23/04/2008

De Solist : Erwin Vann & Oliver Bogaert

Erwin Vann Art Cinema OFFoff is een onderzoeks- en presentatieplatform voor experimentele film en audiovisuele kunst in Gent. Naast het filmprogramma en de tentoonstellingen is er ook het maandelijkse muziekprogramma: De Solist. Daarin nodigt OFFoff een solomuzikant uit om te improviseren bij audiovisueel werk van veelbelovende videasten/filmkunstenaars/regisseurs. Tijdens het lenteseizoen 2008 van OFFoff is cellist Lode Vercampt curator van de duels tussen muzikanten en cineasten.

Doorgaans worden toeschouwers in een filmzaal ondergedompeld in beeld en geluid die elkaar versterken om het publiek mee te trekken in het verhaal van een film. OFFoff bevraagt dit mechanisme door de stroom van beeld en geluid binnen het medium zelf te onderzoeken. In de eerste plaats door zich te concentreren op films die die narratieve traditie tussen haakjes plaatsen. Één piste is het loskoppelen van de betrokkenheid van beeld en geluid op een verhaal. Regisseur en beeldend kunstenaar Dany Deprez ontwikkelde daartoe een spannend concept voor muziekvoorstellingen, waarbij solomuzikanten live improviseren bij experimentele films die speciaal voor de vertoningen werden gemaakt door hedendaagse filmmakers. Meditatief of explosief, telkens genereren de voorstellingen een eigen intensiteit die sterk aanslaat bij het publiek.

Saxofonist Erwin Vann ontwikkelde zich de laatste twintig jaar tot één van de belangrijke stemmen op de Europese jazzscène. Met zijn persoonlijke benadering van klank en improvisatie is hij een graag geziene solist in diverse projecten. Als componist/arrangeur schrijft hij voor bands zoals The Brussels Jazz Orchestra, Moiano, Lalalover, Venus, DJ Grazzhoppa's DJ Big Band. Verder maakt hij muziek voor hedendaagse dans, film en televisie.

Oliver Bogaert studeerde eerst filosofie en volgde daarna het Experimenteel Atelier aan Sint-Lucas Beeldende Kunst in Gent. Zijn werk wordt gekenmerkt door een flinke dosis absurditeit die gepaard gaat met veel sérieux. In zijn videowerk heeft hij een voorliefde voor VHS en found footage. Daarnaast vormt hij met Sanne Van Giel de postpunk-formatie His Arm Was Her Leg.

Tijd en plaats van het gebeuren :

De Solist : Erwin Vann / Oliver Bogaert
Vrijdag 25 april 2008 om 22.00 u

Art Cinema OffOff
Begijnhof Ter Hoye
Lange Violettestraat 237
9000 Gent

Meer info : www.offoff.be en www.erwinvann.com

12:01 Gepost in Concert | Permalink |  Facebook

Slotavond Ars Musica belooft vuurwerk van muziek en dans

Jérémie Siot, Calm like a bomb Ars Musica stelt samen met de Raffinerie en binnen het kader van de Compil d'avril een slotavond voor die in het teken staat van het feest en de verrassing. Om het met de woorden van Jean Cocteau te zeggen: 'Verbaas me!'
Elke plaats heeft zijn eigen karakter, wat voor zich spreekt als je ronddwaalt op de verdiepingen van de oude fabriek. Zo kan je Umwelt bewonderen, het jongste dansstuk van Maguy Marin, of het concert van de Percussions et Claviers de Lyon bijwonen… of even stilstaan bij een installatie van Walter Hus of nog - ere wie ere toekomt - een voorstelling van Thierry De Mey meemaken. De aan Charleroi/Danses verbonden artiest heeft voor ons een feestelijke cocktail van reprises bereid, met Frisking en April suite, een werk voor zes muzikanten met geluidsmateriaal dat tijdens de creatie van Anne Teresa De Keersmaekers April me tot stand is gekomen.
Een feest is natuurlijk geen feest zonder een verrassing, of om in het muzikale jargon te blijven, een memorabele 'coda'. Daarom heeft Ars Musica de gedreven Fabian Fiorini de zeer eervolle taak toebedeeld om de emoties van de 2008 editie samen te brengen in een bont boeket.

Programma :
  • Installaties
    Walter Hus & Philippe Van Cutsem (18.00 u)
    Walter Hus : The Accordion Files voor automatisch accordeon
    Philippe Van Cutsem : Multum in Parvo, 1998-2008 (video-installatie)
  • Collectif K.O.COM (18.30 u )
    Huit minutes de Pose, 2007 (installatie / performance)
  • Jérémie Siot : versterkte, elektrische, geprepareerde violen (19.30 u)
    Calm like a bomb, audioparcours rond de werken van Jonathan Harvey en Steve Reich
  • Maguy Marin (20.30 u)
    Maguy Marin : Umwelt, 2004
    Muziek Denis Mariotte
  • Les Percussions et Claviers de Lyon (22.00 u)
    Ensemble des Percussions Claviers de Lyon & Studenten van het Conservatoire de Lyon olv Jean-Denis Michat
    Thierry De Mey, Frisking, 1990
    Thierry De Mey , April Suite, 2008
  • Fabian Fiorin & Guests (22.30 u)
    Verrassingsconcert in drie delen
Tijd en plaats van het gebeuren :

Ars Musica Night / Compil d'avril (Charleroi/Danses)
Vrijdag 25 april 2008 vanaf 18.00 u

La Raffinerie
Rue de Manchester
1080 Brussel

Meer info : www.arsmusica.be

Elders op Oorgetuige :
Compil d'avril brengt leven in de artistieke brouwerij van de Brusselse Raffinerie, 19/04/2008
Eerst voortdoen, daarna beginnen : directeur Laurent Langlois over Ars Musica 2008, 4/04/2008
Made in Belgium : Ars Musica trekt Belgische kaart, 4/04/2008
Interview met pianist, componist en improvisator Fabian Fiorini, 1/12/2006

07:00 Gepost in Concert | Permalink |  Facebook

22/04/2008

Dominica Eyckmans in Beaux-Arts Mons

Dominica Eyckmans Altvioliste Dominica Eyckmans legt zich voornamelijk toe op de hedendaagse en experimentele muziek met daarnaast occasionele uitstapjes in de wereld van de improvisatie, jazz en variété. Ze trad ondermeer op in het Parijse IRCAM, Weimar, Brussel ... en ze bracht reeds talloze Belgische en wereldcreaties. Als soliste van het Ensemble Musiques Nouvelles brengt zij donderdagavond in het Museum voor Schone Kunsten van Mons een solorecital met werk van haarzelf, Jean-Paul Dessy, Jaques Lenot, Paul Hindemith, Giacinto Scelsi en Denis Bosse.

Programma :
  • Jean-Paul Dessy, Amos-Soma
  • Jaques Lenot , Il meravigliosi, anzi (2005) (Belgische creatie)
  • Paul Hindemith, Sonate pour alto solo
  • Giacinto Scelsi , Manto (1988)
  • Denis Bosse, Fuzzy Sounds (2008, wereldcreatie)
  • Dominica Eyckmans, Incarnation (2007)
Tijd en plaats van het gebeuren :

Solorecital Dominica Eyckmans
Donderdag 24 april 2008 om 20.30 u

BAM Beaux-Arts Mons
rue Neuve
7000 Mons

Meer info : www.musiquesnouvelles.com en www.lemanege.com

Elders op Oorgetuige :
Tweedaagse hommage aan Giacinto Scelsi, 13/04/2008

16:55 Gepost in Concert | Permalink |  Facebook

Trinity trip op de dunne grens tussen droom en geperverteerde werkelijkheid

Walpurgis, Trinity Trip Na "Waar is thuis en hoe kom ik daar" en "Il combattimento di Tancredi e Clorinda" werkt Walpurgis opnieuw samen met Peter van Kraaij, die zowel voor de tekst als de regie van Trinity Trip tekende. Met Trinity Trip schreef hij een tekst over de verwezenlijking van een droom, over traditie en het doorgeven van kennis, over de transformatie van materialen en idealen, over de dunne grens tussen droom en geperverteerde werkelijkheid. Bart Vanhecke componeerde voor deze voorstelling Trinity Songs, een cyclus van zeven liederen voor klarinet, sopraan en live electronics. Trinity Trip gaat in donderdag in première in Antwerpen en speelt nadien nog in Mechelen, Gent en Turnhout.

Op 6 augustus 1945 werd met de bom op Hiroshima het leven verwoest van tienduizenden Japanners en kwam er ook een einde aan de jongensdroom van Robert J. Oppenheimer. Als hoofd van het geheime wapenlabo in Los Alamos werkte hij jarenlang in volstrekte afzondering aan de ontwikkeling van Little Boy. Een man met een missie, opgehemeld en verguisd, een jongetje dat ooit in de wetenschap zijn idealen dacht te vinden. Na de bom maakte hij elke dag opnieuw de balans op van zijn leven.
Op 11 april 1890 werd met de ondertekening van een contract tussen Leopold en Rudolf Blaschka, glasblazers in Dresden, en professor Lincoln G. Goodale, hoofd van het botanische museum in Harvard een levenslang engagement bezegeld. Veertig jaar lang zouden vader en zoon hun leven wijden aan de creatie van een unieke collectie bloemen en planten in glas. Buiten de muren van hun atelier in Dresden donderde Duitsland de duisternis in terwijl zij binnen onverstoord verder werkten aan het ultieme bewijs van hun onovertroffen glassierkunst.
Drie mannen wiens leven in het teken stond van een droom. Een droom die hen buiten de wereld plaatste. Drie mannen, geconfronteerd met de onherroepelijke gevolgen van hun keuzes.

Han Kerckhoffs, Oscar Van Rompay, Michael Vergauwen, Judith Vindevogel en Benjamin Dientjens geven stem aan hun verlangens en vertwijfeling.

Tijd en plaats van het gebeuren :

Walpurgis: Trinity Trip
Donderdag 24, vrijdag 25, zaterdag 26 april en zaterdag 17 mei 2008, telkens om 20.30 u

Platform (ex Studio Tokio)
Verlatstraat 16-22
2000 Antwerpen

Meer info : www.walpurgis.be
-------------------------
Woensdag 30 april 2008 om 20.15 u
't Arsenaal

Dijlepad, Kruidtuin
2800 Mechelen

Meer info : www.walpurgis.be en www.tarsenaal.be
-------------------------
Vrijdag 16 mei 2008 om 20.30 u
NTGent - Minnemeers

Minnemeers 8
9000 Gent

Meer info : www.walpurgis.be en www.ntgent.be
-------------------------
Dinsdag 20 mei 2008 om 20.15 u
CC de Warande

Warandestraat 42
2300 Turnhout

Meer info : www.walpurgis.be en www.warande.be


Bart Vanhecke op www.matrix-new-music.be

Elders op Oorgetuige :
Close my willing eyes : Walpurgis & Het Collectief samen op de planken, 8/10/2007

Benieuwd ? Bekijk alvast de 'trailer' van deze nieuwste Walpurgis-productie (YouTube, 16/04/2008, 0'53")

14:17 Gepost in Concert | Permalink |  Facebook

Robots gaan confrontatie aan met bizarre geluidenwereld van de 'glitches'

Verbouwingswerken bij Stichting Logos Net als mensen van vlees en bloed hebben ook de muziekrobots van Logos hun tekortkomingen. Net die gebreken worden met plezier uitgebuit door componisten als Kristof Lauwers, Sebastian Bradt en Godfried-Willem Raes. Fouten in de mechaniek blijken helemaal niet zo fout te klinken. Een concert waarop het robotorkest zijn 'menselijke' kant laat horen?

De term 'glitch' stamt uit het Duits, waar 'glitschig' zoveel betekent als 'glijdend, glad' en betrekking heeft op diverse soorten output die het gevolg zijn van een kortdurende soft- of hardwaregebonden storing. Het gaat om (on)gewenste bijgeluiden die bv. worden veroorzaakt door het inpluggen van een elektronisch instrument in een versterker, het aan- of afzetten van audioapparatuur of door het afspelen van een beschadigd digitaal signaal. 'Bugs' (fouten in de software), 'system errors', 'hardware noise', 'skipping' en 'audio distortion', die slechts gedurende korte tijd ongewenste effecten op het functioneren van een programma hebben, vallen ook onder deze noemer. Glitches hebben een typisch klik - of plopachtig timbre en kunnen optreden onder de vorm van opstartgeluiden van een vomputer, een synthesizer die om een of andere reden een plofje geeft bij het uitschakelen, een mivrofoon waar een draadje net fout genoeg zit om een storing mee te veroorzaken, of een weerstandje dat niet echt koosjer meer kan genoemd worden.

Ook de <M&M> - robots hun tekortkomingen en net die gebreken worden tijdens dit concert met plezier uitgebuit door componisten als Kristof Lauwers, Sebastian Bradt en Godfried-Willem Raes. Fouten in de mechaniek blijken immers helemaal niet zo fout te klinken. Getuige daarvan de eerste klanken van Korn, die nu na bijsleuteling wat ruis meekreeg en dus realistischer klinkt, maar daarvoor zijn unieke sound moest prijsgeven. Het resultaat is een concert waarop het robotorkest voor een keer zijn 'menselijke' kant laat horen. Het domein waarop het mis kan lopen, wordt ditmaal het onderzoeksveld van <M&M>. Vaak ligt tal van vruchtbaar materiaal zo maar voor het grijpen, zo bleek eens te meer tijdens de recente verbouwingswerken aan de achtergevel van stichting Logos. Tijdens de plaatsing van het nieuwe dak en de volledig met inox beklede achtergevel (check daarvoor eens online bouwdagboek), weerklonk een quasi onafgebroken soundtrack van verbouwingswerkzaamheden (slijpschijven, boormachines, het onophoudelijke gebrom van de motoren van de hoogtewerkers, enz.).

Voor Kristof Lauwers is het fenomeen glitch geen onbekend terrein: eerder bracht hij al unieke creaties daarvan ism. met Laura Maes in 'Kitch'N'Glitch' en 'Sin No Tab'. Inventief als steeds, maakte Kristof van de bouwnood een deugd, nam de hele zaak op en ging nadien in de studio aan de slag met het analyseren en editen van de klankmaterie. Het resultaat van deze wel heel bijzondere 'field recording' wordt eveneens op het programma verwacht. Ook de instrumentenbouwer zelf, Godfried- Willem Raes, blijkt zich van fouten en accidentalia erg bewust en maakt er gebruik van in stukken als 'Rotstuk' voor Rotomoton (waarvan het opstartgeluid op zich al een hele curiositeit is), nadat hij eerder al de tremulant van het kwarttoonsorgel Qt had opgenomen in verschillende stadia van zijn ontwikkeling, dat alles met het oog op een nieuwe soundscape. Wat vooreerst fout klonk, leverde bij nader inzien toch nog behoorlijk rijk materiaal op.

En als alles meezit, komt Sebastian Bradt deze keer met zijn eerste stuk op de proppen dat robots en audiotracks met elkaar combineert. Bradt zegt over zijn nieuwste exploot: "Het heet 'Le Coup Des Coeurs Brisés' en de audiotrack ervan bestaat geheel uit... glitches, jawel. Ik ging me op zeker ogenblik interesseren in het 'normalisen' van de extreem korte en stille brokjes geluid die vervat zitten in de begin- of eindruis van mijn geluidsopnames en raakte gebiologeerd door die merkwaardige geluidswereld die ik plots als door een akoestische microskoop kon waarnemen. Ik verdiepte mij toen ook in het boek 'Microsound' van Curtis Roads, een omvangrijk, donders goed gedocumenteerd en bijzonder inzichtelijk naslagwerk waarin de auteur zijn visie uiteenzet over de kleinst detecteerbare sonore partikels ofwel de elementaire deeltjes van de klank. In een later stadium werd mijn interesse meer en meer gevoed door natuurlijke ruis en alles wat daaruit te filteren viel. Het gaf me een beetje het gevoel alsof ik een goudzoeker ben: het materiaal lag er maar voor het oprapen, want ruis is alomtegenwoordig.

Het leuke van de zaak was, dat sommige van de resulterende glitches op geen enkele manier refereerden aan natuurlijke of door onze muziekcultuur herkenbare klanken. Andere zou ik direct associeren met pakweg een bass drum, een woodblock of een zwerm insekten, terwijl in feite slechts de estetiek van de ingewanden van de computer ten gehore werd gebracht. Er was namelijk niets doelbewust opgenomen: de glitches scheurden zich eerder los van de stilte dan dat ze gegenereerd werden. Ik verzamelde alle mogelijke soorten ervan in een soort sound library op mijn computer en integreerde hen voor het eerst structureel in mijn hoorspel 'Era Zero', waarvan 'Le Coup' een onderdeel is."

Tijd en plaats van het gebeuren :

M&M Ensemble: Glitches
Donderdag 24 april 2008 om 20.00 u

Logos Tetraeder
Bomastraat 26
9000 Gent

Meer info : www.logosfoundation.org

Elders op Oorgetuige :
Zwevende wastrommels en keukengeluiden, 15/05/2006

09:51 Gepost in Concert | Permalink |  Facebook

21/04/2008

Gratis concert ten voordele van Music Fund in Brusselse stadhuis

Music Fund in Afrika Dinsdagavond organiseert de Stad Brussel in de Gothische zaal van het Stadshuis een concert ter ondersteuning van de projecten van Music Fund. Op het programma staat klassiek en jazz, gebracht door de leerlingen van de Académie des Arts de la Ville de Bruxelles en de Hoofdstedelijke Academie voor Muziek, Woord en Dans, en het kinderkoor DecameroLaLa van beide academies.

Music Fund is een organisatie die materiële steun biedt aan jonge muzikanten en muziekscholen in ontwikkelings- en conflictgebieden in de wereld, door o.a. muziekinstrumenten te schenken opleidingen te organiseren in het stemmen en herstellen van instrumenten in partnerscholen in het Zuiden en in België.

Het departement openbaar onderwijs neemt actief deel aan de acties van Music Fund. Music Fund is de vrucht van een vereniging tussen Oxfam Solidariteit en ICTUS. Dit humanitaire project wenst de banden tussen muziek en solidariteit concreet te maken door middel van een inzameling van muziekinstrumenten en materiaal, die vervolgens zullen herverdeeld worden in de muziekscholen van bepaalde landen in volle ontwikkeling.

Dit jaar zal al het muziekmateriaal, na renovatie door Belgische instrumentenbouwers en herstellers, opgestuurd worden naar Congo. Zo krijgt elk instrument een tweede leven en kan het opnieuw gebruikt worden door een andere jonge muzikant.
De Franstalige en Nederlandstalige Muziekacademies van de stad Brussel hebben besloten hun bijdrage te leveren door een inzameling van instrumenten en materiaal (partituren,...) te organiseren, bestemd voor het Nationaal Kunstinstituut van Kinshasa.
Het Nationaal Kunstinstituut is een grote school van 1500 leerlingen waarbinnen muziek een belangrijke activiteit is. Deze school werd in 1967 in Kinshasa opgericht en heeft een historische rol gespeeld in de muziekwereld in Afrika; niet alleen binnen de Democratische Republiek Congo of de
naburige landen, maar ook door jonge muzikanten van verre landen te ontvangen.
Omwille van de moeilijkheden die het land gedurende de laatste decennia heeft doorgemaakt, heeft de school een aantal keer schade geleden en haar impact aanzienlijk zien verminderen. De school hoopt nu opnieuw de eerste plaats in te nemen in Afrika, voornamelijk dankzij het partnerschap dat ze aan het opbouwen is met Music Fund, dat ervoor zal zorgen dat er kwalitatief onderwijs kan blijven aangeboden worden.

Tijd en plaats van het gebeuren :

Concert Music Fund
Dinsdag 22 april 2004 om 19.30 u

Stadhuis - Gothische zaal
Grote Markt
1000 Brussel

Gratis toegang, reservatie verplicht: cabinet.f.hariche@brucity.be

Alle info over de projecten van Music Fund vind je op www.musicfund.be, pairon.canalblog.com en paironisrpal.canalblog.com

Elders op Oorgetuige :
Music Fund stuurt pianohersteller naar de Westbank, 27/12/2007
Note for Sale : noten kopen voor het goede doel, 3/10/2007
Give music a chance : The Exchange, 2/05/2007
Ictus en Music Fund in het Midden Oosten, 28/12/2006
Meer dan 300 muziekinstrumenten voor het Midden-Oosten, 5/12/2006
Muziek als instrument van ontwikkeling, 30/10/2006

20:16 Gepost in Concert | Permalink |  Facebook

Muziek op video, animatie en grafiek

[ensembleXXI] Intussen zitten we al bijna een decennium in de éénentwintigste eeuw. Reden genoeg dus om ook de nieuwste muziek van onze tijd te leren kennen. Want componeren is van alle tijden en componisten van vandaag zijn behoorlijk actief bezig. Het conservatorium van Leuven kon dus niet achterblijven en organiseert sinds het schooljaar 2005-2006 voor gevorderde amateurmusici de cursus [ensembleXXI]- instrumentaal ensemble 'hedendaagse muziek'. Zo kan de jonge en minder jonge muziekfreak neuzen in de experimentele klankwereld van onze componisten van nu. Donderdag brengt het [ensembleXXI] onder leiding van pianist Kim Van den Brempt ism de Klas Digitale Beeldverwerking van de Leuvense Academie een concert met  muziek op video, animatie en grafiek.

Uitvoerders zijn Wout Broeckaert (piano), Sofie Burggraeve (piano en blokfluit), Annelies Hauspie (cello), Pierre Herman (viool), Bep Keersmaekers (sopraan, Robrecht Lemmens (euphonium), Toon Van den Brempt (cello) en Kris Verhelst (gitaar).

Thomas Smetryns, Eyes of Medusa
Thomas Smetryns : "Eyes of Medusa (2001) is het eerste stuk dat ik geschreven heb voor Ensemble Medusa, een collectief waar naast mezelf ook de twee Amerikanen Jonathon Kirk en Brent Wetters deel van uitmaken. Het stuk zou ik niet echt een grafische partituur noemen; door middel van de vormgeving tracht ik wel het hypnotiserende karakter van het stuk te benadrukken..."

Yanick D'Hooghe, [Block 3] Wall To Wall
Trage, gemanipuleerde beelden op een dubbel scherm, met travellings door gangen en met een ritmiek van aftastende, trage bewegingen van danseres Karolina Wolkowiecka (P.A.R.T.S). De muziek volgt nu eens de abtractie van ruimte en architectuur, dan weer - o.m. met vocalises van de sopraan - het organische van dans en lichaam.

Ilse Wijnen, Fugue de noce
Vassily Kandinsky investeerde in de relatie tussen plastische kunst en muziek. Dit heeft zijn schilderkunst intensief beïnvloed. De titels van enkele werken zoals 'Improvisation' en 'Composition' verwijzen daar ook naar. Composition VII en Composition VIII zijn hier de inspiratiebron van een animatie, met een al even muzikale als feestelijke titel. Ook hier beweegt zich de muziek langs een spanningsveld tussen organisch en strak, tussen vloeiend en meetkundig, tussen figuratief en abstract.

Thomas Smetryns, Peace Anthem
Thomas Smetryns : "Peace Anthem (2002) is eveneens geschreven voor het Ensemble Medusa en is opgedragen aan Jonathon Kirk. Het stuk is gebaseerd op de ideeën van Wassily Kandinsky die hij uiteenzet in zijn boek "Punkt und Linie zu Fläche" en waarbij hij een grafische representatie maakt van de 5e symfonie van Beethoven door het gebruik van enkel - hoe kan het ook anders - punten, lijnen en vlakken. Ik gebruik in deze compositie de sterren en de strepen van de "Stars and Stripes"- mijn punten en lijnen - als materiaal voor de grafische partituur"

Lieve Dralands, Visual Void
De beelden van Lieve Dralands gaan over het zienbare en vooral dus over het niet zienbare van blinde of slechtziende mensen. De vijf minuten durende video vertrekt van het donkere, nauwelijks omlijnende, niet benoembare waarnemen. Als gevolg zijn de beelden ook dikwijls abstract en wazig. Het beeld speelt met het scherpstellen, met het zoeken, met het willen herkennen en met het mislukken ervan. Tijdens de video evolueren gekleurde lichtvlekken naar zwart-wit effecten. Ook worden de abstracte momenten af en toe onderbroken door een scherp beeld van de blinde persoon in kwestie of door een scherpe close-up van de handen. Hier treedt de waarnemer opnieuw naar 'onze' zichtbare wereld. Het geheel eindigt in een bad van licht.

De muzikale uitdaging zal erin bestaan het wazige, diffuse, donkere hoorbaar te maken. En wat met het onzichtbare? het nauwelijks zichtbare? kan ruis een antwoord zijn? of vooral stilte?

Programma :
  • Thomas Smetryns, Eyes of Medusa
  • Yanick D'Hooghe, [Block 3] Wall To Wall
  • Ilse Wijnen, Fugue de noce
  • Thomas Smetryns, Peace Anthem
  • Lieve Dralands, Visual Void
Tijd en plaats van het gebeuren :

[ensembleXXI] : muziek op video, animatie en grafiek
Donderdag 24 april 2008 om 20.30 u

Stedelijk Conservatorium Leuven - Zaal Artrium
Dirk Boutslaan 60
3000 Leuven
Gratis toegang

Meer info : tvdbrempt.googlepages.com

Bron : Teksten Toon Van den Brempt voor Ensemble XXI

Thomas Smetryns : www.thomassmetryns.be en www.matrix-new-music.be
Yanick D'Hooghe : www.yanickdhooge.com

Elders op Oorgetuige :
Kulturama : culturele hoogdagen van Leuven, 10/02/2008

15:30 Gepost in Concert | Permalink |  Facebook

Nacht van de elektroakoestische muziek

Night of the Electroacoustic Music Hoewel Brussel, dankzij het Philipspaviljoen op de Wereldtentoonstelling van 1958, een van de bakens van de tapemuziek is in Europa (Varèse, Poème électronique), organiseert Ars Musica deze elektroakoestische avond vooral omdat veel bezoekers regelmatig te kennen geven totaal niets over dit soort muziek af te weten. Het parcours is daarom in de eerste plaats uitgestippeld voor mensen die eindelijk willen kennismaken met deze tak van de geluidskunst die soms 'akoesmatische muziek' wordt genoemd (geluiden horen zonder de geluidsbron te zien; m.a.w. muziek die verspreid wordt door luidsprekers, zonder muzikanten op de scène). Pierre Henry evenaarde met zijn magneetbanden het talent van een Maurice Béjart. Nadat zijn muziek enkele jaren geleden van onder het stof werd gehaald is hij, mede dankzij de deejayrage, een componist die velen herontdekken.
Maar er zijn, naast deze meester van 80 lentes, uiteraard nog andere inventieve en talentvolle artiesten om mee kennis te maken. Ars Musica stelt een panorama met drie luiken voor. Op die manier is het elektroakoestische parcours, met op het programma componisten als Karlheinz Stockhausen, Jean-Claude Risset, Horacio Vaggione, Barry Truax, Beatriz Ferreyra en Annette Vande Gorne, tegelijkertijd kosmopolitisch en generatieoverschrijdend. Als sluitstuk van deze avond onder het beschermheerschap van Reddy Kilowatt is er het Ars Musica Café dat in geen enkel opzicht op de twee voorgaande zal lijken... Jaren '70-sfeer à gogo en sferische muziek all night long...

Het parcours van het 'ingeplugde gehoor'

Er zijn van die parcours die ter plaatse afgelegd kunnen worden. Sommige ontstaan vanuit een paar ogen dat woorden aftast, sommige door klanken die opgevangen worden door het gehoor.
Een muzikaal parcours is een reis die ter plaatse afgelegd wordt. Zonder dat we ons in de ruimte moeten verplaatsen worden onze oren meegevoerd over onbekende wegen. Zo ontstaan klanklandschappen en avonturen die zich afspelen in een woud van klanken.
Het parcours van deze elektroakoestische nacht vormt een traject in drie etappes en een slotouverture. Deze sleutelelementen vertellen ons kort het verhaal van de elektroakoestische muziek en koppelen dat aan een verhaal over ons gehoor. Eigenlijk eindigt met de ouverture op het eind een reis waarvan je geen einde vermoedt. Daarom besluiten we met een begin; een begin waarvan elke luisteraar kan bepalen waar het zich bevindt, naargelang van de weg die hij of zij al heeft afgelegd.
Uiteindelijk zou je achter al deze etappes het verhaal van het 'ingeplugde gehoor' kunnen horen. Het gaat dan om een gehoor dat zich op het stopcontact aansluit, een gehoor dat door te luisteren nieuwe circuits ontdekt, een bekabeld gehoor. Bij elk circuit van dit gehoor hoort een andere manier van luisteren, een gevoeligheid die zo is ingesteld dat ze in overeenstemming is met de instelling van de geluiden en de karakteristieken van de elektrische, digitale instrumenten.
Het traject van deze elektroakoestische nacht is allesbehalve een eenrichtingsverkeer. Er zijn talloze kruispunten die de luisteraar zelf kan bepalen en beleven. Het parcours nodigt uit tot het creëren van klanklandschappen die zich richten tot het individuele gehoor van elk van ons.
In de eerste etappe wordt een landschap van het rondtasten opgeroepen. Het gaat hier om het contact van de muziek met de nieuwe opname -en afspeelapparatuur. De muziek - volgens Georges Antheil de kunst die het meest geschikt is voor het uitdrukken van de beste kwaliteiten van de machine - beslist zich aan te sluiten op het net en de elektrische mogelijkheden te verkennen. We bevinden ons aan het eind van de jaren veertig en uit dit contact ontstaan de 'concrete muziek' in Frankrijk en een beetje later de 'elektronische muziek' in Duitsland. Het verschil tussen beide uitdrukkingsvormen tijdens die experimentele jaren berustte volgens mensen als Herbert Eimert in de aard van het materiaal: de concrete muziek startte van geluiden die opgenomen werden met behulp van microfoons, de elektronische muziek gebruikte alleen maar elektroakoestische muziek. Na een tijdje ging de term 'elektroakoestisch' beide gebieden aanduiden.
Van de eerste studies van Pierre Schaeffer en Pierre Henry tot het werk van Karlheinz Stockhausen via het werk van Iannis Xenakis, ging de eerste bekommernis uit naar de parameter van de klank. Toch had de technische constructie voor deze pioniers een grotere uitstraling dan de verbeelding.
De klank werd verspreid via luidsprekers en versterkte de eigenschappen van de ruimte, bijvoorbeeld in het Poème électronique van Edgar Varèse dat ten gehore werd gebracht via 400 klankbronnen tijdens de presentatie in het Philipspaviljoen van Le Corbusier voor de Wereldtentoonstelling in Brussel in 1958 (precies vijftig jaar geleden).
In de tweede etappe maken we kennis met werken die - als voortzetting van hun voorgangers - gewijd zijn aan een poëtische uitwerking van klank en gehoor. Deze werken wijzen ons op een andere manier om de wereld te bewonen. Bijvoorbeeld de compositie Hétérozygote van Luc Ferrari, waarin de muziek op band bestaat uit gespreksflarden, natuurgeluiden en klanken uit het dagelijkse leven, en een mooi voorbeeld geeft van een nieuwe manier om klanken te organiseren. De werken van Jean-Claude Risset rond de imitatie van instrumentale klanken en de creatie van paradoxale klanken die auditieve illusies opwekken, tonen hoe de nieuwe digitale dragers tot een nieuw klankbewustzijn hebben geleid.
De derde etappe brengt ons op een nieuw kruispunt van mogelijke wegen, die tal van mogelijke klanklandschappen mogelijk maken. Enerzijds vindt de poëtische uitwerking van alledaagse geluiden een contrapunt in het steeds grotere bewustzijn van de kwaliteit van de omgevingsgeluiden - op dit vlak vormt het werk van Barry Truax op het vlak van de akoestische ecologie een mooi voorbeeld. Anderzijds, en tegelijkertijd, ontstaat er een verwijdering van de alledaagse geluiden en een werken met klank dat voortvloeit uit de nieuwe mogelijkheden om geluidsmateriaal te creëren en te transformeren.
Want in het digitale tijdperk gaat het er niet alleen om de geluiden te organiseren of ordenen, maar ze te creëren. We bevinden ons op het domein van de 'gevoeligheid van de machine'. Dat gebeurt wanneer de instrumenten kunnen beïnvloed worden en antwoord geven. De organisatie van de gevoeligheid en de circuits van de organisatie van klank en beluistering treden dan rechtstreeks in contact met de eigenschappen van de instrumenten. De instrumenten verliezen dan hun staat van werktuig en worden - zoals voor Horacio Vaggione - een bestanddeel van de complexe systemen die de compositie uitmaken.
Het gehoor van de musicus is 'ingeplugd', net zoals de toehoorder zich kan inpluggen. De musicus moet zich afvragen welk soort van geluidsenergie voortgebracht wordt door het aansluiten van klank en muziek op het elektrisch en digitaal net. Er bestaat niet één antwoord dat een uniek traject zou uitstippelen. We staan voor een veelheid aan antwoorden, hetgeen ons eraan herinnert hoe complex het geluidseffect en zijn ontvangst zijn. Zo kan de elektroakoestische nacht uitmonden in een 'opening' of 'ouverture' van het 'ingeplugde gehoor'.
Tegenover het voorbijglijden van alle mogelijke landschappen biedt het einde van de nacht een meervoudige ruimte voor een ongebreidelde en fantasievolle omgang met klank. Bij het beluisteren van dit lichaam, dat helemaal omgevormd is tot weerklinkende materie, zullen we tal van trajecten ontwaren die de aarde doorkruisen, maar ook vreemde wegen over het water, als 'trajecten van het vloeibare'.
Al deze etappes vormen uitnodigingen die ons bijbrengen dat luisteren soms reizen ter plaatse kan zijn.

Programma :

Eerste generatie :
  • Pierre Schaeffer, Étude aux Chemins de Fer, 1948
  • Herbert Eimert, Glockenspiel, 1953
  • Herbert Eimert, Struktur 8, 1953
  • Karlheinz Stockhausen, Elektronische Studie II, 1954
  • Edgar Varèse, Poème électronique, 1958
  • Iannis Xenakis, Orient-Occident, 1960
Tweede generatie :
  • Luc Ferrari, Hétérozygote, 1963-1964
  • Jean-Claude Risset, Mutations, 1969
  • Françis Dhomont, Vol d'Arondes, 1999
  • Beatriz Ferreyra, Dans un point infini, 2006
Derde generatie :
  • Ricardo Mandolini, Canción de Madera y Agua, 1981
  • Annette Vande Gorne, Yawar Fiesta-Combattimento, 1986
  • Eduardo Polonio, ChC, 1992
  • Barry Truax, Basilica, 1994
  • Horacio Vaggione, Schall, 1995
  • Léo Kupper, Paroles sur lèvres, 2001
Tijd en plaats van het gebeuren :

Ars Musica 2008 : Night of the Electroacoustic Music
Donderdag 24 april 2008 om 20.30 u

Kaaitheater
Sainctelettesquare 20
1000 Brussel

Meer info : www.arsmusica.be en www.kaaitheater.be

Bron : Tekst Carmen Pardo Salgado voor Ars Musica

Extra :
De "Nacht van de electro-akoestische muziek" op ww.klara.be
Karlheinz Stockhausen : www.stockhausen.org en www.myspace.com/khstockhausen
Edgar Varèse : www.myspace.com/edgarvarese2
Iannis Xenakis : www.iannis-xenakis.org
Luc Ferrari : www.luc-ferrari.org en www.otherminds.org
Jean-Claude Risset : www.discogs.com
Françis Dhomont : www.electrocd.com en www.otherminds.org
Beatriz Ferreyra : www.electrocd.com
Annette Vande Gorne : www.electrocd.com
Eduardo Polonio : www.eduardopolonio.com
Barry Truax : www.sfu.ca en www.thecanadianencyclopedia.com
Horacio Vaggione : www.cdemusic.org
Léo Kupper : www.pogus.com
Pierre Schaeffer, Karlheinz Stockhausen, Edgar Varèse, Iannis Xenakis, Jean-Claude Risset, Françis Dhomont, Barry Truax en Horacio Vaggione op brahms.ircam.fr
Karlheinz Stockhausen en Iannis Xenakis op www.arsmusica.be
OHM- The early gurus of electronic music. Herbert Eimert- co-founder of the WDR Studio, Cologne, Germay. Interview with composer Konrad Boehmer, Jason Gross op www.furious.com, april 2000
Luc Ferrari, Interview by Dan Warburton, www.paristransatlantic.com, 22/07/1998
Karlheinz Stockhausen (1928 - 2007): Globalist, Edgar Varèse (1883 - 1965): Oervader van bruïtisme en elektronische muziek en Iannis Xenakis (1922-2001): Mathematicus en filosoof op www.musicalifeiten.nl

Elders op Oorgetuige :
Eerst voortdoen, daarna beginnen : directeur Laurent Langlois over Ars Musica 2008, 4/04/2008
Made in Belgium : Ars Musica trekt Belgische kaart, 4/04/2008

Een voorsmaakje ? Bekijk alvast de integrale versie van Poème électronique (Varèse/ Xénakis/Le Corbusier (1958), YouTube, 2/04/2006, 8'56")


Pierre Schaeffer, Karlheinz Stockhausen, Edgar Varèse, Iannis Xenakis, Jean-Claude Risset, Françis Dhomont, Beatriz Ferreyra en Horacio Vaggione op YouTube

12:01 Gepost in Concert | Permalink |  Facebook

Carte blanche voor Renaud De Putter

Renaud De Putter Het programma van deze 'carte blanche', die is gewijd aan Renaud De Putter, sluit nauw aan bij de gevoeligheden van het werk van deze kunstenaar - componist, auteur en filmmaker - die werkt rond de thema's identiteit en geheugen, zoekend naar bastaardvormen waarin de muziek een sleutelrol speelt. Deze avondvoorstelling werd in de ruimte geplaatst door Jean-François Politzer. Ze omvat drie composities voor kamermuziek van Renaud De Putter (waaronder de recente Eclipse Sound en Orlane-Cabaret, die net uitgegeven werden door het label Fuga Libera) en een performance rond de film Hors-Chant, die momenteel in voorbereiding is. Verschillende uitgenodigde kunstenaars zullen een antwoord formuleren op deze creaties. Van de romanschrijfster en dichteres Caroline Lamarche tot de performance-kunstenaars Isabelle Bats en Laurence Vielle. Van de danseres en choreografe Johanne Saunier tot de componiste van elektroakoestische muziek Ingrid Drese. Zo maak je kennis met een mentaal landschap dat open staat voor de muziek, het gebaar, de tekst en het beeld.

Johanne Saunier, ERASE-E(X)
Renaud De Putter : " Fragment uit ERASE-E(X), een voorstelling van Joji Inc, waarin Johanne Saunier de solo danst. Voor deze solo nam Anne Teresa De Keersmaeker al het materiaal van het vorige deel over, dat werd gecreëerd door The Wooster Group, om het te bewerken tot een dans die zowel in de snelle als de langzame delen puur, abstract, virtuoos is, zonder verhalend te willen zijn. Met de Indische percussie van Umayalpuram Sivaraman."

Renaud De Putter, Autour d'Hors-Chant (2008)
Renaud De Putter : "Tijdens een reis naar Newfoundland stuitte ik op het ontroerende verhaal van de zangeres Marie Toulinguet, wiens leven onverbrekelijk verbonden is met het noodlot en de tragische geschiedenis van haar eiland. Ik heb Addio a te  gecomponeerd, een aria voor een fictieve opera. Ik heb mij het traumatische ogenblik van het stemverlies ingebeeld en heb er het centrale moment van een film van gemaakt, die nu in voorbereiding is. We tonen maar een paar beelden, als avant-première. Ze worden in een context geplaatst door midddel van mijn verhaal Marie T., dat vertolkt wordt door de actrice Isabelle Bats. Het gaat dus niet om een voltooid werkstuk, maar om een versplinterde blik op een film in wording."

Ingrid Drese, Plis de la nuit
Ingrid Drese : " De klanken komen gelaagd naar boven, rijzen op om plooien te vormen, om een reliëf te doen ontstaan van een landschap, een lied uit een droom. Muziekfragmenten liggen op elkaar geschoven, vervormd door een onnauwkeurig geheugen, gekromde beelden van een geplooide compositie. Klanken die verwrongen raken en het begeven onder het gewicht van de opeengestapelde lagen. Verre melodieën, vervormd door de filter van de tijd. Een lied, een wazige herinnering, die op het einde van de nacht een frons op het voorhoofd heeft achtergelaten en de ziel binnenstebuiten heeft gekeerd. Het stuk bevat geluidsfragmenten uit de aria Addio a te van Renaud De Putter."

Renaud De Putter , Orlane-Cabaret (2006), voor mannenstem en piano (5 uittreksels)
Renaud De Putter : "Orlane-Cabaret heeft iets van de hedendaagse muziek, het cabaret en de opera. Het is een cyclus van negen aria's met verschillende stijlen. Oorspronkelijk maakt het werk deel uit van een verhaal dat ik voor het podium heb geschreven: het gaat om de ingebeelde liederen van een verzonnen zangeres, Orlane. 'In dit netwerk van kunstmatigheid treedt de stem naar voren als het enige geloofwaardige personage, als enige band met de werkelijke wereld: zowel liefde als onmacht, strevend naar het vatten van een scène die ons ontglipt' (Jean-Luc Plouvier). De liederen van Orlane werden gecomponeerd op basis van gedichten die speciaal voor dit werk geschreven werden door hedendaagse auteurs. Twee ervan ontstonden op basis van klassieke teksten van Yeats en Melville."

Caroline Lamarche, Le rêve de la secrétaire
Caroline Lamarche : "Wij hebben doelen te bereiken, zal hij antwoorden, het werk is er; we verdrinken alle dagen paarden, alle dagen, van langzame dood, verdrinken we in onze kantoren nadat we alles hebben verkocht wat we bezaten, alle appelboompjes uit onze kindertijd, en de oevers van de rivier, we staan ze af zonder een woord."

Renaud De Putter , Eclipse Sound (2004), voor piano (3 uittreksels : II, IV et VI)
Renaud De Putter : "Het stuk bestaat uit acht bewegingen in een vrije, imiterende stijl. Drie ervan worden vandaag uitgevoerd. De polyfonische schriftuur is tamelijk introspectief en maakt het mogelijk in blokken geordende harmonische texturen te verkennen, die telkens worden afgebakend door een lang oponthoud, een beetje zoals afdrijvende ijsschotsen. Het idee van een zee-engte of een bergpas (je zou de titel kunnen vertalen als 'Zee-engte van de verduistering') is heel aanwezig in mijn composities. Een ander beeld is dat van het labyrint. Sommige wegen leiden nergens heen, ze leggen stiltes op, ze lokken een terugkeer uit, en beetje zoals in een analytisch proces: maar een echte terugkeer is natuurlijk onmogelijk…"

Renaud De Putter , Is (1999), voor contrabas en piano
Renaud De Putter : "Dit stuk bestaat uit vier bewegingen voor contrabas en piano. Het is opgedragen aan Guy-Marc Hinant. Het is ontstaan uit muziek voor zijn film Les eaux noires, maar is daar uiteindelijk van los gekomen. Het gebruikte materiaal is afkomstig van Asturiana van Manuel de Falla."

Isabelle Bats & Dimitri Merchie, L'inimitable inclination de la position couchée
Isabelle Bats : " Ik verzin een vorm van dialoog. Maar wie van ons beiden zal vertellen? Wie van ons beiden zal de melodie vormgeven? Gewoon een klein werkje rond een ontmoeting, tussen de gitaar en de stem. Tussen de woorden door komen zinnen naar de oppervlakte, de aanzet tot een verhaal. Het zou moeten gaan over paarden en de moeheid van stromend water."

Laurence Vielle, Chut de nuit
"De vingers schrijven op het computerklavier de laatste woorden die uit de oogleden vallen voor het inslapen." De nacht zoals hij klinkt. Een zeer nabije stem, bijna gefluister; een uniek timbre, in de rust, uit het duister tredend. Een antwoordspel met maar één deelnemer, in de ruimte, als een droom over een interne dialoog.

Renaud De Putter (Brussel, 1967) houdt zich bezig met muziek, gefilmde beelden en tekst. Zijn werk draait altijd rond de thema's identiteit en geheugen. De door hem gecomponeerde stukken worden uitgevoerd door de ensembles Ictus, Accroche Note, Musiques Nouvelles en Belgische en buitenlandse solisten in België, Frankrijk (Musica-Strasbourg en Agora-Paris) en Canada. Opnames van zijn muziek worden uitgegeven door de labels Sub Rosa en Fuga Libera. Zijn muzikale uitdrukking geeft de voorkeur aan harmonische en vocale dimensies en neemt de vorm aan van soepele texturen met onvoorspelbare onwikkelingen, waarbij de ademhaling een sleutelrol speelt. Hij heeft een grote belangstelling voor het gefilmde beeld. Na te hebben meegewerkt aan films van Hans Richter en Nicolas Boucart, maakt hij in 2002 de muzikale film Chants de simplification, en nadien, met Guy Bordin, de film J'ai rêvé. Momenteel draait hij, met de actrices Alexa Doctorow en Johanne Saunier, de film Hors-Chant, een verhalende evocatie van het leven van de Canadese zangeres Marie Toulinguet (1867-1935). Verder zijn de voorbereidingen begonnen van de film Daphné, een verhaal over identiteit dat zich afspeelt in de Zuidelijke Stille Oceaan. Zijn creatief parcours omvat ook werk voor de scène: vanaf 1991 schrijft hij muziek voor Théâtre-Poème (Brussel), nadien voor projecten van de dansers-choreografen Johanne Saunier, Mark Lorimer en Olga de Soto. Sinds 2003 schrijft hij melodrama's waarin de muzikale en literaire creatie nauw worden verweven: Marie T., Orlane-Cabaret, La vie et l'œuvre du compositeur de Thier, Penthésilée. Momenteel werkt hij aan de voorbereiding van de voorstelling Poppée, het eerste luik van een trilogie die is gewijd aan het personage Orlane.

Caroline Lamarche werd geboren in Luik. Ze woonde in Asturië, Parijs en Brussel. Haar eerste publicaties bezorgden haar meteen een grote faam. Ze publiceerde Le jour du chien en La nuit l'après-midi bij Éditions de Minuit, en bij Éditions Gallimard: L'ours, Lettres du pays froid, Carnets d'une soumise de province en haar zesde roman Karl et Lola.

Isabelle Bats is actrice, zangeres en schrijfster. Ze schreef een vijftiental teksten voor het theater en scenario's voor kortfilms. Ze was te zien in het Théâtre de la Balsamine, de Brigittines, het Théâtre de la Vie, de Botanique en in Edinburgh, Utrecht en Amiens. Haar recente bundel entre autres choses… werd uitgegeven door Les déjeuners sur l'herbe.

Ingrid Drese is componiste. Ze houdt zich vooral bezig met akoesmatische muziek. Naast haar concertmuziek neemt ze ook deel aan projecten voor het theater (Marie T.) en video's (Paysage avec miroir, Hors-Chant). De cd Terra nullius, met verschillende van haar recente werken, verschijnt binnenkort bij empreintes DIGITALes (2008).

Laurence Vielle is actrice, schrijfster, regisseur en dichter. Ze draagt voor, vooral uit hedendaagse teksten. De teksten van haar recente podiumprojecten réCréation du Monde en État de marche werden uitgegeven door Maelström Editions (Bookleg nr. 27 en nr. 29). Ze maakt ook radioprogramma's, geeft leiding aan schrijfworkshops en verzamelt uitspraken van anderen.

Johanne Saunier was zes jaar lang lid van het gezelschap ROSAS van Anne Teresa de Keersmaeker. Voor Joji Inc, dat ze oprichtte met de scenograaf Jim Clayburgh, creëerde ze de voorbije jaren ERASE-E(X)1,2,3 (Avignon 2005) en ERASE-E(X) 4,5,6 (Théâtre de la Ville-Paris en Charleroi Danses 2007). Sinds 2000 zingt ze in de opera's Winter Tale van Philippe Boesmans, Bloetwollefduivel vanWalter Hus en Paysage sous surveillance en Avis de Tempete van Ictus/Georges Aperghis.

Programma :
  • Johanne Saunier , ERASE-E(X), fragment
  • Renaud De Putter, Hors-Chant, 2008 (video, wereldcreatie)
  • Ingrid Drese, Plis de la nuit (wereldcreatie)
  • Renaud De Putter, Orlane-Cabaret, 2006 (fragmenten)
  • Caroline Lamarche, Le rêve de la secrétaire
  • Renaud De Putter, Eclipse Sound, 2004 (fragmenten III & IV)
  • Renaud De Putter, Is, 1999
  • Isabelle Bats, L'inimitable inclination de la position couchée (wereldcreatie)
  • Laurence Vielle, Chut de nuit (wereldcreatie)
Tijd en plaats van het gebeuren :

Ars Musica 2008 : Renaud De Putter 'Carte Blanche'
Woensdag 23 april 2008 om 20.30 u

Le Botanique - Rotonde
Koningsstraat 236
1210 Brussel

Meer info : www.arsmusica.be

Renaud De Putter op www.compositeurs.be

Elders op Oorgetuige :
Eerst voortdoen, daarna beginnen : directeur Laurent Langlois over Ars Musica 2008, 4/04/2008
Made in Belgium : Ars Musica trekt Belgische kaart, 4/04/2008

07:00 Gepost in Concert | Permalink |  Facebook

20/04/2008

Machinations : muziekspektakel voor vier vrouwen en een computer

Machinations Avis de Tempête was een van de blikvangers Ars Musica Winter Events. De alchemie tussen muziek, tekst en video, en de verbluffende vertolking van de artiesten op de scène hebben weinig toeschouwers onberoerd gelaten. Ars Musica kon de verleiding dan ook niet weerstaan om snel op dat succes in te spelen en een ander groot spektakel van Aperghis voor te stellen, namelijk de herneming van een productie die in 2000 voor het eerst werd uitgevoerd: Machinations.

Vier vrouwen, vier stemmen, vier operatrices met het gezicht naar het publiek. Ze zitten elk aan een tafel en we zien enkel hun hoofd en handen. De vier vrouwen zijn verbonden met een computer van het Ircam. Terwijl via een luidspreker een voordracht over de geschiedenis van de robotica te horen is, lijken ze de machinerie van de taal opnieuw uit te vinden. Ze persen fonemen samen tot onwaarschijnlijk gebrabbel, verbijsterende uiteenzettingen, neventhema's van uiteenzettingen...
En terwijl ze de materie van de taal aftasten, zijn hun handen bezig met enkele eenvoudige voorwerpen; viltstiften, beenderen, keien, waar minicamera’s ons wazige en ongepaste details van doorsturen.

Dit meesterwerk van Aperghis is totnogtoe het meest doeltreffende, bevreemdende en aangrijpende stuk van zijn hand. De componist behandelt het puurste concentraat van zijn vak: machines die vastlopen en vermenselijken, mensen die ten prooi vallen aan mechanische dwangbewegingen, de oorsprong van de talen, listings en pseudowetenschap, diffuse seksualiteit van speelse kindvrouwtjes…

Georges Aperghis : " Vier vrouwen, vier stemmen, vier ‘operatrices’ met het gezicht naar het publiek. Ze zitten elk aan een tafel en we zien enkel hun hoofd en handen. Boven elke vrouw hangt een videoscherm. Hun stemmen stoten fonemen uit, als verre voorouders van de menselijke spraak die zich door stelling en tegenstelling heel geleidelijk ontwikkelen en uiteindelijk, naargelang de vermenging, de diverse "talen" vormen. De ruwe materie neemt soms de gedaante aan van flarden van gepraat, die zelf worden aangetast door de menselijke, op de spraak afstralende broosheid: gestamel, gebrabbel, astma enz. We hebben met andere woorden te maken met een concentraat van enerzijds samengeklonterde fonemen en anderzijds alle mogelijke manieren waarop die fonemen kunnen worden uitgesproken. Het is het beknopte en denkbeeldige verhaal van het ontstaan van de talen en de gevoelens die daarmee gepaard gaan.

Tegelijkertijd halen de vier vertolksters objecten te voorschijn waar de mens al sinds het begin van zijn bestaan mee vertrouwd is (bladeren, keien, beenderen, delen van de hand, vingers, boomschors, haar, zand, schelpen, graankorrels, veren enz.). De voorwerpen die ze op hun tafel leggen, worden gefilmd door een minicamera en weergegeven op de videoschermen boven hen. Deze voorwerpen moeten een concretisering van de fonemen voorstellen, alsof dat wat wordt uitgesproken de voorwerpen benoemt. Dat is het universum dat de vier vrouwen aanvankelijk karakteriseert. Naast hen, iets verder, staat een man voor zijn computer met het gezicht naar hen gekeerd; in profiel voor het publiek. Hij volgt aandachtig het spel van de vier vrouwen en intervenieert op zijn manier (vervormt hun stem, hun frasering, beklemtoont een of andere parameter van hun klankenstroom, gebruikt hun stemmen om stormen te ontketenen, zijn virtuositeit met die van hen te meten enz.).

Ook visueel breekt hij in. Met zijn computer injecteert hij nu en dan grafieken op hun beeldschermen. Zo veranderen de fonemen en geluids- en beeldobjecten van natuur, en komen ze willens nillens in een muzikaal discours terecht dat hen overvleugelt. Daarnaast is er ook een logisch en "wetenschappelijk" discours dat de vertoning doorkruist (via de stemmen van de vrouwen of van de "machine", die ook praat). Het is een soort van tijdreis, die begint met het dobbelspel en, na verscheidene etappes (waaronder het ganzenbord), eindigt met onze computerprogramma’s van vandaag. "

Tijd en plaats van het gebeuren :

Ars Musica : Georges Aperghis : Machinations
Dinsdag 22 april om 20.30 u
(Met signeersessie door Aperghis na de voorstelling) 
Kaaitheater
Sainctelettesquare 20
1000 Brussel

Meer info : www.arsmusica.be en www.kaaitheater.be

Georges Aperghis : www.aperghis.com

Extra :
Interview met Georges Aperghis door Frank Madlener (Parijs, 24 november 2000) en Aperghis, Portret (2005) op www.arsmusica.be
Audio: Georges Aperghis op UbuWeb Sound
Georges Aperghis, 'Machinations (fragment)' door Sylvie Levesque, Donatienne Michel-Dansac, Sylvie Sacoun, Geneviève Strosser (voc), Olivier Pasquet (computer) op Kwadratuur.be (met tijdelijke audio)

Elders op Oorgetuige :
Eerst voortdoen, daarna beginnen : directeur Laurent Langlois over Ars Musica 2008, 4/04/2008
Made in Belgium : Ars Musica trekt Belgische kaart, 4/04/2008
Happy End : een nieuwe kijk op Klein Duimpje, 18/02/2008
Happy End : Klein Duimpje verliest het spoor, 10/12/2007
De zondvloed van Aperghis, 25/11/2007

Benieuwd ? Bekijk dan alvast dit videofragment van Machinations ( Opname 2007, YouTube, 12/07/2007, 4'56")



Meer van Georges Aperghis op YouTube

18:00 Gepost in Concert | Permalink |  Facebook