15/03/2009

Ictus & Neue Vocalsolisten Stuttgart : Matra

Oscar Bianchi Oscar Bianchi (1975) is een jonge componist om in de gaten te houden. In zijn cantate Matra laat hij twee mystieke teksten in dialoog treden met Lucretius' 'De Rerum Natura', een loflied op de oneindige veelheid van het materiële leven. Het is een ritmisch rijk werk, waarin scherpe dalingen en syncopische stijgingen het instrumentale geheel omvormen tot een sidderende smeedoven, met een pompende long die de harmonische stemmen van adem voorziet. Maar in een extatische finale wagen de fenomenale Neue Vocalsolisten zich met ingehouden adem aan de snelle hoketus van de hindoezang. In het eerste deel horen we een nieuw a-capellawerk van Michaël Levinas, op maat gesneden voor diezelfde Neue Vocalsolisten, het opmerkelijke vocale ensemble uit Stuttgart. Na Valère Novarina en Jean Genet waagt Levinas (volgens Hugues Dufourt "een kunstenaar van het auditieve schotschrift") zich aan de taalkrullen van de Franstalige Roemeen Gherasim Luca.

Oscar Bianchi, de 34-jarige Italiaans-Zwitserse componist, was gedurende twee seizoenen als 'fellow' verbonden aan Ictus. In samenwerking met de Neue Vocalsolisten en Ictus heeft hij zich op een ambitieus project gestort met een vocale, concertante en elektronische dimensie. Ook de duur is een nieuw gegeven voor deze relatief jonge componist: het gaat hier om een werk 55 minuten samengesteld uit acht bewegingen doorweven van drie mystieke teksten.

Het Sanskriete begrip 'Matra' verwijst naar zowel de Hindoese muziektheorie waar het slag of puls betekent, als naar de Tantrische mystieke traditie waar het staat voor de omvang van het fysieke aura. Verder heeft 'matra' een paradoxale betekenis van ellende of van gemis. De meerduidigheid van de titel is verrassend duidelijk in de opzet van het werk terug te vinden: het creëren van analogieën tussen ritme, harmonische kleur, densiteit van het materiaal en de staat van het bewustzijn.
De tekst is samengesteld uit drie bronnen: de 'Vigyana Bhairava Tantra' (de openbaring van het tantrische Shivaïsm), de Gnostische geschriften van Maria Magdalena, ontdekt in 1945 in Nag Hammadi (Egypte) en De Rerum Natura van Lucretius. Door het vermengen van dit tekstmateriaal komen er verbluffende overeenkomsten aan de oppervlakte: de eenheid van materie en beweging, het goede en kwade voorbij, de functie van de twijfel en van het geloof, de spirituele ervaring als liefdesbeproeving.
Vanuit muzikaal perspectief belichaamt het ensemble van 12 instumenten (Engelse hoorn, basklarinet, trompet, trombone, elektrische gitaar, twee slagwerkers, piano (ook synthesizer, sampler), viool, altviool, cello en contrabas ) de filosofische dialoog: het instrumentale ensemble is het resonerende lichaam van de tekst: dikte en textuur. Het trio van solisten heeft een modulaire functie: het becommentarieert, dirigeert of maakt de brug tussen verschillende elementen. De elektronica zaait verwarring, verdeelt en hercomponeert het materiaal volgens steeds veranderende configuraties.

Programma :
  • Michaël Levinas, Le Ô du Haut, twee madrigalen naar gedichten van Gherasim Luca (Belgische creatie, 2008)
  • Georges Aperghis, Vittriool voor zes stemmen (2006)
  • Oscar Bianchi, Matra, cantate voor zes stemmen, drie lage instrumenten, elektronica en ensemble (Belgische creatie, 2007)
Tijd en plaats van het gebeuren :

Ictus & Neue Vocalsolisten Stuttgart : Matra
Woensdag 18 maart 2008 om 20.15 u
Flagey - Studio 4

H.-Kruisplein
1050 Elsene (Brussel)

Meer info : www.arsmusica.be, www.flagey.be, www.neue-vocalsolisten.de en www.ictus.be

Bron : tekst Ictus

Extra :
Michaël Levinas : www.michaellevinas.com, www.arsmusica.be, brahms.ircam.fr
Oscar Bianchi : www.oscarbianchi.com, www.arsmusica.be
Oscar Bianchi, 'Matra - Deel III' door Ictus &Neuevocalsolisten Stuttgart op Kwadratuur.be (met tijdelijke audio)
Georges Aperghis : www.aperghis.com, www.arsmusica.be, brahms.ircam.fr en UbuWeb Sound (audio)
Georges Aperghis op www.arsmusica.be en UbuWeb Sound (audio)
Review : Georges Aperghis, 'Die Hamletmaschine-Oratorio', Bert Van Herck op Kwadratuur.be, 1/07/2003

Elders op Oorgetuige :
Ars Musica viert twintigste verjaardag, 7/03/2009
Happy End: sadistisch sprookje en een een schitterende animatiefilm, 18/09/2008
Machinations : muziekspektakel voor vier vrouwen en een computer, 20/04/2008
De zondvloed van Aperghis, 25/11/2007

Bekijk alvast enkele fragmenten uit Oscar Bianchi's Matra door Ictus & Neue Vocalsolisten Stuttgart (Wereldpremière op 12 oktober 2007 tijdens het festival Musica in Strasbourg)



Meer van Oscar Bianchi, Michaël Levinas en Georges Aperghis op Youtube

09:00 Gepost in Concert | Permalink |  Facebook

14/03/2009

Remix Ensemble & Marianne Pousseur in Flagey

Remix Ensemble Emmanuel Nunes vatte zijn Nachtmusik, een werk voor kwintet in het lage register, op als een hymne aan de nacht. Met zijn verbazend donkere, indringende en rauwe klank doet het denken aan het inktzwart van de glas-in-loodramen van Pierre Soulages, een zwart dat een intens licht uitstraalt. Maar in de schitterende finale leidt een Engelse hoorn de stralende dageraad in. De muziek van Michael Jarrell balanceert dan weer tussen hond en wolf. Ze baadt in een ongekunsteld clair-obscur dat niet zou misstaan op de schilderijen van Goya. Vanavond horen we twee uitzonderlijke muzikanten. Dirigent Peter Rundel staat aan het hoofd van zijn geduchte Portugese all-stars, actrice en zangeres Marianne Pousseur ontcijfert de muziek van haar vader zoals alleen zij dat kan.

Remix Ensemble, uitgebouwd rond een kern van vijftien vertolkers van diverse nationaliteiten, werd opgericht in het kader van het muzikale luik van 'Porto, Culturele Hoofdstad van Europa 2001'. Het ensemble was een belangrijke actor in het programma van de vooropening van het Casa da Musica. Onder leiding van Peter Rundel bereidt het ensemble maandelijks een nieuw programma voor, wat maakt dat Remix een zeer uitgebreid repertoire bezit, gewijd aan de hedendaagse muziek. Naast hun talrijke concerten, verleent het Remix Ensemble regelmatig zijn medewerking aan operaproducties, muziektheater, dansvoorstellingen, begeleiding van films en jazzmuziek.

Programma :
  • Henri Pousseur, Mnémosyne (1968)
  • Emmanuel Nuñes, Versus III (1987)
  • Gerard Grisey, Solo pour deux (1981)
  • Michael Jarrell, … more leaves … (2000)
  • Henri Pousseur, "En leur Saison" naar de Franse versie van Le procès du Jeune Chien (1978)
  • Emmanuel Nunes, Nachtmusik I (1977)
Tijd en plaats van het gebeuren :

Remix Ensemble & Marianne Pousseur
Dinsdag 17 maart 2009 om 20.15 u

Flagey - Studio 4

H.-Kruisplein
1050 Elsene (Brussel)

Meer info : www.arsmusica.be, www.flagey.be, www.myspace.com/remixensemble en www.casadamusica.com

Extra :
Henri Pousseur : www.henripousseur.net en www.arsmusica.be
Emmanuel Nuñes op www.arsmusica.be en brahms.ircam.fr
Gérard Grisey op brahms.ircam.fr en www.arsmusica.be
Interview met Gerard Grisey, David Bündler in 20th-Century Music, 1996 op www.angelfire.com
Michael Jarrell op brahms.ircam.fr en www.arsmusica.be

Elders op Oorgetuige :
Het viervoudige gezicht van Henri Pousseur, 11/03/2009
Ars Musica viert twintigste verjaardag, 7/03/2009
In memoriam Henri Pousseur (1929 - 2009), 7/03/2009
Dubbelconcert Nadar & Ictus in Flagey en de Handelsbeurs, 26/01/2009

16:00 Gepost in Concert | Permalink |  Facebook

Laptop Control met virtuele gasten in Logos

Laptop Control Een laptop gebruiken om echte instrumenten mee te bespelen, dat is bij Logos niets om nog van op te kijken. Ditmaal gaan ze nog een stap verder en worden typische technieken uit de laptop music scene gekoppeld aan de onuitputtelijke mogelijkheden van het <M&M> robotorkest.

Een Logosconcert is altijd al 'on the edge', maar in maart willen ze dat eens extra in de verf zetten. Zo zullen ze gebruik maken van een bij Logos ontwikkelde internettoepassing, die toelaat het verloop van de muziek tijdens het concert in real time van op grote afstand aan te passen. Voor dat doel hebben ze alvast enkele componisten vriendelijk verzocht om zeker NIET naar het concert te komen. Mogelijke virtuele gasten zijn: Warren Burt, Sebastian Lach Lau, Peter Castine en anderen. Het hangt er maar van af in welke tijdzone ze zich die avond bevinden...

Tijd en plaats van het gebeuren :

M&M : Laptop Control
Dinsdag 17 maart 2009 om 20.00 u

Logos Tetraëder
Bomastraat 26-28
9000 Gent

Meer info : www.logosfoundation.org

Warren Burt : www.warrenburt.com
Sebastian Lach Lau : homepage.mac.com/jslach
Peter Castine : www.myspace.com/petercastine

14:00 Gepost in Concert | Permalink |  Facebook

Stockhausen-avond in Flagey

Karlheinz Stockhausen Karlheinz Stockhausen (1928 - 2007) geldt ongetwijfeld als een van de meest beroemde én beruchte componisten van de voorbije halve eeuw avant-garde. Hij wordt samen met enkele generatiegenoten terecht beschouwd als wegbereider van de hedendaagse kunstmuziek en zelfs heel wat dj's uit de technoscène zien hem als een soort van godfather.



Musicologisch Café : In gesprek met Stockhausen - 19.15 u

met musicologen Pierre Albert Castanet (FR) en Maarten Quanten (NL)
Behalve voor geluidsvondsten zorgde Karlheinz Stockhausen ook voor een reeks fantastische beelden. Hij liet helikopters opstijgen tijdens de opera Licht, vertelde zijn dromen in het openbaar, gaf masterclasses in alle windstreken, liet balletten opvoeren voor zijn eigen muziek. Een weidse wereld die wordt uitvgevlooid in het Musicologisch Café.

Concert : Kontakte / Klavierstücke : 20.15 u
Stephane Ginsburgh (piano), Miquel Bernat (slagwerk), Jean-Marc Sullon en het CRFMW (muzikale informatica)
Met zijn stalen techniek en longen als van een diepzeeduiker beschikt Stephane Ginsburgh over alle eigenschappen die een 'stockhausenpianist' in huis moet hebben. Hier concerteert hij in duo met slagwerker Miquel Bernat, een van die zeldzame muzikanten die hun instrument kunnen laten dansen. Samen presenteren ze een prachtig vaarwel aan een van de allergrootste en misschien ook mafste componisten van de twintigste eeuw, wiens verbluffende genie zich repte met zevenmijlslaarzen. Serieel, elektronisch, aleatorisch, intuïtief, met elektrisch orkest, opera's van een week lang, … Niemand kon Stockhausen bijbenen met zijn intuïtieve scheppingskracht. Componeren stond voor hem gelijk met het bouwen van een kosmos. In Kontakte (voor piano, slagwerk en quadrafonische tape) bracht Stockhausen niet alleen het hele vocabularium van de elektronische muziek in stelling, hij vond ook een nieuwe muzikale Tijd uit. Al wie nog nooit een trip heeft gemaakt op de golven van de elektronische muziek moet zeker naar Kontakte komen luisteren. Het model voor alle mogelijke vormen van losgeslagen muziek is nog geen spatje verouderd.

Karlheinz Stockhausen over Klavierstücke V-X (1954-1955) : " Ik werkte anderhalf jaar lang uitsluitend aan elektronische composities, maar begon dan gelijktijdig met Klavierstücke. De reden daarvoor is dat ik bij het strikte structurele componeren geconfronteerd werd met fundamentele muzikale fenomenen die aan de maat ontsnapten. Ze zijn daarom echter niet minder wezenlijk, aantoonbaar, voorstelbaar en tastbaar. Door gebruik te maken van instrumenten en vertolkers kan ik die componenten, voorlopig toch, beter tonen dan met elektronische composities. Het gaat er in hoofdzaak om een nieuwe wijze van tijdsperceptie te vertalen in muziek waarin de nuances en, minuscule en 'irrationele', verschuivingen van een goede vertolking er vaker beter voor zorgen dat het vooropgestelde doel wordt bereikt. Dergelijke statistische criteria vormen een heel nieuw antwoord op de vragen die worden opgeworpen door het spel met instrumenten." (*)

Programma :
  • Karlheinz Stockhausen, Vibra-Elufa voor vibrafoon (2003)
  • Karlheinz Stockhausen, Klavierstück VIII voor piano (1955)
  • Karlheinz Stockhausen, Klavierstück IX voor piano (1954-1961)
  • Karlheinz Stockhausen, Klavierstück X voor piano (1954-1961)
  • Karlheinz Stockhausen, Klavierstück XVI voor piano en tape (1995)
  • Karlheinz Stockhausen, Kontakte voor elektronische geluiden, piano en slagwerk (1958-1960)
Tijd en plaats van het gebeuren :

Ars Musica : Stockhausen-avond
Maandag 16 maart 2009 om 19.15 u

Flagey

H.-Kruisplein
1050 Elsene (Brussel)

Meer info : www.arsmusica.be, www.flagey.be, www.ginsburgh.net en www.crfmw.be

(*) Bron : Karlheinz Stockhausen, toelichting op www.arsmusica.be

Extra :
Karlheinz Stockhausen: www.stockhausen.org
Karlheinz Stockhausen op www.arsmusica.be
De man aan de knoppen, Jochem Valkenburg op www.nrc.nl, 6/06/2008
Klankbeeldhouwer Karlheinz Stockhausen, Hellen Kooijman op www.computable.nl, 8/06/2001
Het uur van de wolf: sonic acts (Stockhausen), Frank Scheffer, NPS Allegri Producties 1998 op www.vpro.nl (tv-documentaire)

Elders op Oorgetuige :
Ars Musica viert twintigste verjaardag, 7/03/2009
In memoriam Karlheinz Stockhausen (1928 - 2007), 10/12/2007
Holland Festival Holland Festival brengt uitgebreid eerbetoon aan Stockhausen, 15/06/2008

Bekijk alvast Karlheinz Stockhausens Vibra-Elufa, uitgevoerd door de Nederlandse percussionist Peter Prommel (12/07/2007)


Meer van Stockhausen op Youtube

10:00 Gepost in Concert | Permalink |  Facebook

13/03/2009

Icarus versus de machines : Nadar brengt werk van Beat Furrer, Daan Janssens, Simon Steen-Andersen, Stefan Prins in Flagey

Nadar De jonge snaken van Nadar zijn niet bepaald partiturenvreters, maar eigenen zich met veel enthousiasme werken met naam en faam toe. In een knipoog naar Henri Pousseur, van wie ze na het concert fragmenten remixen uit de baanbrekende Etudes paraboliques voor elektronische klanken, dragen ze dit concert op aan Icarus. Het menselijke lichaam duizelt en zijgt neer terwijl de techniek een hoge vlucht neemt… Simon Steen-Andersen, een jonge Deense beeldenstormer die onlangs bekroond werd op het festival van Darmstadt, wroet met zijn microfoon in de klanken om er minuscule details uit op te diepen. De jonge Vlaming Stefan Prins laat niet alleen elk instrument vergezeld gaan van een laag live-elektronica, hij sluit het ook nog eens aan op een gitaarversterker. Dat zou wel eens verkeerd kunnen aflopen...

De Zwitserse componist Beat Furrer (1954) studeerde compositie bij Roman Haubenstock-Ramati aan de Musikhochschule in Wenen. Hij is de oprichter van het ensemble Klangforum Wien. Sinds zijn allereerste composities tast Beat Furrer de mogelijkheden van het onconventionele geluid af. In hele stukken of in grote passages is soms nagenoeg geen traditioneel klankmateriaal aanwezig. Het onderzoeken van de ruis in al zijn verscheidenheid staat aan de ene kant; aan de andere
kant staat de bijzonder genuanceerde wijze waarop Furrer de ruis uitcomponeert, in de zin van de plaatsing ervan in de compositie en de detaillistische uitwerking met aandacht voor alle variabele aspecten zoals ritme, continuïteit, dynamiek, kleur en enveloppeschakeringen.

Daan Janssens (1983) studeerde viool, piano, muziektheorie en compositie aan het stedelijk conservatorium Brugge. Van 2002 tot 2007 studeerde hij compositie aan het koninklijk conservatorium Gent bij Frank Nuyts, Godried-WillemRaes en Filip Rathé. Met zijn strijkkwartet …Passages… (2005) won hij de eerste prijs op de compositiewedstrijd Week van de hedendaagse Muziek 2006. Hij volgde masterclasses compositie bij Marco Stroppa, Isabel Mundry en Brian Ferneyhough, en ensembledirectie bij Johannes Kalitzke.
Hij schreef composities in opdracht van De Nieuwe Reeks, De Bijloke, Het Spectra Ensemble… Zijn werk werd onder meer uitgevoerd op het Transit Festival, De Nieuwe Reeks, De Bijloke en De Link (Tilburg). Hij werkte samen met het Goeyvaerts strijktrio, Bl!ndman [4x4] strings, het Spectra Ensemble en solist Jean-Guihen Queyras.
Naast zijn activiteiten als componist is hij dirigent van het jonge ensemble voor nieuwe muziek Nadar. Met Nadar speelde hij ondermeer op De Nieuwe Reeks (werk van Olga Neuwirth) en Ars Musica 2008 (werk van Beat Furrer, Serge Verstockt en José-Maria Sanchez-Verdú). Sinds oktober 2007 is Daan Janssens als onderzoeksassistent verbonden aan het Gentse conservatorium.

Stefan Prins over Fremdkörper : " Het Duitse woord "Fremdkörper" verwijst heel direct naar die donkere pagina in de westerse geschiedenis, waarin al wat vreemd was, in elke betekenis van het woord, uit de 'Arische' samenleving werd geweerd, gaande van al dan niet aanwijsbare 'vreemdelingen' tot minder aanwijsbare invloeden uit 'vreemde' landen/ culturen/filosofieën. Maar het Duitse substantief heeft ook een tweede betekenis: 'vreemd object, indringer'. Ten slotte valt nog op te merken dat dit Duitse woord tegelijkertijd enkelvoudig en meervoudig is. Al deze betekenissen hebben op een of andere manier hun weg gevonden in de conceptie en uitwerking van deze homonieme compositie.
Zo is elke muzikant bijvoorbeeld verbonden aan een gitaarversterker die naast hem/haar op het podium staat; een waarlijk fremdkörper. De traditionele singulariteit van de musicus op het podium wordt op deze manier doorbroken: de muzikant krijgt een aanwijsbaar, extra lichaam, een verlengstuk, waarin zijn klank ofwel versterkt wordt, ofwel vervangen wordt door een op voorhand opgenomen soundtrack op basis van bewerkte instrumentale samples van het respectievelijke instrument. Dit laatste gebeurt op de momenten dat het instrument niet speelt. Wanneer het instrument vervolgens opnieuw begint te spelen, wordt de soundtrack volautomatisch 'on hold' gezet, totdat het instrument opnieuw zwijgt. Op deze manier is er een constante wisselwerking tussen twee muzikale teksturen die in elkaar 'indringen' als vreemde objecten. Het instrument en de versterker zijn op dit moment twee fundamenteel van elkaar verschilllende objecten. In de loop van de
compositie zullen beide 'lichamen' echter verschillende andere gedaantes aannemen en evenzeer versmelten tot één enkel 'extended body'.
Ook voor de micro-samenstelling van de electronische soundtrack is gebruik gemaakt van processen van intrusie en besmetting. De granulaire processen op basis waarvan de soundtrack werd gemaakt, grijpen op verschilllende manieren in op vier 'buffers' (lichamen), waarin zich telkens het op voorhand opgenomen materiaal van het respectievelijke instrument bevindt. Dit materiaal werd dan in meerdere of mindere mate gepenetreerd door materiaal uit de andere buffers om tot de uiteindelijke soundtrack te komen.
Ook bij het bespelen van de instrumenten worden vreemde objecten gebruikt, zoals een handventilator, platenspeler, ballonnen, lepels, chopsticks, sponsjes en ander huis-, tuin- & keukengerief. Tenslotte is er ook nog de kwestie van de 'vreemde invloeden'. Het moge duidelijk zijn dat zowel de klankwereld en de energie van de vrije improvisatiemuziek als die van de 'noise'-muziek van essentieel belang is geweest voor de genese van Fremdkörper." (*)
Fremdkörper werd geschreven voor Nadar in opdracht van Jeugd & Muziek Vlaanderen en werd op 9 december 2008 in Logos Foundation gecreëerd.

Programma :
  • Beat Furrer, Gaspra voor ensemble (1988)
  • Daan Janssens, (…réduit au silence.), (2e étude scénographique) voor acht instrumenten (wereldcreatie, 2009)
  • Simon Steen-Andersen, AMID voor versterkt ensemble (Belgische creatie, 2004)
  • Stefan Prins, Fremdkörper (2008) voor fluit, slagwerk, e-gitaar, cello en live-elektronica
Tijd en plaats van het gebeuren :

Nadar : Beat Furrer, Daan Janssens, Simon Steen-Andersen, Stefan Prins
Zondag 15 maart 2009 om 19.30 u

Flagey - Studio 1

H.-Kruisplein
1050 Elsene (Brussel)

Meer info : www.arsmusica.be, www.flagey.be en www.nadarensemble.be

Bronnen : (*) Stefan Prins op www.stefanprins.be
Yves Knockaert over beat Furrer in programmaboekje deSingel, oktober 2002

Extra :
Beat Furrer op www.arsmusica.be
Daan Janssens op www.nadarensemble.be en www.arsmusica.be
Stefan Prins : www.stefanprins.be en www.matrix-new-music.be
Simon Steen-Andersen : www.simonsteenandersen.dk en www.danishmusic.info
Henri Pousseur : www.henripousseur.net en www.arsmusica.be
Interview : Stefan Prins : Een gesprek met de caissière van de GB leert mij iets over de wereld en mijn plaats daarin, Koen Van Meel op Kwadratuur.be, 12/03/2009

Elders op Oorgetuige :
Het viervoudige gezicht van Henri Pousseur, 11/03/2009
Arditti Quartet brengt gehoor aan het trillen in Flagey, 10/03/2009
Erewhon : dromerige, duistere symfonie voor 150 slagwerkers, 7/03/2009
Ars Musica viert twintigste verjaardag, 7/03/2009
In memoriam Henri Pousseur (1929 - 2009), 7/03/2009
Waanzin en oude goden in de magische wereld van Stef Lernous en Daan Janssens, 18/02/2009
Dubbelconcert Nadar & Ictus in Flagey en de Handelsbeurs, 26/01/2009
Entartung : animatiefilm van Joachim Devillé live geconfronteerd met muziek van hedendaagse componisten, 8/12/2008
Gesprek met Beat Furrer, 24/03/2007

15:45 Gepost in Concert | Permalink |  Facebook

Gevlamde zijde uit verre streken : Brussels Philarmonic brengt Webern, Parra, Ligeti en vader en zoon Pousseur in Flagey

György Ligeti György Ligeti wordt de polyfonie een weefsel dat de ontastbare echo's van het onbereikbare oproept. In Ligeti's grootse symfonieën is er zelfs sprake van 'architextuur'. Dankzij de Brussels Philharmonic en dirigent Michel Tabachnik kun je kennismaken met enkele grote en razend knappe werken van de twintigste en eenentwintigste eeuw. Behalve over 'klank' is dit concert ook een reflectie over 'kleur' en 'licht' - metaforen die treffend de poëtische wereld van de moderne muziek uitdrukken. Opvallend is ook nieuw werk van Denis Pousseur, die de negrospirituals die hij van papa moest beluisteren in een apocalyptisch kleedje giet.

Het magistrale Lontano van György Ligeti (1923-2007) is een sleutelwerk uit de hedendaagse schriftuur voor orkest. Het is zoals steeds bij de Hongaar een subtiel en vermakelijk spel met parameters, hier voornamelijk met timbre, licht en donker schakeringen; en in de tweede plaats met toonhoogte en tijdsduur. Lontano dateert uit 1967 en onderstreept de terugkeer van Ligeti naar het symfonisch orkest, weg van de avant-garde. Het orkest bespeelt het palet van de late negentiende eeuw, waarbij de allusie naar Bruckner nooit veraf is. De abstracte moderne stijl maakt plaats voor het grote gebaar en het romantisch rubato.
Met het orkestwerk 'Atmosphères' (1961) had Ligeti niet enkel een tot dan toe letterlijk ongehoorde muziek uitgevonden, hij had ook de techniek ontwikkeld om die muziek gestalte te geven. In de westerse muziek inclusief het serialisme werden toonhoogterelaties uitgecomponeerd. Ligeti stapelde in 'Atmosphères' zoveel tonen op elkaar, dat hun onderlinge relatie niet langer kón waargenomen worden, en dat de aandacht verschoof naar de beweging van compacte klankmassa's in de ruimte (hoog/laag) en in kleur (licht/donker). Hij stuurde deze klankmassa's door middel van een nieuwe techniek, de zogenaamde micropolyfonie. Hierin worden tientallen stemmen dusdanig op elkaar gestapeld, dat ze niet langer discreet waarneembaar zijn, laat staan hun onderlinge (canonische) relatie. De luisteraar hoort slechts zich langzaam verplaatsende, maar uiterst fascinerende klankwolken. Deze techniek en dit klankbeeld zijn nog aanwezig in 'Lontano', maar toch is er hier en daar een schuchtere aanzet tot een waarneembare melodie, en zijn er vooral terug sporen van akkoorden en harmonische progressies. Dit spanningsveld tussen iscreet waarneembare toonhoogten en klankmassa's, maakt 'Lontano' voor de luisteraar tot een boeiend avontuur.

Programma :
  • Anton Webern, Fünf Stücke, opus 10 (1911-1913)
  • Hèctor Parra, Lumières Abyssales-Chroma (2006)
  • Denis Pousseur, When the Stars begin to fall (wereldcreatie, opdracht Ars Musica)
  • György Ligeti, Lontano (1967)
  • Henri Pousseur, Couleurs Croisées (1967)
Tijd en plaats van het gebeuren :

Brussels Philarmonic : Webern, Parra, Pousseur, Ligeti
Zondag 15 maart 2009 om 17.00 u

Flagey - Studio 4

H.-Kruisplein
1050 Elsene (Brussel)

Meer info : www.arsmusica.be, www.flagey.be en www.brusselsphilharmonic.be

Bron : Toelichting Mark Delaere voor deSingel, maart 2004

Extra :
Henri Pousseur : www.henripousseur.net en www.arsmusica.be
Denis Pousseur op brahms.ircam.fr
Hector Parra op brahms.ircam.fr
György Ligeti : www.gyoergy-ligeti.de en www.arsmusica.be
Györgi Ligeti (1923 - 2006): emotioneel scepticus, Jan de Kruijff op www.musicalifeiten.nl, juni 2006

Elders op Oorgetuige :
Het viervoudige gezicht van Henri Pousseur, 11/03/2009
Arditti Quartet brengt gehoor aan het trillen in Flagey, 10/03/2009
Erewhon : dromerige, duistere symfonie voor 150 slagwerkers, 7/03/2009
Ars Musica viert twintigste verjaardag, 7/03/2009
In memoriam Henri Pousseur (1929 - 2009), 7/03/2009

Beluister alvast Ligeti's 'Lontano' op Youtube



Meer van Ligeti op Youtube

12:00 Gepost in Concert | Permalink |  Facebook

Hommage Au Sauvage : de roadmovie van Henri Pousseur

Henri Pousseur Zondagnamiddag vervolgt Ars Musica de hommage aan de vorige week overleden componist Henri Pousseur met Hommage Au Sauvage, een film van Guy Marc Hinant en Dominique Lohé (Franse versie zonder ondertitels) en een ontmoeting met Guy Marc Hinant na de voorstelling.

De Paul-Sacher-Stiftung in Bazel, Zwitserland, is de bewaarplaats van de documenten van Henri Pousseur. Op een herfstige dag in 2005 laadt de componist zijn auto vol en vertrekt naar zijn eigen archief. Een kleine televisieploeg filmt hem terwijl hij honderduit praat over leven en muziek. Tijdens de reis wordt zijn portret zoetjesaan zichtbaar, zonder fanjes of versieringen.

Tijd en plaats van het gebeuren :

Portret Henri Pousseur : Hommage Au Sauvage
Zondag 15 maart 2009 om 15.00 u

Flagey - Studio 5

H.-Kruisplein
1050 Elsene (Brussel)

Meer info : www.arsmusica.be en www.flagey.be

Extra :
Henri Pousseur : www.henripousseur.net en www.arsmusica.be

Elders op Oorgetuige :
Het viervoudige gezicht van Henri Pousseur, 11/03/2009
Ars Musica viert twintigste verjaardag, 7/03/2009
In memoriam Henri Pousseur (1929 - 2009), 7/03/2009

07:00 Gepost in Concert | Permalink |  Facebook

12/03/2009

Hugues Dufourt & Mark Andre : akoestische bliksemschichten en luchtspiegelingen

Hugues  Dufourt Een eerbetoon aan twee Franse componisten: de melancholische Hugues Dufourt houdt van Saturnus, Mark Andre is veeleer sideraal en aanhanger van Mars. Twee 'prinsen der duisternis' die zich ontladen met bizarre flitsen en terneerdrukkende klanken. Twee ontdekkingsreizigers die graag vertoeven in streken die moeilijk in kaart zijn te brengen. Twee betoverende tovenaars, koningen van de akoestische luchtspiegeling… Muzikale dichtkunst om zonder reserve van te proeven, koude rillingen inbegrepen.

Na het succesvolle concert van Champ d'Action onder leiding van Arne Deforce tijdens de editie 2008 van Ars Musica in Flagey, werd onmiddellijk beslist om ook voor 2009 opnieuw met Deforce in zee te gaan. Net als vorige keer is hij als curator in samenspraak met festivaldirecteur Laurent Langlois verantwoordelijk voor de samenstelling van het programma en zal hij het concert opnieuw dirigeren.

Arne Deforce is al sedert de beginjaren één van de sterkhouders van Champ d'Action. Als cellist speelde en speelt hij nog steeds op zeer regelmatige basis bij het ensemble. Daarnaast heeft hij al enkele jaren een boeiende en bloeiende solocarrière uitgebouwd met een sterke focus op de hedendaagse uitvoeringspraktijk. Sedert enkele jaren is de samenwerking verder geïntensifieerd en is Arne ook meer en meer betrokken als gesprekspartner en curator voor bepaalde projecten en sinds kort ook als dirigent. De muziek van Mark Andre is het uitgangspunt voor een nieuw programma waarin Champ d'action de luisteraar meeneemt naar de uiterste grenzen van de intrinsieke kwaliteiten van het instrument zelf, van het ensemble en de concertzaal en in zijn finale bestemming van het luisteren zelf, de stilte, of anders gezegd de kunst van het horen.

Programma :
  • Mark Andre, Ab I voor vier instrumenten (1996-1997)
  • Mark Andre, Zum staub sollst du zurückkehren voor zeven instrumenten (2005)
  • Hugues Dufourt, The Watery Star voor acht instrumenten (1993)
  • Hugues Dufourt, La Tempesta d'après Giorgione voor ensemble (1976-1977)
Tijd en plaats van het gebeuren :

Champ d'Action : Hugues Dufourt, Mark Andre
Zaterdag 14 maart 2009 om 20.15 u
(Musicologisch Café : Mark Andre & Harry Halbreich om 19.00 u )
Flagey - Studio 4

H.-Kruisplein
1050 Elsene (Brussel)

Meer info : www.arsmusica.be, www.flagey.be en www.champdaction.be

Extra :
Mark Andre op www.arsmusica.be en www.composers21.com
De musicus volgens de filosoof - een ontmoeting met Hugues Dufourt, Pierre Goldé op www.arsmusica.be, 1992
Gesprek met Hugues Dufourt, Bastien Gallet op www.arsmusica.be, 2002
Portret Hugues Dufourt op www.arsmusica.be
Hugues Dufourt op brahms.ircam.fr en www.henry-lemoine.com
Hugues Dufourt, 'The Watery Star' op Kwadratuur.be (met tijdelijke audio)

Elders op Oorgetuige :
Jan Michiels brengt Dufourt, Schubert, Liszt en Ligeti in Flagey, 9/03/2009
Erewhon : dromerige, duistere symfonie voor 150 slagwerkers, 7/03/2009
Ars Musica viert twintigste verjaardag, 7/03/2009

16:19 Gepost in Concert | Permalink |  Facebook

Publiek geheim : een intiem muzikaal onderonsje onderweg

Jan Fabre Publiek geheim, dat zijn Bl!ndman, Champ d'Action, Het Collectief, Ensemble Musiques Nouvelles, Hermes, Ictus, Nadar, Prometheus en Spectra. Met de steun van de Stad Brussel komt 's lands voltallige muzikale familie de verjaardag van Ars Musica vieren.

Gedurende een lange zaterdagnamiddag staan tientallen miniconcerten op het programma, verspreid over diverse loodsen in het centrum van Brussel. In een hedendaagse versie van het salonconcert, maar dan op straat, op goed geluk, en telkens voor een tiental personen. Kom met eigen ogen ervaren wat de hedendaagse muziek aan geblaas, gezweet en zenuwen in huis heeft, met je neus bovenop de beste solisten.


Tijd en plaats van het gebeuren :

Ars Musica : Publiek Geheim
Zaterdag 14 maart 2009 vanaf 14.00 u
Diverse locaties in Brussel

(van de Beurs via het Muntplein en het Martelaarsplein naar Rogier)

Meer info : www.arsmusica.be

Elders op Oorgetuige :
Ars Musica viert twintigste verjaardag, 7/03/200

14:00 Gepost in Concert | Permalink |  Facebook

Tweedaagse internationale workshop compositie in deSingel

Internationale Workshop Compositie Jonge studenten-componisten krijgen niet vaak de kans hun werk live te horen, laat staan in een uitvoering door topmusici. Het Prometheus Ensemble en deSingel bieden daarom een workshop aan waarin het ensemble fungeert als klank- en oefenbord voor jonge componisten. Studenten compositie van Belgische en Nederlandse conservatoria mogen eigen werk inzenden. Een selectie daarvan wordt tijdens het weekend onder leiding van Etienne Siebens gespeeld en binnenstebuiten gekeerd, samen met de musici en ervaren componisten-mentoren. De studenten-schrijvers kunnen ter plaatse wijzigingen uitproberen en ideeën uitwisselen met de musici, gevestigde componisten en publiek. Als afsluiter is er een publiek concert. Zowel de workshop als het concert zijn vrij toegankelijk voor publiek.

Naast het workshop-weekend van 14 en 15 maart volgt een creatieconcert op dinsdag 12 mei. Daarop worden alle geselecteerde werken voor het grote publiek uitgevoerd, aangevuld met werken van de mentoren Jean-Luc Fafchamps, Wim Henderickx en Philippe Boesmans. Van dait concert wordt dan ook een opname gemaakt.

Tijd en plaats van het gebeuren :

Internationale workshop compositie
Zaterdag 14 en zondag 15 maart 2009, telkens van 10.00 tot 18.00 u
(Concert zondag om 16.00 u )
deSingel - Kleine zaal
Desguinlei 25
2018 Antwerpen

Meer info : www.desingel.be en www.prometheusensemble.be

12:00 Gepost in Concert | Permalink |  Facebook