12/03/2009

Wolpe ! Een cabaretfeestje dat tot nadenken stemt

Muziektheater Transparant : Wolpe ! Een avond cabaret uit het Berlijn van de jaren '30: liederen waarin de humor weerhaken heeft en de ondertoon sarcastisch is, pianostukken die ver op hun tijd vooruit waren door verwijzingen naar de latere free-jazz. Wat Kandinsky met verf probeerde, deed deze componist met noten: een nieuwe harmonie zoeken. Stefan Wolpe verkende de grenzen van de atonale muziek en stelde zijn kunst in dienst van zijn utopie.

Stefan Wolpe (Berlijn 1902 - New York 1972) was een van de grote voorvechters van het anti-fascisme en de sociale strijd aan het einde van de Weimar-republiek. Later sloeg hij, als links-intellectuele jood, op de vlucht naar de VS, via Palestina. Zijn muziek en liederen voor cabaret, staking en straattheater, werden net als die van Eisler ontzettend populair.

In Wolpes oeuvre smelten Bauhaus-modernisme en Dada, artistieke avant-garde en radicaal maatschappelijk engagement samen in een taal die de verschillen tussen hoge en lage cultuur tracht op te heffen. Analyses, statistieken en getuigenissen maken de interne contradicties van het kapitalisme duidelijk. Wolpe spoort aan tot handeling en verandering, en speelt voortdurend met de grenzen tussen compositie en improvisatie, tussen magie en plotse ontnuchtering. Zijn werk is verwant aan dat van Majakovski, Brecht of Kästner, maar ook aan de latere free-jazz en wereldmuziek.

De veelvormigheid van Wolpes muziek vraagt om een doordachte aanpak die ruimte geeft aan de acute fysieke aspecten ervan. Johan Bossers, Gunnar Brandt en Viviane De Muynck gaan de lijfelijke confrontatie met dit rijke oeuvre aan.

Tijd en plaats van het gebeuren :

Muziektheater Transparant : Wolpe ! Welche Farbe hat der Vogel ?
Zaterdag 14 maart 2009 om 20.00 u
Droge Coo

Zeedijk thv. Drie Gaper
8400 Oostende

Meer info : www.transparant.be en www.vrijstaat-o.be
----------------------
Zondag 29 maart 2009 om 11.00 u
CC De Velinx

Dijk 111
3700 Tongeren

Meer info : www.develinx.be en www.vrijstaat-o.be

Extra :
Stefan Wolpe : www.wolpe.org
Biografie Stefan Wolpe op www.omroep.nl en brahms.ircam.fr
Op de barricades voor de utopie, De Standaard, 16/01/2008

Elders op Oorgetuige :
Dadaïstische cabaret-, theater- en strijdliederen uit het Duitsland van de jaren twintig en dertig, 2/06/2008
Wolpe! : reflecteert over maatschappelijke structuren en utopieën, 3/03/2008
Sarcastisch cabaret van een joodse avant-garde componist, 14/01/2008

07:00 Gepost in Concert | Permalink |  Facebook

11/03/2009

Canadese St. Lawrence Quartet brengt nieuw werk van John Adams in deSingel

John Adams Het Canadese St. Lawrence Quartet is een van de leidende strijkkwartetten van over de grote plas. St. Lawrence bezit een opvallend briljante klankcultuur die hen duidelijk onderscheidt van hun Europese collega's. De Amerikaanse componist John Adams draagt nieuw werk aan hen op, en jij kan getuige zijn van de Belgische creatie ervan. St. Lawrence plaatst Adams tussen de twee zwaargewichten van het kwartetgenre. Haydns Strijkkwartet in F, opus 77 nr 2 is het laatste kwartet dat hij voltooide. Vaak wordt gesuggereerd dat Haydn op het einde van zijn leven met een writer's block te kampen had, na het indrukwekkende kwartetdebuut van de jonge Beethoven. In het Strijkkwartet in a, opus 132 is de oudere Beethoven aan het woord. Het derde deel draagt als ondertitel 'Heiliger Dankgesang eines Genesenden an die Gottheit'. Beethoven schreef het neer na een zware aanslepende ziekte. Het is een plechtig, koraalachtig adagio van een bovenaardse schoonheid. Een van Beethovens spannendste en meest indringende bladzijden muziek!

John Coolidge Adams (1947) is een van de belangrijkste Amerikaanse componisten van vandaag. Adams componeert vooral grootschalige orkestmuziek, die uitblinkt in repetitieve klankvelden en weelderige orkestkleuren. Daarnaast schrijft hij ook opera's, met opvallend bijdetijdse onderwerpen zoals bijvoorbeeld Nixon in China (over president Richard Nixon) en The death of Klinghoffer (over de kaping van het cruiseschip Achille Lauro). Zijn composities oogsten over het algemeen veel waardering en zijn geregeld terug te vinden op concertprogramma's.
Hij begon zijn carrière als klarinettist, in de harmonie en locale orkestjes. Op tienjarige leeftijd begon hij bovendien te componeren. Sinds hij in 1971 afstudeerde aan Harvard University ontving Adams vele onderscheidingen voor zijn werk. Zo werd hem in 1994 de Royal Philharmonic Society Award toegekend voor 'Chamber Symphony', en in 2003 won hij de befaamde Pulitzer Prize voor zijn compositie 'On the transmigration of souls' (over de aanslagen op de WTC-torens in 2001). In datzelfde jaar volgde Adams Pierre Boulez op als 'composer in residence' van Carnegie Hall. In deze hoedanigheid is hij actief als componist, concertprogrammeur en dirigent. Daarnaast is hij bezig met een boek over het muzikale leven in Amerika.
John Adams werd aanvankelijk erg beïnvloed door de minimal music, de met opzet extreem eenvoudige muziek van zijn collega's Philip Glass en Steve Reich, maar hij evolueerde al snel naar een rijkere maar uiterst toegankelijke muziektaal boordevol verrassingen. Zo staan bv China gates (1977) en het ruim 24 immer verrassende minuten durende Phrygian gates (1978) nog met anderhalf been in de repetitieve muziek, terwijl in Hallejujah Junction (1996) en vooral American beserk (2001) het palet enorm veel rijker is geworden.

Programma :
  • Joseph Haydn, Strijkkwartet in F, opus 77 nr 2
  • John Adams, nieuw strijkkwartet (Belgische creatie)
  • Ludwig van Beethoven, Strijkkwartet in a, opus 132
Tijd en plaats van het gebeuren :

St. Lawrence String Quartet : Haydn, John Adams, Beethoven
Zaterdag 14 maart 2009 om 20.00 u
(inleiding door Maarten Beirens om 19.15 u)
deSingel - Blauwe zaal
Desguinlei 25
2018 Antwerpen

Meer info : www.desingel.be en www.slsq.com

Extra :
John Adams : www.earbox.com
John Adams : speelse minimalist, Jan de Kruijff op www.musicalifeiten.nl, 25 april 2006

16:00 Gepost in Concert | Permalink |  Facebook

Het viervoudige gezicht van Henri Pousseur

Henri Pousseur Vrijdag wijdt Ars Musica een hele dag aan de vorige week overleden componist Henri Pousseur. Wat bedoeld was als een uitbundige viering van Pousseur tachtigste verjaardag, wordt nu een posthume hommage. Het werk van de belangrijkste Belgische componist van de twintigste eeuw mag dan gelden als baanbrekend en internationaal hoog staan aangeschreven, paradoxaal genoeg is het in zijn radicaliteit ook miskend en onbemind. Pousseur is niet alleen een pionier van de elektroakoestische muziek, een esthetisch vernieuwer op zoek naar steeds nieuwe vormen en een groot pedagoog. Hij is ook de auteur van een uitgebreid oeuvre dat te weinig gespeeld wordt. Samen met zijn vriend Pierre Bartholomée doorloopt Ars Musica een een tiental werken, een staalkaart van zijn veelzijdigheid en een samenvatting van zijn carrière.

Musicologisch café : Portret Henri Pousseur (1) - vrijdag 13 maart om 10.00 u in Flagey
Met Pierre Bartholomée (componist), Mark Delaere (musicoloog) en Philippe Terseleer (musicus)

Middagconcert : Portret Henri Pousseur (2) - vrijdag 13 maart om 12.30 u in Flagey
  • Henri Pousseur, Litanie du Miel zénithal voor piano (1999)
  • Henri Pousseur, Confidences des Roseaux voor fluit, altviool, harp (2005)
  • Henri Pousseur, Tables voor piano (2004)
  • Henri Pousseur, Sur le Qui-Vive op teksten van Michel Butor (Au futur) (1985)
Boek voorste lling met Pascal Decroupet - vrijdag 13 maart om 19.15 u in Flagey
"Pousseur: Série et harmonie généralisées. Une théorie de la composition musicale, écrits (1968-1998)", uitgeverij Mardaga (Brussel)

Ensemble Musique s Nouvelles : Portret Henri Pousseur (3) - vrijdag 13 maart om 20.15 u in Flagey
Nieuw werk van Pierre Boulez, Pierre Bartholomée en… Henri Pousseur zelf. Pierre Bartholomée en het Ensemble Musiques Nouvelles doorloot de muzikale productie van de grote utopist. Tussen verwijzingen naar de nobele harmonie van Jean-Philippe Rameau en kamermuziek ter ere van dodecafonist Anton Webern door programmeert het Ensemble Musiques Nouvelles Madrigal III van Henri Pousseur. Dit stuk roept de naoorlogse glorietijd op van Domaine Musical onder leiding van Pierre Boulez…
  • Henri Pousseur, Quintette à la Mémoire de Webern (1955)
  • Pierre Bartholomée, Face à Face, voor altviool 'à Henri Pousseur'
  • Henri Pousseur, Madrigal III (1962)
  • Henri Pousseur, Stèle à la mémoire de Pierre Froidebise (2008), voor basklarinet (opdracht Ensemble Musiques Nouvelles en Ars Musica)
  • Henri Pousseur, La seconde Apothéose de Rameau (1981)
Café Ars Musica : Les Enfants de Liège - Michel Massot : Portret Henri Pousseur (4) - vrijdag 13 maart om 22.30 u in Marni
Behalve als componist verdient Henri Pousseur ook als pedagoog een plaats in de geschiedenis. Het Luikse conservatorium, dat hij leidde van 1975 tot 1987, smeedde hij om tot een creatief laboratorium voor jonge muzikanten. Enkele van 's lands beste jazzmuzikanten (Fabrizio Cassol, Michel Massot, Fabian Fiorini, e.a.) maakten er kennis met de wonderlijke wereld van de muziek; het zou hen voor altijd tekenen. Nadien namen Garrett List en Jean-Pierre Peuvion de fakkel over. In een ongewoon Café in het Marnitheater nodigt Michel Massot Garrett List en de leerlingen van het conservatorium (afdelingen 'Rock de Chambre' en 'Improvisation') uit. Samen nemen ze muziek van Henri Pousseur onderhanden op de manier van de meester zelf. Door ze op losse schroeven te zetten en ermee aan de haal te gaan, wordt ze nog levendiger.

Tijd en plaats van het gebeuren :

Happening Henri Pousseur
Vrijdag 13 maart 2009 vanaf 10.00 u

Flagey

H.-Kruisplein
1050 Elsene (Brussel)

Meer info : www.arsmusica.be, www.flagey.be en www.musiquesnouvelles.com

Extra :
Henri Pousseur : www.henripousseur.net en www.arsmusica.be
Pierre Bartholomée op www.cebedem.be en www.arsmusica.be

Elders op Oorgetuige :
Ars Musica viert twintigste verjaardag, 7/03/2009
In memoriam Henri Pousseur (1929 - 2009), 7/03/2009

13:00 Gepost in Concert | Permalink |  Facebook

Vlaams Radio Koor creëert nieuwste werk van Johan Duijck

Johan Duijck Het Bisdom van Brugge vroeg aan Johan Duijck om ter gelegenheid van 175 jaar Grootseminarie een nieuw werk te componeren. Meteen zijn eerste opdracht als 'composer in residence' bij het Vlaams Radio Koor. Het nieuwe opus draagt als titel Apostel na de Twaalf. Het is geschreven voor koor, baritonsolo, orgel en gemeenschapszang, wordt opgedragen aan kardinaal Godfried Danneels en is geïnspireerd door het Paulusjaar.
Voor de koorpartijen selecteerde de componist Latijnse teksten van Paulus, waaronder het bekende Hooglied van de liefde. Voor de baritonsolo werden teksten gekozen uit de dichtbundel Apostel na de Twaalf van priester - dichter Anton van Wilderode.
Het Bisdom Brugge en het Grootseminarie organiseren drie concerten. Naast de creatie worden er ook eerdere werken van Johan Duijck uitgevoerd met name een selectie uit de Cantiones Sacrae in honorem Thomas Tallis, een praeludium voor orgel en het Lauda Jerusalem (naar psalm 147).
De uitvoerders zijn het Vlaams Radio Koor, Jan Van der Crabben bariton, Ignace Michiels orgel en dirigent Johan Duijck.

Johan Duijck (1954) is dirigent van het Vlaams Radio Koor, het Academy of Saint-Martin-in-the-Fields Chorus te Londen en het Gents Madrigaalkoor. Hij wordt regelmatig uitgenodigd als gastdirigent bij gerenommeerde ensembles als het Orquesta Sinfónica Real de Sevilla (Spanje, het Dartington Festival Orchestra (GB), het Deens Radio Koor (Kopenhagen), het Koor van de Spaanse Radio en Televisie (RTVE - Madrid), het Iers Nationaal Kamerkoor (Dublin), het Europees Jeugdkoor, het Reykjavik Kathedraalkoor (Ijsland), het Coro de la Universidad de la República (Uruguay), de Capilla Santa Cecilia (Mexico)

Als componist legt Johan Duijck zich bij voorkeur toe op piano- en koormuziek. Zijn composities 'El camino del Alma', 'A mirror to St. Nicolas', 'Le tombeau de Ravel' en 'The well-tempered pianist' verwierven internationale erkenning. Naast het dirigeren en componeren, beleeft Johan Duijck enorm veel vreugde aan zijn eerste grote liefde: de piano. Hij is gegradueerde van de internationaal befaamde Muziekkapel Koningin Elisabeth en verwierf de prijzen Günther, Pro Civitate, Tenuto, Ollin en Lefranc. In zijn recitals wisselt hij de meesterwerken uit de literatuur af met vergeten parels en originele vondsten.

Tijd en plaats van het gebeuren :

Vlaams Radio Koor : Vocationes
Vrijdag 13 maart 2009 om 20.00 u
St.-Salvatorskathedraal Brugge

-------------------
Zaterdag 14 maart 2009 om 20.00 u
O.-L.-Vrouw ter Duinen Koksijde

-------------------
Zondag 15 maart 2009 om 15.30 u
St.-Maartenkerk Kortrijk

Meer info : www.vlaamsradiokoor.be en www.grootseminariebrugge.be

Johan Duijck op www.gmk.be en www.matrix-new-music.be

Elders op Oorgetuige :
Johan Duijck brengt hulde aan Peter Cabus, 9/11/2007

07:00 Gepost in Concert | Permalink |  Facebook

10/03/2009

Agartha neemt je mee op een ontdekkingsreis van Siciliaanse en Russische volksmuziek tot computeralgoritmes

Agartha Een altviool, een bajan (accordeon) en slagwerk, het is geen alledaagse combinatie. Agartha neemt je mee op een ontdekkingsreis van Siciliaanse en Russische volksmuziek tot computeralgoritmes ...

An Raskin bespeelt de bajan, een variant van de knopakkordeon, een instrument dat zich vanuit de Russische volkscultuur ontwikkelde tot een volwaardig concertinstrument. An Raskin is een musicus die, vanuit een grote interesse om een nieuw hedendaags repertoire te ontdekken, er zich op toelegt om de bajan een solistische plaats te laten innemen in het huidige concertleven.
Samen met Bram Bossier - die al even ijverig strijdt voor de emancipatie van de altviool - stichtte zij in 2005 het ensemble Agartha, met als doelstelling een balans te vinden tussen de klassieke wereld en de hedendaagse cultuur door middel van o.a. nieuwe composities, het verkennen van het gemeengoed tussen de verschillende artistieke disciplines, enz… Agartha brengt voor haar projecten dan ook geregeld mensen samen uit diverse kunstdisciplines. Het duo An Raskin en Bram Bossier staat niet enkel garant voor een mooie instrumentcombinatie van bajan en altviool maar ook voor gedreven vertolkingen van de nieuwste kamermuziek.

Stefan Prins over "Erosie (Memory Space #1)" : " Erosie (Memory Space #1) werd in 2005 geschreven in opdracht van het duo Agartha en architect-tentoonstellingsmaker Koen Deprez in het kader van een overzichtstentoonstelling rond het leven en werk van de Nederlandse schrijver Willem Frederik Hermans. In mijn eerste gesprek met Koen maakte hij mij er attent op dat Hermans' eerste boek geen roman of novelle was, maar de doctoraatsthesis die hij schreef als geoloog over het fenomeen 'Erosie'. In de inleiding tot deze dissertatie licht Hermans het fenomeen van erosie metaforisch toe: 'Wanneer wij een klok bezitten waarvan het slagwerk elk half uur in werking komt, gebeurt er, voor wie niet beter weet, absoluut niets met het slagwerk in de tijd dat de grote wijzer zich ergens tussen het hele en het halve uur beweegt. Maar in werkelijkheid wordt er bijvoorbeeld in het mechanisme een hefboom langzaam opgeheven die, als hij op een bepaald punt aangekomen is, het slagwerk ontgrendelt.' En nog: 'Alle processen waar wij over zullen spreken, bestaan uit elkaar opvolgende evenwichtstoestanden. Een moeilijke vraag is in hoeverre een evenwicht dat telkens verbroken wordt, nog een evenwicht kan worden genoemd, om nog niet te spreken over de vraag wat het juiste evenwicht is'.
Het zijn deze metaforen die mij als componist aan het werk hebben gezet. Meer dan het proces van erosie letterlijk in muziek te vertalen, was het mij te doen om wat Hermans die 'uit elkaar opvolgende evenwichtstoestanden' noemt. Bovendien leek het mij interessant om het fenomeen erosie te koppelen aan de manier waarop het menselijke geheugen functioneert. Via de computer heb ik daarom een (niet-wetenschappelijke!) algoritmische modellisering gemaakt van een zeer eenvoudig proces van 'vergeten en zich herinneren'. Toeval speelt hierin een niet onbelangrlijke rol, net als bij de geologische erosie. Dit proces heeft deze compositie intern vormgegeven en zal tenslotte worden overgenomen door de luisteraar, die in zijn/haar herinnering telkens opnieuw en op een verschillende manier het werk zal vormgeven, totdat het volledig is opgelost in de tijd."
Erosie (Memory Space #1) ging in première tijdens November Music 2006.

Kris De Baerdemacker (1972) heeft muziek geschreven voor diverse instrumentale bezettingen van solo tot orkest. Hij maakt ook elektro-akoestische composities en stukken voor muziekautomaten.
Zijn werk werd uitgevoerd door o.a. het Nationaal Orkest van België, het Collectief, Q-O2, het Nadar ensemble, Artis Dulcedo, het <M&M> ensemble... en werd gespeeld in België en op festivals in Nederland en Frankrijk.
In december 2006 was hij één van de laureaten van het Tactus Young Composers' Forum (www.tactus.be).
Kris De Baerdemacker studeerde compositie aan het Conservatorium in Gent bij prof. dr. Godfried-Willem Raes en volgde masterclasses bij Darren Copeland (1999) en Karlheinz Stockhausen (2004).

Luciano Berio is wellicht de meest invloedrijke figuur uit de Italiaanse hedendaagse muziek. Nadat hij samen met Maderna een studio voor elektronische muziek opricht in Milaan, krijgt hij de leiding van het Ircam te Parijs. Vanuit zijn opleiding die sterk door Webern is bepaald, creëert Berio composities die uitgaan van de meest gedurfde vormen van klankonderzoek.
Luciano Berio heeft altijd een zwak gehad voor de volksmuziek. Vooral de volksmuziek uit zijn eigen geboortestreek komt regelmatig op verschillende niveaus in zijn werk voor. In Naturale (1985) waren een aantal Siciliaanse volksmelodieën het vertrekpunt. Berio schreef het werk voor altviool, tam tam en stem op band als een ballet, een 'handeling van een danser' zoals de ondertitel luidt, voor het Ater Balletto en droeg het werk op aan de Italiaanse altviolist Aldo Bennici. Het werk is op te vatten als een tegenstelling tussen de transcriptie die Berio maakte van de volksliederen en de rauwheid van de stem van een Italiaanse volkszanger op tape die Berio zelf opnam in Palermo.

Sidney Corbett (1960) studeerde zowel in de Verenigde Staten (aan de University of California en Yale University) als in Duitsland (aan de Hamburg Academy of Music bij György Ligeti). Corbett schreef al een omvangrijk oeuvre van solo-, ensemble- en orkestwerken bij elkaar. Ook vokale muziek geniet zijn speciale voorkeur. Zijn muziek werd reeds op verschillende internationale festivals (Gaudeamus Week Amsterdam, Styrian Autumn Graz, Zagreb Biennale, Zürich Festival,…) gespeeld en op het Wien Modern Festival (Wenen) en het Festival for New American Music waren er portretconcerten van hem.

Deze Amerikaanse componist die in Berlijn woont, komt voor deze gelegenheid naar Leuven. Ook Stefan Prins zal op ht concert aanwezig zijn. Een ideale gelegenheid om deze opkomende componisten te ontmoeten.

Programma :
  • Zbigniew Bargielski, Traumvogel
  • Stefan Prins, Erosie, Memory Space #1
  • Sidney Corbett, Knochentänze (Belgische creatie)
  • Kris De Baerdemacker, Creatie
  • Luciano Berio, Naturale
Tijd en plaats van het gebeuren :

De Nieuwe Reeks - Agartha : Traumvogel
Donderdag 12 maart 2009 om 20.30 u (Inleiding met Stefan Prins en Sidney Corbett om 19.45 u )
Kunstencentrum Stuk
Naamsestraat 96
3000 Leuven

Meer info : www.denieuwereeks.be, www.stuk.be en www.agartha-ensemble.be

Extra :
Stefan Prins : www.stefanprins.be en www.matrix-new-music.be
Kris De Baerdemacker : www.krisdebaerdemacker.be en www.matrix-new-music.be
Luciano Berio op www.arsmusica.be
Luciano Berio (1925 - 2003): Duivelskunstenaar, Jan de Kruijff op www.musicalifeiten.nl
Luciano Berio op www.youtube.com
Zbigniew Bargielski : www.bargielski.com
Sidney Corbett : www.sidneycorbett.de

Elders op Oorgetuige :
Agartha & François Deppe in Logos, 23/10/2007
Middagconcert Agartha en Thelema Trio, 27/02/2007

12:00 Gepost in Concert | Permalink |  Facebook

Arditti Quartet brengt gehoor aan het trillen in Flagey

Arditti Quartet Bijna dag op dag twintig jaar geleden (tijdens de eerste editie van het Festival Ars Musica) bracht het Arditti Quartet het Eerste strijkkwartet van Philippe Boesmans in wereldpremière. Ditmaal maken we kennis met de muziek van Hèctor Parra, een componist en schilder uit Barcelona. Hij wil "het gehoor aan het trillen brengen" door de aandachtige luisteraar te trakteren op een waaier van minuscuul verschillende klanken, tonen en snelheden, ingebed in een verteerbaar geheel. Let ook op het gloednieuwe en aartsmoeilijke strijkkwartet van Hugues Dufourt, dat onlangs op het festival van Straatsburg in première ging.

Dawn Flight is de titel van een doek uit 1959 van de Britse graveur en schilder Stanley William Hayter (1901-1988). Vertrekkend van zijn wetenschappelijke opleiding chemie en geologie ontwikkelde deze artiest een wiskundig denken dat hem hielp bij zijn onderzoek naar de materie en naar de fluorescentie van de kleur. Hayter was een van de eerste telgen van de surrealistische stroming. In New York bewandelde hij de paden van de abstracte kunst, naast figuren als Pollock, Rothko, Baziotes, Matta, Motherwell, De Kooning en Riopelle. Zijn oeuvre bracht een revolutie teweeg in de 20ste-eeuwse graveerkunst. Hij vond een procédé uit om met één plaat en in één afdruk verschillende kleuren te verkrijgen. Bij zijn terugkeer in Parijs in 1950 probeerde Hayter nieuwe technieken uit: afdrukken, gebruik van zuren op het metaal maar vooral ook de aanwendig van een burijn met vele punten. Hij deed ook onderzoek naar het ontstaan van de vormen, naar de transparantie, de interferentie, de trilling, enzovoort. Hayters werken dringen door tot in de diepte van de kleur en van de bewegingsdynamiek. Op het einde van zijn leven trachtte hij het spel van licht op een wateroppervlak te vatten.
Dawn Flight is een bundel van divergente, schuine lijnen, die diagonaal opklimmen en zo het paradoxale beeld scheppen van een naar boven vloeiende stroming, een stroming die naar boven wordt gezogen. De uitgerekte en langwerpige vorm van de groeven, de subtiele verdraaiing van het raster, de paradoxale spanning van de trekken… Dit alles schept de indruk van een elementaire werkelijkheid, van de dageraad van een wereld. Hayters productie uit die periode (Perseïdes, Poissons volants, Vague, Ixion, Cascade, Mérou, Méduse, Night) vertrekt van vreemde associaties tussen blauw en zwart, tussen oranje, doorzichtig geel, blauw en groen.

Philippe Boesmans over Fly & Driving : "Ik heb altijd gestreefd naar een continuïteit in mijn schriftuur, maar nog nooit heeft dat zo vanzelfsprekend geleken als toen ik een nieuwe versie moest schrijven van L'Incorronazione di Poppea.
Om tegelijkertijd een continuïteit en een grote soepelheid te verkrijgen, moest ik, alvorens te beginnen met de orkestratie, tempi vinden [tempi voor scènes en tempi voor personages] en de verhoudingen tussen deze tempi bepalen om te vermijden dat de opera tot nummers zou verbrokkelen. Ik moest dus een zin voor de grote vorm vinden.
De taal van mijn kwartet heeft natuurlijk niets te maken met die van een opera uit de zeventiende eeuw, maar de beweging ervan heeft me onmiddellijk beïnvloed.
In de tijd dat ik "Driving" componeerde was ik bijzonder gespannen en om me te bevrijden van die spanningen had ik een grote behoefte aan wandelingen. Ik zocht een soort van continuïteit in het wandelen, hetgeen, vooral door de verkeerslichten, niet altijd gemakkelijk is in een stad. Om te vermijden dat ik moest stoppen, zodat de continuïteit niet onderbroken werd, moest ik vertragings- en versnellingssystemen vinden.
De grote mythe's van onze beschaving, de symbolen en de grote sociale omwentelingen hebben me eigenlijk nooit gemotiveerd bij het componeren, hoewel ze mij niet onverschillig laten. Maar de kleine persoonlijke ervaringen van het leven hebben een directe invloed op mijn schrifturen. De meest complexe ideeën kunnen dan ook ontstaan uit deze eenvoudige dingetjes, uit deze "driving" die onafgebroken of sporadisch onderbroken, stabiel, vertraagd of versneld kan verlopen.
De eerste beweging, "Fly", vertrekt niet van een echte ervaring, maar van een droom : te vliegen zoals een vlucht trekvogels die aldoor krimpt en uitdijt. Vandaar dat het stuk nu eens een samenklinkend karakter heeft, dan weer niet. "Fly" is een inleidende beweging, met een nogal traag tempo, die werd gecomponeerd op basis van het harmonische en celvormige materiaal van het bedaarde einde van "Driving".(*)

Programma :
  • Philippe Boesmans, Fly and Driving (1988-1989)
  • Hèctor Parra, Leaves of Reality (Belgische creatie) (2006-2007)
  • Milica Djordjević, The Death of the Star-Knower, petrified echoes of an epitaph in a kicked crystal of time (wereldcreatie) (2008-2009)
  • Hugues Dufourt, Dawn Flight (Belgische creatie) , naar Hayter (2008)
  • (opdracht Musica Strasbourg, Wittener Tage für neue Musik en Ars Musica)
Tijd en plaats van het gebeuren :

Arditti Quartet : Boesmans, Parra, Djordjević, Dufourt
Donderdag 12 maart 2009 om 20.15 u (
Ontmoeting met componisten Hèctor Parra en Milica Djordjević om 19.15 u )
Flagey - Studio 4

H.-Kruisplein
1050 Elsene (Brussel)

Meer info : www.arsmusica.be, www.flagey.be en www.ownvoice.com/ardittiquartet

(*) Bron : toelichting op www.arsmusica.be

Extra :
De musicus volgens de filosoof - een ontmoeting met Hugues Dufourt, Pierre Goldé op www.arsmusica.be, 1992
Gesprek met Hugues Dufourt, Bastien Gallet op www.arsmusica.be, 2002
Portret Hugues Dufourt op www.arsmusica.be
Hugues Dufourt op brahms.ircam.fr en www.henry-lemoine.com
Hugues Dufourt, 'The Watery Star' op Kwadratuur.be (met tijdelijke audio)
Hector Parra op brahms.ircam.fr
Philippe Boesmans op www.arsmusica.be

Elders op Oorgetuige :
Erewhon : dromerige, duistere symfonie voor 150 slagwerkers, 7/03/2009
Ars Musica viert twintigste verjaardag, 7/03/2009

07:00 Gepost in Concert | Permalink |  Facebook

09/03/2009

Slagwerktrio Triatu tilt de muziek voor percussie naar ongekende hoogten

Triatu Slagwerktrio Triatu tilt de muziek voor percussie naar ongekende hoogten. Het tokkelen, raspen en kloppen verheffen ze tot een ware kunstvorm, waarbij de choreografie van de zes handen vaak letterlijk in de spotlights staat. Ook in Mauricio Kagels Dressur kunnen de drie hun uitbundigheid en creativiteit de volle loop laten. Dressur houdt het midden tussen een muzikale uitvoering en een theatervoorstelling. Het is een catalogus van geluiden die op houten slaginstrumenten geproduceerd kunnen worden - ook vreemde percussie-instrumenten zoals de kokosnoot zijn nooit ver weg - gecombineerd met een cryptische plot voor de musici, waarin de absurditeit ten top wordt gedreven. De musici gooien niet enkel hun handen, maar hun hele lichaam in de strijd om het hoogste en laatste woord. Josse De Pauw reageert op Kagels Dressur met een eigen tekst, en speelt zo in op de uitnodiging van Kagel om het muzikale gebeuren breder te zien dan de enkel de noten.

Tijd en plaats van het gebeuren :

Triatu & Josse De Pauw: Kagel
Woensdag 11 maart 2009 om 20.00 u
(Inleiding door Klaas Coulembier om 19.15 u )
Concertgebouw Brugge
't Zand 34
8000 Brugge

Meer info : www.concertgebouw.be en www.triatu.be

Extra :
Mauricio Kagel op www.edition-peters.de en brahms.ircam.fr
Mauricio Kagel : De vernieuwer, gesprek met Martine Cadieu, Ars Musica 99 op www.arsmusica.be
Mauricio Kagel, een inleiding..., Godfried-Willem Raes op www.logosfoundation.org
There Will Always Be Questions Enough. Mauricio Kagel in conversation with Max Nyffeler op www.beckmesser.de, 23/03/2000
'Lachen om de Dood', Jacques Kruithof, verschenen in Nieuw Wereld Tijdschrift, 1989, nummer 3, fragment opgenomen in programmaboekje deSingel, december 2000

Video :
Mauricio Kagel op UbuWeb Film (met o.a. fragmenten uit Antithese, Match, Hallelujah, Solo, Duo, MM51 / Nosferatu en Ludwig Van)
Mauricio Kagel op YouTube

Elders op Oorgetuige :
In memoriam Mauricio Kagel: 1931 - 2008, 23/09/2008

Bekijk alvast dit fragment uit Kagels 'Dressur' door Michael Lehman, Jon Hepfer, Aaron Williams (17/05/2007)

16:00 Gepost in Concert | Permalink |  Facebook

Ars Musica : musicologische cafés zorgen voor didactische verankering

Hugues Dufourt Een publiek dat nieuwe klankwerelden opzoekt, stelt zich ook vragen naar het "hoe" en het "waarom" van die muziek. Artistieke ontdekkingen zijn pas volledig als ze de filter passeren van de causerie, een nobel tijdverdrijf dat voor de nodige didactische verankering zorgt. En dat is nu juist het opzet van de Musicologische Cafés, waar publiek en componisten elkaar ontmoeten.

Ontmoeting met componisten Hèctor Parra en Milica Djordjević
Donderdag 12/03 om 19.00 u in Flagey (Studio 2)

Portret Henri Pousseur : In samenwerking met Pierre Bartholomée (componist), Mark Delaere (musicoloog) en Philippe Terseleer (musicus)
Vrijdag 13/03 om 10.00 u in Flagey (Studio 2)

Mark Andre en Harry Halbreich
Zaterdag14/03 om 19.00 u in Flagey

Stockhausen-avond : 'In gesprek met Stockhausen' - met musicologen Pierre Albert Castanet (FR) en Maarten Quanten (NL)
Maandag 16/03 om 19.00 u in Flagey

Dominique Pauwels : Introductie door Yves Knockaert
Vrijdag 3/04 om 19.30 u in het Kaaitheater

"Un compositeur à l'oeuvre" rond Hugues Dufourt, met Pierre Albert Castanet
Dag "De dood en het meisje" - Parcours in De Munt, voor en na Le Grand Macabre
Zondag 5/04 van 11.00 u tot 21.00 u in De Munt

Alle verdere info vind je op www.arsmusica.be

Elders op Oorgetuige :
Ars Musica viert twintigste verjaardag, 7/03/2009

14:00 Gepost in Concert | Permalink |  Facebook

Café's Ars Musica : een feest voor onbevreesde nachtuilen

Geneviève Foccroulle Ook dit jaar biedt Ars Musica de mogelijkheid om eigentijdse muziek op een gezellige en meer feestelijke wijze te ontdekken: de 'Café's Ars Musica' Een festival vindt pas zijn eigen ritme als het tijd en ruimte maakt voor de nodige feestelijkheid, als het zich onbevreesd met nachtuilen inlaat. Tijdens het "eerste muzikale salvo" wordt haast elke concertavond gevolgd door een "After" in het Marni Theater, op een steenworp van Flagey. Jazz, eïmproviseerde en experimentele muziek zorgen voor een ontmoeting tussen "hedendaagse muziek" en "new music" - voor een nieuwsgierig publiek.

Eric Sleichim / DJ Matthew Wright : Improvisatie met draaitafels, laptop en saxofoon - wo 11/03 om 22.30 u in Marni
Sommigen zullen het zich ongetwijfeld nog herinneren! Voor Eric Sleichim zich opsloot in zijn Bl!ndman-laboratorium was hij de verbluffende sopraansaxofonist van X-Legged Sally, de jazzrockgroep van zijn vriend Peter Vermeersch. Eigenlijk was hij de Brusselse Steve Lacy, die zijn golvende lijnen liet zinderen in een vuurgloed van klanken. Laat eerst je huid kloven door de ijskoude wind van Dufourt/Schubert/Michiels. Nadien met zijn allen naar Marni om rode kaken te krijgen van Schleichims improvisaties! Hij treedt in het strijdperk met de draaitafels van DJ Matthew Wright.
Eric Sleichim op www.blindman.be en www.matrix-new-music.be

Quintet MQK (Peter Vermeersch) : Muziek van Peter Vermeersch voor 'My Queen Karo', de film van Dorothée Vandenberghe - do 12/03 om 22.30 u in Marni
De melodische lijnen van Ornette Coleman, de stilistische tovertrucs van Alfred Schnittke, de streetwise harmonieën van Kurt Weill, een stevig dosis Gentse dada, rara wie is het? Natuurlijk, Peter Vermeersch, met dat hoornen brilletje om zijn ogen tegen de kou te beschermen. De man die bij Maximalist! duivelse ostinato's schreef, nadien in New York elektrische jazz ging opnemen, her en der bigbands en rockgroepen oprichtte en vandaag, just for fun, zijn pen doopt in de dikke sixties-soep.
Peter Vermeersch : www.fes.be en www.matrix-new-music.be

Les Enfants de Liège - Michel Massot : Portret Henri Pousseur - vrij 13/03 om 22.30 u in Marni
Michel Massot, Garrett List, leerlingen van het Conservatoire Royal de Liège : Werk van Pousseur, Rzewski, Massot, List
Behalve als componist verdient Henri Pousseur ook als pedagoog een plaats in de geschiedenis. Het Luikse conservatorium, dat hij leidde van 1975 tot 1987, smeedde hij om tot een creatief laboratorium voor jonge muzikanten. Enkele van 's lands beste jazzmuzikanten (Fabrizio Cassol, Michel Massot, Fabian Fiorini, e.a.) maakten er kennis met de wonderlijke wereld van de muziek; het zou hen voor altijd tekenen. Nadien namen Garrett List en Jean-Pierre Peuvion de fakkel over. In een ongewoon Café in het Marnitheater nodigt Michel Massot Garrett List en de leerlingen van het conservatorium (afdelingen 'Rock de Chambre' en 'Improvisation') uit. Samen nemen ze muziek van Henri Pousseur onderhanden op de manier van de meester zelf. Door ze op losse schroeven te zetten en ermee aan de haal te gaan, wordt ze nog levendiger.

Geneviève Foccroulle : Anthony Braxton - za 14/03 om 22.30 u in Marni
Dit concert is de vrucht van een intense samenwerking tussen Geneviève Foccroulle en jazzgrootheid Anthony Braxton. Ze exploreert zijn pianowerk, een soort dagboek van een levenslange muzikale zoektocht.

Jean-Philippe Collard-Neven - Muziek voor een onzichtbare film - ma 16/03 om 22.30 u in Flagey (Studio 1)
Jean-Philippe Collard-Neven, uitgeroepen tot Artiest van het Jaar 2008 tijdens de 'Octaves de la Musique', brengt een nachtelijk concert. De loops van Steve Reich, Nancarrow en Fafchamps waar hij ons vorig jaar met zijn solopiano op vergastte - een soort 'transcendente virtuositeit' - giet hij nu door een improvisatiefilter, want Collard improviseert als geen ander. Klavecimbel, Fender Rhodes, piano, synthesizer, computer, straatgeluiden, … allemaal ten dienste van een concert als een ingebeelde film.
Website : www.collardneven.com

Collectief ReFLEXible - di 17/03 om 22.30 u in Marni
Het is van alle tijden. Sommige componisten moeten zich regelmatig laven aan de koele bron van de improvisatie - of instant composed music zoals Stefan Prins van Collectief ReFLEXible het graag uitdrukt. De man is nauwelijks dertig en lievelingscomponist van Champ d'Action. Maar laten we wel wezen, de 'koele bron' is niet meteen een wijwatervat. Met trompet, saxofoon, elektrische gitaar, contrabas en live-elektronica weeft hij een korrelig en bont klanktapijt. Zelfs de spaarzame stilte doet hij digitaal klinken.
Websites : www.myspace.com/collectiefreflexible en www.stefanprins.be
ReFLEXible 'Vacuum' op Kwadratuur.be (met tijdelijke audio)

Fabian Fiorini : Asymmetric Cocktail - Een explosief ommetje langs enkele akoestische klassiekers - wo 18/03 om 22.30 u in Marni
Uri Caine had het al voorgedaan op het label Winter & Winter, namelijk van klassieke werken (Wagner, Schumann, Mahler, Bach, ...) jazz standards maken om er nieuwe betekenissen in te ontdekken. Slechts één taboe bleef nog overeind, namelijk de atonale monumenten van de moderne muziek, bijvoorbeeld Schönbergs Verklärte Nacht, Weberns Variationen für Klavier, Ligeti's Etudes. Pianist Fabian Fiorini gaat de uitdaging aan: de vingervlugge discipel van M-Base bedient zich hier rijkelijk van de ritmisch-harmonische trukendoos van de jazz.

Matthias Schriefl / Shreefpunk : Jazz - ma 30/03 om 20.00 u in Bozar
De prettig gestoorde Matthias Schriefl is een uitstekende en gelauwerde jazztrompettist die van de meest diverse muzikale walletjes eet (akoestisch, bigband, elektronica, Braziliaanse grooves, Duitse swing van voor de oorlog). Samen met zijn kwartet Shreefpunk maakt hij een energieke mengvorm van jazz, punk en kamermuziek. Op hun laatste plaat speelde zelfs een strijkkwartet mee. Je moet het zien om het te geloven!
Website : www.myspace.com/matthiasschriefl

Alle verdere info vind je op www.arsmusica.be

Elders op Oorgetuige :
Ars Musica viert twintigste verjaardag, 7/03/2009
Interview met pianist, componist en improvisator Fabian Fiorini, 1/12/2006

12:00 Gepost in Concert | Permalink |  Facebook

Jan Michiels brengt Dufourt, Schubert, Liszt en Ligeti in Flagey

Jan Michiels In een vierdelige cyclus, geïnspireerd op liederen van Schubert en teksten van Goethe, grasduint Hugues Dufourt in het metafysische landschap van de Duitse romantiek. Schemerige nevels boven de heide, huivernachten in ijskoude bossen… Van de grote romantische en impressionistische pianoscholen van negentiende en twintigste eeuw onthoudt Dufourt vooral een bepaalde aanslag, een breed en wisselend kleurenspectrum waarmee je "de kleinste uithoeken van de ziel kunt uitdrukken". Diezelfde houding ten opzichte van piano en geschiedenis tekent ook Jan Michiels, die er een handje van weg heeft om componisten uit uiteenlopende tijdvakken toch zinnig met elkaar te laten converseren. Aan Schubert en Dufourt voegt hij Liszt toe, de kopiist (van o.a. Schubert) met de verwilderde haardos die zijn heldhaftige virtuositeit ten dienste stelde van nieuwe, frisse, ongekende klankkleuren

Hugues Dufourt (1943) is de theoreticus van de 'spectrale' muziek. Ook al staat hij met beide voeten in de wereld van de 'vooruitgeschoven muziek', toch heeft hij een levendige interne kritiek geformuleerd door het formalisme en het fetisjisme van de 'mooie syntax' te bestrijden. Volgens hem neemt de moderne muziek de fakkel over van de dode mythologieën en moet ze opnieuw haar Dionysische rol opnemen: de archaïsche terreur en zinsbegoochelingen doorkruisen.

György Ligeti over L'Escalier du Diable : "Bij een eerste oogopslag herkent men in de twaalfde studie (L’escalier du diable) een chromatische toonschaal die vanuit de diepte van de lage si opstijgt naar de la en gebonden is aan het metrische model van een toevoegingsritmiek van zeven, negen tot elf achtste noten (2+2+3/2+2+2+3/2+2+2+2+3). De accentuering van de twaalftonige stijgende toonladder met naslaande achtste tonen - in verkorte vorm is deze blijvend aanwezig in de studie - wordt vlug vierstemmig verrijkt. Op een tweede niveau wordt deze toonladder parallel gebruikt in tertsen en sexten maar ook in kwinten. Na een eerste deel zetten de chromatische loopjes in, na drie verschillende faseverschuivingen. Vervolgens wordt enerzijds de zelfstandigheid van de handen (akkoorden tegenover eenstemmige ontwikkeling) en anderzijds hun synchroniciteit beklemtoond. De razernij van steeds snellere en voortdurend condenserende accentueringen mondt uit in een deel dat door middel van imposante akkoorden tegelijk variatie en rust uitdrukt om dan tenslotte de chromatisch opklimmende toonladder te doorbreken." (*)

Programma :
  • György Ligeti, L'Escalier du Diable (Etudes, 2ème livre) (1994)
  • Arnold Schönberg, Sechs kleine Klavierstücke opus 19 (1911)
  • Hugues Dufourt, Erlkönig (2006)
  • Franz Schubert, arr. Franz Liszt, Erlkönig (1815/1838)
  • Franz Schubert, arr. Franz Liszt, Rastlose Liebe (1815/1838)
  • Hugues Dufourt, Rastlose Liebe (1997/2001)
  • Arnold Schoenberg, arr. Eduard Steuermann: Erste Kammersymphonie opus 9 (1906/1921)
Tijd en plaats van het gebeuren :

Pianorecital Jan Michiels
Woensdag 11 maart 2009 om 20.15 u
Flagey - Studio 4

H.-Kruisplein
1050 Elsene (Brussel)

Meer info : www.arsmusica.be, www.flagey.be en www.michielsjan.be

Bron : toelichting op www.arsmusica.be
Extra :
De musicus volgens de filosoof - een ontmoeting met Hugues Dufourt, Pierre Goldé op www.arsmusica.be, 1992
Gesprek met Hugues Dufourt, Bastien Gallet op www.arsmusica.be, 2002
Portret Hugues Dufourt op www.arsmusica.be
Hugues Dufourt op brahms.ircam.fr
Hugues Dufourt, 'The Watery Star' op Kwadratuur.be (met tijdelijke audio)
György Ligeti : www.gyoergy-ligeti.de en www.arsmusica.be
Györgi Ligeti (1923 - 2006): emotioneel scepticus, Jan de Kruijff op www.musicalifeiten.nl, juni 2006

Elders op Oorgetuige :
Erewhon : dromerige, duistere symfonie voor 150 slagwerkers, 7/03/2009
Ars Musica viert twintigste verjaardag, 7/03/2009

07:00 Gepost in Concert | Permalink |  Facebook