26/02/2011

OPL met Schoenberg, Foccroulle en Boesmans in Luik en Brussel

Bernard Foccroulle Het programma dat het Orchestre Philharmonique de Liège tijdens dit concert voorstelt, lijkt het cryptisch relaas van de jongste geschiedenis van de Munt. Am Rande der Nacht, een vijfdelige liedcyclus voor sopraan (Mélanie Diener) en orkest op tekst van Rilke, schreef Bernard Foccroulle (foto) gedeeltelijk toen hij in 2007 stopte als directeur van de Munt. Het vijfde lied van de reeks is een wereldcreatie. De intrede van zijn opvolger werd feestelijk begeleid door Schönbergs 'Gurrelieder'. Die waren een maatje te groot voor dit programma, maar Schönberg laat zich afvaardigen door zijn ook nog romantische sextet Verklärte Nacht, hier in de versie voor orkest. Van Philippe Boesmans krijgen we een Belgische première, namelijk die van zijn Capriccio voor twee piano's en orkest. De zusjes Katia en Marielle Labècque spelen ten dans en ter kleur.

Ondanks het feit dat Philippe Boesmans (1936) een eerste prijs piano behaalde aan het Koninklijk Muziekconservatorium van Luik, besliste hij kort nadien een mogelijke solocarrière op te geven en zich geheel aan het componeren te wijden. Aanvankelijk was hij sterk door het serialisme beïnvloed, maar al snel werd hij zich bewust van zijn drang de grenzen en beperkingen van die componeerstijl te willen overschrijden. In zijn erg persoonlijke muziektaal, staat de communicatie met de luisteraar centraal. Vanaf 1971 was Boesmans producer bij de RTBF. Sinds 1985 is hij in residentie bij De Munt in Brussel en componeerde in opdracht meerdere opera's.

Bernard Foccroulle (1953) was gedurende vijftien jaar directeur van De Munt in Brussel en sinds juni 2007 is hij werkzaam als directeur van het Festival d'Art Lyrique te Aix-en-Provence. Foccroulle studeerde orgel aan het Conservatorium van Luik bij Hubert Schoonbroodt. Hij perfectioneerde zich nadien bij Xavier Darasse, Bernard Lagacé en Gustav Leonhardt. Zijn deelname aan het Festival International de Royan (1974 et 1976) was het startpunt van een internationale carrière waarin de hedendaagse muziek een belangrijke plaats inneemt. Op zijn repertorium staan een zestigtal hedendaagse werken, waarvan meer dan twintig in wereldcreatie.

Hedendaagse muziek is nochtans niet de enige specialiteit van Bernard Foccroulle. Hij voert inderdaad orgelmuziek uit van de 15de tot de 20ste eeuw, met een voorkeur voor de 17de eeuw. Hij wijdt zich meer specifiek aan het oeuvre van J.S. Bach, waarvan hij opnames maakt op historische instrumenten. Foccroulle was ook lid van het Ricercar Consort, gespecialiseerd in barokmuziek en meer specifiek in het Duitse repertorium van 17de en 18de eeuw.

Bernard Foccroulle was leraar Analyse aan het Conservatorium van Luik van 1977 tot 1991, voorzitter van 'Les Jeunesses Musicales de la Communauté française' van 1986 tot 1989, en is stichter van het 'Séminaire d'Orgue de Wallonie' (met Jean Ferrard) en van het Festival Ars Musica. Hij is ook componist en auteur van verscheidene publicaties i.v.m. hedendaagse muziek en historische orgelmuziek.

Programma :

  • Arnold Schoenberg, Verklärte Nacht (1899-1943), voor strijkorkest
  • Bernard Foccroulle, Am Rande der Nacht II (wereldpremière), vijf liederen voor sopraan en orkest
  • Philippe Boesmans, Capriccio (wereldpremière) , voor 2 piano's en orkest

Tijd en plaats van het gebeuren :

OPL : Schoenberg, Foccroulle, Boesmans
Vrijdag 4 maart 2011 om 20.00 u
Salle Philharmonique Luik

Bd Piercot 25-27
4000 Luik

Meer info : www.arsmusica.be en www.opl.be
-----------------------------------
Zaterdag 5 maart 2011 om 20.00 u
Bozar
- Henry Le Boeufzaal
Ravensteinstraat 23
1000 Brussel

Meer info : www.bozar.be en www.arsmusica.be

Extra :
Philippe Boesmans op www.arsmusica.be, brahms.ircam.fr en youtube
Een expresinterview met Philippe Boesmans op www.ictus.be
Bernard Foccroulle op www.100p100messiaen.be, www.arsmusica.be, ronnydeschepper.skynetblogs.be en youtube

Elders op Oorgetuige :
Ars Musica werpt blik op de toekomst en focust op Belgische componisten, 24/02/2011
Philippe Boesmans en de prinses van Bourgondië, 6/09/2010

07:00 Gepost in Concert, Festival, Muziek | Permalink |  Facebook

25/02/2011

Entr'acte Labelnight in Les Ateliers Claus in Brussel

Esther Venrooy Op donderdag 3 maart blazen enkele artiesten van Entr'acte verzamelen voor een labelnight in Les Ateliers Claus in Brussel: een even mooie als zeldzame kans om kennis te maken met de muzikanten van dit Britse platenhuis. Er zijn optredens van Kallabris, Esther Venrooy (foto) en Yannick Franck, Yôko Higashi en Agathe Max en L.E.G

Entr'acte is het label van de in Londen gevestigde grafische vormgever en typograaf Allon Kaye. Sinds 1999 publiceerde hij werk van meer dan 25 internationale artiesten. Hoewel de vormgeving van de Entr'acte releases telkens opvallend en bijzonder is, wil Kaye verder gaan dan het ontwerpen van louter decoratief of esthetisch design. De nadruk ligt steeds op eigenzinnige experimentele en elektronische muziek (met een bijzondere aandacht voor audio art, compositie en performance). Ook de rol van het label - als tussenschakel tussen artiest en consument - is een onderwerp dat Kaye sterk aanbelangt.

Enkele jaren geleden was Entr'acte reeds te gast op Belgische bodem met een labelnight in het KC Netwerk Aalst. Van de toen aanwezige muzikanten duiken er nu twee opnieuw op. De Duitser Michael Anacker (ook actief onder de naam Kallabris) is actief met electro-akoestische klanken, waarbij hij een zwak ontwikkelde voor alledaagse, quasi primitieve opnameapparatuur, gaande van het antwoordapparaat, en de dictafoon tot de gewone computer.

Anacker zette zijn eerste elektronische muziekstappen in 1986, een moment waarop de in Nederland als klassieke saxofoniste geschoolde Esther Venrooy met heel andere dingen in haar hoofd zat. Ondertussen heeft ook zij de elektronica omarmd en is ze al jaren actief binnen het IPEM, het Instituut for Psychoakoestiek en Elektronische muziek in Gent. Als laptopmuzikante werkte ze samen met akoestische musici, zoals de Chinese pipaspeelster Min Xiao-Fen en haar guqin spelende landgenote Wu Na of de Vlaamse pianisten Heleen Van Haegenborgh en Frederik Croene. Keer op keer liet ze daarbij een groot gevoel voor detail liet horen. Dat is ook terug te vinden op 'Vessel', haar derde album onder eigen naam op Entr'acte, dat daags na het optreden in Brussel verschijnt. De muziek op deze release is het geluid van een installatie die Verooy opzette in de Diapason Gallery in New York (2008) en bestaat uit opnames van schepen en de natuurelementen water en wind.

Venrooy is niet de enige die naar Brussel afzakt om haar nieuwe release voor te stellen. Ook het Brusselse hiphoptrio L.E.G. gebruikt de Entr'acte labelavond om nieuw werk voor te stellen. Hun 'M.on.X' verschijnt echter niet op cd, maar op cassette en staat vol met duistere, industriële en koud-elektronisch gekleurde beats en raps die meer gemeenschappelijk hebben met de donkere grootstadrealiteit dan met dansbaar beatvertier.

Van alle op 3 maart aanwezige muzikanten is de Japanse Yôko Higashi (hamaYôko) ongetwijfeld degene die het nauwst met Entr'acte verbonden is. Deze zangeres-elektronicamuzikante-danseres-choreografe is met het eerder dit jaar verschenen 'Triptyque de l'Oeil' toe aan haar zesde release op het Britse label, stuk voor stuk albums opgetrokken uit een electro-akoestische geluidswereld waarin watergeluiden, psychedelische elektronica, stemmen, noise, veldopnames en pingpongeluiden door elkaar lopen. Voor 'Triptyque de l'Oeil' trok Higashi naar de St. Augustinuskerk  in Lyon en de St. Annakerk Cagliari om daar te improviseren op de beschikbare orgels.

Higashi werkt solo onder de naam hamaYôko, in trioverband met Yokohama Zen Rocks en in duo met de violiste Agathe Max, met wie ze ook in Brussel te horen zal zijn. Een samenwerking tussen de twee dames was reeds te horen op hamaYôko's 'Retronica' uit 2008. De abstracte klankwereld die ze daar oproepen, is mijlenver verwijderd van het meer toegankelijke geluid dat het tweetal liet horen bij een concert in de Q-O2 twee jaar geleden. De invloed van Max is daar zeker niet vreemd aan. Gewapend met een loopstation en een batterij effecten bouwt deze klassiek geschoolde violiste dichte en soms dreunende klankmuren op die omwille van de consonantie en de duidelijke metriek opvallend verteerbaar worden. Agathe Max schrikt er niet voor terug haar geluid grof van korrel te maken, waardoor haar viool bij momenten in industriële gedaante verschijnt, zoals duidelijk te horen is op haar eerste (en voorlopig enige) cd 'This Silver String'.

Het duo-concert van Higashi en Max wordt, net als de andere optredens, eerder kort gehouden. Met optredens van 45 minuten wordt deze labelnight zo een ideale kans voor wie wil proeven van een bescheiden aanbod uit de rijke Entr'acte-stal.

Tijd en plaats van het gebeuren :

Entr'acte Labelnight : Kallabris, Esther Venrooy + Yannick Franck, Yôko Higashi + Agathe Max, L.E.G
Donderdag 3 maart 2011 om 21.00 u
Les Ateliers Claus Brussel

Passage Charles Rogier
1210 Sint-Joost-Ten-Node

Meer info : www.lesateliersclaus.com en www.entracte.co.uk

Artikel grotendeels overgenomen van Kwadratuur.be

Extra :
Entr'acte Labelnight. Elektronica in vacuüm verpakking, Koen Van Meel op Kwadratuur.be, 20/02/2011
Review : Entr'acte Labelnight. Van parels en zwijnen, Koen Van Meel op Kwadratuur.be, 5/03/2011
Esther Venrooy : www.esthervenrooy.net
hamaYôko : www.myspace.com/hamayoko
Agathe Max www.myspace.com/agathemax

Elders op Oorgetuige :
No 'real' nuts, no apples, no garlic : Entr'acte-labelnight in Netwerk Aalst, 18/10/2007
Gentse avant-gardedames en elektronicagoden in Vooruit, 7/05/2008
Radio Art : Shift coordinate points, 17/11/2006
Bloedstollende, warme sound van 'Hout' en 'Scratch'-keramiek, 3/06/2006

17:00 Gepost in Concert, Muziek | Permalink |  Facebook

Sensor-Soundmachine : installatieprojekt van de Finse klankkunstenaar Marko Timlin in Logos

Marko Timlin Sensor-Soundmachine is een installatieprojekt van de Finse klankkunstenaar en zelfbouwartiest Marko Timlin. Zijn optredens vinden doorgaans plaats in pikdonkere oorden, waar Timlin vanuit de buik der duisternis zijn bevreemdende, maar tezelfdertijd poëtische klanken op een nietsvermoedend publiek loslaat.

Marko Timlin werd geboren in Helsinki en studeerde jazz drumming aan de Hochschule für Musik Franz Liszt in Weimar. Een concertpodium bleek echter niet aan hem besteed en dus ging hij zich profileren als componist (sound artist, voor wie kickt op hippe terminologie) met een passie voor zelfbouwinstallaties. De
nodige technologische background daarvoor vergaarde hij dan weer aan het Centre for Music & Technology van de Sibelius Akatemia in Helsinki en aan de McGill University van Montréal. Vandaag de dag doceert hij electroakoestische compositie aan de Royal Academy of Music in Granada en aan het
conservatorium van Cadiz (Spanje). De laatste jaren construeert hij vooral zijn eigen digitale/analoge apparatuur.

Zijn befaamde Sensor Sound Machine bijvoorbeeld, is zo'n interaktief exploot waar hij de afgelopen 7 jaar aan bezig is geweest. Het ontstond allemaal uit enkele kernvragen die Timlin al langer bezighielden: 'Wat is digitale muziek nu precies?', 'Hoe maak ik improvisaties met een klankgenerator ook visueel wat interessant?', en 'Hoe realiseer ik in real time een overtuigende dialoog tussen mens en machine?'

Het antwoord daarop, de Sensor Sound Machine, is een assemblage van ultrasoonsensoren, zonnepanelen, microprocessoren en zelfgeschreven software. Lichtpulsen en lichaamsbeweging worden gebruikt als input om digitale klanken te genereren. Het eindresultaat balanceert op een delikaat evenwicht tussen het menselijke en het machinale. Nu eens klinkt het onaards intuïtief, dan weer grenzen explosieve, gewelddadige klanken aan meditatieve drones. Hij heeft er mee getoerd in Europa (Berlijn, Londen, Parijs, Helsinki, Stockholm) en Noord-Amerika (New York, Toronto, Montréal), waar hij aansluitend ook lezingen geeft over het creatief potentieel van elektronische media of er al even graag debatten over uitlokt. Timlin voegt aan zijn performances graag toe dat hij het liefst even sterk wordt verrast door de ouput van zijn Sensor Sound Machine als het publiek zelf, dus dat belooft.

Bij wijze van voorprogramma krijg je de elektroakoestische werken Combustible van Thom Blum en Onset/Offset van Pete Stollery te horen.

Tijd en plaats van het gebeuren :

New Media XIII : Marko Timlin - Sensor-Soundmachine
Donderdag 3 maart 2011 om 20.00 u
Logos Tetraeder

Bomastraat 26
9000 Gent

Meer info : www.logosfoundation.org en www.timlin.de

Extra :
Thom Blum : www.thomblum.com, www.myspace.com/thomblum en youtube
Pete Stollery : en.wikipedia.org, www.composers21.com, www.sound-scotland.co.uk en youtube

Op deze video zie je Marko Timlin live aan het werk met zijn Sensor-Soundmachine in het EMMA (Espoo Museum of Modern Art) in Finland, 30 augustus 2009

13:00 Gepost in Concert, Muziek | Permalink |  Facebook

Danel Kwartet op het scherp van de snee op openingsdag Ars Musica

Lorenzo Pagliei Een concert op de openingsdag van Ars Musica kan er maar best meteen eentje op het scherp van de snee zijn. Donderdag strijkt het Danel Kwartet neer in de Salle philharmonique in Luik. Van de nestoren Pierre Bartholomée en Helmut Lachenmann spelen de Danels het tweede strijkkwartet. Voor twee premières van Lorenzo Pagliei (foto) en Catherine Seba krijgt het kwartet elektronische bijstand van het Centre Henri Pousseur. Van jong tot oud, van akoestiek tot elektriek: het leest bijna als een pars pro toto.

Het Quatuor Danel werd in 1991 in Brussel opgericht en heeft zich sindsdien geprofileerd als een vooraanstaand ensemble. Een grote internationale carrière voert het ensemble naar 's werelds belangrijkste podia. Het repertoire van het Danel Kwartet is bijzonder veelzijdig en strekt zich uit van Haydn, Beethoven en Schubert, via Bartók en Sjostakovitsj tot de eigentijdse composities van bijvoorbeeld Dusapin, Harvey en Rihm. Het kwartet besteedt veel aandacht aan het coachen van jonge vakmusici. Ook verkent het kwartet geregeld de grenzen van het repertoire door samenwerkingen aan te gaan met musici uit andere disciplines.

Pierre Bartholomée werd geboren in Brussel in 1937. Op zijn zesde begon hij pianoles te volgen. Na zijn studies piano aan het Conservatoire Royal de Bruxelles bij André Dumortier behaalde hij in Italië een meestergraad bij Wilhelm Kempff.
Samen met Henri Pousseur stichtte hij het ensemble Musiques Nouvelles en het Centre de Recherche et de Création musicales de Wallonie. Zijn carrière als pianist en deze als dirigent bij dit ensemble, waarmee hij de belangrijkste steden en festivals aandeed (Avignon, Parijs, Amsterdam, Warschau, Madrid, Belgrado, Zagreb), combineert hij met de functie van producer op de muziekdienst van de RTBF. Daarnaast is hij dertig jaar lang actief als orkestdirigent, waarvan tweeëntwintig seizoenen bij het Orchestre Philharmonique de Liège.
Pierre Bartholomée wordt zowat overal in Europa, in de VS en in Japan uitgenodigd als vertolker van een breed repertoire (van Purcell tot Boulez, van Bach tot Messiaen, van Haydn tot Pousseur - via Mozart, Beethoven, Schumann, Brahms, Liszt, Wagner, Mahler, Stravinsky, Bartók, Varèse, Schönberg, Webern, Stockhausen, Berio, Xenakis, Boesmans, Rihm...), en dit in samenwerking met internationale solisten. Bij deze programma’s, evenals in het groot aantal radio- en cd-opnames dat hij heeft gerealiseerd, legt Pierre Bartholomée steeds de nadruk op de creatie.

Naast al deze activiteiten zetelt Pierre Bartholomée geregeld in de jury van internationale wedstrijden voor muziekinterpretatie en compositie. Zo was hij de voorzitter van het internationaal concours voor orkestdirectie Antonio Pedrotti en maakte hij deel uit van de jury van de Koningin Elisabeth Wedstrijd, van het Gaudeamus Concours en van de compositiewedstrijd van het festival van Besançon. Hij is corresponderend lid van de Koninklijke Academie voor Schone Kunsten van België. Koning Albert II kende hem de titel van Ridder toe.

Catherine Seba werd in 1982 geboren in Luik. Vanaf 2001 studeerde ze improvisatie aan het Luikse conservatorium bij Garrett List. Ze zette deze studies verder in 2003 in de compositieklas van Michel Fourgon en studeerde er ook elektronische muziek bij Patrick Lenfant en Gilles Gobert. Ze werkte samen met het CRFMW, met het Orchestre Philharmonique de Liège en met musici als violist Izumi Okubo, de trombonespeler Alain Pire en klarinettist Jean-Pierre Peuvion.

Helmut Lachenmann werd geboren te Stuttgart in 1935 en studeerde er aan de Musikhochschule tussen 1955 en 1958. Zijn interesse voor de toenmalige avant-garde werd versterkt door zijn eerste bezoek aan de Darmstadt Ferienkurse in 1957 waar hij voor het eerst Luigi Nono onmoet met wie hij zal verder studeren in Venetië tussen 1958 en 1960. Later kruist zijn pad de figuur van Stockhausen tijdens de Kölner Neue Musik Kurse.

Met een extreme radicaliteit stelt de muziek van Helmut Lachenmann (1935) elke luisterconventie in vraag. Vanuit een schijnbare geborgenheid wil Lachenmann doorstoten tot de werkelijkheid van de ongeborgenheid om de rijkdom aan nog onvermoede ervaringen te openbaren. Schoonheid door het afwijzen van gewenning, kunst als een openlijk verzet tegen traditionalisme en formalisering. Wat een componist immers moet verwezenlijken is een nieuwe vorm van horen: een situatie van bevrijde waarneming en dit door een volledig nieuwe belichting en een herdefiniëring van het vertrouwde. Componeren gaat voor Lachenmann ook veel verder dan het tautologisch benutten en herschikken van wat aan expressiviteit reeds voorhanden is: het is geen 'samenstellen', wel een 'uit elkaar halen'. Alle traditionele structuren en middelen worden onderworpen aan een compromisloos deconstructieproces: Lachenmann bouwt nieuwe instrumenten, laat ze ruisen, krassen, spreken. Eerst ziet men een stuk van hem, vervolgens hoort men het. De musici schijnen zich hierbij te bekwamen in absurde handelingen die nog in het pre-muzikale terrein liggen. Langzaam tast Lachenmann deze ruimte af en de luisteraar is als een blinde die zich pas geleidelijk weet te oriënteren.

In zijn eerste strijkkwartet 'Gran Torso', (1971-72) bouwde Lachenmann een grote vorm volledig op met alternatieve, 'concrete' klanken (fluit- en krastonen door respectievelijk onder- en overdruk van de boog, bestrijken van kam, snarenhouder of klankkast in plaats van de snaren, enzovoort). In het werk komt een 'normale' viool-, altviool- of celloklank niet voor, op de enkele keer dat men aan de snaren plukt na.

Programma :

  • Pierre Bartholomée, Envol et Mort d'un Papillon (2007-2008), 2de strijkkwartet
  • Catherine Seba, Quivering (wereldpremière), quartet and electronics
  • Helmut Lachenmann, Gran Torso (1971-1972), 1ste strijkkwartet
  • Lorenzo Pagliei, Le identità fluide (wereldpremière - opdracht Centre Henri Pousseur), voor strijkkwartet en real time electronics

Tijd en plaats van het gebeuren :

Quatuor Danel: Bartholomée, Seba, Lachenmann, Pagliei
Donderdag 3 maart 2011 om 21.00 u
Salle Philharmonique Luik

Bd Piercot 25-27
4000 Luik

Meer info : www.arsmusica.be en www.quatuordanel.eu

Extra :
Pierre Bartholomée : www.pierrebartholomee.com, www.arsmusica.be, www.cebedem.be en youtube
Catherine Seba : www.myspace.com/catherineseba
Helmut Lachenmann op www.arsmusica.be en youtube
Toelichting Helmut Lachenmann Gran Torso, Frank Madlener op www.arsmusica.be
Helmut Lachenmann, Gran Torso op nl.wikipedia.org
Thinking About Helmut Lachenmann, Dan Albertson op www.lafolia.com, november 2004
Gegen die Vormacht der Oberflächlichkeit, Interview met Helmut Lachenmann, Claus Spahn in Die Zeit, 29/04/2004
Lorenzo Pagliei op brahms.ircam.fr en youtube

Elders op Oorgetuige :
Ars Musica werpt blik op de toekomst en focust op Belgische componisten, 24/02/2011
Een nieuw geluid, een nieuwe kijk : muziek & films met het NOB in Bozar, 24/01/2011
Orchestre philharmonique de Liège Wallonie Bruxelles viert 50ste verjaardag, 2/12/2010
Hommage aan Pierre Bartholomée, 5/03/2008

Beluister alvast het eerste deel uit Helmut Lachenmann's String Quartet No. 1, Gran Torso

07:00 Gepost in Concert, Festival, Muziek | Permalink |  Facebook

24/02/2011

Ars Musica werpt blik op de toekomst en focust op Belgische componisten

Ars Musica Op donderdag 3 maart gaat in Brussel de 22ste editie van België's grootste festival voor hedendaagse muziek Ars Musica van start. De jaarlijkse lente-afspraak met de hedendaagse muziek vindt plaats van 3 maart tot 3 april over zowat heel België: van Luik tot Brugge over Brussel, Bergen en Antwerpen. Deze editie met Pierre Bartholomée als artistieke curator zal barrières doorbreken, componisten, oude muziek, jazz, pop, rock, zelfs musici en wereldmuziek gaan met elkaar in spetterende dialoog. Daarnaast komen voor elk concert ook andere artistieke disciplines - zoals dans, poëzie en video - als verrassing uit de hoek. Het festival toont bovendien dat hedendaagse muziek ook divers, verrassend en grappig kan zijn.

Alvorens het hele land te doorcrossen, houdt het festival voor twee avonden halt in Bozar in Brussel: op 5 maart met het concerto pour 2 pianos et orchestre van Philippe Boesmans uitgevoerd door de zussen Katia en Marielle Labèque en het Orchestre Philharmonique de Liège Wallonie Bruxelles onder leiding van Jean Deroyer (zelfde concert vindt de dag voordien plaats in Luik). En op 14 maart met  Liebestod van Wagner, Berg en vooral Van Der Aa door het Amsterdam Sinfonietta en de celliste Sol Gabetta.  

Ars Musica nestelt zich dan van 20 tot 31 maart in de hoofdstad. Het Quatuor Tana zet op 20 maart de dag in met Bozarsundays, gevolgd door een bonte verzameling Bergenaars die Kissin et Pärt brengen, en 's avonds verzamelt het Radio Filharmonisch Orkest Hilversum en Koor meer dan 150 musici voor een concert waar klassieke en hedendaagse muziek elkaar kruisen. De volgende dag is het de beurt aan de organist Jean-Philippe Merckaert in de Kathedraal en dirigent Michaël De Smet brengt met zijn koor Aquarius de Kanon Pokajanen van Pärt. Brussel opent ook andere registers en nodigt uit voor de Electro Night, in samenwerking met het Centre Henri Pousseur et Musiques & Recherches, alsook voor een jazzconcert in Marni. Tot slot, na een masterclass en concerten gewijd aan de componist Peter Eötvös, kunt u op de laatste Brusseldag de altviolist Yuri Bashmet horen, vergezeld door het Tallinn Sinfonietta onder leiding van Andres Mustonen met werken van Erkki-Sven Tüür, Giya Kancheli en Gilles Gobert. Noteer tevens dat Ars Musica tijdens de periode in Brussel ook middagconcerten presenteert, waarbij onder andere de pianisten Evgeni Bozhanov (2de prijs Koningin Elisabethwedstrijd) en Jan Michiels aantreden, alsook het Quatuor Diotima.

Ars Musica reist doorheen heel België, zo bevindt het festival zich van op 3 maart in Luik en verhuist nadien naar Bergen waar het ensemble Musiques Nouvelles wereldcreaties van Belgische componisten als Denis Bosse, Jean-Luc Fafchamps, Denis Pousseur en Paul-Baudouin Michel voorstelt. En waar ook verschillende muziekgenres zich mengen ter gelegenheid van het concert door het European Joysticks Orchestra en tijdens de avond waarop pop-rock en hedendaagse muziek elkaar ontmoeten in de onuitgegeven creaties van het Mons Kinky Pinky Orchestra.

Van 17 tot 19 maart, vestigt Ars Musica zich in Antwerpen, met het Ensemble Intercontemporain onder leiding van Peter Eötvös, het Nieuw Ensemble en het kwartet Arsis4. Het weekend Antwerpen sluit af met het ensemble Champ d’Action en de studenten van het Conservatorium Antwerpen. Tot slot is Ars Musica van 1 tot 3 april aanwezig in Brugge en brengt gedurende drie dagen een eerbetoon aan Stockhausen, met een concert van Neue Vocalsolisten Stuttgart en een namiddag vol theater, muziek en lezingen.

Focust ook op Belgische componisten
Het festival Ars Musica nodigt uit om nieuwe uitvoerders en componisten van over de hele wereld te ontdekken, maar focust ook op Belgische artiesten, zowel Frans- als Nederlandstalig… Zo zal het Nederlandstalige ensemble Spectra op 22 maart een concert op het Ministerie van de Franse Gemeenschap geven, terwijl Musiques Nouvelles uit Bergen op 25 maart zal neerstrijken op het Ministerie van de Vlaamse Gemeenschap. Van een mooie taalkundige uitwisseling gesproken ! Daarnaast draagt het Nationaal Orkest van België op 25 maart in het Stadhuis van Brussel een concert op aan minderbedeelden. Ars Musica wenst zo haar passie te delen en te evolueren naar een democratisch en open festival.

Patrick De Clerck, directeur voor Ars Musica : " U zal kunnen vaststellen dat er een terugkeer is van de vaderlandse componisten. Dat doen we niet om de gangbare budgettaire redenen, of omwille van een opstoot aan nationalistische gevoelens. Maar men moet wel erkennen dat de componisten 'van bij ons' niet altijd in de programmaboekjes konden worden aangetroffen.
We hebben geprobeerd aan die situatie iets te doen, wijl we de Europese scène ferm en resoluut in de ogen bleven kijken. Indien we een Ustvolskaya op het programma zetten, waarom dan niet een Fontyn ? Indien we een frisse Tüür in Bozar brengen, waarom die niet gepaard laten gaan met een Gobert ?
Is de frisheid, het zoeken naar muziek met lange houdbaarheidsdatum, ook van hier, niet een van de taken die we op ons horen te nemen ? Is het niet zo dat een niet al te willekeurig gekozen componist als Fafchamps reeds enige vorm van beroemdheid zou beginnen vertonen indien hij uit een ander land afkomstig zou zijn ? Het maakt in deze niet uit uit welke gemeenschap de componist komt. Van Parijs is niet minder charmant als Van Hek.
Ars Musica wenst in deze editie de deuren ook open te zetten voor de Belgische, Waalse, Vlaamse, Brusselse, Duitstalige Belgen componisten en musici. Allen broederlijk of zusterlijk naast elkaar. We dragen er echter wel zorg voor dat we de wijde wereld niet uit het oog verliezen. Ars Musica, of men het wil of niet, blijft het referentie festival voor de hedendaagse muziek in België."

Tijd en plaats van het gebeuren :

Ars Musica 2011
Van donderdag 3 maart t.e.m zondag 3 april 2011

Op verschillende locaties in Brussel, Luik, Antwerpen, Bergen en Brugge

Het volledige programma en alle verdere info vind je op www.arsmusica.be

Uiteraard mag je ook hier de komende dagen en weken heel wat extra info verwachten.

15:00 Gepost in Concert, Festival, Muziek | Permalink |  Facebook

Vlaams Radio Koor brengt programma gewijd aan devotie

Sofia Gubaidulina Verwondering om het leven. Bewondering voor die scheppende kracht achter elk bestaan. Hulde aan de creatie van de mensheid, de natuur, het hele universum - maar ook van een bijzondere muzikale wereld.  Deze week brengen het Vlaams Radio Koor, Gert François (slagwerk), Luc Tooten (cello) en Catherine Mertens (celesta) een programma gewijd aan devotie. De Russische componist Dimitri Bortniansky brengt ons met één van zijn Sacred Concerto's meteen in een religieuze sfeer. Van daar is het maar een kleine stap naar het verheven Canticle of the Sun van de hedendaagse componiste Sofia Gubaidulina (foto). Haar zonnelied -  gebaseerd op de tekst Il cantico frate sole van de Heilige Franciscus van Assisi - brengt opeenvolgend een lofzang aan de Schepper van de zon, de maan en de vier elementen, aan het leven en de dood. Laat je onderdompelen in een mysterieuze wereld, vol ongewone en nog niet eerder gehoorde klanken. Verbaas je niet alleen om de geluiden, maar ook om de omringende stiltes. Terwijl het koor het geheel inkleurt, wordt het geheim van de creatie ontsluierd doorheen de expressieve interventies van de solisten op cello, percussie en celesta.

Typisch voor het werk van Sofia Gubaidulina (1931) is het ontbreken van absolute muziek. In haar composities duikt er altijd enige invloed op die het louter muzikale overstijgt: een gedicht, een ritueel, het mystieke of zelfs christelijke symboliek. In de laatste jaren van zijn leven schreef Franciscus van Assisi (1182-1226) één van de meesterwerken van de Italiaanse literatuur, Il Cantico delle Creature, een lofzang ter ere van God en de schoonheid van de schepping. Dit lied is de eerste tekst die in het Italiaans gedrukt werd en is zonder twijfel één van de hoogtepunten van de middeleeuwse literatuur. The Canticle of the Sun van Gubaidulina is erop gebaseerd. De bezetting - cellosolo, percussie, celesta en koor - is op zijn minst merkwaardig te noemen. De cello fungeert als een soort voorzanger die broedt, onderstreept, versterkt en soms lijkt te dansen op fijnzinnige toonhoogten met microtonale nuances, een schrijfwijze die in de meeste werken van Gubaidulina een belangrijke plaats inneemt. De spirituele kracht en de mystieke ode aan de schepping, waarbij de zetting van de middeleeuwse laude spirituali als meest vergelijkbare modus optreedt, maken dit magistrale werk tot een actuele uitdrukking van het gedachtegoed van Franciscus van Assisi.

Programma :

  • Dimitri Bortniansky, Sacred concerto 32
  • Arvo Pärt, Memento Mori
  • Sofia Gubaidulina, Canticle of the Sun

Tijd en plaats van het gebeuren :

Vlaams Radio Koor : Bortniansky, Pärt, Gubaidulina
Woensdag 2 maart 2011 om 20.00 u
Predikherenkerk Leuven

Onze-Lieve-Vrouwstraat
3000 Leuven

Meer info : www.30cc.be en www.vlaamsradiokoor.be
---------------------------------
Donderdag 3 maart 2011 om 20.00 u
Bethaniënhuis Zoersel

Handelslei 167
2980 Zoersel

Meer info : www.vlaamsradiokoor.be
---------------------------------
Vrijdag 4 maart 2011 om 20.15 u
Jezuïetenkerk Lier

Gasthuisvest 50
2500 Lier

Meer info : www.lierscultuurcentrum.be en www.vlaamsradiokoor.be
---------------------------------
Dinsdag 8 maart 2011 om 20.00 u
Collegekerk Sint-Niklaas

Collegestraat z/n
9100 Sint-Niklaas

Meer info : www.ccsint-niklaas.be en www.vlaamsradiokoor.be

Extra :
Sofia Goebaidoelina op www.schirmer.com, brahms.ircam.fr en youtube
Sofia Goebaidoelina : Trancendentale muziek op www.musicalifeiten.nl
De nacht is verloren gegaan. Essay over Goubaidulina, Rob Zuidam in NRC Handelsblad op 13/04/2001
Arvo Pärt op www.musicolog.com en youtube
Arvo Pärt (1935 - ), Tintinambulist op www.musicalifeiten.nl

Bekijk hier alvast het eerste deel uit Sofia Gubaidulina's 'Canticle of the Sun'

07:00 Gepost in Concert, Muziek | Permalink |  Facebook

23/02/2011

Daniel Blumenthal stelt nieuwe cd met pianowerken van Absil voor

Jean Absil Trobadors, de Artistieke Onderzoeksgroep van het Koninklijk Conservatorium Brussel, brengt samen met Fuga Libera opnieuw een cd uit, gewijd aan de resultaten van het onderzoek van Daniël Blumenthal rond de pianowerken van de Belgische componist Jean Absil (foto). Op 28 februari wordt deze cd voorgesteld in het Conservatorium van Brussel, met een lecture recital verzorgd door Daniel Blumenthal en toelichtingen door Kristin Van Den Buys over de pianomuziek van Absil.

Jean Absil (1893-1974) studeerde in Brussel waar hij werd gevormd met Bach, Beethoven en Wagner. Later werd hij een sterke voorvechter van de hedendaagse muziek. Vanaf de jaren 1930 bleef hij echter vasthouden aan zijn stijl en volgde hij de nieuwe muzikale ontwikkelingen niet meer. Absil ook een was onbetwist pedagoog die gedurende veertig jaar generaties componisten gevormd heeft. Hij was een leider die de geest van zijn leerlingen opengesteld heeft voor de muziek van hun tijd. Absil vormde een synthese van de Franse school, Stravinsky, Bartok, de polytonale, atonale en seriële muziek.

Tijd en plaats van het gebeuren :

Lecture-recital & voorstelling nieuwe CD Daniel Blumenthal : pianowerken Jean Absil
Maandag 28 februari 2011 om 20.00 u
Koninklijk Conservatorium Brussel
- Concertzaal
Regentschapsstraat 30a
1000 Brussel
Gratis toegang

Meer info : www.kcb.be

Extra :
Jean Absil op nl.wikipedia.org, www.cebedem.be, www.chesternovello.com en youtube

15:00 Gepost in CD, Concert, Muziek | Permalink |  Facebook

22/02/2011

ARSIS4 brengt uitdagend werk van Bartók en Kurtág in Brugge

ARSIS4 Het jonge strijkkwartet ARSIS4 brengt in Brugge uitdagend werk van Bartók en Kurtág. Verwacht je aan ritmische experimenteervreugde, maar ook aan strenge logica, invloeden uit de Hongaarse volksmuziek en een extreme expressiviteit. De zes strijkkwartetten van Béla Bartók vormen de belangrijkste bijdrage tot het genre sinds Beethoven. ARSIS4, het jonge strijkkwartet dat vroeger onder de naam BL!NDMAN [strings] met het gelijknamige saxofoonkwartet samenwerkte, speelt Bartóks zelden uitgevoerde, laatromantische eerste strijkkwartet in combinatie met het geniale vierde kwartet. Harmonische en ritmische experimenteervreugde gaan er hand in hand met een strenge formele logica, invloeden uit de Hongaarse volksmuziek en een extreme expressiviteit. Net als Bartók doorloopt ook zijn muzikale erfgenaam György Kurtág in zijn tweede strijkkwartet, de 12 Mikroludien, het volledige expressieve spectrum van uiterste rust tot 'molto agitato', van dramatische uitbarstingen tot serene, zachte klaarheid … lontano, calmo, appena sentito …

György Kurtág geeft in de titel Mikroludien al aan dat bondigheid een belangrijk criterium is voor zijn muziek. De '12 Mikroludien' van Kurtág uit 1977-1978 zijn twaalf miniaturen die in een mum van tijd een heel spectrum van uitdrukkingen doorlopen. Van uiterste rust tot 'molto agitato', van dramatische uitbarstingen tot serene eenvoud. Kurtàg is de meester - na Webern - van de kleine vorm; weinig tonen, die hij een eigenheid weet te verlenen, zodat ze nieuw en ongebruikt klinken. Heel gewone intervallen kan hij opvullen met betekenis en spanning. Muziek is voor Kurtàg daarbij in de eerste plaats taal, muziektaal die een verhaal, een anekdote, een - zoals hij zelf graag zegt - 'commedia' moet vertellen. De Twaalf Mikroludien opus 13 zijn volgens dezelfde principes als de bundel Jatekok (voor piano) opgebouwd. Het zijn twaalf muzikale miniaturen à la Webern, soevereine miniwereldjes waarin transparante klankkleuren en contrasten centraal staan.

Programma :

  • György Kurtág (1926), Hommage à Mihály András (12 Mikroludien) op. 13
  • Béla Bartók (1881-1945)
    - Strijkkwartet nr. 1 in a, op. 7, Sz. 40
    - Strijkkwartet nr. 4, op. 22, Sz. 91

Tijd en plaats van het gebeuren :

ARSIS4 : Kurtág, Bartók
Zondag 27 februari 2011 om 15.00 u
( Inleiding door Yves Knockaert om 14.15 u )
Concertgebouw Brugge
't Zand 34
8000 Brugge

Meer info : www.concertgebouw.be en www.arsis4.be

Extra :
György Kurtág op www.arsmusica.be, www.boosey.com en youtube
The Mind is a Free Creature. The music of György Kurtág , Rachel Beckles Willson op www.ce-review.org, 24/03/2000
Portret van György Kurtág, Yves Knockaert op www.arsmusica.be

Elders op Oorgetuige :
Muzikale miniaturen van György Kurtág in Espace Senghor, 6/12/2010
Peter Sellars ensceneert Kafka-Fragmenten van Kurtag in de KVS, 8/11/2010
György Kurtág komt naar Brugge, 12/11/2009
Signs, Games and Messages : muzikaal dagboek overbrugt twee eeuwen westerse muziekgeschiedenis, 13/09/2009

16:00 Gepost in Concert, Muziek | Permalink |  Facebook

Gradus ad Parnassum : Cras, Van Landeghem, Dvořák, Prokofiev

Jan Van Landeghem In de concertreeks Gradus ad Parnassum van het Gentse Conservatorium brengen studenten Elisaveta Rybentzova, Saidjah Verbrugghe, Yahor Staravoitau, Lyudmila Harbuza, Alexandr Pavchinskiy (viool), Svitlana Popchuk (altviool), Artem Shmahaylo, Liesemarie Belaerts (cello), Veerle Tieghem, Jan Vanlerberghe (piano) en Vladimir Pavchinskiy (klarinet) op zondag 27 februari een matineeconcert met werk van Jean Cras, Jan Van Landeghem (foto), Antonín Dvořák en Sergei Prokofiev.

Jan Van Landeghem (1954) behoort tot de gematigde modernisten. Hij maakt dankbaar gebruik van citaten en schrijft bij voorkeur virtuoze muziek. Daarbij zoekt hij bewust naar vernieuwing en verdieping van bestaande stijlen. Het repertoire van Jan Van Landeghem is heel divers van aard. Het besef beïnvloed te zijn door tal van stijlen en factoren heeft bij hem geleid tot een geïnterpreteerde polystilistische schrijfwijze. Opvallend daarbij is dat die diversiteit zowel de buitenmuzikale elementen van zijn muziek als het muzikale materiaal zelf betreft.

In zijn composities vertrekt Van Landeghem vaak vanuit een buitenmuzikaal gegeven dat eerder als inspiratiebron, dan wel als echt programma fungeert. Hij kiest daarvoor uit een heel breed spectrum van beelden en themata. Die zeer grote variatie treffen we niet alleen aan in de geëvoceerde beelden, maar ook in de gebruikte technieken. Voor zijn muziek haalt Jan Van Landeghem zijn inspiratie uit alle mogelijke domeinen van de muziekgeschiedenis en uit een waaier aan technische mogelijkheden. Hij slaagt erin om de meest divergente stijlen en technieken tot een coherente synthese te brengen.

Dat eclectisme sluit nauw aan bij de visie die Van Landeghem (en ook vele andere componisten van zijn generatie) erop na houdt in verband met de functie van de componist en zijn muziek in onze samenleving. Vooreerst willen de componisten van zijn generatie, aan de hand van hun eclectische techniek, uitdrukking geven aan de universaliteit van de zinvragen en verder gaan ze zich maatschappelijk engageren (een typische modernistische idee, terwijl de sfeer van de werken vaak postmodern is) door als kunstenaar op zoek te gaan naar allerlei idealen die een alternatief bieden voor de vele extremistische bewegingen in onze maatschappij.

Programma :

  • Jean Cras, Strijktrio
  • Jan Van Landeghem, Pianotrio nr 2 'Wijsheid, Schoonheid en Kracht' (2005)
  • Antonín Dvořák, Piano Quintet No. 2, Op. 81, B155,
  • Sergei Prokofiev, Ouverture on Hebrew Themes, Op.34

Tijd en plaats van het gebeuren :

Gradus ad Parnassum : Cras, Van Landeghem, Dvořák, Prokofiev
Zondag 27 februari 2011 om 11.00 u
Koninklijk Conservatorium Gent
- Miryzaal
Hoogpoort 64
9000 Gent

Meer info : cons.hogent.be

Bron : teksten Eva Demeyer en Rebecca Diependaele voor MATRIX

Extra :
Jan Van Landeghem : www.janvanlandeghem.be, www.cebedem.be, www.matrix-new-music.be en youtube

12:45 Gepost in Concert, Muziek | Permalink |  Facebook

Innovatief folklorisme met het NOB en Evgeni Bozhano in Bozar

György Ligeti Op zondag 27 februari treedt het NOB aan met een jonge laureaat van de Koningin Elisabethwedstrijd. De Bulgaarse pianist Evgeni Bozhanov werd met het tweede pianoconcerto van Rachmaninov tweede laureaat bij de laatste editie van de Koningin Elisabethwedstrijd en hij keert nu terug naar het Paleis voor Schone Kunsten met de sprankelende Rhapsodie op een thema van Paganini van dezelfde componist. De uit Israël afkomstige jonge dirigent Ilan Volkov zorgt met werken van Bartók en Ligeti (foto) voor een Hongaarse invulling van het programma.

Evgeni Bozhanov gaf zijn eerste concerten met orkest in zijn geboortestad op zijn twaalfde. Hij studeerde bij Boris Bloch aan de Folkwang-Hochschule für Musik in Essen en daarna bij Georg Friedrich Schenck aan de Robert Schumann Musikhochschule in Düsseldorf. Al sinds 1996 behaalde hij successen op talrijke wedstrijden, waaronder in 2008 zowel de Eerste Prijs van de Internationale Casagrandewedstrijd als de Tweede Prijs van het Sviatoslav Richter concours in Moskou. Als finalist van de Van Cliburn International Piano Competition in 2009 onderscheidde hij zich daar ook in de interpretatie van het Kwintet van Franck met het Takács Kwartet. Hij trad onder andere op tijdens het Ravinia Festival (Chicago), het Chopin Festival (Warschau) en het Festival voor Kamermuziek in Trieste.

Bartók was voor elke vooruitstrevende componist in Hongarije het absolute voorbeeld. Dat was zeker het geval voor de jonge Ligeti, wat uitstekend te horen is in zijn jeugdwerken, en zeker in het 'Concert Românesc' (1951). György Ligeti (1923-2006) werd geboren in een klein Hongaars stadje met een onuitspreekbare naam, dat toen korte tijd tot Roemenië behoorde. Desondanks was de familie Ligeti volledig gericht op het culturele leven van Boedapest. Niet uit jeugdsentiment dus, en zeker niet uit nationalistische overwegingen schrijft Ligeti een Roemeens concerto. Net zoals Bartók, die de volksmuziek uit de hele Balkan en Turkije bestudeerde, was Ligeti niet geïnteresseerd in de 'eigen' muziek, maar in de potentiële mogelijkheden van alle (Oost-Europese) volksmuziek om de muzikale toonspraak te vernieuwen. Ligeti is in dit vroege werk wel heel schatplichtig aan Bartók. Kenmerkend is de afwisseling tussen trage delen, die nauw aansluiten bij de declamatorisch-rapsodische stijl van de volksliederen, en razendsnelle delen in 'tempo giusto', die aansluiten bij de stijl van de volksdansen. De vier delen (traag-snel-traag-snel) gaan zonder onderbreking in elkaar over. Een interessant detail grijpt vooruit op het latere werk van Ligeti. Het derde (trage) deel begint met een dialoog in echo tussen twee hoorns. Zelfs op de moderne ventielhoorn dient de hoornist de natuurlijke harmonieken te corrigeren om 'juist' te spelen in de vandaag gebruikelijke getemperde stemming. Ligeti schrijft expliciet voor om die natuurtonen niet te corrigeren. Doet hij dat om het onderscheid tussen volksmuziek en kunstmuziek, tussen natuur en cultuur hoorbaar te maken? Feit is dat dit vooruitwijst naar de onvergetelijke passage in het Vioolconcerto (1992) waar de ocarina's in natuurtoonstemming spelen.

Programma :

  • György Ligeti, Concert Românesc
  • Sergey Rachmaninov, Rapsodie op een thema van Paganini, voor piano en orkest, op. 43
  • Bela Bartok, De houten prins, op. 13, Sz. 60

Tijd en plaats van het gebeuren :

NOB & Evgeni Bozhano : Ligeti, Bartók, Rachmaninov
Zondag 27 februari 2011 om 15.00 u
(inleiding door Liesbet Dingemans om 14.30 u )
Bozar - Henry Le Boeufzaal
Ravensteinstraat 23
1000 Brussel

Meer info : www.bozar.be en www.nob-onb.be

Bron : Tekst Mark Delaere voor deSingel, maart 2004

Extra :
György Ligeti : www.schott-musik.de, www.arsmusica.be en youtube
Györgi Ligeti (1923 - 2006): emotioneel scepticus, Jan de Kruijff op www.musicalifeiten.nl, juni 2006

Elders op Oorgetuige :
European Gala van wereldniveau in Bozar, 10/04/2010
Over humor en angst voor de dood : Ligeti's Le Grand Macabre voor het eerst in De Munt, 20/03/2009
La machine à remonter le son : György Ligeti, 10/01/2009
Bartók/Ligeti - back to the roots : concertlezing door Jan Michiels, 9/03/2008
Vlaams Radio Orkest & Jan Michiels brengen hulde aan Bartók en Ligeti, 19/02/2008
Componist György Ligeti overleden, 13/06/2006

Beluister alvast het eerste deel uit Ligeti's Concert Românesc



en deel 2

07:00 Gepost in Concert, Muziek | Permalink |  Facebook