04/04/2008

Frederik Croene laat passie voor nieuwe muziek de vrije loop

Frederik Croene Frederik Croene laat dezer dagen zijn passie voor nieuwe muziek opnieuw de vrije loop. Deze uitmuntende pianist brengt in Gent en Leuven een uniek en bijzonder virtuoos programma rond hedendaagse pianomuziek van o.a. Claude Vivier, Stefan Van Eycken, Jonathan Harvey en Michel Van der Aa. Een uitstekende gelegenheid om een staalkaart van hedendaagse pianomuziek te horen!

Bart Vanhecke (1964) studeerde compositie aan het Koninklijk muziekconservatorium van Brussel bij André Laporte en aan de Academia Musicale Chigiana in Siena (Italië) bij Franco Donatoni. In zijn oeuvre zijn duidelijk twee perioden te onderscheiden: voor 1997 werkte Bart Vanhecke vooral rond één tooncentrum per compositie, vanaf 1997 zijn al zijn composities gebaseerd zijn op één reeks van 54 noten die is opgebouwd uit cellen van drie tonen, waarbij er steeds twee op een halve secunde afstand van elkaar liggen. Deze reeks en zijn transposities liggen aan de structurele basis van al zijn latere werken. Ook het ritme bestaat uit ritmische cellen die zijn opgebouwd en/of worden verbonden met de tonen van de reeks.
In Racines du monde voor piano (1998) komt een transpositie van de reeks van 54 tonen tweemaal voor. Er zijn 9 verschillende ritmische cellen, die over telkens 7 tonen worden verdeeld. De compositie vormt één stijgende lijn die start in het laagste register van de piano en eindigt in het hoogste, met een enorme climax in het midden. De titel verwijst waarschijnlijk naar deze ontwikkeling van 'leven' vanuit de bassen.
Racines du monde werd in 2001 geselecteerd werd voor de International Society for Contemporary Music in Yokahama.

Claude Vivier (1948-1983) had de gewoonte Shiraz als volgt te beschrijven: "De Iraanse stad Shiraz, een parel, een ruwe diamant, was de inspiratiebron voor dit pianowerk. Terwijl ik het componeerde, dacht ik permanent aan de bewegende handen op de piano. De schriftuur in vier delen (twee per hand) is voortdurend homofoon maar maakt een traag opkomend contrapunt in twee delen mogelijk. Ik greep even terug naar abrupte figuren en liet een koorpartij het werk besluiten. Shiraz is opgedragen aan de uitmuntende pianist Louis-Philippe Pelletier, en onrechtstreeks aan twee blinde zangers die ik urenlang volgde op het marktplein van Shiraz."

Deze pianist Louis-Philippe Pelletier over Shiraz: "Shiraz is een grote stap voorwaarts in de zoektocht van Claude Vivier naar nieuwe muzikale territoria. De eerste keer dat hij het stuk hoorde, was hij totaal ontdaan. In tegenstelling tot zijn andere stukken, die meestal op melodische ideeën berusten, is de basis van Shiraz één akkoord (do mi mi-bemol sol) waarop Claude Vivier een constante melodielijn ontwikkelt. Hij maakte gebruik van de Fibonacci-reeks om tot een vertikale harmonie en een horizontale ontwikkeling te komen. In het centrale deel wordt het materiaal dat in de eerste beweging tot stand kwam, plots lyrisch en contrastrijk. Allemaal het gevolg van clusters van stijgende en dalende appogiatura's, bezwerende herhalingen, tegengestelde dynamieken (fortissimo-pianissimo) en een ritmische gelaagdheid in verschillende tempi. Dat is bijvoorbeeld ook te horen in Samarkand, een stuk voor piano en blaaskwintet. Het krachtig en veelzijdig opgebouwde werk bereikt zijn hoogtepunt vóór het intense gebed van het slotkoor."

Enno Poppe (1969) studeerde orkestdirectie en compositie bij Friedrich Goldmann en Gösta Neuwir th aan de Hochschule der Künste in Berlijn. Daarna verdiepte hij zich in geluidssynthese en compositie met algoritmen in Berlijn en Karlsruhe met Heinrich Taube. Vervolgens vertrok hij op studiereis naar de Cité Internationale des Arts de Paris (1996). Zijn oeuvre omvat vooral kamermuziek, waaronder bv. 'Thema mit 840 Variationen' voor piano (1993-1997). In dit werk zijn in zeven minuten 840 variaties te horen op een zeer kort thema dat enkel uit een ricochet-figuur van 2 noten verdeeld over de rechter- en linkerhand bestaat. In dit zeer energetische stuk is er nooit een pauze maar toch is er voortdurend verandering, brokken muziek smelten samen en beginnen vorm te krijgen.

In zijn vroegste werken zocht Stefan Van Eycken (1974) artistieke aanknopingspunten bij de muziek van Michael Finissy en Brian Ferneyhough. Eind de jaren negentig werkte hij aan een cyclus die uit twee materiaaltypes bestaat : passages en obstakels. 'Campo Minato' uit die cyclus is een voorbeeld van een obstakel dat moet overwonnen worden : 19 snaren worden gedurende het hele werk d.m.v. de sostenutopedaal opengelaten. De pianist, die behorlijk wat werk aan de handen heeft, begeeft zich daardoor in een sonoor mijnenveld waarin elke stap aanleiding kan geven tot explosies van verschillende resonaties.
Stefan Van Eycken schreef Campo Minato toen hij pas 22 was, wat ontstellend jong is voor een dergelijk ambitieus pianowerk. Het werk gaat in een kort tijdsbestek van zo'n zes minuten tot de uiterste grenzen van wat een pianist en een piano kunnen verwezenlijken, en dan nog legt de componist zich niet neer bij de rationele beperkingen van wat klank kan teweegbrengen. De functie van de partituur eindigt niet bij het verklanken ervan maar reikt verder tot een haast metafysische benadering van de partituur als kunstobject, als medium voor een poëtisch idee. Niet zoals bij de serialisten waarin de technisch compositorische bravoure soms vooral in het analyseren eerder dan in het verklanken naar boven komt.
Door de pianist niet enkel de noten te geven maar ook talrijke fantastische, literaire beelden in korte zinnetjes ('carefully luminous with innumerable gnomes', 'a single star is uttered'…) probeert hij het louter muzikale te overstijgen en de verbeelding van de muzikant aan te spreken.
Het stuk is uiterst virtuoos en nauwelijks 'exact zoals geschreven' uit te voeren. Het feit dat hij de uitvoerder (en luisteraar) uitnodigt het onmogelijke te proberen: een utopische reis door een synesthetische construktie van muzieknotatie, literaire allusies en verrassende klankeffecten te ondergaan, wijst op een artistiek concept dat veel verder reikt dan enkel het moment waarop het stuk gespeeld wordt.

Jonathan Harvey over 'Tombeau de Messiaen': "Dit werk uit 1994 voor piano en tape is een bescheiden gift als antwoord op de dood van een groot muzikaal en spiritueel persoon. Olivier Messiaen - die stierf in 1992- was een proto-spectralist, ik bedoel hiermee dat hij gefascineerd was door de kleuren van harmonische boventonen en hun vervormingen en dat hij hierin een prismatisch spel met licht in zag. Het tape-deel is gecomponeerd voor pianogeluiden die gestemd zijn volgens harmonische reeksen. De getemperde live piano speelt en vervormt deze en is zowel nooit volledig afgescheiden als volledig samen met deze reeksen". 'Tombeau de Messiaen' is geschreven voor Philip Mead die het in Cambridge (UK) in 1995 in première bracht.

Michel van der Aa (1970) studeerde muziekregistratie en compositie aan het Koninklijk Conservatorium in Den Haag. Hij volgde compositielessen bij Diderik Wagenaar, Gilius van Bergeijk en Louis Andriessen. In 2002 volgde hij een opleiding filmregie aan de New York Film Academy. Deze opleiding droeg in niet geringe mate bij tot het filmisch karakter van zijn werk; het gebruik van filmbeelden en filmmuziek werden essentiële componenten van zijn partituren. Zo schreef hij niet alleen de muziek, maar verzorgde hij ook de regie en concipieerde en realiseerde hij de filmfragmenten in de opera's 'One' (2002) en 'After Life' (2005-2006), waarin regie, film en muziek op een hoogst eigen wijze versmelten.
'Just before' (2000) is een werk voor piano en soundtrack, waarbij de soundtrack uit vervormde pianogeluiden bestaat die een soort 'echo' zijn van het pianothema waar het stuk mee aanvangt. 'Just Before' werd gecomponeers vlak na de 'preposition-trilogie' bestaande uit 'Above', 'Between' en 'Attach' voor ensemble en soundtrack. Het is er ook hoorbaar aan verwant, alhoewel het toch een onafhankelijke compositie blijft. Zoals in veel van zijn werken is het klankmateriaal voor de soundtrack afkomstig van het instrument (hier de piano) zelf. (Voor een uitgebreide uitleg over 'Just Before', zie Een verhaal van goed en kwaad : de 20ste eeuwse sonate).

Programma :
  • Bart Vanhecke, Les Racines du Monde (1998)
  • Claude Vivier, Shiraz (1977)
  • Enno Poppe, Thema mit 840 Variationen (1997)
  • Stefan Van Eycken, Campo Minato (1997)
  • Jonathan Harvey, Tombeau de Messiaen (1994)
  • Michel Van der Aa, Just Before (2000)
Tijd en plaats van het gebeuren :

Frederik Croene : Hedendaagse pianomuziek
Dinsdag 8 april 2008 om 20.00 u

Logos Tetraeder
Bomastraat 26
9000 Gent

Meer info : www.logosfoundation.org en www.frederikcroene.com
-----------------
De Nieuwe Reeks : Frederik Croene
Dinsdag 15 april 2008 om 20.30 u
(Inleiding door Jan Christiaens i.s.m. MATRIX om 19.45 u)
STUK
Naamsestraat 96
3000 Leuven

Meer info : www.denieuwereeks.be, www.stuk.be en www.frederikcroene.com

Extra :
Stefan Van Eycken en Bart Vanhecke op www.matrix-new-music.be
Michel van der Aa : www.donemus.nl en www.doublea.net
Jonathan Harvey op www.champdaction.be
De middelpuntvliedende harmonie in de muziek van Jonathan Harvey, Humberto De Oliveira op www.arsmusica.be
Bio Enno Poppe op www.arsmusica.be
Claude Vivier : brahms.ircam.fr en www.thecanadianencyclopedia.com

Elders op Oorgetuige :
Een verhaal van goed en kwaad : de 20ste eeuwse sonate, 22/02/2008
Philip Mead in Logos, 8/10/2007
Erfgoed van morgen, 17/04/2007
Aus der Ferne : Scelsi, Vivier en Henderickx, 11/03/2007
La machine à remonter le son : Claude Vivier, 6/01/2007

07:00 Gepost in Concert | Permalink |  Facebook

03/04/2008

Klankenbos komt weer tot leven

Klankenbos - Tacet De lente is in 't land en dat betekent dat ook het Klankenbos weer volop tot leven komt. Het bos in het Dommelhof in Neerpelt is een initiatief van Musica, een impulscentrum voor muziek. De bedoeling is het publiek opnieuw bewust te maken van geluiden, wat in onze sterk visuele wereld niet echt evident is. Kinderen, jongeren en volwassenen maken er via een parcours van klankinstallaties kennis met een wereld vol klanken en geluiden.

Het Klankenbos opende begin oktober 2005 met vier klankinstallaties. Intussen is de collectie uitgebreid tot 12. Het zijn stuk voor stuk kunstwerken, maar het geluid wordt toch op de eerste plaats gesteld. Men wil het bos terug aan het klinken brengen, zonder de geluiden van het bos te verstoren. Het Klankenbos trouwens is uniek in Europa. Er bestaan wel tentoonstellingen met klankinstallaties, maar nergens worden die permanent in de open lucht geplaatst.

Nieuwe installatie Tacet
Het nieuwe seizoen wordt feestelijk ingeluid met de voorstelling van de nieuwste installatie Tacet. Hekkenbergarchitects tekende voor het ontwerp, de realisatie was in handen van Paul Beuk. De ondergronds toegankelijke geluidsarme glazen kubus, drukt een visuele én akoestische stempel op de omgeving. De aanzienlijke afwezigheid van geluid wijst de bezoeker in de installatie op stilte en het bewust ervaren ervan. De visuele impressie van de omgeving blijft echter ongewijzigd. Het ontwerp werd zijdelings geïnspireerd door de controversiële compositie 4'33" van John Cage, een werk dat uit drie delen 'Tacet' (Latijn voor 'het is stil') bestaat.

Hekkenbergarchitects (NL) werd in 2002 door architect Joris Hekkenberg opgericht. Het bureau werkt aan projecten waarbij de raakvlakken tussen architectuur, beeldende kunst en andere creatieve disciplines doelbewust worden opgezocht. Paul Beuk (NL) is realisator en voert in opdracht zowel kunstwerken als complexe technische toepassingen voor artistieke projecten uit.

Tijd en plaats van het gebeuren :

Open Klankenbos - rondleiding met gids - inhuldiging nieuwe installatie - voorstelling activiteitenseizoen
Zondag 13 april 2008 om 15.00 u


Geleide bezoeken
Van mei tot en met oktober staat er elke tweede zondag van de maand een gids klaar die individuele bezoekers meeneemt in het Klankenbos en toelichting bij de klankinstallaties geeft. De eerste rondleiding vindt plaats op 11 mei, de laatste op 12 oktober 2008.

Oorstrelingen
Elke vierde zondag van de maand van juni t.e.m. september strelen solisten tijdens openluchtconcerten op wisselende locaties in Klankenbos de oren van het publiek met enkele bijzondere hedendaagse klassieke composities. Bij een drankje nadien kun je de oren rustig laten nasuizen.
Zondag 22/06/2008: Paula Defresne (klarinet)
Zondag 27/07/2008: Nicolas Deletaille (cello)
Zondag 24/08/2008: Alfrun Schmidt (sopraan)
Zondag 28/09/2008: Gaetan La Mela (percussie)

Kids Summer: (h)oortocht: uit met geluid !
Zonder er ons bewust van te zijn 'horen' we enorm veel. Gelukkig letten we er niet voortdurend op, want anders zouden we al snel 'horendol' worden. Tijdens een interactieve '(h)oortocht' in Klankenbos ontdekken kinderen via luisteropdrachten, creatieve intermezzo's, wandelen, … de verrassende kracht van geluid én stilte.
Elke dinsdagnamiddag in juli en augustus

Zomerse Muzikale Schattentocht
Vervelen is niet nodig! Start of besluit de zomervakantie met een klinkend en muzikaal spel voor kinderen in openlucht. Zoek, verzamel, beluister en bewerk samen met vriendjes, ouders of familie tien muzikale schatten in Klankenbos. Na het spel kun je samen genieten van een welverdiend ijsje!
Elke weekdag van de eerste en laatste week van de zomervakantie

Klankenbos - Provinciaal Domein Dommelhof
Toekomstlaan 5
3910 Neerpelt

Alle verdere info vind je op www.musica.be

15:00 Gepost in Concert | Permalink |  Facebook

Vuurdoop voor een nieuw kamerorkest

Ben Haemhouts, Steven Prengels & Wim Henderickx Het gebeurt niet elke dag dat er een nieuw orkest boven de doopvont wordt gehouden. Het concert van dinsdag in deSingel is meteen de vuurdoop van een nieuw kamerorkest, ontstaan op impuls van dirigent Ben Haemhouts. De Belgische Kamerfilharmonie combineert klassieke muziek met opdrachten aan en coaching van jonge componisten. Zo werkten zij nu met componist Steven Prengels en coach Wim Henderickx rond een nieuwe creatie. Daarnaast twee fundamenten van het symfonisch repertoire, de Eerste van Beethoven en de Tweede van Schubert.

Steven Prengels (1978) studeerde tussen 1996 en 2001 aan het Lemmensinstituut te Leuven, waar hij het diploma 'Meester in de Muziek' behaalde. Van 2003 tot 2007 zette hij zijn studues verder aan het Koninklijk Conservatorium van Antwerpen, waar hij het diploma 'Master in schriftuur' behaalde in de klas van Wim Henderickx, en het diploma 'contrapunt en fuga' bij Peter Thomas. Vervolgens studeerde hij musicologie aan de KUL. Momenteel volgt hij compositie aan het conservatorium van Amsterdam.

Als dirigent/componist was hij actief in verschillende muziektheaterproducties in België en Nederland. Momenteel dirigeert hij het Aalters Jeugdorkest en het Koor 'Amuze' in Aalter. Zijn eerste grotere werk dat hij componeerde was zijn 'Boerenkrijgcantate', voor 2 recitanten, koor, kinderkoor, orgel en orkest, dat hij in opdracht van de gemeente Berlare schreef t.g.v. 200ste herdenking van de Boerenkrijg.
Op het Internationaal Filmfestival van Vlaanderen 2004, sleepte hij de prijs 'Award for the Most Original Composition by a Young Belgian Composer' in de wacht voor de soundtrack van 'Le reveil Tam Tam', uitgevoerd door het 'Vlaams Radio Orkest' en 'de Filharmonie' o.l.v. Dirk Brossé.
In 2007, was hij winnaar van de 'Prijs voor Nieuwe Muziek 2007', uitgereikt door de provincie Oost-Vlaanderen voor het werk 'Festschrift' voor piano solo en ensemble.

In opdracht van het Koninklijk Conservatorium Antwerpen en het 'Spectra Ensemble' componeerde hij 'Requiem ohne Worte'. Zijn werk 'Circular Breathing', dat hij schreef in opdracht van het Koninklijk Conservatorium Antwerpen en het Hoger Instituut voor Dans en Danspedagogie, illustreert zeer brede interesse in verschillende kunstvormen. Zo componeerde hij ook '10 Miniaturen', in samenwerking met schilder Marnik Baert, voor de tentoonstelling 'Ecce Homo'.

Uit een shortlist van een 7-tal jonge veelbelovende componisten, werd Steven Prengels door Wim Henderickx uitgekozen om een nieuw werk te componeren voor kamerorkest. Doorslaggevende elementen voor deze keuze waren de veelzijdigheid van de componist; hij heeft een uitgebreide interesse aan alle vormen van kunst en wil die graag combineren.

Wim Henderickx over Steven Prengels: "Twee jaar geleden koos hij er resoluut voor om enkel te gaan componeren, en maakte hiervoor een aantal ingrijpende persoonlijke keuzes. Steven Prengels is iemand met enorm veel talent en mogelijkheden. Niettegenstaande hij al een en ander verwezenlijkt heeft in de wereld van het muziektheater en als pedagoog, koos hij er nu voor opnieuw intensief te gaan studeren met het oog op een leven als componist".

Voor dit opdrachtwerk gaven De Belgische Kamerfilharmonie en coach Wim Henderickx de componist mee dat de eerste symfonie van Ludwig Van Beethoven de inspiratiebron moest zijn. Zo krijgt de confrontatie van Beethovens universele vormentaal en het specifieke idioom van een hedendaags werk eerder het karakter van een respectvolle dialoog, dan van een confronterende botsing. In het kader van het project 'Huis voor jonge componisten' van De Belgische Kamerfilharmonie kreeg Steven Prengels de kans om tijdens het componeren een eerste confrontatie met het orkest aan te gaan. Zo ontstaat een 'componistenacademie' waarbij jong en veel belovend Belgisch compositietalent de kans krijgt zich te ontplooien, onder begeleiding van een gerenommeerde componist die als mentor fungeert. Reeds geruime tijd voor de creatie van de nieuwe compositie vonden werksessies met orkest plaats, om op die manier de componist de kans te geven het werk onder kundige begeleiding verder te ontwikkelen tot aan cle creatie toe.

Programma :
  • Ludwig van Beethoven, Symfonie nr 1 in C, Opus 21
  • Steven Prengels, Konstellation (wereldcreatie)
  • Franz Schubert, Symfonie nr 2 in Bes, D125
Tijd en plaats van het gebeuren :

De Belgische Kamerfilharmonie : Beethoven, Prengels, Schubert
Dinsdag 8 april 2008 om 20.00 u

deSingel - Blauwe Zaal
Desguinlei 25
2018 Antwerpen

Meer info : www.belgischekamerfilharmonie.be en www.desingel.be

Elders op Oorgetuige :
Belgische Kamerfilharmonie : meer dan alleen een orkest, 8/02/2008

07:00 Gepost in Concert | Permalink |  Facebook

02/04/2008

Heleen Van Haegenborgh haalt experimentele muziek uit verdomhoekje

Heleen Van Haegenborgh Heleen Van Haegenborgh is gespecialiseerd in nieuwe experimentele muziek, die ze graag uit het elitaire verdomhoekje haalt. Deze keert niet samen met andere kunstenaars of musici, maar solo. In dit recital brengt Heleen naast enkele pareltjes van haarzelf werk van Amerikaanse grootmeesters als Morton Feldman, George Crumb en Alvin Lucier.

Heleen Van Haegenborgh studeerde piano bij Katrijn Friant, Claude Coppens en Daan Vandewalle en volgde masterclasses bij Claire Chevalier, Levente Kende, Louis Pas en Boyan Vodenitsjarov. Naast het spelen van hedendaagse muziek in kamermuziekverband en als soliste is Heleen ook actief in multimediaproducties. Een project rond de dansmuziek van John Cage voor prepared piano met danseres Femke Gyselinck en een ander projekt rond Songbooks met fotografe Katrien Vermeire zijn hiervan voorbeelden. Met de gebroeders Dousselaere (Benjamin - elektrische gitaar en Lieven - elektronika) vormt ze een trio dat eigen komposities en improvisaties speelt. Sinds 2006 vormt ze een duo met Thomas Smetryns dat eigen composities brengt voor piano, elektrische gitaar, 78 toeren spelers, theorbe, tape. Hun eerste cd kwam uit in januari 2007 bij Stichting Logos. Momenteel werkt ze aan een cd met Esther Venrooy (elektronica) waarbij de klankkast van de piano het uitganspunt vormt. (Deze plaat wordt voorgesteld op 8 mei 2008 in Kunstencentrum Vooruit). Verder speelt Heleen in verschillende improvisatiegroepen, neemt deel aan producties met Hermes Ensemble en speelt ze soloconcerten met experimentele hedendaagse muziek. Ook staat er een nieuw project rond luisterspelen met Femke Gyselinck op stapel.

Morton Feldman (1926-1990) had in 1949 een betekenisvolle ontmoeting met John Cage die hem aanmoedigde vertrouwen te hebben in zijn instincten, wat aanleiding gaf tot een nieuwe intuïtieve componeerwijze die aan ieder systeem lijkt te ontsnappen en voortdurend in beweging is gebleven. In vele van zijn werken tot het eind van de jaren zestig experimenteerde Feldman met notatiesystemen die de uitvoerder heel wat vrijheden verleende.
In de late jaren '70 werden zijn meeste composities bijzonder lang: zo schreef hij een tiental grote werken waarvan het kortste anderhalf uur duurt. "Palais de Mari" uit 1986 vormt daarop wel een uitzondering, al duurt het toch nog twintig minuten. Feldman doet hier wat hij in zijn lange werken doet in gecondenseerde vorm.

George Crumb (1929) staat bekend om zijn zoektocht naar ongebruikelijke timbres en nieuwe technieken. Hij contrasteert graag muzikale stijlen, veel van zijn werk kent programmatische, mystieke, symbolische en theatrale elementen, die hij meticuleus aangeeft op zijn fraai vervaardigde partituren. Zijn bekendste pianowerken zijn de twee volumes Makrokosmos.
"Eine kleine Mitternachtmusik" is een werk uit 2002 en duurt zo'n twintig minuten. Het muzikaal materiaal is ontleend aan 'Round Midnight', de jazzstandard van Thelonius Monk. Hoewel het werk begint en eindigt met een letterlijke weergave van deze bekende tune, is het onweerlegbaar Crumb die we horen, met het typische getokkel op snaren, het percussief gebruik van het binnenwerk van de piano en typische Crumb-harmonieën. Eine Kleine Mitternachtmusik herbergt een roerend bluesachtig deel en een theatraal 'aftelmoment'.

Alvin Lucier (1931) is één van de pioniers en exponenten van de Amerikaanse experimentele muziek. Hij gebruikte 'brain waves' in live uitvoeringen, noteerde de fysische beweging van de uitvoerders om een bepaald geluid te bekomen, experimenteerde met de interactie tussen visuele media en muziek en gebruikte de akoestische eigenschappen van een kamer of zaal als hoofdmateriaal voor composities. Van 1966 tot 1976 maakte Lucier deel uit van de legendarische Sonic Arts Union samen met Robert Ashley, David Behrman en Gordon Mumma.
Nothing is Real (Strawberry Fields Forever) dateert uit 1990 en is een compositie voor piano, versterkte teepot, tape recorder en miniatuur sound system.

Programma :
  • Morton Feldman, Palais de Mari Feldman
  • George Crumb, Eine kleine Mitternachtmusik
  • Heleen Van Haegenborgh, Une petite fille, M en Mlle C.
  • Alvin Lucier, Nothing is Real (Strawberry Fields Forever)
Tijd en plaats van het gebeuren :

Pianorecital Heleen Van Haegenborgh
Zondag 6 april 2008 om 20.30 u

De Rode Pomp
Nieuwpoort 59
9000 Gent

Meer info: www.rodepomp.be, www.heleenvanhaegenborgh.be en www.myspace.com/heleenvhaegenborgh

Extra :
George Crumb : www.georgecrumb.net
Alvin Lucier : alucier.web.wesleyan.edu
Morton Feldman's mysterious musical landscapes, Alex Ross op www.newyorker.com, 19/06/2006
Morton Feldman Texts: Essays and Articles on MF and his music
'Morton Feldman, The Feldman fragments', Eric De Visscher op www.arsmusica.be (Fr), 1995

Audio / video:
Alvin Lucier op UbuWeb Sound en UbuWeb Film (met documetaire/interviews )
Alvin Lucier, Morton Feldman en Alvin Lucier op YouTube
Alvin Lucier, Nothing Is Real (Strawberry Fields Forever) op www.archive.org

Review :
George Crumb : 'Ancient Voices of Children - Eine kleine Mitternachtmusik - Madrigals, Book I-IV', Emilie De Voght op Kwadratuur.be, 28/08/2006

Elders op Oorgetuige :
Harry Halbreich & Morton Feldman in Les Brigittines, 24/03/2008
De kunst van Morton Feldman, 11/02/2008
Tape Tum & Heleen Van Haegenborgh, 23/10/2006

07:00 Gepost in Concert | Permalink |  Facebook

01/04/2008

American Beauty : klassieke jazz of jazzy klassiek?

Symfonieorkest Vlaanderen Als afsluiter van het muzikale seizoen zorgt het Symfonieorkest Vlaanderen zorgt voor een Amerikaanse avond waarin jazz, blues en klassieke muziek elkaar de hand reiken.

Leonard Bernstein wist in zijn composities een brug te slaan tussen de Amerikaanse jazz en de Europese klassieke traditie. Hij herwerkte zijn musical 'On the Town' onder de titel 'Three Dance episodes'. Ook Kurt Weill blijft vandaag boeien. Hij streefde naar toegankelijkheid en zweeft tussen mysterie en herkenbaarheid, humor en ernst, tussen naïviteit en cynisme. Zijn Tweede Symfonie is fascinerend door de eigen klankwereld van drie kleurrijke bewegingen en prachtige melodieën. In 'An American in Paris' wil George Gershwin een impressie geven van een Amerikaanse bezoeker in Parijs. Als de "American way of life" ooit aardig muzikaal in beeld is gebracht, dan is het wel in de muziek van Gershwin. Het pianoconcerto van Gershwin is op jazz geïnspireerde klassieke muziek. Het is een virtuoos stuk dat heel veel vergt van de pianist. Bojan Vodenitsjarov combineert de swingende ritmes met de beheersing, vingervlugheid en kracht van de klassiek geschoolde pianist.

Programma :
  • Leonard Bernstein, On the town - 3 dances episodes
  • George Gershwin, Pianoconcerto in F
  • Kurt Weill, Symfonie nr. 2
  • George Gershwin, Rhapsody in Blue
Tijd en plaats van het gebeuren :

Symfonieorkest Vlaanderen & Bojan Vodenitsjarov : American Beauty
Donderdag 3 april 2008 om 20.00 u

Concertgebouw
't Zand 34
8000 Brugge

Meer info : www.concertgebouw.be en www.symfonieorkest.be
-------------------------------------
Zaterdag 5 april 2008 om 20.00 u
Koninklijk Conservatorium Brussel
Regentschapsstraat 30
1000 Brussel

Meer info : www.kcb.be en www.symfonieorkest.be
-------------------------------------
Zondag 6 april 2008 om 15.00 u
deSingel - Blauwe zaal

Desguinlei 25
2018 Antwerpen

Meer info : www.desingel.be en www.symfonieorkest.be
-------------------------------------
Zaterdag 12 april 2008 om 20.00 u
Muziekcentrum De Bijloke - Concertzaal
Jozef Kluyskensstraat 2
9000 Gent

Meer info : www.debijloke.be en www.symfonieorkest.be

Leonard Bernstein : www.leonardbernstein.com
Kurt Weil : The Kurt Weil Foundation for Music , www.kurt-weill.de
George Gershwin : www.gershwin.com
'George Gershwin : American Genius', Charles K. Moss op www.carolinaclassical.com

Elders op Oorgetuige :
Van Berlijn tot Broadway, 8/08/2007

07:00 Gepost in Concert | Permalink |  Facebook

31/03/2008

John Cage & Fluxus in Croxhapox

John Cage Dinsdagavond kun je in het experimenteel kunstencentrum Croxhapox in Gent terecht voor een project van Jonas Scheys i.s.m. studenten van Beeld en Installatie (Master Kask - Koninklijke Academie voor Schone Kunsten). Tijdens de concertavond wordt werk uitgevoerd van John Cage en aan Fluxus gelieerde componisten zoals George Brecht, Robert Bozzi, Emmet Williams en La Monte Young. Ook onze eigenste Godfried-Willem Raes ontbreekt niet op het programma. Het belooft een uiterst gevarieerde en boeiende avond te worden !

Programma :
  • John Cage, Songbooks - Sonata for clarinet - Sonata for two voices - Living room music - Five - Daughters of the lonesome isle - 4'33"
  • George Brecht, For a drummer 5, 6 and 7 - Instruction - Incidental music 1, 2, 3 and 5 - Saxophone solo, fluxversion 1
  • Robert Bozzi, Choice 12
  • Emmet Williams, Song of uncertain length
  • Godfried-Willem Raes, E10
  • La Monte Young, si fa#
Tijd en plaats van het gebeuren :

John Cage & Fluxus
Dinsdag 1 april 2008 om 20.00 u

Croxhapox
Lucas Munichstraat 76/82
9000 Gent

Meer info : www.croxhapox.com

Fluxus portal : www.fluxus.org
Fluxus videoclips op www.geevideos.com
John Cage : www.johncage.info

Elders op Oorgetuige :
John Cage & Morton Feldman : een unieke luisterervaring, 13/02/2008
Bad Boys II focust op het New York in de jaren 1950, 3/02/2008
De diva van de avant-garde pianisten en de materiaalkoffer van John Cage, 29/09/2007
Spamadeus & the sound of silence, 20/01/2007

07:00 Gepost in Concert | Permalink |  Facebook

27/03/2008

Marieke Berendsen stelt eindexamenprogramma rond Italiaanse componisten voor

Marieke Berendsen In de reeks Gradus ad Parnassum brengt Marieke Berendsen (studente Master na Master solist hedendaagse muziek viool en violiste in het Nadar Ensemble ) een deel van haar eindexamenprogramma, dat volledig is opgesteld rond Italiaanse componisten. Ze speelt onder meer de Sequenza voor viool van Luciano Berio, de zes Capricci van Salvatore Sciarrino en "Hay que caminar soñando" van Luigi Nono.

De zes Capricci voor viool solo herinneren door hun naam en hun virtuositeit aan de welbekende 'Caprices' van Paganini, die dan weer - naast de Chaconne van Bach - model hebben gestaan voor Berio's 'Sequenza VIII'. Maar anders dan Paganini's zinderende op technische bravoure gerichte Caprices vertegenwoordigen Sciarrino's Capricci een schimmige wereld van ongrijpbare klanknevels.
Salvatore Sciarrino
(1947) dacht er oorspronkelijk aan om zich in de richting van de plastische kunsten te ontwikkelen, maar vanaf 1959 voelde hij zich zodanig aangetrokken door de muziek, dat hij begon te experimenteren met compositie. Drie jaar later was zijn eerste werk uitgevoerd voor publiek, tijdens de Nieuwe Muziek Week te Palermo. Als componist is Salvatore Sciarrino steeds zijn eigen weg gegaan. Hij heeft zich laten begeleiden door figuren als Franco Evangelisti, maar van een echt van een leraarschap is geen sprake. Hij werd wel beïnvloed door Luigi Nono, vooral wat het een obsessief streven naar vernieuwing en de economisering en uitpuring van de klank, die tegenover de zeer belangrijke stiltes geplaatst wordt, betreft. Verschillend van Nono is Sciarrino's dialoog met alle mogelijke muziek uit het verleden en uit andere genres: hij demonstreert een brede encyclopedische muzikale kennis in bewerkingen en verwerkingen van muziek van de zestiende eeuw over Bach tot Amerikaanse volksliedjes.
Naast groots opgevatte orkestwerken is Sciarrino vooral bekend geworden door talrijke werken voor soloinstrumenten. In de Capricci voor viool worden enkele muzikale gebaren in ontelbare variaties hernomen. Het virtuoze karakter van deze stukken kan men al uit de titel afleiden, die duidelijk naar de beroemde voorbeelden van Paganini verwijst. Toch heeft Sciarrino nooit rechtstreekse of expliciete verbanden met deze voorbeelden willen leggen. De Capricci lijken wel een soort van "etnische muziek van de toekomst". Ze hebben iets gewoons maar zijn toch heel onconventioneel. "In de periode dat ik de Capricci schreef, een periode van 'negatieve dogma's' en avant-gardistische taboes, zag men deze werken als late kopieën van de viooltaal van Paganini. Hoewel dit volledig onjuist is, was mijn opzet toch om een brug te slaan tussen avant-garde en traditie. Op het moment dat het tot een historische breuk kwam tussen muzikale vernieuwing en traditie, bestonden er nog duidelijke verbanden tussen beide. Vandaag blijft er echter niets van die verwantschap over. Het historische perspectief is gewijzigd", aldus Sciarrino.

Luciano Berio is wellicht de meest invloedrijke figuur uit de Italiaanse hedendaagse muziek. Nadat hij samen met Maderna een studio voor elektronische muziek opricht in Milaan, krijgt hij de leiding van het Ircam te Parijs. Vanuit zijn opleiding die sterk door Webern is bepaald, creëert Berio composities die uitgaan van de meest gedurfde vormen van klankonderzoek. Zo dwingt hij zowel zangers als instrumentalisten om de grenzen van hun mogelijkheden af te tasten.
In 1958 schreef Luciano Berio (1925-2003) zijn eerste 'Sequenza' voor fluit solo. Dit stuk is het eerste ooit dat proportioneel werd genoteerd. Er wordt geen gebruik gemaakt van uitgeschreven ritmes maar de afstand tussen de noten bepaalt de tijdsspanne ertussen. Jammer genoeg slaagde volgens Berio geen enkele fluitist erin dit juist te interpreteren en later schreef hij een tweede versie met ritmes. Sinds de Sequenza voor fluit zijn de in totaal 14 Sequenza's de rode draad in zijn oeuvre gebleven. Berio schreef de Sequenza's voor de meest uiteenlopende solo-instrumenten, waarbij hij de expressieve en technische mogelijkheden van het betreffende instrument onderzocht. Berio's Sequenza's worden gekenmerkt door hun extreme virtuositeit, die altijd boeiend, vaak theatraal, maar nooit oppervlakkig is.

"Hay que caminar soñando" (1989) is een van Luigi Nono's laatste werken. Het is de periode waarin Nono niet langer het 'Lichtende Pad' van de revolutie wil begaan, maar zich vergenoegt met het onderweg zijn. Daarbij verwijst hij naar een citaat van de Spaanse dichter Antonio Machado dat hij terugvond op de muren van een klooster in Toledo : "Caminantes, no hay caminos, hay que caminar". ('Wandelaars, er zijn geen wegen, alleen maar het onderweg zijn'). Het werd zowat het motto van Nono's laatste composities, die gekenmerkt worden door verstilling en vertraging van de steeds verder naar binnengekeerde klank.

Programma :
  • Luciano Berio, Sequenza nr. 8 (1976) voor viool solo
  • Salvatore Sciarrino, Delen uit 6 capricci (1976) voor viool solo
  • Luigi Nono, "Hay que caminar" soñando (1989) voor 2 violen (met Gwendolyn Desmet )
Tijd en plaats van het gebeuren :

Gradus ad Parnassum : Marieke Berendsen
Zondag 30 maart 2008 om 11.00u
Koninklijk Conservatorium Gent
Hoogpoort 64
9000 Gent

Meer info : cons.hogent.be
-----------------------
De Nieuwe Reeks : Marieke Berendsen
Zondag 20 april 2008 om 20.30 u (Inleiding door Herman Parret om 19.45 u)
Sint-Michielskerk
Naamsestraat 
3000 Leuven

Meer info : www.denieuwereeks.be

Extra :
Luigi Nono, biografie op www.arsmusica.be
Luigi Nono op d-sites.net
Luigi Nono : Componeren met gebalde vuisten. De revolutie-muziek van Luigi Nono, Paul Luttikhuis op www.arsmusica.be
Luigi Nono : Antifascist, Jan de Kruijff op www.musicalifeiten.nl
Luigi Nono: een hedendaags Italiaans componist, Harry Mayer op www.mayertjes.nl, 19/12/2006
Luigi Nono: on what would have been the composer's 80th birthday, John Warnaby reflects on his life and music, John Warnaby op www.musicweb-international.com, 2004
Salvatore Sciarrino op brahms.ircam.fr en www.arsmusica.be
Luciano Berio (1925 - 2003): Duivelskunstenaar, Jan de Kruijff op www.musicalifeiten.nl

Elders op Oorgetuige :
Politiek engagement en artistieke vernieuwing : de weg van Luigi Nono, 23/02/2008
De schaduwklanken van Salvatore Sciarrino, 15/02/2008

22:08 Gepost in Concert | Permalink |  Facebook

26/03/2008

Horen, zien en en voelen in Time Code Matter 2

Time Code Matter II Horen en voelen hebben wel degelijk veel met elkaar te maken. In het tweede project van time code matter plaatsen Audiostore en Eavesdropper het publiek midden in een installatie van twaalf massieve stalen platen. Dit gigantische resonantieapparaat wordt gecontroleerd door de laptops van de performers. Deze heerlijke surround staat borg voor een unieke luisterervaring.

In 2005 ging de eerste klankperformance in de reeks time code matter van Audiostore en Eavesdropper in première in het Concertgebouw Brugge. In hun projecten willen klankkunstenaars Christoph De Boeck en Yves De Mey de materialisatie van geluid benadrukken, en dat in een tegelijk intiem en indrukwekkend kader.

In de tweede editie gaan ze een stap verder om de resonanties fysiek en visueel te concretiseren voor de toeschouwer. De scenografie bestaat uit een installatie van twaalf massieve stalen platen. Dit gigantische resonantieapparaat wordt gecontroleerd door de laptops van de performers, die ons duidelijk maken dat het voelen wel degelijk in het verlengde ligt van het horen. De opstelling van het publiek midden in de installatie zorgt voor een heerlijke surround en belooft niets minder dan een unieke luisterervaring.

Tijd en plaats van het gebeuren :

Audiostore & Eavesdropper : Time Code Matter 2
Zaterdag 29 maart 2008 om 20.00 u

Concertgebouw
't Zand 34
8000 Brugge

Meer info : concertgebouw.be en www.deepblue.be

Extra :
Audiostore & Eavesdropper 'Time Code Matter', Rik Van Lembergen op Kwadratuur.be, 14/09/2006
Interview Eavesdropper, Koen Van Meel, 1/11/2003 op Kwadratuur.be

Elders op Oorgetuige :
Artefact : Capturing Time - Mapping the Moment, 9/02/2008
Deep Blue, Ryoji Ikeda & Artificiel op Happy New Ears, 26/09/2007
Goodiepal + Audiostore & Eavesdropper, 22/09/2006

07:00 Gepost in Concert | Permalink |  Facebook

25/03/2008

Vuurdoop nieuw elektrisch gitaarkwartet ZWERM in CROXHAPOX

ZWERM Vrijdagavond beleeft het het recent opgerichte elektrisch gitaarkwartet ZWERM zijn vuurdoop. ZWERM bestaat uit Johannes Westendorp (NL), Matthias Koole (B), Kobe Vancauwenberghe (B) en Toon Callier (B) en werd opgericht vanuit een gezamenlijke brede interesse voor nieuwe muziek: gecomponeerd, geïmproviseerd, experimenteel en performatief, "high" en "low culture". Tegelijkertijd echter ook vanuit het besef dat de raakpunten tussen al deze elementen van de muziek van deze tijd uitgewerkt moeten worden en dat de expositie daarvan geenszins vanzelfsprekend is. ZWERM kwam tot stand i.s.m. Champ d'Action.

Het eerste publieke optreden vindt plaats in het experimenteel kunstencentrum CROXHAPOX in Gent. Op het programma staan 2 creaties van 2 verschillende componisten. Eerst kan je kennismaken 'Toovviifvor', een werk van de Amerikaanse componist Larry Polansky, waarbij de erg galmende ruimte van Croxhapox zal gevuld worden met een pulserend klankweefsel van verstemmende gitaren. Larry Polansky (°1954) is een Amerikaans componist, gitarist, theoreticus en computerprogrammeur. Alternatieve stemsystemen, gamelanmuziek en algoritmische muziek spelen een belangrijke rol in zijn werk. Hij is professor aan het Dartmouth College (VS) waar hij co-directeur is van de elektronische muziekstudio en lid van Frog Peak Music collective, een collectief van experimentele componisten die partituren, boeken en CD's uitgeven.
Daarna volgt de creatie van 'Icons Of Pleasure', een nieuw werk van de jonge Gentse componist Nico Sall, waarbij verschillende steden door middel van videoprojecties en gitaarsoli verbonden worden. Nico Sall studeerde bij Lucien Posman en behaalde in 2006 zijn Meestergraad Compositie aan het Conservatorium van Gent.

Tijd en plaats van het gebeuren :

Zwerm : Nico Sall & Larry Polansky
Vrijdag 28 maart 2008 om 20.00 u

CROXHAPOX
Lucas Munichstraat 76/82
9000 Gent

Meer info : www.croxhapox.com, www.myspace.com/zwerm en www.champdaction.be

Nico Sall : www.matrix-new-music.be

Elders op Oorgetuige :
TRANSIT biedt forum voor jong componistentalent in Vlaanderen, 24/10/2007

15:07 Gepost in Concert | Permalink |  Facebook

24/03/2008

Harry Halbreich & Morton Feldman in Les Brigittines

Morton Feldman Dinsdag krijgt Les Brigittines de bekende musicoloog Harry Halbreich over de vloer. Als fervent liefhebber van hedendaagse muziek gaat hij er dieper in op het leven en werk van een van de belangrijke componisten van de 20ste eeuw, Morton Feldman. Deze boeiende uiteenzetting wordt opgeluisterd door de muzikanten van het Ensemble Musiques Nouvelles. Een uniek momenten waarop vragen kunnen worden gesteld, waarop écht geluisterd en van gedachten wordt gewisseld kan worden.

Harry Halbreich wordt beschouwd als één van de autoriteiten op het vlak van hedendaagse muziek. Hij volgde les bij Messiaen aan het Conservatorium van Parijs en was artistiek directeur van het muziekfestival van Royan, hij doceerde muziekanalyse in het Koninklijk Conservatorium van Bergens en schreef boeken over Messiaen, Honegger en Martinue en ook een heel wat interviews met en artikels over Iannis Xenakis, Giacinto Scelsi, György Ligeti, Edgard Varèse of Maurice Ohana.

Morton Feldman is onmogelijk weg te denken uit de muziek van de tweede helft van onze eeuw. Langzamerhand beginnen alsmaar meer mensen in te zien dat zijn muziek veel meer is dan langgerokken opeenvolgingen van losse klanken. Geen enkele andere componist, op Anton Webern na misschien, is het begrip 'tijd' op zo'n extreme en terzelfdertijd uiterst welluidende manier gaan relativeren. Zowel Webern als Feldman bieden ons een erg indringende kijk op de relaties tussen klanken onderling, relaties die verder gaan dan harmonie of melodie.

Morton Feldman werd geboren in Brooklyn in 1926. Alhoewel hij studeerde bij Wallingford Riegger en Stefan Wolpe waren de artistieke filosofieen van John Cage wellicht zijn belangrijkste invloed. Feldman ontmoette Cage voor het eerst in 1949. Doorheen de jaren '50 was hij zowel nauw geassocieerd met Cage, Christian Wolff, Earle Brown en David Tudor, als met enkele New Yorkse abstracte expressionisten uit de plastische kunst zoals Philip Guston en Mark Rothko. Alhoewel hij aanvankelijk vooral met grafische muzieknotatie experimenteerde, zijn zijn werken sinds 1969 heel precies en 'conventioneel' genoteerd. Dat is niet terug te voeren op een neiging tot groter conservatisme bij de componist naarmate hij ouder werd, maar wel op de moeilijkheid de esthetiek van zijn muziek precies over te brengen via een notatie die, wanneer ze verkeerd word begrepen, aanleiding geeft tot vrijheden die haar stuk maken. Een typisch voorbeeld van een stuk uit die periode is 'The King of Denmark' voor slagwerk solo, waarin alle instrumenten uitsluitend met de vingertoppen en op de grens van het hoorbare worden bespeeld. De notatie is tijdsproportioneel. Feldmans werken zijn uniek in hun genre en onderscheiden zich door hun stille en heldere klank en hun uitgebreide tijdsschaal (negen van zijn werken duren meer dan anderhalf uur.) Hij overleed in New York in 1987.

Programma : Morton Feldman, Clarinette and String quartet

Tijd en plaats van het gebeuren :

La machine à remonter le son : Morton Feldman
Dinsdag 25 maart 2008 om 20.00 u

Les Brigittines Kapel
Korte Brigittinenstraat
1000 Brussel

Meer info : www.brigittines.be en www.musiquesnouvelles.com

Bron : Morton Feldman op www.champdaction.be

Extra :
Morton Feldman's mysterious musical landscapes, Alex Ross op www.newyorker.com, 19/06/2006
Morton Feldman Texts: Essays and Articles on MF and his music
'Morton Feldman, The Feldman fragments', Eric De Visscher op www.arsmusica.be (Fr), 1995
Morton Feldman op UbuWeb Sound

Video :
Morton Feldamn op YouTube

Elders op Oorgetuige :
John Cage & Morton Feldman : een unieke luisterervaring, 13/02/2008
Words and Music : Amerikaanse muziek uit de twintigste eeuw, 11/02/2008
De kunst van Morton Feldman, 11/02/2008
Ictus brengt Morton Feldmans 'For Philip Guston', 12/02/2007

07:00 Gepost in Concert | Permalink |  Facebook