28/02/2011

Geneviève & Brigitte Foccroulle brengen bloemlezing van oude avant-gardewerken in Luik

Frederic Rzewski Het matineeconcert met Geneviève & Brigitte Foccroulle schaft een ouderwetse bloemlezing, zij het van avant-gardewerken die ondanks hun leeftijd nog messcherp staan. Beide pianistes spelen solo's en duo's van de grote wegbereider van de Amerikaanse avant-garde Henry Cowell, zijn nazaat Frederic Rzewski (foto), van wie we het schitterende Winsboro Cotton Mill Blues nog eens horen, Anthony Braxton, in de eerste plaats jazzman en anderszins improviserende artiest, maar ook een invloedrijke muziekdenker, onze eigenste Henri Pousseur, wiens Mobile (1958) uit de grote Darmstadt-periode stamt, en tenslotte Baudouin de Jaer, hoewel binnenkort ook een frisse vijftiger de benjamin van dit gezelschap.

Paula Defresne (1970) voltooide haar muziekstudies aan het Luikse Conservatorium waar ze regelmatig deelnam aan projecten met hedendaagse en geïmproviseerde muziek. Ze studeerde compositie met Frederic Rezewsky en improvisatie met Garret List en maakte zich onder invloed van Madjid Khaladj vertrouwd met Perzische percussie. Haar voorliefde voor kleine muzikale vormen en verfijnende timbres leidde samen met haar onderzoek op pedagogisch gebied tot diverse ontmoetingen met de gerenommeerde componist György Kurtág.

Met een beurs van het Centre de Recherche et de Formation Musicale de Wallonie componeerde Paula Defresne verschillende werken die o.a. op het Festival Ars Musica in Lissabon en op het Festival de Wallonie werden uitgevoerd. Daarnaast speelde ze klarinet tijdens uiteenlopende concerten met geïmproviseerde en experimentele muziek en verzorgde eveneens radio-uitzendingen. Ze nam deel aan projecten van het Brusselse Q-O2 en Fanfare RageDedans en is lid van het ensemble Ouïe-dire et compagnie waarvoor ze teksten van Christian Bobin op muziek zette. Paula Defresne speelde tot slot ook als duo met Nico Roig in Os Meus short, in de dansvoorstelling "Le temps suspendu" van Loulou Omer in Parijs en Wenen en werkte ze samen met beeldhouwer, uitvinder en litofonist Tony Di Napoli.

Geneviève Foccroulle groeide op in Luik in een zeer muzikale familie. Ze studeerde af aan het Koninklijk Muziek Conservatorium van Luik waar ze van 1980 tot 2000 zelf les gaf. Nadat ze zich specialiseerde in barokmuziek, ontdekte ze de geïmproviseerde en hedendaagse muziek. Composities van Cage, Bartholomee, Rzewski, Herreweghe, Mercenier en De Jaer hebben geen geheimen meer voor haar. In 2003 ontmoet ze hedendaags componist en saxofonist Anthony Braxton en leerde ze zijn pianocomposities kennen. Hij vroeg haar een opname te maken van zijn integrale piano-oevre. Na 5 jaar studie en presentatie bracht ze een 9-delige cd-box uit met 8 uren muziek (Piano Music (1968-2000), Leo Records) .

Henri Pousseur (1929-2009) is één van de sleutelfiguren in de Belgische en internationale elektronische muziekscène. In 1958 richtte hij de eerste elektronische studio in het land op. In zijn studententijd was Henri Pousseur organist en koorleider en voerde hij middeleeuwse en renaissancemuziek uit. Studie van Anton Weberns muziek wekte zijn belangstelling voor de elektronische muziek (Seismogrammes, 1953), waarin hij zich in de studio voor elektronische muziek in Keulen ging bekwamen. Ook werkte hij in de studio voor elektronische muziek in Milaan. In 1958 richtte hij in Brussel de elektronische studio APELAC op.

Pousseur, die ook doceerde in Darmstadt, bekleedde van 1966 tot 1968 een leerstoel voor moderne muziek aan de universiteit van Buffalo in de Verenigde Staten. In 1970 richtte hij te Luik met Pierre Bartholomée en Philippe Boesmans het Centre Henri Pousseur - voormalig Centre de Recherches et de Formation Musicales de Wallonie - op en in 1975 werd hij directeur van het conservatorium van deze stad. Hij componeerde aanvankelijk voor traditionele instrumenten, maar later legde hij zich toe op elektronische en concrete muziek. Daarnaast schreef hij ook een reeks belangrijke theoretische geschriften over de hedendaagse muziektechnieken.

De Amerikaan Frederic Rzewski (1938) is componist, virtuoos pianist en medeoprichter van het haast mythische improvisatie-ensemble Musica Elettronica Viva. Hij woont en werkt in Brussel en was gedurende vele jaren docent aan het conservatorium van Luik. Zijn pionierswerk op gebied van elektronische muziek en vrije improvisatie inspireerde vele andere componisten en improvisatiemuzikanten. Het bekende 'Winnsboro Cotton Mill Blues' voor twee piano's, dat gebaseerd is op een arbeidersprotestlied, vormt het vierde deel uit de North American Ballads. De katoenindustrie en de blues verwijzen onmiskenbaar naar slavernij en uitbuiting. Rzewski zet dit werk aan met een obsessief herhaald ritmisch patroon in het laagste register. een zetting die onmiskenbaar verwijst naar Bartoks 'Allegro barbaro'. De barbaarsheid in Rzewski's compositie is echter die van een industriële katoenmolen die de katoenarbeider tot een machine degradeert. Later klaart de toestand enigszins op door het blues idioom, dat met allusies op de muziek van Rachmaninov en Gershwin doorspekt wordt. Rzewski slaagt er echter in dit vakkundig te deconstrueren. Hij laat de miserie van de blues niet onschadelijk maken door de amusementsindustrie van Hollywood of Broadway.
'Winnsboro Cotton Mill Blues' is wellicht één van de meest gespeelde composities van Rzewski. Het voegt enkele van zijn fascinaties uit die periode samen : sociale bewogenheid met het lot van de fabrieksarbeiders, gebruik van een traditioneel protestlied als basis, de bijne George Antheil-achtige machinale ritmiek van de piano waarmee het werk begint en dan de aan blues verwante melodielijnen die daarboven dan geprojecteerd worden.

Baudouin de Jaer (1962) volgde lessen compositie bij Philip Boesmans en aan het conservatorium van Luik bij Frederic Rzewski, en lessen improvisatie bij Garrett List. Hij componeerde werken voor onder meer het Quator Arditti, het ensemble Synonymes en het Orchestre Philharmonique de Liège. Daarnaast schreef hij ook muziek voor theater en voor dans. Hij is mede-oprichter van het gezelschap Back to Normal (1991), le Cirque des Sons met zijn jongerenmuziekateliers (1994) en Bel Extra (2000).

Programma :

  • Henry Cowell, Piano Pieces (1920), solo
  • Paula Defresne, Chansons de Gestes
  • Anthony Braxton, Piano Pieces (extracts) (1970), solo
  • Henri Pousseur, Mobile (1958), voor twee piano's
  • Frederic Rzewski, Winnsboro Cotton Mill Blues (1978), voor twee piano's
  • Baudouin de Jaer, Crocus (2000), voor twee piano's

Tijd en plaats van het gebeuren :

Geneviève & Brigitte Foccroulle : Cowell, Rzewski, Braxton, Pousseur, Baudouin de Jaer
Zaterdag 5 maart 2011 om 15.00 u
Salle Philharmonique Luik

Bd Piercot 25-27
4000 Luik

Meer info : www.arsmusica.be en www.opl.be

Extra :
Henry Cowell op en.wikipedia.org, www.schirmer.com en yuoutube
Paula Defresne op www.compositeurs.be
Du moment magique au tapis du temps. Entretien avec Paula Defresne, compositrice, Pierre-Paul Delvaux op www.ifbelgique.be, gepubliceerd in Feuille d'IF n°8, juni 2004 (doc)
Anthony Braxton op en.wikipedia.org en youtube
Henri Pousseur : www.henripousseur.net, www.arsmusica.be en youtube
Frederic Rzewski op www.composers21.com en youtube
Perfect Sound Forever: Interview with Frederic Rzweski , Daniel Varela op www.furious.com, maart 2003
Composer/Pianist Frederic Rzewski. A Conversation with Bruce Duffie op www.kcstudio.com, januari 1995
Baudouin de Jaer op www.compositeurs.be en youtube

Elders op Oorgetuige :
Ars Musica werpt blik op de toekomst en focust op Belgische componisten, 24/02/2011
Concertgebouw Brugge ontvangt muzikale vrijheidsstrijder Frederic Rzewski, 10/09/2010
In memoriam Henri Pousseur (1929 - 2009), 7/03/2009
Oorstrelingen : Paula Defresne in het Klankenbos, 20/06/2008

Bekijk alvast Frederic Rzewski's Winnsboro Cotton Mill Blues, uitgevoerd door Yutaka Oya en Benjamin Van Esser in het Concertgebouw Brugge (25/09/2010)

07:00 Gepost in Concert, Festival, Muziek | Permalink |  Facebook

27/02/2011

Dick Vanderharst en Dirk Proost creëren muzikale Passie in Ekeren

Dick van der Harst & Dirk Proost In "Passion" lieten Dirk Proost en Dick van der Harst zich inspireren door het klankbeeld van processies tijdens de Semana Santa in Spanje. Op het podium staan een ensemble van Bretoense en Baskische hobo's, het gemengd koor Euterpe, een flamencozanger en het Gallisische meisjeskoor Son As 3.

Na het succesvolle Huis der Verborgen Muziekjes komt Dick Vanderharst opnieuw met een productie waarin verschillende muziekstijlen op een doorleefde manier samen worden gesmeed tot een nieuwe muziektaal. Samen met componist Dirk Proost creëerde hij een muzikale passie, geënt op de processies van de Semana Santa in Spanje en op de vele kerkelijke stoeten die plaatsvinden door heel Europa en soms vertrekken vanuit bedevaartplaatsen zoals Santiago de Compostella. Het zijn volkse spektakels die jong en oud inpalmen en die een soort duende (duivelse emotie) door de straten stuwen.

In deze hedendaagse passie spelen de (dubbel)rietblaasinstrumenten van het Orkest van de Reizende Maan een centrale rol, in combinatie met Bretoense en Catalaanse hobo's. Er wordt volop geëxperimenteerd met het bespelen van de twee blaasinstrumenten tegelijkertijd, zodat er Rajastaanse klankkleuren ontstaan. Voeg daar het gemengd koor Euterpe, een flamencozanger en het Gallicische Son As 3 aan en de nieuwe Passion is geboren! Niet minder dan 100 muzikanten zorgen voor een unieke, muzikale belevenis.

Met Dick van der Harst (solist en composities), Stefan Hardi en Jo Zanders (solisten), het koor Euterpe, Griet Jochems (concertmeester), Het Orkest van de Reizende Maan, Dirk Proost (muzikale leiding en composities), Eddie Vaes, Son As 3 en een flamencozanger.

Dick van der Harst (1959) is muzikant, arrangeur en componist. Sinds 1989 is hij componist in residentie bij LOD. Hij maakte muziektheaterproducties met onder andere Thierry Salmon, Guy Cassiers, Alain Platel en Eric De Volder. Naast muziektheaterwerk schrijft Van der Harst muziek voor zijn eigen ensembles (o.a. Audible Life Stream) en voor anderen (Oxalys, Quatuor Danel…). Zijn werk is op verschillende cd's verschenen.

Met bewondering voor het vakmanschap maar weerstand tegenover bandwerk gebruikt Dick van der Harst in zijn composities zowel jazz, klassiek als volksmuziek. Steeds zoekt hij naar wat authenticiteit vandaag kan betekenen. Het resultaat is muziek waar geen model voor bestaat: hij legt zijn oor te luister bij andere tijden, andere landen, andere culturen, en verbindt die stijlen en genres intuïtief met zijn eigen muzikale wereld, wat een nieuwe artistieke taal oplevert. Respect, eerlijkheid en ambachtelijkheid staan op de eerste plaats. De muziek van Van der Harst is menselijk, en laat grote vrijheid aan de muzikanten die ze uitvoeren.

Dirk Proost is als hoboïst met heel wat verschillende projecten bezig. Hij lag mee aan de basis van het hedendaagse muziekensemble Champ d'Action, richtte de organisatie Intona Rumori op waarbij verschillende kunstenaars uit verschillende media en disciplines samen werken aan een multimediaal project. Hij richtte ook het 'orkest van de reizende maan' op waar enkel dubbelrieten in spelen, een uniek ensemble. In 2004 startte hij in Lier met het Labo nieuwe muziek waar nieuwe schrifturen en partituren onderzocht en uitgevoerd worden. In dat kader werkte hij onder meer met nieuw ontwikkelde glasgeblazen instrumenten.

Tijd en plaats van het gebeuren :

Dirk Proost & Dick van der Harst : Passion
Zaterdag 5 maart 2011 om 20.00 u
Academie voor muziek en woord Ekeren

Ferdinand Pauwelsstraat 102
2180 Ekeren

Meer info : www.ccekeren.be

Extra :
Dick van der Harst op www.muziekcentrum.be, www.lod.be en youtube
Dirk Proost : www.dirkproost.com

Elders op Oorgetuige :
Assim : bewerking van Obrecht-composities door Dick van der Harst, 23/09/2008
Een gesprek met Dick van der Harst over oud en nieuw, over Gent en Indonesië, 20/09/2008
Geen muziekje blijft verborgen : een portret van Dick van der Harst, 9/02/2008
Gloria : Dick van der Harst in Kerst- en Klaastijden, 5/12/2007

Bekijk alvast hoe het eraan toe ging tijdens de repetities

15:02 Gepost in Concert, Muziek | Permalink |  Facebook

En avant Mars / Voorwaarts Maart : een avontuurlijk festival vol gloednieuwe muziek van jonge muzikanten

En avant Mars / Voorwaarts Maart Op vrijdag 4 maart organiseert vzw HardScore reeds voor de tweede keer het festival En avant Mars / Voorwaarts Maart waarin het muzikaal werk toont van jonge, getalenteerde kunstenaars zonder dat te willen kaderen in stijlen, stromingen en trends. Het wordt een lange avond met maar liefst 5 concerten vol gloednieuwe muziek van jonge, getalenteerde muzikanten die graag bruggen leggen naar andere disciplines als dans of film. Op het programma staan enkele wereldcreaties zoals strijkkwartetten van Bert Ostyn (Absynthe Minded), werk voor vierhandig piano van Frank Nuyts en Anthony Fiumara, choreografieën van Eddy Becquart en Alexandros Kotsopoulos of improvisaties op Mozart door De Beren Gieren.

String Crossings - 18.30 u
Het eerste concert van het festival is 'String Crossings'. Kryptos Quartet en Daniel Pastene op klarinet brengen wereldcreaties van strijkkwartetten van Bert Ostyn (B, Absynthe Minded), Daniel Pastene (Chili) en Arnaud De Rouck (B).

  • Bert Ostyn - Time is on my side
    In de zomer van 2009 ontwikkelde zich het idee om kamermuziek te schrijven bij Bert Ostyn. Een strijkkwartet is het klinkend resultaat van deze beslissing.
  • Daniel Pastene - Clarinet Quintet Nr 1 (2009):
    Geschreven in 2009, speciaal voor de Recital Jonge Oost-Vlaamse Solisten 2009 in een versie voor klarinet en piano. Het centraal idee van het stuk is de menselijke relaties en hoe deze interacties van de ene toestand naar de andere stromen.
  • Arnaud De Rouck - Strijkkwartet nr. 2:
    Het oeuvre voor strijkkwartet van Arnaud De Rouck is heel duidelijk geïnspireerd op het idioom van Sjostakovitsj.

Noisy Airs - 19.30 u
Tijdens 'Noisy Airs', het tweede concert van 'En avant Mars / Voorwaarts Maart', worden 3 wereldcreaties gebracht. Frank Nuyts componeerde 'Sacha' voor vierhandig piano, Tae Yoshioka en Marc Masson voeren uit begeleid door geprojecteerde tekeningen van de Fransman Charles Berberian. Hetzelfde pianoduo creëert ook nieuw werk van Anthony Fiumara voor vierhandig piano. Als afsluiter creëren sopraan Lieselot De Wilde en pianist Marc Masson 4 liederen van Sebastiaan Bradt, Koen Desimpelaere, Jan Duthoy en Frederik Segers.

  • Frank Nuyts - Sacha (voor 4 handig piano en projectie)
    Frank Nuyts : "Per toeval stootte ik op de strip 'Sacha' van Charles Berbérian. In deze strip wordt een componist ten tonele gevoerd die een soort kruising is tussen Cage en Schaeffer. Tijd en klank. Cage is samen met Stravinsky mijn grote voorbeeld. Schaeffer voerde mij echter onvermijdelijk terug naar mijn eerste stappen als componist, als student aan het IPEM. Zodat dit stuk misschien wel een kleine anthologie is van zo"n 35 jaar creatief wroeten."
  • Jan Duthoy - Quod, quod cadet ? (voor zang en piano en film)
    Deze compositie vertelt het verhaal van een eenvoudige soldaat die meevecht in een oorlog tussen mensen en kippen en wordt uitgevoerd met een kortfilm op de achtergrond.
  • Koen Desimpelaere - Fadjr (voor sopraan, piano en film)
    Fadjr is een Arabisch ochtendgebed waar de langgerekte noten in de compositie naar verwijzen. Het gebruik van de kazoo als mechanische vervorming van de stem refereert ook naar 'noise' of 'ruis'. De gebruikte beelden zijn opnames van de jonge Gentse bioloog Marijn Rabaut
  • Anthony Fiumara - nieuw werk voor vierhandig piano
    In het werk van Fiumara speelt de piano een belangrijke rol. De vraag van het festival Voorwaarts Maart/ En Avant Mars om een nieuw werk voor piano vierhandig te maken, paste precies in zijn plannen voor het instrument. Het thema van het concert - noisy airs - is hem op het lijf geschreven. Hij componeert in een idioom dat vaak ergens tussen ambient en minimal wordt geplaatst en waarin de 'huid' van de klank centraal staat. In zijn nieuw werk gaat het idee van delay en reverb tussen de twee spelers weer een grote rol spelen.
  • Frederik Segers - Onomatopoeia (voor sopraan en piano)
    Het uitgangspunt voor dit werk van Frederik Segers is linguïstiek: spelen met zelfverzonnen klanken die gekende expressies of handelingen oproepen bij de luisteraar. Doorheen het stuk evolueren deze klanken naar onze taal.
  • Sebastian Bradt - Phantom Noise (voor sopraan, piano en film)
    Het kernwoord, waarrond dit concert draait, is 'noise' en houdt uitdaging nummer twee in. De 'noise' wordt in het lied op verschillende manieren bekeken: als pure bastaardklank (niet-toonhebbende klanken, gemurmelde tekst, klankeffecten), maar evengoed als 'stoorzender':; de foute noot of net de verzwegen noot binnen een muzikaal discours dat verder zichzelf draaiende probeert te houden.

Moves Unplugged - 20.30 u
Deel 3 in 'Voorwaarts Maart / En avant Mars' bestaat uit 2 choreografieën op live muziek van Frank Nuyts en Nikos Ioakeim en live tekeningen van Charles Berberian. Choreografen van dienst zijn Eddy Becquart en Alexandros Kotsopoulos.

  • A small hours' fantasy - muziek: Nikos Ioakeim - choreografie: Alexandros Kotsopoulos
    Nikos Ioakeim : "Op basis van nachtelijke gesprekken met vrienden heb ik geprobeerd om een glimp van alle innerlijke tegenstrijdigheden die plaatsgrijpen gedurende deze vroege uurtjes op papier te zetten: vermoeidheid resulterend in een blow-up van onze laatste momenten van helderheid, een dans van gedachten waarmee onze passen nooit willen samenvallen, de stilte als verklanking van onze intenties, waarin de klarinet zoemt als een insect en de piano klinkt als een vergeten muziekdoos…"
  • 1ste piano Sonata - muziek: Frank Nuyts - choreografie: Edyy Becquart
    De eerste sonate wordt gekenmerkt door een onverbiddelijk ritmisch schema, dat echter quasi nooit in zijn eenvoud wordt gepresenteerd. Voortdurend wordt deze reeks met zichzelf in canon gebracht, waardoor wilde resultanten ontstaan die de grenzen van het speelbare aftasten.

New bands in town - 22.00 u

Het vierde concert van 'Voorwaarts Maart/En avant Mars' bundelt drie wereldcreaties. Enerzijds brengt het Emanon Ensemble o.l.v. Raf De Keninck en met Johan Fostier op gitaar 'Symphony 09' van Michael Sahl en 'Het Einde van de 5e Cyclus' van Wouter Wemel. Daarnaast is er het premièreconcert van Ensemble T i L t E d dat voor het eerst van zich laat horen met de wereldcreatie 'T i l t e d' van Benjamin Van Esser. Componist Michael Sahl komt speciaal uit de USA over om de première van zijn concert bij te wonen.

  • Michael Sahl - Symphony 09
    Dit werk begon als een duo voor marimba en piano, maar het materiaal zelf dwong een grotere vorm en bezetting af. Het stuk begint heel ernstig, in een gematigd tempo, maar wordt gevolgd door een snellere, lichtelijk onbetamelijke finale.
  • Wouter Wemel - Het einde van de 5e Cyclus
    Dit stuk is gebaseerd op 'de 5e cyclus' van de Maya-kalender. Het einde van deze grote tijdkring (2012) kondigt volgens sommige mensen 'het einde der tijden' aan. In deze compositie komt dit doemdenken echter pas op het einde van het 3de deel. Het stuk omvat wiskundige verwijzingen naar het getal 2012 en de triadeverhouding tussen 'de hemel', 'de zee' en 'de aarde'.
  • Benjamin Van Esser - Tilted
    Benjamin Van Esser : "Binnen mijn oeuvre kan dit werk gezien worden als een voortzetting van mijn zoektocht naar de verzoening van complexiteit (ritmisch en tonaal) en emotie; naar een schoonheid die zich niet alleen op papier manifesteert maar ook de luisteraar kan behagen; naar een manier om klassieke muziek terug toegankelijk te maken voor een groter publiek zonder afbreuk te willen doen aan het intellectuele aspect van deze kunstvorm."

Wolfgang around Midnight - 23.00 u
Tijdens het slotconcert van 'Voorwaarts Maart / En avant Mars' brengt pianist Erwin Deleux brengt 'Rondo in a-moll, KV 511' van Mozart, waarna De Beren Gieren op hetzelfde muziekstuk aan het improviseren slaan.

  • W.A.Mozart - Rondo in a-moll KV 511 :
    De sfeer en de dimensie van dit werk, uitzonderlijk voor een rondo, kunnen een uitdrukking zijn van Mozarts verdriet bij de dood van zijn vriend, graaf August von Hatzfeld, gestorven toen hij amper 31 jaar oud was. In een brief aan zijn vader beschrijft hij de dood als ‘het ware, definitieve vooruitzicht van ons leven’.
  • De Beren Gieren - Improvisatie op Rondo in a-moll KV 511
    Net zoals in het vaste repertoire van de groep wordt vrije improvisatie afgewisseld met gecomponeerde ideeën. Sowieso speelt ook de vertolking van deze Rondo door Erwin Deleux een belangrijke rol bij hun interpretatie-improvisatie van die avond.

Tijd en plaats van het gebeuren :

Voorwaarts Maart / En avant Mars
Vrijdag 4 maart 2011 vanaf 18.30 u
Muziekcentrum De Bijloke Gent

Bijlokekaai 7
9000 Gent

Meer info : www.debijloke.be en www.hardscore.be

Extra :
Kryptos Quartet : www.kryptosquartet.be
Emanon Ensemble : www.emanon.be
Frank Nuyts : www.franknuyts.com, www.hardscore.be, www.matrix-new-music.be en youtube
Daniel Pastene : www.danielpastene.com, www.muziekcentrum.be en youtube
Bert Ostyn : www.absyntheminded.be en youtube
Arnaud De Rouck : www.myspace.com/arnaudderouck en youtube
Anthony Fiumara : www.anthonyfiumara.com, www.muziekcentrumnederland.nl en youtube
Sebastian Bradt : kotantrum.spaces.live.com, www.muziekcentrum.be en www.youtube.com
Michael Sahl : www.michaelsahl.com en youtube
Benjamin Van Esser : www.benjaminvanesser.be en youtube
De Beren Gieren : www.myspace.com/deberengieren, www.jazzlabseries.be, www.muziekcentrum.be en youtube

07:00 Gepost in Concert, Dans, Festival, Film, Muziek | Permalink |  Facebook

26/02/2011

Kraak Festival brengt staalkaart van nieuwe en experimentele muziek

Kraak Festival Het KRAAK festival palmt dit jaar het volledige Netwerkgebouw Aalst in en wordt organisch geïntegreerd in de tentoonstelling The '-scape' in Escape. KRAAK trekt de kaart voor het radicale: fluxus avant-garde, freejazz, harde gitaarnoise, performance-improv, new age en outsiderblues. Naast bloedende oren zal je er een gezalfd muzikaal geweten aan overhouden: de zoete wetenschap dat je concerten hebt gezien van de meest relevante acts van het moment : Call Back The Giants, Iasos, France, Bridget Hayden, Catherine Christer Hennix, Floris Vanhoof, Bryce Beverlin II, Mother of Fire, Thomas Bloch, The Beautiful Band, Arthur Doyle & Steve Noble en TwinSisterMoon.

The Beautiful Band
Bram Devens (Ignatz), Paul Labreque (Sunburned Hand of the Man), él-g, Laurent Cartuyvels (R.O.T.) en Patrick Calvelo (Coem) richtten deze Belgische supergroep op om hun interesses in AOR te kanaliseren. Resultaat is een slordige versie van Crazy Horse en CCR die kan wedijveren met het summum van de internationale undergroundrock. Speelden tot nu toe vooral voor incrowd, maar zullen op het KRAAKfestival wellicht zonder problemen hun internationale potentie etaleren.

Bryce Beverlin II
Bryce Beverlin is een opmerkelijke figuur in de artistieke scene van Minneapolis. Terwijl hij zijn doctoraat in de fysica afwerkt blijft hij actief als danser, hardcoredrummer, installatiebouwer en rapper. Toch staat hij vooral in de kijker met zijn vrije soloimprovisaties waarbij hij het lichaam, met mond en stembanden voorop, volledig uitbuit. Daarnaast gebruikt hij percussie-instrumenten en found objects voor heel energetische en bevreemdende improvisaties waarbij geest, lichaam en willekeurige materie tot in hun diepste wezen met elkaar geconfronteerd worden.
www.insidesmusic.com/bryce, www.myspace.com/brycebeverlinii, youtube

Thomas Bloch
Thomas Bloch is een van 's werelds belangrijkste specialisten op het gebied van vreemde instrumenten. De ondes martenot (een vroeg elektronisch instrument dat lijkt op een kruising tussen een synthesizer en een theremin) en de achttiende-eeuwse glasharmonica zijn twee van zijn lievelingen. Hij is lid van verschillende klassieke ensembles, geeft les in Straatsburg en componeert muziek voor alle mogelijke genres. Daft Punk, Gorillaz, Vanessa Paradis, Phil Minton, Fred Frith ... het zijn er maar enkelen uit een lange lijst van samenwerkingen. Op KRAAKfest zal Bloch eigen composities spelen voor de twee instrumenten.
thomasbloch.chez.com, www.myspace.com/thomasbloch, en.wikipedia.org en youtube

Call Back The Giants
Tim Goss was de keyboardspeler van The Shadow Ring, een invloedrijke undergroundband uit de jaren '90. Solo kwam hij in 2010 op de proppen met enkele gelimiteerde releases vol bevreemdende homestudiostijl synth- en trad folkexperimenten. Na enkele soloconcerten brengt hij nu voor het eerst zijn werk met een band.
youtube

Arthur Doyle
Het vroegste albums waarop Arthur Doyle schitterde was 'The Black Ark van Noah Howard' waarop hij speelde naast o.a. Norris Jones en Muhhamad Ali. In 1978 debuteerde hij als bandleider, maar het was pas vanaf de late jaren '90 dat hij echt onder de aandacht kwam door uitgaves op niet-freejazzlabels als Ecstatic Peace, Fractal en Qbico. Doyle is de esthetisering van chaos. Hij speelt wat hij zelf ooit 'free jazz soul music' noemde, met de warmte van Archie Shepp en de Ayleriaanse freak-outs. Een levende legende.
www.allaboutjazz.com, en.wikipedia.org en youtube

France
France is een jonge, nog onbekende groep uit Frankrijk die met draailier, drums en basgitaar een energieke performance neerzet die doet denken aan de vroege samenwerkingen tussen Faust en Tony Conrad. Creatief gerycleerde invloeden zorgen hier voor een intens spektakel van dreunende overtonen en repetitief pulserende ritmes. Luid, rechtdoor en tranceverwekkend.

Bridget Hayden
Bridget Hayden schreef geschiedenis als violiste bij Vibracathedral Orchestra, de moeder van de Europese avant-garde dronerock uit de vroege eenentwintigste eeuw. In 2004 verliet ze de band om zich te focussen op haar eigen werk dat naast intens dronewerk ook bestaat uit poëzie, film en schilderwerk. Muzikaal pompt ze met gitaar en viola hevige de noise uit haar lichaam.
www.myspace.com/bridgethayden en youtube
Bridget Hayden. Breaking - An Indifferent Ocean, Sven Claeys op Kwadratuur.be, 18/02/2011 (met tijdelijke audio)

Catherine Christer Hennix
De in Berlijn residerende componiste Hennix is nog steeds een goed bewaard geheim dicht bij huis. In de jaren '60 begon ze muziek te studeren met veel aandacht voor Xenakis en Stockhausen. Later ontmoette ze illustere figuren als La Monte Young, Pandit Pran Nath en Henry Flynt. Diee waren van groot belang voor haar eigen werk, zowel muzikaal als filosofisch. Op de zolderverdieping van Netwerk zal Hennix een zes uur durende performance geven van haar "blablablablavant-garde"
en.wikipedia.org

Iasos
Nu New Age aan een tweede adem toe is, komen ook de pioniers uit het genre weer aan de oppervlakte. De Californische Iasos stond niet alleen mee aan de basis van de hemelse inter-dimensionele muziek, hij dreef de stijl ook tot het uiterste. Momenteel focust hij zich vooral op het multi-mediale, waarbij hij zijn bevreemdende composities laat ondersteunen door geestbevrijdende visuals. Dit wordt wellicht het meest uitdagende concert van 2011.
iasos.com en youtube

Mother of Fire
Viool/drum/bas-trio dat in hun korte bestaan een sterke livereputatie opbouwde. De groep klinkt als een versmelting van zwaar groovende hedendaagse krautrock en de donkere rockmuziek uit de jaren '80. Kwamen in 2010 met een beklijvende debuutplaat op De Stijl en lieten in een klap al die echoënde beachpopbandjes verdrinken in drijfzand.
www.myspace.com/motheroffiremusic en youtube

TwinSisterMoon
TwinSisterMoon is de helft van het duo Natural Snow Buildings en heet in het echt Mehdi Amaziane. Met zijn androgyne vocalen, zacht gitaargetokkel en uitgesponnen geluidsexperimenten vertaalt hij pagan folk en hippy songwriting naar een eenentwintigste eeuwse setting. Was in 2010 met 'Then Fell the Ashes' (Blackest Rainbow) aan zijn zesde release toe. Toch blijft hij met zijn donkere euro psych folk nog steeds een van de meest intrigerende artiesten in het genre.
www.myspace.com/twinsistermoon en youtube

Floris Vanhoof
De eindejaarslijstjes van 2010 pulkten van Floris Vanhoof. Niet alleen met zijn debuutelpee 'Time Slime op Ultra Eczema' maar ook met de vele huisconcerten. Vanhoof koppelt in zijn live shows telkens nieuwe visuele ideeën aan idiosyncratische muziekperformances waarin zelfgemaakte synthesizers, uitzonderlijke ebayaanwinsten en persoonlijke omkadering tot een indrukwekkend geheel worden gesmeed. Een van de meest veelzijdige en creatief bevrijde kunstenaars in België!
endlesswebsite.blogspot.com en youtube
Floris Vanhoof. Alles behalve alledaags, Joeri Bruyninckx op Kwadratuur.be, 29/07/2008

Tijd en plaats van het gebeuren :

Kraak Festival 2011
Zaterdag 5 maart 2011 vanaf 14.00 u
Netwerk /centrum voor hedendaagse kunst Aalst

Houtkaai z/n
9300 Aalst

Meer info : www.netwerk-art.be en www.kraak.net/festival2011

Extra :
Interview : Tommy Denys (Kraak Festival). Aalst Carnaval start dit jaar één dag vroeger, Sven Claeys op Kwadratuur.be, 20/02/2011

16:00 Gepost in Concert, Festival, Muziek | Permalink |  Facebook

OPL met Schoenberg, Foccroulle en Boesmans in Luik en Brussel

Bernard Foccroulle Het programma dat het Orchestre Philharmonique de Liège tijdens dit concert voorstelt, lijkt het cryptisch relaas van de jongste geschiedenis van de Munt. Am Rande der Nacht, een vijfdelige liedcyclus voor sopraan (Mélanie Diener) en orkest op tekst van Rilke, schreef Bernard Foccroulle (foto) gedeeltelijk toen hij in 2007 stopte als directeur van de Munt. Het vijfde lied van de reeks is een wereldcreatie. De intrede van zijn opvolger werd feestelijk begeleid door Schönbergs 'Gurrelieder'. Die waren een maatje te groot voor dit programma, maar Schönberg laat zich afvaardigen door zijn ook nog romantische sextet Verklärte Nacht, hier in de versie voor orkest. Van Philippe Boesmans krijgen we een Belgische première, namelijk die van zijn Capriccio voor twee piano's en orkest. De zusjes Katia en Marielle Labècque spelen ten dans en ter kleur.

Ondanks het feit dat Philippe Boesmans (1936) een eerste prijs piano behaalde aan het Koninklijk Muziekconservatorium van Luik, besliste hij kort nadien een mogelijke solocarrière op te geven en zich geheel aan het componeren te wijden. Aanvankelijk was hij sterk door het serialisme beïnvloed, maar al snel werd hij zich bewust van zijn drang de grenzen en beperkingen van die componeerstijl te willen overschrijden. In zijn erg persoonlijke muziektaal, staat de communicatie met de luisteraar centraal. Vanaf 1971 was Boesmans producer bij de RTBF. Sinds 1985 is hij in residentie bij De Munt in Brussel en componeerde in opdracht meerdere opera's.

Bernard Foccroulle (1953) was gedurende vijftien jaar directeur van De Munt in Brussel en sinds juni 2007 is hij werkzaam als directeur van het Festival d'Art Lyrique te Aix-en-Provence. Foccroulle studeerde orgel aan het Conservatorium van Luik bij Hubert Schoonbroodt. Hij perfectioneerde zich nadien bij Xavier Darasse, Bernard Lagacé en Gustav Leonhardt. Zijn deelname aan het Festival International de Royan (1974 et 1976) was het startpunt van een internationale carrière waarin de hedendaagse muziek een belangrijke plaats inneemt. Op zijn repertorium staan een zestigtal hedendaagse werken, waarvan meer dan twintig in wereldcreatie.

Hedendaagse muziek is nochtans niet de enige specialiteit van Bernard Foccroulle. Hij voert inderdaad orgelmuziek uit van de 15de tot de 20ste eeuw, met een voorkeur voor de 17de eeuw. Hij wijdt zich meer specifiek aan het oeuvre van J.S. Bach, waarvan hij opnames maakt op historische instrumenten. Foccroulle was ook lid van het Ricercar Consort, gespecialiseerd in barokmuziek en meer specifiek in het Duitse repertorium van 17de en 18de eeuw.

Bernard Foccroulle was leraar Analyse aan het Conservatorium van Luik van 1977 tot 1991, voorzitter van 'Les Jeunesses Musicales de la Communauté française' van 1986 tot 1989, en is stichter van het 'Séminaire d'Orgue de Wallonie' (met Jean Ferrard) en van het Festival Ars Musica. Hij is ook componist en auteur van verscheidene publicaties i.v.m. hedendaagse muziek en historische orgelmuziek.

Programma :

  • Arnold Schoenberg, Verklärte Nacht (1899-1943), voor strijkorkest
  • Bernard Foccroulle, Am Rande der Nacht II (wereldpremière), vijf liederen voor sopraan en orkest
  • Philippe Boesmans, Capriccio (wereldpremière) , voor 2 piano's en orkest

Tijd en plaats van het gebeuren :

OPL : Schoenberg, Foccroulle, Boesmans
Vrijdag 4 maart 2011 om 20.00 u
Salle Philharmonique Luik

Bd Piercot 25-27
4000 Luik

Meer info : www.arsmusica.be en www.opl.be
-----------------------------------
Zaterdag 5 maart 2011 om 20.00 u
Bozar
- Henry Le Boeufzaal
Ravensteinstraat 23
1000 Brussel

Meer info : www.bozar.be en www.arsmusica.be

Extra :
Philippe Boesmans op www.arsmusica.be, brahms.ircam.fr en youtube
Een expresinterview met Philippe Boesmans op www.ictus.be
Bernard Foccroulle op www.100p100messiaen.be, www.arsmusica.be, ronnydeschepper.skynetblogs.be en youtube

Elders op Oorgetuige :
Ars Musica werpt blik op de toekomst en focust op Belgische componisten, 24/02/2011
Philippe Boesmans en de prinses van Bourgondië, 6/09/2010

07:00 Gepost in Concert, Festival, Muziek | Permalink |  Facebook

25/02/2011

Entr'acte Labelnight in Les Ateliers Claus in Brussel

Esther Venrooy Op donderdag 3 maart blazen enkele artiesten van Entr'acte verzamelen voor een labelnight in Les Ateliers Claus in Brussel: een even mooie als zeldzame kans om kennis te maken met de muzikanten van dit Britse platenhuis. Er zijn optredens van Kallabris, Esther Venrooy (foto) en Yannick Franck, Yôko Higashi en Agathe Max en L.E.G

Entr'acte is het label van de in Londen gevestigde grafische vormgever en typograaf Allon Kaye. Sinds 1999 publiceerde hij werk van meer dan 25 internationale artiesten. Hoewel de vormgeving van de Entr'acte releases telkens opvallend en bijzonder is, wil Kaye verder gaan dan het ontwerpen van louter decoratief of esthetisch design. De nadruk ligt steeds op eigenzinnige experimentele en elektronische muziek (met een bijzondere aandacht voor audio art, compositie en performance). Ook de rol van het label - als tussenschakel tussen artiest en consument - is een onderwerp dat Kaye sterk aanbelangt.

Enkele jaren geleden was Entr'acte reeds te gast op Belgische bodem met een labelnight in het KC Netwerk Aalst. Van de toen aanwezige muzikanten duiken er nu twee opnieuw op. De Duitser Michael Anacker (ook actief onder de naam Kallabris) is actief met electro-akoestische klanken, waarbij hij een zwak ontwikkelde voor alledaagse, quasi primitieve opnameapparatuur, gaande van het antwoordapparaat, en de dictafoon tot de gewone computer.

Anacker zette zijn eerste elektronische muziekstappen in 1986, een moment waarop de in Nederland als klassieke saxofoniste geschoolde Esther Venrooy met heel andere dingen in haar hoofd zat. Ondertussen heeft ook zij de elektronica omarmd en is ze al jaren actief binnen het IPEM, het Instituut for Psychoakoestiek en Elektronische muziek in Gent. Als laptopmuzikante werkte ze samen met akoestische musici, zoals de Chinese pipaspeelster Min Xiao-Fen en haar guqin spelende landgenote Wu Na of de Vlaamse pianisten Heleen Van Haegenborgh en Frederik Croene. Keer op keer liet ze daarbij een groot gevoel voor detail liet horen. Dat is ook terug te vinden op 'Vessel', haar derde album onder eigen naam op Entr'acte, dat daags na het optreden in Brussel verschijnt. De muziek op deze release is het geluid van een installatie die Verooy opzette in de Diapason Gallery in New York (2008) en bestaat uit opnames van schepen en de natuurelementen water en wind.

Venrooy is niet de enige die naar Brussel afzakt om haar nieuwe release voor te stellen. Ook het Brusselse hiphoptrio L.E.G. gebruikt de Entr'acte labelavond om nieuw werk voor te stellen. Hun 'M.on.X' verschijnt echter niet op cd, maar op cassette en staat vol met duistere, industriële en koud-elektronisch gekleurde beats en raps die meer gemeenschappelijk hebben met de donkere grootstadrealiteit dan met dansbaar beatvertier.

Van alle op 3 maart aanwezige muzikanten is de Japanse Yôko Higashi (hamaYôko) ongetwijfeld degene die het nauwst met Entr'acte verbonden is. Deze zangeres-elektronicamuzikante-danseres-choreografe is met het eerder dit jaar verschenen 'Triptyque de l'Oeil' toe aan haar zesde release op het Britse label, stuk voor stuk albums opgetrokken uit een electro-akoestische geluidswereld waarin watergeluiden, psychedelische elektronica, stemmen, noise, veldopnames en pingpongeluiden door elkaar lopen. Voor 'Triptyque de l'Oeil' trok Higashi naar de St. Augustinuskerk  in Lyon en de St. Annakerk Cagliari om daar te improviseren op de beschikbare orgels.

Higashi werkt solo onder de naam hamaYôko, in trioverband met Yokohama Zen Rocks en in duo met de violiste Agathe Max, met wie ze ook in Brussel te horen zal zijn. Een samenwerking tussen de twee dames was reeds te horen op hamaYôko's 'Retronica' uit 2008. De abstracte klankwereld die ze daar oproepen, is mijlenver verwijderd van het meer toegankelijke geluid dat het tweetal liet horen bij een concert in de Q-O2 twee jaar geleden. De invloed van Max is daar zeker niet vreemd aan. Gewapend met een loopstation en een batterij effecten bouwt deze klassiek geschoolde violiste dichte en soms dreunende klankmuren op die omwille van de consonantie en de duidelijke metriek opvallend verteerbaar worden. Agathe Max schrikt er niet voor terug haar geluid grof van korrel te maken, waardoor haar viool bij momenten in industriële gedaante verschijnt, zoals duidelijk te horen is op haar eerste (en voorlopig enige) cd 'This Silver String'.

Het duo-concert van Higashi en Max wordt, net als de andere optredens, eerder kort gehouden. Met optredens van 45 minuten wordt deze labelnight zo een ideale kans voor wie wil proeven van een bescheiden aanbod uit de rijke Entr'acte-stal.

Tijd en plaats van het gebeuren :

Entr'acte Labelnight : Kallabris, Esther Venrooy + Yannick Franck, Yôko Higashi + Agathe Max, L.E.G
Donderdag 3 maart 2011 om 21.00 u
Les Ateliers Claus Brussel

Passage Charles Rogier
1210 Sint-Joost-Ten-Node

Meer info : www.lesateliersclaus.com en www.entracte.co.uk

Artikel grotendeels overgenomen van Kwadratuur.be

Extra :
Entr'acte Labelnight. Elektronica in vacuüm verpakking, Koen Van Meel op Kwadratuur.be, 20/02/2011
Review : Entr'acte Labelnight. Van parels en zwijnen, Koen Van Meel op Kwadratuur.be, 5/03/2011
Esther Venrooy : www.esthervenrooy.net
hamaYôko : www.myspace.com/hamayoko
Agathe Max www.myspace.com/agathemax

Elders op Oorgetuige :
No 'real' nuts, no apples, no garlic : Entr'acte-labelnight in Netwerk Aalst, 18/10/2007
Gentse avant-gardedames en elektronicagoden in Vooruit, 7/05/2008
Radio Art : Shift coordinate points, 17/11/2006
Bloedstollende, warme sound van 'Hout' en 'Scratch'-keramiek, 3/06/2006

17:00 Gepost in Concert, Muziek | Permalink |  Facebook

Sensor-Soundmachine : installatieprojekt van de Finse klankkunstenaar Marko Timlin in Logos

Marko Timlin Sensor-Soundmachine is een installatieprojekt van de Finse klankkunstenaar en zelfbouwartiest Marko Timlin. Zijn optredens vinden doorgaans plaats in pikdonkere oorden, waar Timlin vanuit de buik der duisternis zijn bevreemdende, maar tezelfdertijd poëtische klanken op een nietsvermoedend publiek loslaat.

Marko Timlin werd geboren in Helsinki en studeerde jazz drumming aan de Hochschule für Musik Franz Liszt in Weimar. Een concertpodium bleek echter niet aan hem besteed en dus ging hij zich profileren als componist (sound artist, voor wie kickt op hippe terminologie) met een passie voor zelfbouwinstallaties. De
nodige technologische background daarvoor vergaarde hij dan weer aan het Centre for Music & Technology van de Sibelius Akatemia in Helsinki en aan de McGill University van Montréal. Vandaag de dag doceert hij electroakoestische compositie aan de Royal Academy of Music in Granada en aan het
conservatorium van Cadiz (Spanje). De laatste jaren construeert hij vooral zijn eigen digitale/analoge apparatuur.

Zijn befaamde Sensor Sound Machine bijvoorbeeld, is zo'n interaktief exploot waar hij de afgelopen 7 jaar aan bezig is geweest. Het ontstond allemaal uit enkele kernvragen die Timlin al langer bezighielden: 'Wat is digitale muziek nu precies?', 'Hoe maak ik improvisaties met een klankgenerator ook visueel wat interessant?', en 'Hoe realiseer ik in real time een overtuigende dialoog tussen mens en machine?'

Het antwoord daarop, de Sensor Sound Machine, is een assemblage van ultrasoonsensoren, zonnepanelen, microprocessoren en zelfgeschreven software. Lichtpulsen en lichaamsbeweging worden gebruikt als input om digitale klanken te genereren. Het eindresultaat balanceert op een delikaat evenwicht tussen het menselijke en het machinale. Nu eens klinkt het onaards intuïtief, dan weer grenzen explosieve, gewelddadige klanken aan meditatieve drones. Hij heeft er mee getoerd in Europa (Berlijn, Londen, Parijs, Helsinki, Stockholm) en Noord-Amerika (New York, Toronto, Montréal), waar hij aansluitend ook lezingen geeft over het creatief potentieel van elektronische media of er al even graag debatten over uitlokt. Timlin voegt aan zijn performances graag toe dat hij het liefst even sterk wordt verrast door de ouput van zijn Sensor Sound Machine als het publiek zelf, dus dat belooft.

Bij wijze van voorprogramma krijg je de elektroakoestische werken Combustible van Thom Blum en Onset/Offset van Pete Stollery te horen.

Tijd en plaats van het gebeuren :

New Media XIII : Marko Timlin - Sensor-Soundmachine
Donderdag 3 maart 2011 om 20.00 u
Logos Tetraeder

Bomastraat 26
9000 Gent

Meer info : www.logosfoundation.org en www.timlin.de

Extra :
Thom Blum : www.thomblum.com, www.myspace.com/thomblum en youtube
Pete Stollery : en.wikipedia.org, www.composers21.com, www.sound-scotland.co.uk en youtube

Op deze video zie je Marko Timlin live aan het werk met zijn Sensor-Soundmachine in het EMMA (Espoo Museum of Modern Art) in Finland, 30 augustus 2009

13:00 Gepost in Concert, Muziek | Permalink |  Facebook

Danel Kwartet op het scherp van de snee op openingsdag Ars Musica

Lorenzo Pagliei Een concert op de openingsdag van Ars Musica kan er maar best meteen eentje op het scherp van de snee zijn. Donderdag strijkt het Danel Kwartet neer in de Salle philharmonique in Luik. Van de nestoren Pierre Bartholomée en Helmut Lachenmann spelen de Danels het tweede strijkkwartet. Voor twee premières van Lorenzo Pagliei (foto) en Catherine Seba krijgt het kwartet elektronische bijstand van het Centre Henri Pousseur. Van jong tot oud, van akoestiek tot elektriek: het leest bijna als een pars pro toto.

Het Quatuor Danel werd in 1991 in Brussel opgericht en heeft zich sindsdien geprofileerd als een vooraanstaand ensemble. Een grote internationale carrière voert het ensemble naar 's werelds belangrijkste podia. Het repertoire van het Danel Kwartet is bijzonder veelzijdig en strekt zich uit van Haydn, Beethoven en Schubert, via Bartók en Sjostakovitsj tot de eigentijdse composities van bijvoorbeeld Dusapin, Harvey en Rihm. Het kwartet besteedt veel aandacht aan het coachen van jonge vakmusici. Ook verkent het kwartet geregeld de grenzen van het repertoire door samenwerkingen aan te gaan met musici uit andere disciplines.

Pierre Bartholomée werd geboren in Brussel in 1937. Op zijn zesde begon hij pianoles te volgen. Na zijn studies piano aan het Conservatoire Royal de Bruxelles bij André Dumortier behaalde hij in Italië een meestergraad bij Wilhelm Kempff.
Samen met Henri Pousseur stichtte hij het ensemble Musiques Nouvelles en het Centre de Recherche et de Création musicales de Wallonie. Zijn carrière als pianist en deze als dirigent bij dit ensemble, waarmee hij de belangrijkste steden en festivals aandeed (Avignon, Parijs, Amsterdam, Warschau, Madrid, Belgrado, Zagreb), combineert hij met de functie van producer op de muziekdienst van de RTBF. Daarnaast is hij dertig jaar lang actief als orkestdirigent, waarvan tweeëntwintig seizoenen bij het Orchestre Philharmonique de Liège.
Pierre Bartholomée wordt zowat overal in Europa, in de VS en in Japan uitgenodigd als vertolker van een breed repertoire (van Purcell tot Boulez, van Bach tot Messiaen, van Haydn tot Pousseur - via Mozart, Beethoven, Schumann, Brahms, Liszt, Wagner, Mahler, Stravinsky, Bartók, Varèse, Schönberg, Webern, Stockhausen, Berio, Xenakis, Boesmans, Rihm...), en dit in samenwerking met internationale solisten. Bij deze programma’s, evenals in het groot aantal radio- en cd-opnames dat hij heeft gerealiseerd, legt Pierre Bartholomée steeds de nadruk op de creatie.

Naast al deze activiteiten zetelt Pierre Bartholomée geregeld in de jury van internationale wedstrijden voor muziekinterpretatie en compositie. Zo was hij de voorzitter van het internationaal concours voor orkestdirectie Antonio Pedrotti en maakte hij deel uit van de jury van de Koningin Elisabeth Wedstrijd, van het Gaudeamus Concours en van de compositiewedstrijd van het festival van Besançon. Hij is corresponderend lid van de Koninklijke Academie voor Schone Kunsten van België. Koning Albert II kende hem de titel van Ridder toe.

Catherine Seba werd in 1982 geboren in Luik. Vanaf 2001 studeerde ze improvisatie aan het Luikse conservatorium bij Garrett List. Ze zette deze studies verder in 2003 in de compositieklas van Michel Fourgon en studeerde er ook elektronische muziek bij Patrick Lenfant en Gilles Gobert. Ze werkte samen met het CRFMW, met het Orchestre Philharmonique de Liège en met musici als violist Izumi Okubo, de trombonespeler Alain Pire en klarinettist Jean-Pierre Peuvion.

Helmut Lachenmann werd geboren te Stuttgart in 1935 en studeerde er aan de Musikhochschule tussen 1955 en 1958. Zijn interesse voor de toenmalige avant-garde werd versterkt door zijn eerste bezoek aan de Darmstadt Ferienkurse in 1957 waar hij voor het eerst Luigi Nono onmoet met wie hij zal verder studeren in Venetië tussen 1958 en 1960. Later kruist zijn pad de figuur van Stockhausen tijdens de Kölner Neue Musik Kurse.

Met een extreme radicaliteit stelt de muziek van Helmut Lachenmann (1935) elke luisterconventie in vraag. Vanuit een schijnbare geborgenheid wil Lachenmann doorstoten tot de werkelijkheid van de ongeborgenheid om de rijkdom aan nog onvermoede ervaringen te openbaren. Schoonheid door het afwijzen van gewenning, kunst als een openlijk verzet tegen traditionalisme en formalisering. Wat een componist immers moet verwezenlijken is een nieuwe vorm van horen: een situatie van bevrijde waarneming en dit door een volledig nieuwe belichting en een herdefiniëring van het vertrouwde. Componeren gaat voor Lachenmann ook veel verder dan het tautologisch benutten en herschikken van wat aan expressiviteit reeds voorhanden is: het is geen 'samenstellen', wel een 'uit elkaar halen'. Alle traditionele structuren en middelen worden onderworpen aan een compromisloos deconstructieproces: Lachenmann bouwt nieuwe instrumenten, laat ze ruisen, krassen, spreken. Eerst ziet men een stuk van hem, vervolgens hoort men het. De musici schijnen zich hierbij te bekwamen in absurde handelingen die nog in het pre-muzikale terrein liggen. Langzaam tast Lachenmann deze ruimte af en de luisteraar is als een blinde die zich pas geleidelijk weet te oriënteren.

In zijn eerste strijkkwartet 'Gran Torso', (1971-72) bouwde Lachenmann een grote vorm volledig op met alternatieve, 'concrete' klanken (fluit- en krastonen door respectievelijk onder- en overdruk van de boog, bestrijken van kam, snarenhouder of klankkast in plaats van de snaren, enzovoort). In het werk komt een 'normale' viool-, altviool- of celloklank niet voor, op de enkele keer dat men aan de snaren plukt na.

Programma :

  • Pierre Bartholomée, Envol et Mort d'un Papillon (2007-2008), 2de strijkkwartet
  • Catherine Seba, Quivering (wereldpremière), quartet and electronics
  • Helmut Lachenmann, Gran Torso (1971-1972), 1ste strijkkwartet
  • Lorenzo Pagliei, Le identità fluide (wereldpremière - opdracht Centre Henri Pousseur), voor strijkkwartet en real time electronics

Tijd en plaats van het gebeuren :

Quatuor Danel: Bartholomée, Seba, Lachenmann, Pagliei
Donderdag 3 maart 2011 om 21.00 u
Salle Philharmonique Luik

Bd Piercot 25-27
4000 Luik

Meer info : www.arsmusica.be en www.quatuordanel.eu

Extra :
Pierre Bartholomée : www.pierrebartholomee.com, www.arsmusica.be, www.cebedem.be en youtube
Catherine Seba : www.myspace.com/catherineseba
Helmut Lachenmann op www.arsmusica.be en youtube
Toelichting Helmut Lachenmann Gran Torso, Frank Madlener op www.arsmusica.be
Helmut Lachenmann, Gran Torso op nl.wikipedia.org
Thinking About Helmut Lachenmann, Dan Albertson op www.lafolia.com, november 2004
Gegen die Vormacht der Oberflächlichkeit, Interview met Helmut Lachenmann, Claus Spahn in Die Zeit, 29/04/2004
Lorenzo Pagliei op brahms.ircam.fr en youtube

Elders op Oorgetuige :
Ars Musica werpt blik op de toekomst en focust op Belgische componisten, 24/02/2011
Een nieuw geluid, een nieuwe kijk : muziek & films met het NOB in Bozar, 24/01/2011
Orchestre philharmonique de Liège Wallonie Bruxelles viert 50ste verjaardag, 2/12/2010
Hommage aan Pierre Bartholomée, 5/03/2008

Beluister alvast het eerste deel uit Helmut Lachenmann's String Quartet No. 1, Gran Torso

07:00 Gepost in Concert, Festival, Muziek | Permalink |  Facebook

24/02/2011

Ars Musica werpt blik op de toekomst en focust op Belgische componisten

Ars Musica Op donderdag 3 maart gaat in Brussel de 22ste editie van België's grootste festival voor hedendaagse muziek Ars Musica van start. De jaarlijkse lente-afspraak met de hedendaagse muziek vindt plaats van 3 maart tot 3 april over zowat heel België: van Luik tot Brugge over Brussel, Bergen en Antwerpen. Deze editie met Pierre Bartholomée als artistieke curator zal barrières doorbreken, componisten, oude muziek, jazz, pop, rock, zelfs musici en wereldmuziek gaan met elkaar in spetterende dialoog. Daarnaast komen voor elk concert ook andere artistieke disciplines - zoals dans, poëzie en video - als verrassing uit de hoek. Het festival toont bovendien dat hedendaagse muziek ook divers, verrassend en grappig kan zijn.

Alvorens het hele land te doorcrossen, houdt het festival voor twee avonden halt in Bozar in Brussel: op 5 maart met het concerto pour 2 pianos et orchestre van Philippe Boesmans uitgevoerd door de zussen Katia en Marielle Labèque en het Orchestre Philharmonique de Liège Wallonie Bruxelles onder leiding van Jean Deroyer (zelfde concert vindt de dag voordien plaats in Luik). En op 14 maart met  Liebestod van Wagner, Berg en vooral Van Der Aa door het Amsterdam Sinfonietta en de celliste Sol Gabetta.  

Ars Musica nestelt zich dan van 20 tot 31 maart in de hoofdstad. Het Quatuor Tana zet op 20 maart de dag in met Bozarsundays, gevolgd door een bonte verzameling Bergenaars die Kissin et Pärt brengen, en 's avonds verzamelt het Radio Filharmonisch Orkest Hilversum en Koor meer dan 150 musici voor een concert waar klassieke en hedendaagse muziek elkaar kruisen. De volgende dag is het de beurt aan de organist Jean-Philippe Merckaert in de Kathedraal en dirigent Michaël De Smet brengt met zijn koor Aquarius de Kanon Pokajanen van Pärt. Brussel opent ook andere registers en nodigt uit voor de Electro Night, in samenwerking met het Centre Henri Pousseur et Musiques & Recherches, alsook voor een jazzconcert in Marni. Tot slot, na een masterclass en concerten gewijd aan de componist Peter Eötvös, kunt u op de laatste Brusseldag de altviolist Yuri Bashmet horen, vergezeld door het Tallinn Sinfonietta onder leiding van Andres Mustonen met werken van Erkki-Sven Tüür, Giya Kancheli en Gilles Gobert. Noteer tevens dat Ars Musica tijdens de periode in Brussel ook middagconcerten presenteert, waarbij onder andere de pianisten Evgeni Bozhanov (2de prijs Koningin Elisabethwedstrijd) en Jan Michiels aantreden, alsook het Quatuor Diotima.

Ars Musica reist doorheen heel België, zo bevindt het festival zich van op 3 maart in Luik en verhuist nadien naar Bergen waar het ensemble Musiques Nouvelles wereldcreaties van Belgische componisten als Denis Bosse, Jean-Luc Fafchamps, Denis Pousseur en Paul-Baudouin Michel voorstelt. En waar ook verschillende muziekgenres zich mengen ter gelegenheid van het concert door het European Joysticks Orchestra en tijdens de avond waarop pop-rock en hedendaagse muziek elkaar ontmoeten in de onuitgegeven creaties van het Mons Kinky Pinky Orchestra.

Van 17 tot 19 maart, vestigt Ars Musica zich in Antwerpen, met het Ensemble Intercontemporain onder leiding van Peter Eötvös, het Nieuw Ensemble en het kwartet Arsis4. Het weekend Antwerpen sluit af met het ensemble Champ d’Action en de studenten van het Conservatorium Antwerpen. Tot slot is Ars Musica van 1 tot 3 april aanwezig in Brugge en brengt gedurende drie dagen een eerbetoon aan Stockhausen, met een concert van Neue Vocalsolisten Stuttgart en een namiddag vol theater, muziek en lezingen.

Focust ook op Belgische componisten
Het festival Ars Musica nodigt uit om nieuwe uitvoerders en componisten van over de hele wereld te ontdekken, maar focust ook op Belgische artiesten, zowel Frans- als Nederlandstalig… Zo zal het Nederlandstalige ensemble Spectra op 22 maart een concert op het Ministerie van de Franse Gemeenschap geven, terwijl Musiques Nouvelles uit Bergen op 25 maart zal neerstrijken op het Ministerie van de Vlaamse Gemeenschap. Van een mooie taalkundige uitwisseling gesproken ! Daarnaast draagt het Nationaal Orkest van België op 25 maart in het Stadhuis van Brussel een concert op aan minderbedeelden. Ars Musica wenst zo haar passie te delen en te evolueren naar een democratisch en open festival.

Patrick De Clerck, directeur voor Ars Musica : " U zal kunnen vaststellen dat er een terugkeer is van de vaderlandse componisten. Dat doen we niet om de gangbare budgettaire redenen, of omwille van een opstoot aan nationalistische gevoelens. Maar men moet wel erkennen dat de componisten 'van bij ons' niet altijd in de programmaboekjes konden worden aangetroffen.
We hebben geprobeerd aan die situatie iets te doen, wijl we de Europese scène ferm en resoluut in de ogen bleven kijken. Indien we een Ustvolskaya op het programma zetten, waarom dan niet een Fontyn ? Indien we een frisse Tüür in Bozar brengen, waarom die niet gepaard laten gaan met een Gobert ?
Is de frisheid, het zoeken naar muziek met lange houdbaarheidsdatum, ook van hier, niet een van de taken die we op ons horen te nemen ? Is het niet zo dat een niet al te willekeurig gekozen componist als Fafchamps reeds enige vorm van beroemdheid zou beginnen vertonen indien hij uit een ander land afkomstig zou zijn ? Het maakt in deze niet uit uit welke gemeenschap de componist komt. Van Parijs is niet minder charmant als Van Hek.
Ars Musica wenst in deze editie de deuren ook open te zetten voor de Belgische, Waalse, Vlaamse, Brusselse, Duitstalige Belgen componisten en musici. Allen broederlijk of zusterlijk naast elkaar. We dragen er echter wel zorg voor dat we de wijde wereld niet uit het oog verliezen. Ars Musica, of men het wil of niet, blijft het referentie festival voor de hedendaagse muziek in België."

Tijd en plaats van het gebeuren :

Ars Musica 2011
Van donderdag 3 maart t.e.m zondag 3 april 2011

Op verschillende locaties in Brussel, Luik, Antwerpen, Bergen en Brugge

Het volledige programma en alle verdere info vind je op www.arsmusica.be

Uiteraard mag je ook hier de komende dagen en weken heel wat extra info verwachten.

15:00 Gepost in Concert, Festival, Muziek | Permalink |  Facebook

Vlaams Radio Koor brengt programma gewijd aan devotie

Sofia Gubaidulina Verwondering om het leven. Bewondering voor die scheppende kracht achter elk bestaan. Hulde aan de creatie van de mensheid, de natuur, het hele universum - maar ook van een bijzondere muzikale wereld.  Deze week brengen het Vlaams Radio Koor, Gert François (slagwerk), Luc Tooten (cello) en Catherine Mertens (celesta) een programma gewijd aan devotie. De Russische componist Dimitri Bortniansky brengt ons met één van zijn Sacred Concerto's meteen in een religieuze sfeer. Van daar is het maar een kleine stap naar het verheven Canticle of the Sun van de hedendaagse componiste Sofia Gubaidulina (foto). Haar zonnelied -  gebaseerd op de tekst Il cantico frate sole van de Heilige Franciscus van Assisi - brengt opeenvolgend een lofzang aan de Schepper van de zon, de maan en de vier elementen, aan het leven en de dood. Laat je onderdompelen in een mysterieuze wereld, vol ongewone en nog niet eerder gehoorde klanken. Verbaas je niet alleen om de geluiden, maar ook om de omringende stiltes. Terwijl het koor het geheel inkleurt, wordt het geheim van de creatie ontsluierd doorheen de expressieve interventies van de solisten op cello, percussie en celesta.

Typisch voor het werk van Sofia Gubaidulina (1931) is het ontbreken van absolute muziek. In haar composities duikt er altijd enige invloed op die het louter muzikale overstijgt: een gedicht, een ritueel, het mystieke of zelfs christelijke symboliek. In de laatste jaren van zijn leven schreef Franciscus van Assisi (1182-1226) één van de meesterwerken van de Italiaanse literatuur, Il Cantico delle Creature, een lofzang ter ere van God en de schoonheid van de schepping. Dit lied is de eerste tekst die in het Italiaans gedrukt werd en is zonder twijfel één van de hoogtepunten van de middeleeuwse literatuur. The Canticle of the Sun van Gubaidulina is erop gebaseerd. De bezetting - cellosolo, percussie, celesta en koor - is op zijn minst merkwaardig te noemen. De cello fungeert als een soort voorzanger die broedt, onderstreept, versterkt en soms lijkt te dansen op fijnzinnige toonhoogten met microtonale nuances, een schrijfwijze die in de meeste werken van Gubaidulina een belangrijke plaats inneemt. De spirituele kracht en de mystieke ode aan de schepping, waarbij de zetting van de middeleeuwse laude spirituali als meest vergelijkbare modus optreedt, maken dit magistrale werk tot een actuele uitdrukking van het gedachtegoed van Franciscus van Assisi.

Programma :

  • Dimitri Bortniansky, Sacred concerto 32
  • Arvo Pärt, Memento Mori
  • Sofia Gubaidulina, Canticle of the Sun

Tijd en plaats van het gebeuren :

Vlaams Radio Koor : Bortniansky, Pärt, Gubaidulina
Woensdag 2 maart 2011 om 20.00 u
Predikherenkerk Leuven

Onze-Lieve-Vrouwstraat
3000 Leuven

Meer info : www.30cc.be en www.vlaamsradiokoor.be
---------------------------------
Donderdag 3 maart 2011 om 20.00 u
Bethaniënhuis Zoersel

Handelslei 167
2980 Zoersel

Meer info : www.vlaamsradiokoor.be
---------------------------------
Vrijdag 4 maart 2011 om 20.15 u
Jezuïetenkerk Lier

Gasthuisvest 50
2500 Lier

Meer info : www.lierscultuurcentrum.be en www.vlaamsradiokoor.be
---------------------------------
Dinsdag 8 maart 2011 om 20.00 u
Collegekerk Sint-Niklaas

Collegestraat z/n
9100 Sint-Niklaas

Meer info : www.ccsint-niklaas.be en www.vlaamsradiokoor.be

Extra :
Sofia Goebaidoelina op www.schirmer.com, brahms.ircam.fr en youtube
Sofia Goebaidoelina : Trancendentale muziek op www.musicalifeiten.nl
De nacht is verloren gegaan. Essay over Goubaidulina, Rob Zuidam in NRC Handelsblad op 13/04/2001
Arvo Pärt op www.musicolog.com en youtube
Arvo Pärt (1935 - ), Tintinambulist op www.musicalifeiten.nl

Bekijk hier alvast het eerste deel uit Sofia Gubaidulina's 'Canticle of the Sun'

07:00 Gepost in Concert, Muziek | Permalink |  Facebook