14/02/2008

In het spoor van Gesualdo : Raschèr Saxophone Quartet & Rias Kammerchor

Raschèr Saxophone Carlo Gesualdo (1560-1613) verwierf niet alleen faam door zijn magistrale composities. Volgens een pittige anekdote is hij de beroemdste moordenaar uit de muziekgeschiedenis. Dat Gesualdo tot op de dag van vandaag blijft boeien, dankt hij toch vooral aan zijn baanbrekende, zeer expressieve madrigalen.

Gesualdo staat centraal in dit concert van het Rias Kammerchor met het Raschèr Saxophone Quartet. In de partituur van Gesualdo's '3 Sacrae Cantiones' ontbraken twee zangpartijen. In 1960 vulde niemand minder dan Stravinsky deze werken aan. De Duitse componist Bernd Franke (1959) gebruikte Gesualdo's muziek als inspiratiebron voor 'Significatio'. Als openingsstuk krijg je 'Amao Omi' van Giya Kancheli te horen. Een werk dat inhoudelijk volledig losstaat van de andere composities maar met veel pendelende secundebewegingen en aanzwellende crescendi muzikaal naadloos aansluit bij de rest van het programma.

Programma:
  • Giya Kancheli, 'Amao Omi' voor saxofoonkwartet en koor (2005)
  • C Gesualdo/I Stravinsky, 3 Sacrae Cantiones
  • Bernd Franke, 'Significatio-Gesualdo', 5 Madrigalen voor koor (2005)
  • Bernd Franke, 'On the Dignity of Man' voor saxofoonkwartet en koor (2001)
  • Fritz Christian Gerhard, Fantasie 'Ben Venga Amore' saxofoonkwartet
Tijd en plaats van het gebeuren :

Raschèr Saxophone Quartet & Rias Kammerchor
Zaterdag 16 februari 2008 om 20.00 u
(Inleiding door Steven Marien om 19.15 u )
deSingel - Blauwe Zaal
Desguinlei 25
2018 Antwerpen

Meer info : www.desingel.be, www.rsq-sax.com en www.rias-kammerchor.de

Bernd Franke : www.berndfranke.de

Giya Kancheli op www.schirmer.com

Extra :
Provocateur van het falen : Over Giya Kancheli, Mischa Andriessen op www.rektoverso.be, 14/11/2005
Review : Giya Kancheli 'In l'istesso tempo', Anthony Devriendt op Kwadratuur.be, 13/02/2005

Elders op Oorgetuige :
Koninklijk Concertgebouworkest & Gidon Kremer in Bozar, 14/12/2007

08:56 Gepost in Concert | Permalink |  Facebook

13/02/2008

John Cage & Morton Feldman : een unieke luisterervaring

Rothko Chapel Het voorlaatste concert van het Bad Boys Festival mikt op een unieke luisterervaring. Het Vlaams Radio Koor start in de Kamermuziekzaal met de Hymns and Variations van John Cage. Dit werk voor twaalf versterkte stemmen gebruikt enkel klinkers en bestaat uit twee hymnen op tekst van William Billings met telkens vijf bijbehorende variaties. Dit vocale werk van Cage wordt doorspekt met drie van de vier composities die Morton Feldman de titel The Viola in My Life gaf. In deze drie werken wordt de altvioolsolo gecombineerd met verschillende instrumenten(groepen).

Na de pauze wordt het publiek uitgenodigd op de scène van de Concertzaal: een bijzondere setting voor een bijzonder werk. Feldman liet zich voor Rothko Chapel inspireren door de gelijknamige kapel in Texas, waarvoor de bevriende schilder Mark Rothko veertien schilderijen maakte. Die spirituele omgeving zette Feldman aan tot een prachtige compositie voor altviool, koor en ensemble. Kunstenaar Bart Vandevijvere schildert vaak op muziek van Feldman. Aan hem gaf het Concertgebouw de opdracht om de concertlocatie in te kleuren.

John Cage en Morton Feldman
Morton Feldman en John Cage ontmoetten elkaar in 1949, tijdens een concert met muziek van Anton Webern. De uitgepuurde, antiromantische muziek van Webern had op beide componisten een enorme impact. Cage introduceerde Feldman in de ruime artistieke kring waarin hij vertoefde. Beide componisten bouwden een vriendschap op die gebaseerd was op wederzijds respect voor mekaars werk. Cage moedigde Feldman aan om zijn intuïtie te volgen, wars van enige conventie. De drang naar absolute vrijheid, in een emancipatiebeweging tegen de westerse kunstgeschiedenis, werd de gemeenschappelijke voedingsbodem voor deze twee spilfiguren van de New York School.

Programma :
  • John Cage (1912-1992), Hymns and Variations
  • Morton Feldman (1926-1987)
    - The Viola in My Life
    - The Viola in My Life 2
    - The Viola in My Life 3
    - Rothko Chapel
Tijd en plaats van het gebeuren :

Bad Boys II : Prometheus Ensemble & Vlaams Radio Koor: Cage, Feldman
Vrijdag 15 februari 2008 om 20.00 u
(Inleiding door Maarten Beirens om 19.15 u )
Concertgebouw
't Zand 34,
8000 Brugge

Meer info : concertgebouw.be, www.prometheusensemble.be en www.vro-vrk.be

Info & audio :
Morton Feldman, 'Rothko Chapel (fragment)' door Klangforum Wien, Südfunk-Chor Stuttgart o.l.v. Beat Furrer & Julie Mofat (sopr) op Kwadratuur.be

Elders op Oorgetuige :
Words and Music : Amerikaanse muziek uit de twintigste eeuw, 11/02/2008
De kunst van Morton Feldman, 11/02/2008
Merce Cunningham Dance Company geeft aftrap voor tweede editie van Bad Boys, 7/02/2008
Bad Boys II focust op het New York in de jaren 1950, 3/02/2008

16:26 Gepost in Concert | Permalink |  Facebook

Paul Lewis : Weense klassiekers en Ligeti

Paul Lewis De jonge Britse pianist Paul Lewis heeft een stevige reputatie als Beethovenvertolker opgebouwd. Zijn cd met Beethovensonates werd door de internationale muziekpers unaniem als dé nieuwe referentieopname de hemel ingeprezen. Paul Lewis bezit een onnavolgbaar gevoel voor vorm en evenwicht. Voor hem komt structuur op de eerste plaats, eerder dan de aandacht te willen trekken met momentane effecten. Toch komt Lewis nooit berekend of onderkoeld over. Met behulp van een wel doordachte opbouw slaagt hij erin een enorme emotionele spanningskracht te creëren.

Na zijn Beethovenavontuur keert Paul Lewis nu terug naar zijn oude liefdes Mozart en Schubert. Minder bekend is dat Lewis ook een enthousiast pleitbezorger is van de nieuwe muziek. Het liefst plaatst hij oud en nieuw naast elkaar om onverwachte verbanden bloot te leggen. Zo kan Ligeti plots vertrouwd gaan klinken temidden van klassiek repertoire. En omgekeerd kan de confrontatie met Ligeti de moderniteit van Schubert of Mozart naar boven halen. Alsof je alles weer voor het eerst hoort.

György Ligeti (1923-2006) is een van de weinige avant-gardecomponiscen die kan rekenen op ruime publicke belangstelling. Zijn werk zou wellicht minder bekend zijn geweest, ware het niet dat Stanley Kubrick - zonder diens toestemming weliswaar - drie composities van hem gebruikte voor zijn film '2001 : A Space Odyssey' (1968) : Requiem (1963-65), Lux Aeterna (1966) en Atmosphères (1961). Het zorgde alvast voor de internationale doorbraak. Later volgden nog Lontano (in 'The Shining' (1980)) en 'Musica Ricercata' (in Kubricks laatse, 'Eyes Wide Shut' (1999)). Ligeti was geen "filmcomponist", maar de manier waarop Kubrick met zijn muziek werkte, beïnvloedde de evolutie van de filmmuziek grondig en ingrijpend.

De cyclus als Musica ricercata (1951-53) documenteert hoe Ligeti tastend en zoekend zijn weg begint te vinden, ook al dient hij daar het muzikale alfabet opnieuw voor uit te vinden. Ligeti positineert zich in deze 11-delige cyclus tegenover zijn model en uitgangspunt: Béla Bartók.
Hij bouwt zijn vocabularium toon voor toon op: in het eerste deel gebruikt hij slechts twee verschillende tonen, in het tweede deel drie, enzovoort, totdat hij in het slotdeel beschikt over de twaalf chromatische tonen. Delen uit deze cyclus werden nadien bewerkt voor blazerskwintet (Bagatellen). Het Tempo de Valse is het vierde deel uit de cyclus. De ondertitel (à l’orgue de Barbarie) verwijst naar het draaiorgel, waarop dit walsje bijzonder idiomatisch zou klinken. Misschien verwijst deze ondertitel ook naar Stravinsky: niet zozeer naar het draaiorgel uit Petroeshka, maar naar Stravinsky's theoretische tekst
Poétique musicale uit 1945, waarin dit begrip tot twee keer toe en in meer dan één betekenis gebruikt wordt. Deel negen, het Adagio. Mesto is geschreven ter nagedachtenis van Bartók, aan wiens muziek het de zettingswijze en het harmonisch idioom (meer bepaald het assensysteem en vooral de overmatige kwartrelatie) ontleent. Ook in deel tien (Vivace . Capriccioso) laat Ligeti horen hoe Bartók voor hem vertrek maar geen eindpunt was: het slot bevat achtereenvolgens een Ligeticluster en een Bartók-cadens.

Programma :
  • Wolfgang Amadeus Mozart, Fantasie voor piano, KV 475, Rondo voor piano, KV 511
  • György Ligeti, Musica ricercata
  • Franz Schubert, Sonate voor piano, op. 78, D 894
Tijd en plaats van het gebeuren :

Pianorecital Paul Lewis
Vrijdag 15 februari 2008 om 20.00 u
(Inleiding door Mark Delaere om 19.15 u)
DeSingel - Blauwe Zaal
Desguinlei 25
2018 Antwerpen

Meer info : www.desingel.be
-----------------------
Zaterdag 16 februari 2008 om 20.00 u
Koninklijk Conservatorium Brussel
Regentschapsstraat 30
1000 Brussel

Meer info : www.bozar.be

Bron : Tekst Mark Delaere voor deSingel, 5 februari 2008

Extra :
György Ligeti : www.gyoergy-ligeti.de
Aankondiging: Recital Paul Lewis, Bart Cypers op Kwadratuur.be, 02/02/2008
Interview : Jan Michiels over György Ligeti, Koen Van Meel, 15/11/2006 op Kwadratuur.be
Paul Lewis. Leven voor Schubert en Beethoven, Véronique Rubens in De Standaard, 21 april 2005
György Ligeti : Emotioneel scepticus, Jan de Kruijff op www.musicalifeiten.nl
Ligeti: een werkinventarisatie, Jan de Kruijff op www.audio-muziek.nl, november 2003

Video :
Ligeti's Musica ricercata op YouTube

Elder op Oorgetuige :
Orgel³ : Joris Verdin, Wannes Vanderhoeven en Gary Verkade, 12/03/2007
Focus Ligeti+ : Concertgebouw Brugge huldigt Ligeti, 1/12/2006
Componist György Ligeti overleden, 13/06/2006

12:46 Gepost in Concert | Permalink |  Facebook

Hommage aan Olivier Messiaen

Olivier Messiaen Op 10 december 2008 is het precies 100 jaar geleden dat Olivier Messiaen (1908 - 1992) in Avignon werd geboren. Zowat overal ter wereld worden er dit jaar herdenkings- en huldeconcerten georganiseerd. Vrijdag brengen pianiste Sara Picavet , violist Vincent Hepp, cellist Alexandre Beauvoir en klarinettiste Auréie Charneux in Espace Senghor een hommage aan de Franse componist en organist. Op het programma staat 'Quatuor pour la fin du temps' (1941) en 'Regard de l'Esprit de joie', uit 'Vingt Regards sur l'Enfant Jésus' (1944). Als aflsuiter breng Aton, een ensemble dat zich toelegt op het 20ste-eeuwse repertoire, een strijkkwartet uit 2005 van de jonge Argentijnse componist Fernando Fiszbein.

Olivier Messiaen schreef zijn 'Quatuor pour la fin du temps' in 1941 in een Silezisch krijgsgevangenkamp. De situatie was er - in vergelijking met andere concentratiekampen - misschien niet zo totaal uitzichtloos, maar de sfeer van dreiging en verderf was toch allesoverheersend, en in die beklemmende geestelijke leegte ging Messiaen op zoek naar een muziek die de ketens van de tijd zou kunnen breken. Onder het motto van de aartsengel uit de Apocalyps - 'il n'y aura plus de temps' - schreef hij een werk dat de telbare tijd moest transcenderen, en dat minstens een suggestie van eeuwigheid moest opwekken.

De 'Vingt regards sur l'enfant Jésus' vormen een soort Wohltemperierte Klavier van de twintigste-eeuwse pianistiek in het algemeen en van Messiaens taal in het bijzonder. Olivier Messiaen leverde in 1944 met zijn Vingt Regards sur l’Enfant-Jésus een van de meest fascinerende pianopartituren van de twintigste eeuw af. In de twintig stukken daaruit wordt op twintig manieren naar het kind Jezus gekeken. De grandioze pianocyclus laveert tussen uitgelaten vreugde (Regard du Fils sur le Fils) en stille contemplatie (Regard de la Vierge). Messiaen combineert een vernieuwende toonspraak met een diepe theologische en spirituele symboliek, die ook de hedendaagse luisteraar in de ban weet te houden.

Tijd en plaats van het gebeuren :

Sara Picavet, Vincent Hepp, Alexandre Beauvoir & Auréie Charneux : Hommage à Olivier Messiaen
Vrijdag 15 februari 2008 om 20.30 u
Espace Senghor
Chaussée de Wavre 366
1040 Etterbeek

Meer info : centreculturel.be

Video :
Olivier Messiaen op YouTube

Extra :
www.messiaen2008.com en www.oliviermessiaen.org
Olivier Messiaen (1908 - 1992): Exotische volgelkenner, op www.musicalifeiten.nl
Review : Olivier Messiaen, 'Visions de l'Amen', Tristan Faes op Kwadratuur.be, 09/12/2006
Messiaen: Vingt regards sur l'enfant Jésus, Jan de Kruijff op www.audio-muziek.nl, september 2003

Elders op Oorgetuige :
Het Collectief : het einde van de tijd ?, 5/03/2007
Messiaens Turangalîla als ode aan de liefde, 5/02/2007
Tijd, eeuwigheid en andere contrasten, 9/10/2006
Demonische en hemelse orgelklanken, 5/10/2006

07:00 Gepost in Concert | Permalink |  Facebook

12/02/2008

Iceland Airwaves : een staalkaart van de IJslandse muziekscène

Ólafur Arnalds In het Paleis voor Schone Kunsten in Brussel loopt van eind februari tot begin juni een het festival Iceland on the edge. Met dit IJslandfestival stelt Bozar zich open voor de veelzijdigheid van die IJslandse kunstscène : maar liefst 20 evenementen, ingedeeld volgens 4 thema' s. Je kan er kennis maken met beeldende kunst, film, dans, theater en uiteraard veel muziek.

En voor dat muziekluik werkt Bozar samen met de AB en met het Kultuurkaffee van de VUB onder de noemer Iceland Airwaves. Op 14 en 15 februari zijn de eerste concerten gepland. Op 14 februari speelt Pétur Ben gratis in het Kultuurkaffee van de VUB. En op 15 februari is er een heel mooie avond in het Bozar zelf met Ólafur Arnalds, Seabear, Jóhann Jóhannsson en Amiina.

Onder de noemer en in samenwerking met Iceland Airwaves presenteren AB & BOZAR (met een kleine uitstap naar de VUB) een aantal muzikale avonden - gespreid over een aantal maanden - die een uitgekiende dwarsdoorsnede vormen van het IJslandse muzieklandschap. De titel is alvast een meer dan duidelijke verwijzing naar het IJslandse showcasefestival met dezelfde naam dat elk jaar midden oktober in Reykjavik plaatsvindt en telkens zo'n 5.000 muziekliefhebbers lokt. Tijdens Iceland Airwaves mag je een rijk en divers palet aan IJslandse muziek verwachten, van elektronica, jazz, funk, klassiek, experiment tot performances én zelfs poëzie aangevuld met documentaires rond de IJslandse muziekscène. Met om en bij 30 artiesten waaronder een handvol die nog niet eerder in België te zien waren.

De 20-jarige Ólafur Arnalds (niet te verwarren met nichtje Ólöf Arnalds die met 'Vi Og Vi' een van de platen van het jaar uitbracht) een van de mooiste ontdekkingen uit IJsland. Naast zijn plaats als drummer bij twee hardcore bands en multi-instrumentalist bij My Summer as a Salvation Soldier (hun album 'Anarchists Are Hopeless Romantics' is trouwens een aanrader), schrijft hij zijn eigen epische muziek, overladen met strijkers, elektronica en piano. Zijn oorstrelende debuut 'Eulogy for Evolution' werd geprezen door internationale pers en zijn voor dit jaar geplande EP 'Variations Of Static' belooft een meer dan volwaardige opvolger te worden. Voor fans van Max Richter en Jóhann Jóhannsson.

Seabear , het voormalige éénmansproject van Sindri Már Sigfússon, is voor een eerste full-cd 'The Ghost That Carried Us Away' uitgegroeid tot een zevenmansformatie. Voor deze plaat vol frivole en charmante popliedjes kregen ze eersteklas hulp van Sigur Rós, Benni Hemmheimm en Múm. Na een plaats in het voorprogramma van deze laatste op hun jongste internationale tour, zijn ze ongetwijfeld klaargestoomd om de podia te verblijden met hun folk en country-achtige composities.

Jóhann Jóhannsson is vooral bekend als componist voor theater en film, muzikant bij Apparat Organ Quartet (met hun voorliefde voor aftandse orgels) en het donkere elektronicaproject Evil Madness (met o.a. Curver), en mede-oprichter van de IJslandse think thank Kitchen Motors (ook te zien op vrijdag 7 maart in AB). Op zijn palmares staan een reeks filmscores en reeds 4 solo-albums, waarvan het meest recente 'IBM 1401, A User's Manual' (uit '06). Jóhannssons combinatie van strijkers, piano, elektronica en percussie is zelden geëvenaard. Zijn traag opbouwende, emotionele melodieën latenweinigen onberoerd. Zijn zonet heruitgebracht debuut 'Englabörn' prijkte zelfs in de Top 10 van Beste Albums van De Morgen die tevens titelde "Jóhannsson maakt bloedmooie muziek". AB en Bozar kunnen dat enkel maar beamen.

Het strijkkwartet Amiina bestaat uit vier IJslandse jongedames: Sólrún, María, Edda en Hildur. In 20007 verscheen hun debuut 'Kurr', genoemd naar het geluid dat de vogels maken in IJsland. Amiina dankt haar unieke geluid aan het inventief gebruik van alle mogelijke voorwerpen, naast hun gebruikelijk strijkinstrumentarium. Amiina staat synoniem voor charmante muziek, gebracht door charmante dames die live - nu ook bijgestaan door drummer Magnús Trygvason Eliassen- zeker weten te bekoren.

Tijd en plaats van het gebeuren :

Iceland Airwaves I@ Bozar
Ólafur Arnalds, Seabear, Jóhann Jóhannsson en Amiina
Vrijdag 15 februari 2008 om 20.00 u
Bozar
Ravensteinstraat 23
1000 Brussel

Meer info : www.bozar.be en www.abconcerts.be

18:00 Gepost in Concert | Permalink |  Facebook

Valentijn : dedonderdagen #15 slaat intieme zijweg in

Jan Kuijken, Concertino Valentijnsdag: rendez-vous in deSingel voor dedonderdagen #15. Wie graag onbekende artistieke paden verkent, trakteert zichzelf op een ontmoeting met eigenzinnige creatieve zielen binnen de performance en dans, muziek, video of beeldende kunst. Na de feestelijk-uitbundige novemberstart slaat dedonderdagen deze keer een eerder intieme zijweg in.

Phantom Melodies
Aernoudt Jacobs baseert zich in zijn werk meestal op 'field recordings', opnames die de kunstenaar maakt van geluiden die hem omgeven. De idee voor de geluidsinstallatie 'Phantom Melodies' ontstond aan een broedplaats van kraanvogels in India. Het geluid van duizenden opvliegende vogels was één van de meest efemere en onbestendige geluiden die Jacobs ooit gehoord had. Toen hij achteraf thuis zijn opnames beluisterde, moest hij vaststellen dat die niet in overeenstemming waren met zijn ervaring ter plaatse. 'Phantom Melodies' is een geluidsinstallatie die bestaat uit ronddraaiende, dubbelzijdige luidsprekers op een statief. De installatie functioneert als een werk op zich. Maar bij deze gelegenheid transformeert ze ook tot het kader voor een live geluidsperformance door Julia Eckhardt (viool). Zij brengt samen met Aernoudt Jacobs een compositie waarin gespeeld wordt met de snelheid en richting van de roterende luidsprekers.

Dubbelconcertino
'Dubbelconcertino' bestaat uit twee composities. Een voor actrice en speakers, en één voor cello en speakers. De actrice, Marlies Heuer, heeft haar tekst en haar handelingen. De cellist, Jan Kuijken, zijn muziek en zijn instrumenten. Beiden worden omringd door zes speakers, waarmee ze een dialoog aangaan. De actrice bouwt haar verhaal met behulp van vooraf opgenomen geluiden, flarden muziek en haar stem. De speakers omringen haar, dagen haar uit en storen haar. De cellist improviseert op verschillende lagen muziek van zijn cello die uit de speakers weerklinken. De composities worden los van elkaar gespeeld. Het zijn twee afzonderlijke verhalen, verteld vanuit eenzelfde vorm. De actrice speelt met het verhaal 'De Atlantische Man' van Marguerite Duras, waarin een vrouw haar geliefde, waarvan zij afscheid neemt, op film vastlegt. De cellist heeft geen verhaal. Hij heeft zijn twee cello's, een akoestische en een elektrische, en zijn muziek. Een intrigerende double-bill.

A search for renoise
Cathy Van Eck, Sebastián Lach Lau en Paul Craenen zijn drie componisten die specifieke thema's in de actuele klankkunst onderzoeken. In 'A search for renoise' exploreren ze samen het fenomeen van de feedback: zeg maar, de fluitende tonen die ontstaan als je een microfoon te dicht bij de luidspreker houdt. Sebastián Lach Lau zet de computer in als compositiehulpmiddel en baseert zich op de wisselwerking tussen een gitaar, een computer en luidsprekers. Cathy van Eck gaat een stap verder en manipuleert de feedback door plaasteren panelen te verplaatsen. De experimenteerdrift is het sterkst bij Paul Craenen, die aan de slag gaat met pvc-buizen en speelt met de absurde ernst van de uitvoering zelf. 'A search of renoise' levert niet alleen prachtige elektronische klanken op, maar ook een lichte, humoristische performance.

Raoul from Seoul
DJ Raoul from Seoul serveert filmmuziek, crooners, exotica allerhande en edelkitsch uit alle uithoeken van onze planeet. Van de jaren '30 in Berlijn over Esquivel-bigbands en Congolese rumba uit de jaren '60 tot eigentijdse vleugjes Kantonpop. Het ideale klanktapijt bij je Valentijnscocktail en het gepaste muzikale retrodecor voor een zachte duik in de nacht.

Tijd en plaats van het gebeuren :

dedonderdagen # 15
Donderdag 14 februari 2008 vanaf 19.30 u

deSingel
Desguinlei 25
2018 Antwerpen

Meer info : www.desingel.be

Elders op Oorgetuige :
A Search for Renoise : gedurfde experimenteerdrift en licht humoristische performance, 10/02/2008
Bollywood aan de Schelde, 20/11/2007
A Search for Renoise : Champ d'Action en het gebruik van nieuwe media op TRANSIT, 25/10/2007
Jan Kuijken & Marlies Heuer in een dialoog met speakers, 6/06/2007
From safety to where ?, 2/05/2007

15:00 Gepost in Concert | Permalink |  Facebook

NOB brengt drie schitterende werken uit de symfonische literatuur

Witold Lutoslawski De jonge Amerikaanse dirigent James Gaffigan leidt het NOB midden februari in drie schitterende werken uit de symfonische literatuur. Het meesterschap van Ravels orkestratiekunst is alom bekend. Hij toverde ook meermaals verbluffende orkestbladzijden uit zijn eigen pianopartituren. Dat gebeurde ook met 'Alborada del Grazioso' uit 'Miroirs' dat hij tot een kleurrijk en virtuoos orkestwerk omsmeedde.

Ook de Pool Witold Lutoslawski (1913 - 1994) had een al even opmerkzaam oog voor de unieke klankmogelijkheden van het symfonieorkest. Hij ontgroeide geleidelijk de nationalistische muziekinvloeden en evolueerde naar een hoogst persoonlijke muziektaal. Dat resulteerde in 1969 in een aan Rostropovitsj opgedragen celloconcerto. Ditmaal zal Marie Hallynck al haar technische kunde en gepassioneerde cellospel aanwenden om de luisteraars mee te nemen op een boeiende reis doorheen dit geniale werk dat zowel aan concerto's, symfonieën, kamermuziek als opera's doet denken. Met uittreksels uit Prokofievs 'Romeo en Juliette' zorgt James Gaffigan voor een magistraal orgelpunt van dit concert.

Programma :
  • Maurice Ravel, Alborada del gracioso
  • Witold Lutoslawski, Concerto voor cello en orkest
  • Sergey Prokofiev, Romeo & Julia, uittreksels uit de suites 1, 2 & 3
Tijd en plaats van het gebeuren :

NOB & Marie Hallynck: Ravel, Lutoslawski, Prokofiev
Donderdag 14 februari 2008 om 20.00 u

Koningin Elisabethzaal - Antwerpen
Koningin Astridplein 26
2018 Antwerpen

Meer info : www.elisabethzaal.be en www.nob-onb.be
----------------------------
Vrijdag 15 februari 2008 om 20.30 u
Maison de la culture
Esplanade George Grard, Boulevard des Frères Rimbaut
7500 Tournai

Meer info : www.maisonculturetournai.com en www.nob-onb.be
----------------------------
Zondag 17 februari 2008 om 15.00 u (inleiding door Els van Hoof om 14.30 u)
Bozar - Henry Le Boeufzaal
Ravensteinstraat 23
1000 Brussel

Meer info : www.bozar.be en www.nob-onb.be

Extra :
Witold Lutoslawski op www.chesternovello.com
Witold Lutoslawski : Poolse tussenpaus, Jan de Kruijff op www.musicalifeiten.nl

Elders op Oorgetuige :
Studenten uit Tilburg, Maastricht en Gent samen op de planken, 17/01/2008
Gradus ad Parnassum : Leonard Duna & Ivo Delaere, 11/01/2008

12:00 Gepost in Concert | Permalink |  Facebook

Leipziger Streichquartett in de Bijloke

Leipziger Streichquartett Het Leipziger Streichquartett is één van de meest fascinerende kwartetten op de internationale kamermuziekscène. Drie van de leden waren concertmeester in het bekende Gewandhaus Orchester Leipzig. Meer dan zestig opnames staan op hun naam, waaronder de complete werken van Brahms, Mozart, Mendelssohn en Schubert. Als lid van het Ensemble Avantgarde is het ensemble toegewijd aan hedendaagse muziek. In de Bijloke brengen ze het beste uit hun veelzijdig repertoire.

Giacinto Scelsi (1905 - 1988) is een van die eigengereide componisten die de 20ste eeuw zo gevarieerd en kleurrijk maakten. Scelsi's leven en geestesgesteldheid zijn tot op vandaag een vaag gegeven. Het verhaal gaat dat hij na een psychologisch verwarde periode zichzef heeft genezen door voortdurend dezelfde noot op de piano aan te slaan.
Scelsi hield zich in zijn composities vooral bezig met de diepte van de klank (la profondeur du son), of wat hij noemde de derde dimensie van de klank', naast de toonhoogte en de toonduur. Na een crisisperiode in de jaren veertig, keerde Scelsi zich tot de oosterse filosofie, wat tot gevolg had dat de klank in het middelpunt van zijn muzikale denken kwam te staan. In 1959 sloot hij een experimentele periode af, waarna een verdieping in de klank van zijn muziek ontstond: alle facetten werden subtiel gevarieerd zonder ooit hun identiteit te verliezen.
Een groot deel van Scelsi's oeuvre was bestemd voor strijkers, ofwel solo, ofwel in combinaties. Scelsi's interesse voor strijkers begon in het midden van de jaren '50, toen hij de piano, tot dan toe zijn geliefde instrument om zich uit te drukken, vaker links liet liggen omdat deze niet kon voldoen aan het kwarttoonssysteem. Vanaf dan werden Scelsi's intiemste stukken geschreven voor strijkers en namen deze een centrale plaats in in zijn oeuvre.
Zijn derde Strijkwartet, gecomponeerd in 1963, volgt in zijn vijf delen de 'bevrijding van de ziel'. Het werk stelt zeer hoge eisen aan de musici daar de componist een scala aan voorschriften geeft voor de speelwijze die vaak onconventioneel is; er is vrijwel voortdurend sprake van dubbel- of zelfs meergrepen zodat het kwartet van vierstemmig uitgroeit tot een klankbron met acht tot tien stemmen. Bovendien is het vijfdelige werk door gebruikmaking van kwarttonen geschreven in het 24-toonsysteem. Ook voor de toehoorders is dit muziek met een vrij ongewoon klankkarakter.

Programma:
  • Johannes. Brahms, Strijkkwartet nr. 1 opus 51
  • Giacinto Scelsi, Strijkkwartet nr. 3
  • Felix Mendelssohn, Strijkkwartet nr. 2 opus 44
Tijd en plaats van het gebeuren :

Leipziger Streichquartett : Brahms, Scelsi, Mendelssohn
Donderdag 14 februari 2008 om 20.00 u

Muziekcentrum De Bijloke - Concertzaal
Jozef Kluyskensstraat 2
9000 Gent

Meer info : www.debijloke.be en www.leipzigquartet.com

Extra:
Review : Giacinto Scelsi : 'Trilogia, I tre Stadi Dell Uomo', Dries Reynders op Kwadratuur.be, 08/01/2008
"Giacinto Scelsi , The Messenger" by Alex Ross, The New Yorker , Nov. 21, 2005
'Modern music: Scelsi', Todd M. McComb, 27/01/2000 op www.medieval.org

Elders op Oorgetuige :
Arne Deforce brengt hommage aan Scelsi, 22/05/2007
Aus der Ferne : Scelsi, Vivier en Henderickx, 11/03/2007
La machine à remonter le son : Giacinto Scelsi, 11/12/2006
Cathedrals of Sound (Scelsi, Suite nr. 8 'Bot- Ba'), 8/12/2006

07:00 Gepost in Concert | Permalink |  Facebook

11/02/2008

Words and Music : Amerikaanse muziek uit de twintigste eeuw

Samuel Beckett Het Ives Ensemble legt zich al jaren toe op de Amerikaanse muziek uit de twintigste eeuw. Ze zijn dan ook erg goed geplaatst om dit gevarieerde repertoire aan te snijden. De componisten en kunstenaars van de New York School (een stroming binnen het abstracte expressionisme) lieten niet na elkaar wederzijds te overladen met dedicaties. Zo droeg Morton Feldman zijn compositie For Frank O'Hara op aan zijn vriend de dichter. Op zijn beurt werd Feldman herdacht door Christian Wolff, die in het jaar dat Feldman stierf, For Morty componeerde met drie belangrijke instrumenten uit Feldmans oeuvre: piano, vibrafoon en klokkenspel.
John Cage droeg zijn pianoconcerto op aan Elaine de Kooning, vrouw van Willem de Kooning en ook zelf een opmerkelijke schilderes. Het werk heeft een variabele duur en bezetting, en maakt gebruik van aleatorische principes. Woorden en muziek ten slotte is een hoorspel van Samuel Beckett met muziek van Morton Feldman. Het personage Croak (Eric Schneider) gaat in dialoog met de twee abstracte protagonisten Woorden (Porgy Franssen) en Muziek (Ives Ensemble). De regie is in handen van Ger Thijs, een eminent auteur, acteur en regisseur uit Nederland.

Morton Feldman en Samuel Beckett
Morton Feldman en Samuel Beckett ontmoetten elkaar in 1976 in Berlijn. Tot aan Feldmans dood in 1987 bleven ze met elkaar in contact. Tussen de gelauwerde auteur en componist zijn er dan ook tal van raakvlakken. Beide kunstenaars waren gedurende hun carrière niet uit op succes, waardoor het vrij lang duurde voor de verdiende erkenning er kwam. Zowel Beckett als Feldman hebben van meet af aan afstand genomen van traditionele technieken, van hiërarchische indelingen, van het intellectualisme in de kunst, van de dogma’s in de theater- en concertwereld ... en van het publiek. In hun esthetiek spelen de begrippen tijd en stilte een wezenlijke rol. De eenakter Neither uit 1977 was de eerste vrucht van hun samenwerking. Tien jaar later componeerde Feldman de muziek bij het hoorspel 'Words and Music' uit 1961.

Programma :
  • John Cage (1912-1992), Pianoconcerto
  • Christian Wolff (1934), For Morty
  • Morton Feldman (1926-1987), For Frank O’Hara
  • Words and Music (tekst van Samuel Beckett, 1906-1989)
Tijd en plaats van het gebeuren :

Bad Boys II : Ives Ensemble
Woensdag 13 februari 2008 om 20.00 u
(Inleiding door Maarten Beirens om 19.15 u )
Concertgebouw
't Zand 34,
8000 Brugge

Meer info : concertgebouw.be en www.ives-ensemble.nl

Elders op Oorgetuige :
De kunst van Morton Feldman, 11/02/2008
Merce Cunningham Dance Company geeft aftrap voor tweede editie van Bad Boys, 7/02/2008
Bad Boys II focust op het New York in de jaren 1950, 3/02/2008

15:00 Gepost in Concert | Permalink |  Facebook

Bartok meets Bernstein : Quatuor d'amore & Carlo Willems

Quatuor d'amore In de sonate voor twee piano's en percussie, zowat het meesterwerk voor deze bezetting, benadrukt Bela Bartok de percussiemogelijkheden van de piano. Hij bespeelt de instrumentale kleuren van de twee piano's en de percussie-instrumenten met een uitzonderlijke finesse. Bartok ging begin jaren 40 naar Amerika en beïnvloedde heel wat componisten na hem.

Het is dan ook geen toeval dat Leonard Bernstein met eenzelfde inventiviteit zijn West Side Story herschrijft voor eenzelfde instrumentatie (twee pianisten en twee slagwerkers). In West Side Story zijn de invloeden van Amerikaanse jazz en lichte muziek groot, waardoor zijn werk door een breed publiek ontvangen werd. West Side Story, een musical gekenmerkt door zijn wervelende balletten, maakte van Bernstein zowel als dirigent en componist een legende. De Deense componist Kim Helweg schreef op zijn beurt een parafrase, gebaseerd op de song America uit Bernsteins West Side Story. De volledige ritmische en melodische structuur van de song zijn hier muzikaal en visueel op een uiterst virtuoze manier uitgewerkt.

Da Amerikanen waren aanvankelijk niet zo te vinden voor Bartoks nieuwe muzikale stijl. Nadat hij in 1940 in de Verenigde Staten aankwam, maakte hij dan ook een orkestrale herwerking van zijn Sonate voor twee piano's en slagwerk (Concerto voor 2 piano's, slagwerk en orkest, Sz115) in de veronderstelling dat dit werk beter zou aanslaan bij het Amerikaanse publiek. Tevergeefs, het werk werd in de pers afgeschilderd als "droog en doctrinair" en het zou zelfs niet gedrukt worden. Was muzikaal New York niet rijp voor deze orkestrale herwerking van zijn in 1937 geschreven Sonate voor twee piano's en slagwerk, dan werd de originele versie op heel wat meer bijval onthaald: toen Bartók en zijn vrouw Ditta Pásztory het werk in 1938 uitvoerden in Bazel werd deze meesterlijke compositie meteen naar waarde geschat. De opwindende Sonate verhult nauwelijks de invloed van Stravinsky's kletterende "Les Noces" en grossiert bijgevolg in epileptische ritmes en metaalachtig sounds. Toch wist Bartók uit deze ongewone bezetting een van originaliteit overlopend kamermuziekwerk te puren.

Programma:

  • Bela Bartok (1881-1945), sonate voor twee piano's en percussie
  • Leonard Bernstein (1918-1990), West Side Story in de versie voor twee piano's en percussie
  • Kim Helweg (1956), parafrase op America uit West Side Story
Tijd en plaats van het gebeuren :

Quatuor d'amore & Carlo Willems : Bartok meets Bernstein
Woensdag 13 februari 2008 om 20.15 u
Academiezaal
Plankstraat 8
3800 Sint-Truiden

Meer info : www.academiezaal.be

Kim Helweg op www.samfundet.dk

Elders op Oorgetuige :
Thomas Lanners brengt muziek van eigen bodem, 19/11/2007

07:00 Gepost in Concert | Permalink |  Facebook