige digitale geluidsbewerkingstechnieken.
  • Eénzelfde lied dat in 2 versies gebracht wordt: eens in Westerse, welgetemperde, stemming en dan eens volgens een Afrikaanse toonschaal, afgeleid uit de bestaande liederen in het KMMA-archief.
  • Een dialoog tussen tape en Westerse improvisatie, waarbij de tape begint met onbewerkte samples, maar eindigt in een kluwen van geluidsbewerking en de samples tot onherkenbaar vervormt. Impro: Peter Vandenberghe keyboard, Roeland Vanhoorne sax, Olmo Cornelis contrabas.
  • Een geënsceneerde tekst die inzoomt op de uiteenlopende inhoudelijke betekenis van het begrip authenticiteit voor de (individuele) Westerse Kunstenaar geplaatst tegenover de gemeenschappelijke orale Afrikaanse tradities.
  • Tenslotte een vocale compositie gebracht door poly-poëete en zangeres Maja Jantar, waarin de spanningslijn tussen versmelting en oppositie van culturen afgetast wordt.
Tijd en plaats van het gebeuren :

Olmo Cornelis, "A Fric Sound"
Dinsdag 8 mei 2007 om 20.00 u

Conservatorium Gent - Miryzaal
Hoogpoort 64
9000 Gent

Website DEKKMMA: music.africamuseum.be
Website IPEM: www.ipem.ugent.be

Tekst : Olmo Cornelis

00:19 Gepost in Concert | Permalink |  Facebook

04/05/2007

Gratis naar wereldpremière Dubbelconcertino in Brugge

Dubbelconcertino: Jan Kuijken en Marlies Heuer Tijdens het laatste Openbaar Domein van dit seizoen in het Brugse Concertgebouw gaat Dubbelconcertino van Jan Kuijken en Marlies Heuer, een productie van LOD, in première. Deze creatie is een vervolg op het Concertino voor Cello & Speakers uit 2006, waarin de cello een dialoog aangaat met een vooraf opgenomen geluidsband met stemfragmenten. Nu is het dus de actrice- Marlies Heuer - die het gesprek met de geluidsband en de speakers aangaat. Beide concertino's, die elk ongeveer een half uur duren, worden samen geperesenteerd met een pauze tussenin. Na het succes van 'Concertino voor Cello en Speakers' - een improvisatieconcert waarbij Jan Kuijken op cello live improviseerde bovenop lagen vooraf opgenomen muziek die uit verschillende speakers weerklonk - tijdens de laatste editie van het Happy New Ears festival, kon een vervolg moeilijk uitblijven. De dialoog tussen cello en speakers wordt nu aangevuld met een dialoog tussen stem en speakers.

Dubbelconcertino, dat zijn twee composities. Eén voor actrice en speakers, en één voor cello en speakers. De actrice heeft haar tekst en haar handelingen. De cellist heeft zijn muziek en zijn instrument. Beiden worden omringd door zes speakers, waarmee ze een dialoog aangaan. De actrice, Marlies Heuer, bouwt haar verhaal met behulp van vooraf opgenomen geluiden, flarden muziek, en haar stem. De speakers omringen haar, dagen haar uit en storen haar. De cellist, Jan Kuijken, improviseert op verschillende lagen muziek van zijn cello die uit de speakers weerklinken. Op die manier wordt ook hij omringd, uitgedaagd, verstoord door een eigen 'orkest' van vooraf opgenomen muziek.

De composities worden los van elkaar gespeeld. Het zijn twee afzonderlijke verhalen, verteld vanuit eenzelfde vorm. De actrice speelt met het verhaal 'De Atlantische Man' van Marguerite Duras, de cellist heeft geen verhaal. Hij heeft zijn twee cello's, een akoestische en een elektrische, en zijn muziek. Het procédé van beide Concertino's is vergelijkbaar. Waar Jan Kuijken opgenomen muziek en live improvisatie combineert, onderzoekt Marlies Heuer de muzikaliteit van taal en woorden, door een 'woordcompositie' te brengen bovenop vooraf opgenomen klankfragmenten: omgevingsgeluiden, muziek, en haar eigen stem. Woord en muziek zijn sterk verschillende 'talen' - waar Jan Kuijken een woordeloos muzikaal verhaal vertelt, baseert Marlies Heuer zich op 'De Atlantische Man': een verhaal over hoe een vrouw afscheid neemt van haar geliefde door hem op film vast te leggen.

Beide delen staan los van elkaar en kunnen in principe afzonderlijk worden opgevoerd. Het eerste Concertino, dat al enkele opvoeringen eind vorig jaar achter de rug heeft, gaat volgend seizoen 'alleen' op tournee in het buitenland. Ook het Dubbelconcertino zal uiteraard blijven touren.

Tijd en plaats van het gebeuren :

Jan Kuijken en Marlies Heuer : Dubbelconcertino 'voor cello & speakers' en 'voor actrice & speakers'
Zondag 6 mei 2007 vanaf 14.00 u
(wereldpremière)
Concertgebouw - Studio 1
't Zand 34
8000 Brugge
------------------------------
Vrijdag 8 en zaterdag 9 juni 2007 om 20.30 u
KC nOna (Mechelen)
Begijnenstraat 18
2800 Mechelen

Meer info : www.concertgebouw.be, www.nona.be en www.lod.be

Elders op Oorgetuige:
Twee hoogtepunten op laatste Openbaar Domein van dit seizoen, 3/05/2007
Spotting geeft muziek terug aan de vogels en Jan Kuijken in dialoog tussen structuur en vrijheid, 23/09/2006

15:00 Gepost in Concert | Permalink |  Facebook

Eerste vrouwelijke hafa-dirigenten organiseren hafa-dag in deSingel

Christel Verrydt en Marloes Deene Zondag kan je in deSingel en in en de gebouwen van het Antwerpse Conservatorium terecht voor een themadag rond Hafa (Harmonie/Fanfare). Op het programma staan een masterclass hafa-directie, een lezing, een hafa-workshop en een concert. De organisatie is een eindproject van twee laatstejaarsstudenten hafa-directie aan het Conservatorium van Antwerpen.

Tot voor kort vond je geen vrouwelijke studenten in de opleiding Harmonie- en Fanfaredirectie. Laatstejaarsstudenten aan het conservatorium Marloes Deene en Christel Verrydt hebben daar voorgoed verandering in gebracht. Zij studeren - als eerste vrouwen aan het conservatorium van Antwerpen - weldra af als dirigent.
Dit kan Gynaika uiteraard niet onopgemerkt laten voorbijgaan. Gynaika vzw - een culturele vereniging die het principe van gelijke kansen verdedigt - voorziet een lezing over vrouwelijke componisten, door Nadia Dhondt. Werk van vrouwelijke componisten wordt zeer zelden uitgevoerd en vinden we amper terug in de concertbrochures. Daarom wil Gynaika het grote publiek laten kennismaken met een aantal vrouwelijke componisten, omdat zij evenveel recht hebben op erkenning dan hun mannelijke collega's. Tijdens de lezing wordt een aantal vrouwen via een korte biografie en één of meer luisterfragmenten voorgesteld. De luisterfragmenten worden zodanig ingeleid, dat het voor iedereen mogelijk is ervan te genieten. Tevens worden uitspraken van tijdgenoten en historici aangehaald, op deze manier wordt het mogelijk deze muziek naar waarde te schatten.

Programma hafadag
  • 13.30 u - 17.00 u : Masterclass hafa-directie door dirigent/docent Jan Cober
  • 13.30 u - 15.15 u : : Lezing door vzw Gynaika omtrent vrouwelijke componisten en dirigenten
  • 16.00 u - 18.00 u : workshop 'compositietechnieken' door Jan Van der Roost
  • 18.30 u - 19.30 u : Lezing door Bert Appermont
  • 20.00 u : Eindexamen hafa-directie van het Conservatorium Antwerpen. Tijdens dit concert zullen de drie laatstejaarsstudenten van docent Dirk de Caluwe het Harmonieorkest van het Conservatorium Antwerpen dirigeren.
Concertprogramma
  • Bert Appermont, Egmont (dirigent: Christel Verrydt)
  • Robert W. Schmidt , The Divine Comedy (dirigent: Kurt Neven)
  • Bert Appermont, Gilgamesh, Symphony nr. 1 (dirigent: Marloes Deene)
Tijd en plaats van het gebeuren :

Hafa-dag
Zondag 6 mei 2007 vanaf 13.30 u

deSingel - Blauwe Zaal  / Koninklijk Vlaams Muziekconservatorium Antwerpen
Desguinlei 25
2018 Antwerpen

Meer info : www.arsdirigentis.be, www.conservatorium.be en www.gynaika.be

Extra : Jan Van der Roost op www.arts.kuleuven.be/matrix

08:15 Gepost in Concert | Permalink |  Facebook

03/05/2007

Twee hoogtepunten op laatste Openbaar Domein van dit seizoen

Jan kuijken, Marlies Heuer en Claire Chevallier Op de eerste zondag van de maanden november, januari, maart, april en mei gooit het Brugse Concertgebouw zijn deuren open voor jong en oud. Er zijn films, concerten, lezingen, tentoonstellingen, performances en andere activiteiten, met telkens een afsluitend concert om 17.00 u.

Het laatste Openbaar Domein van dit seizoen belooft interessant en bijzonder te worden, met zeker al twee hoogtepunten: om 14.00 u kan het publiek gratis naar de wereldpremière van het Dubbelconcertino van Jan Kuijken en Marlies Heuer, een productie van LOD. Deze creatie is een vervolg op het Concertino voor Cello & Speakers uit 2006, waarin de cello een dialoog aangaat met een vooraf opgenomen geluidsband met stemfragmenten. Nu is het dus de actrice- Marlies Heuer - die het gesprek met de geluidsband en de speakers aangaat. Beide concertino's, die elk ongeveer een half uur duren, worden samen geperesenteerd met een pauze tussenin. En om 17.00 u brengt orkest-in-residentie Anima Eterna een romantisch Mendelssohn programma  met Jos Van Immerseel en Claire Chevallier aan de vleugel(s).

Programma : Kamermuziekzaal
  • 11.00 u - 15.45 u : doorlopend korte dansfilms van Marc Vanrunxt/Robert Cash
  • 16.15 u - 16.45u : inleiding bij het Anima Eterna Concert
Concertzaal
  • 11.30 u - 12.30 u : Claire Chevallier solo op Erard vleugel
  • 14.00 u -15.00 u : Open repetitie Anima Eterna
  • 15.00 u -15.30 u : Instrumentenvoorstelling 'Ophicleïde'
  • 17.00 u : Concert van Anima Eterna met Claire Chevallier en Jos Van Immerseel aan de piano('s): Mendelssohn
Studio 1
  • 14.00 u: Wereldcreatie van "Dubbelconcertino 'voor cello & speakers' en 'voor actrice & speakers' (met pauze ertussen). Productie van LOD, met Jan kuijken (cello's) en Marlies Heuer (actrice)
Salon foyer parterre
  • Doorlopend documentaire over repetitieproces van vijfde symfonie van Mendelssohn door Anima Eterna - dezelfde symfonie die ook in het concert om 17.00 u wordt gespeeld
Tijd en plaats van het gebeuren :

Openbaar Domein Mei
Zondag 6 mei 2007 vanaf 11.00 u

Concertgebouw
't Zand 34
8000 Brugge

Meer info : www.concertgebouw.be

Meer info over "Dubbelconcertino" volgt later.

18:01 Gepost in Concert | Permalink |  Facebook

Rachmaninov meets Ravel

Thomas Adès Deze week brengt het Vlaams Radio Orkest tijdgenoten Maurice Ravel en Sergei Rachmaninov bij elkaar. Hoofdmoten van het concert zijn het magnifieke Pianoconcerto in G-groot van Maurice Ravel en voor één keer niet een pianoconcerto van Rachmaninov maar wel een symfonie - en dan nog wel zijn beste: Symfonie nr 2 in e-klein. Ravels concerto blinkt uit in het sprankelende en fijngevoetige, Rachmaninovs symfonie in het warme, immens liefdevolle, soms hartstochtelijk meesLepende, volgens sommigen zelfs bijna erotische ondanks haar ietwat sombere, bijwijlen dreigende ondertoon. Beide werken word en voorafgegaan door '... but all shall be well' van de ongeveer 100 jaar jongere Thomas Adès.

Om te beginnen maken we kennis met de jonge Britse componist Thomas Adès (°1971). Ook Adès kiest voor romantische gestes en ook hij mikt in de eerste plaats op het oproepen van emotie, maar hij is trefzeker, direct en een echte vakman. Adès was pas 22 toen hij "... but all shall be well" schreef en hij hanteert een opvallend oorspronkelijk idioom. Dat zit hem vooral in de melodiebouw en de instrumentatie: de verstrengelde, tonaal georiënteerde lijnen worden voortdurend 'bijgekleurd' door glissandi of toegevoegde timbres waardoor de melodieën een ietwat Oosters karakter krijgen. Ook de ontwikkeling van deze lijnen - die steeds weer stokken om dan , als het ware een treetje hoger, weer verder te gaan - is heel apart. Het stuk duurt nog geen kwartier, en lijkt daarmee voortijdig aan zijn eind te komen.

Maurice Ravel (1875-1937) componeerde zijn Pionoconcerto in G-groot omstreeks 1930. Hij schreef het gelijktijdig met zijn Concerto voor de linkerhand, de bekende opdracht van Paul Wirtgenstein, broer van de beroemde filosoof. Volgens Ravel zelf was het gelijktijdig ontwerpen en realiseren van beide pianoconcerti een interessante ervaring. Hij voegde er aan toe: "Het eerste, waarvan ik zelf de pianopartij zal spelen, is een concerto in de meest precieze zin van het woord en geschreyen in de geest van deze van Mozart en van Saint-Saëns. Ik denk inderdaad dat de muziek van een concerto opgewekt en briljant kan zijn en geen diepte of dramatische effecten hoeft te beogen. (...) 1k was eigenlijk eerst van plan dit concerto Divertissement te noemen, (...) het Concerto voor de linkerhand is nogal verschillend van karakter (...)". Ravel vroeg zelfs zijn uitgever of hij hem partituren van Mozart en Saint-Saëns kon bezorgen.
Het werk bevat ook duidelijke allusies op Baskische en Spaanse volksmuziek, en op jazz. De moeder van Ravel was van Baskische origine, en hij had nog maar pas zijn Bolero gecomponeerd. De jazzinvloed is zeker niet uniek binnen de kunstmuziek van die tijd. Ze duikt bij heel wat componisten op en was reeds aanwezig in Ravels sonate voor viool en piano in G-groot. Het middendeel van dit laatste werk draagt zelfs de titel 'Blues'.
Zoals uit bovenstaand citaat blijkt, dacht Ravel er oorspronkelijk aan de pianopartij zelf uit te voeren. Hij stortte zich zelfs op studies van Chopin en Liszt, wat op zijn leeftijd zeker geen sinecure moet zijn geweest. Vrienden overtuigden hem van dit idee af te stappen. Uiteindelijk besloot de bekende Franse pianovirtuose Marguerite Long de partij voor haar rekening te nemen. Ravel droeg het concerto aan haar op. Ze creëerde het samen met Ravel ats dirigent op 14 januari 1932 in de Salle Pleyel te Parijs. Onmiddellijk erna volgde een tournee doorheen Europa, waarin het werk heel wat succes genoot. Het Pianoconcerto in G geldt als één van Ravels meesterwerken en staat geregeld op de concertaffiches.

De Symfonie nr 2 (1908) van Sergej Rachmaninov (1873-1943) is van een totaal andere aard. Het is een zeer lang uitgesponnen werk en allesbehalve kaleidoscopisch. Twee kenmerken van Rachmaninovs muziek zijn hier treffend uitgewerkt: zijn lange, meeslepende, soms gepassioneerde melodieën en zijn gesofisticeerde manier om climaxen op te bouwen.
Het werk is veel rijker, denser en rijper dan zijn eerste symfonie uit 1895. Die werd zeer kritisch onthaald en veroorzaakte een zware depressie bij de componist. De daaropvolgende therapie leidde tot zijn beroemde tweede pianoconcerto.
Heel wat melodieën van de Symfonie nr2 zijn populair geworden of klinken althans vertrouwd in de oren. Veel minder bekend is dat vele ervan verwantschappen vertonen met het Dies Irae van de katholieke dodenmis. Zowel het Dies Irae als het cyclische waren al aanwezig in Rachmaninovs eerste symfonie en zullen ook in zijn latere oeuvre belangrijk blijven. Het eerste deel vertoont tot op zekere hoogte verwantschappen met de laatste symfonie van Tsjatkovski, de zogenaamde Pathétique. Het heeft een langzame introductie, die grotendeels gebaseerd is op bet noodlotmotto. Ook het krachtige optreden van het koper, dat naar voor komt in de doorwerking en niet stopt bij de reëxpositie, doet denken aan Tsjaikovski's Zesde.
Het derde, langzame deel is wellicht het meest persoonlijke. Een aangrijpende, typisch Rachmaninoviaanse melodie treedt er van bij de aanvang op de voorgrond. Misschien beantwoordt dit deel het best aan Rachmaninovs overtuiging dat grote muziek liefde is, 'poëzie als zuster heeft en verdriet als moeder'.
De première van deze symfonie vondt plaats op 26 januari 1908 in Sint-Petersburg. Ze werd verzorgd door de Moskouse Filharmonische Vereniging onder leiding van de componist zelf. De week nadien speelden ze het werk in Moskou, de derde opvoering vond plaats in Warschau en de vierde in Antwerpen.

Programma :
  • Thomas Adès,…but all shall be well
  • Maurice Ravel, Pianoconcerto in g
  • Sergei Rachmaninov, Symfonie nr. 2
Tijd en plaats van het gebeuren :

Vlaams Radio Orkest : Rachmaninov meets Ravel
Vrijdag 4 mei 2007 om 20.00 u

Bozar - Henry Le Boeufzaal
Ravensteinstraat 23
1000 Brussel

Meer info : www.bozar.be en www.vro-vrk.be
-------------------------------------
Zaterdag 5 mei 2007 om 20.00 u
De Bijloke Concertzaal
Jozef Kluyskensstraat 2
9000 Gent

Meer info : www.debijloke.be en www.vro-vrk.be

Bron : Tekst Vlaams Radio Orkest (Rachmaninov en Ravel)

Extra :
Thomas Adès (1971 - ): Cultfiguur , Jan de Kruijff op componistenportretten1a.blogspot.com
Sergej Rachmaninov: de laatste grote romantische componist? , Rachmaninov: Symfonie nr. 2 en Ravel: Pianoconcert in G, Jan de Kruijff op www.audio-muziek.nl
Manuscript van de rommelzolder: de Tweede symfonie van Rachmaninov, Aart van der Wal op www.audio-muziek.nl, 6 november 2004

Elders op Oorgetuige :
Berliner Philharmoniker in Bozar (Thomas Adès, Tevot ), 6/03/2007

13:00 Gepost in Concert | Permalink |  Facebook