14/05/2012

M&M Other Minds : een concert met een hoog rariteitsgehalte

M&M Other Minds Het grootste robotorkest ter wereld brengt in de mei-editie een bezoek aan 'Other Minds'. Wat betekent dat het repertoire wel eens een paar verrassingen zal inhouden. The Other Side, alternatieve stemmingen, vreemde surrealistische muziekjes, alles is mogelijk en niets is zeker... Kortom: een concert met een hoog rariteitsgehalte.

Elke maand pakt Logos uit met een nieuwe special voor het 50-koppig robotorkest; een avondvullende voorstelling waarin menselijke verbeelding en machinale precisie hand in hand gaan. En die menselijke verbeelding wordt ditmaal extra in de verf gezet, want het thema 'Other Minds' kan vaag zijn, de creatieve vrijheid die ze er zichzelf mee gunnen, is des te groter.

Want 'Other Minds', dat kan andere stemmingen en temperamenten inhouden (mikrotonaliteit), snaartheorieën of gewoon surrealistisch-dadaïstische performances. Of wie weet gooien de medewerkers het eens over een totaal andere boeg ... alles is mogelijk, niets is zeker.

Zoals steeds kun je genieten van de gebruikelijke ingrediënten die de M&M-concerten bij Logos kenmerken: een interactieve NaMuDa-study van Godfried-Willem Raes en Dominica Eyckmans, procesmatige algoritmiek van Kristof Lauwers, een sfeervolle performance van Helen White op de klank- en lichtdesigns van Sebastian Bradt, een ludieke muziekdoos-act van Moniek Darge en Floesj of een kleurrijke orkestratie van Xavier Verhelst.

Tijd en plaats van het gebeuren :

M&M: Other Minds
Woensdag 16 mei 2012 om 20.00 u
Logos Tetraëder - Gent

Bomastraat 26-28
9000 Gent

Meer info : www.logosfoundation.org

21:50 Gepost in Concert, Muziek | Permalink |  Facebook

11/05/2012

wAves: Aifoon familiedag in Netwerk Aalst

waves Een hele namiddag activiteiten en spelen met geluid en als afsluiter concerten van Machinefabriek, Floris Vanhoof en DJ Elephant Power die hetzelfde instrumentarium en geluidengamma zullen gebruiken. Spelen op akoestische laptops, hengelen naar geluiden in de Dender, een speciaal gebouwde synthesizer bespelen, blindegeleide geluidwandelingen... activiteiten binnen en buiten dus! Dit wordt een namiddag voor jong en oud, voor de hele familie en dat allemaal op Moederdag! Als dat niet bijzonder is!

wAves is een familiedag waar de mogelijkheid wordt geboden om je geheel vrijwillig te laten verdrinken in de golven van de geluidenzee. Masters of Ceremony zijn: Machinefabriek (NL), hij maakt geluidslandschappen met geluidsobjecten, Floris Vanhoof (BE) fabriceert geluiden met tactiele electronica en DJ Elephant Power (BE) steelt de show met misschien wel jouw samples. Zowel jong en oud kan actief deelnemen aan geluidswandelingen, geluidsvergroters en- vervormers exploreren en experimenteren met het instrumentarium waar later de drie geluidskunstenaars mee aan de slag gaan. Of je kan vissen naar geluiden in de Dender. Ben je hierdoor geboeid of gewoon benieuwd hoe het allemaal werkt, ga dan zeker eens langs. Het belooft heel leuk te worden. Oh ja, en Floris Vanhoof vraagt ook nog aan alle kinderen om een zaklamp mee te brengen!

Tijd en plaats van het gebeuren :

wAves
Zondag 13 mei 2012 om 14.00 u
Netwerk / Centrum voor hedendaagse kunst - Aalst

Houtkaai
9300 Aalst

Meer info : www.netwerk-art.be en www.aifoon.org

Bekijk alvast de videoteaser van 'wAves'

18:11 Gepost in Concert, Muziek | Permalink |  Facebook

Faust : stille film van Murnau met live improvisaties door Frederik Croene

Faust Alexei Lubimov, sinds de eerste seizoenen een trouwe gast van het Concertgebouw, stelt dit weekend met plezier zijn briljante leerling Alexei Zuev voor. Ze verdelen Beethovens late pianosonates onder elkaar en combineren ze in drie concerten met meesterwerken uit de moderne pianoliteratuur. Terwijl de concerten op zondag rond de thema's 'Filosofie' en 'Expressie' draaien, staat het concert van zaterdagavond in het teken van 'Traditie en transformatie'. Net als in Beethovens sonates opus 101 en 110, houden traditionele, soms archaïserende vormen en experiment elkaar in evenwicht in de pianomuziek van Stravinsky en Schönberg. In de late uurtjes improviseert pianist Frederik Croene nog live bij de vertoning van F.W. Murnaus adembenemende stille film Faust uit 1926, een must voor elke cinefiel én Beethoven-fan. De negen symfonieën vormen het uitgangspunt van Croenes spectaculaire improvisaties.

Faust. Eine deutsche Volkssage
Stille film uit 1926 van F.W. Murnau met live improvisaties door Frederik Croene
Zaterdag 12 mei 2012 om 22.00 u
Concertgebouw - Brugge

t Zand 34
8000 Brugge

Meer info : www.concertgebouw.be, www.muzemuse.eu en www.frederikcroene.com

17:20 Gepost in Concert, Film, Muziek | Permalink |  Facebook

Benjamin Britten-project van Operastudio Vlaanderen : een voorstelling om nooit te vergeten

Britten-project Het Benjamin Britten-project van de Operastudio Vlaanderen en het SPECTRA Ensemble krijgt langzaam maar zeker vorm. Regisseur Vincent van den Elshout gidst de zangers doorheen dit project, zoekt hun grenzen op, keert het oeuvre van Benjamin Britten binnenstebuiten. Samen met dirigent Filip Rathé en het Spectra ensemble brengen ze stukken van A Midsummernight's dream, The Rape of Lucretia, The Turn of The Screw en Peter Grimes tot leven. De muziek ging eerst door de handen van componist Joris Blanckaert, die de arrangementen voor het ensemble schreef. Elena Werner, Ace Mc Carron en Jean-Pierre Verkimpe zorgen voor costuums, belichting en set. Het wordt wederom een voorstelling om nooit te vergeten.

Tijd en plaats van het gebeuren :

SPECTRA/Operastudio Vlaanderen : Benjamin Britten-project
Zaterdag 12 mei 2012 om 20.00 u
Zondag 13 mei 2012 om 15.00 u
Maandag 14 mei 2012 mei 2012 om 20.00 u
Concertruimte van Operastudio Vlaanderen - Gent

Bijlokekaai 6
9000 Gent

Meer info : www.spectraensemble.com en www.operastudio.be

Extra :
Benjamin Britten op en.wikipedia.org, www.brittenpears.org, www.boosey.com en youtube
Benjamin Britten (1913 - 1976): Persoonlijkheid onder invloeden op www.musicalifeiten.nl
Joris Blanckaert : www.jorisblanckaert.be

16:22 Gepost in Concert, Muziek | Permalink |  Facebook

Hoog gras : Inne Goris zoomt in op verhalen van kindsoldaten

Hoog Gras Gruwel en kinderlijke onschuld zijn terugkerende thema's bij Inne Goris. In vorig werk greep ze terug naar Griekse tragedies of de archetypische horror van sprookjes om het over de meedogenloosheid van de menselijke natuur te hebben. Voor deze nieuwe creatie zoomt de Brusselse theatermaakster in op de actuele verhalen van kindsoldaten. De wisselwerking tussen de rol van slachtoffer en dader, die ze las in hun getuigenissen, raakte haar enorm en vormt de ruggengraat van dit project. De Afrikaanse context waarin de kindsoldaten opereerden, laat ze achterwege. Over politiek wil ze het niet hebben. Wel over intrinsiek menselijke wreedheid en het moment waarop een eenzaam individu - een kind - het kantelpunt bereikt waarop het overgaat tot de vreselijkste wandaden. In een theatrale video-installatie, met beelden van kinderen in desolate landschappen, fysiek tastbare tekst van Peter Verhelst en benauwende geluidsmuren van Dominique Pauwels wil 'Hoog Gras' de toeschouwers dicht op de huid zitten.

Tijd en plaats van het gebeuren :

Inne Goris, Dominique Pauwels & Kurt d'Haeseleer/LOD : Hoog Gras (installatie)
Za 12, do 17 en vrij 18/05, telkens van 20.00 tot 22.00 u
Zo 13 en zo 20/05, telkens van 15.00 u tot 18.00 u
Di 15/05 om 12.30 u
KVS BOX - Brussel

Arduinkaai 9
1000 Brussel

Meer info : www.kfda.be

Extra :
Dominique Pauwels op www.matrix-new-music.be en www.lod.be

Elders op Oorgetuige :
Dominique Pauwels vertolkt dood en verlies voor de herdenking van de 500ste verjaardag van Clemens non Papa, 9/05/2012

14:33 Gepost in Concert, Festival, Muziek | Permalink |  Facebook

Hang your Serious Song : Novecanto zingt Posman

Lucien Posman Onder leiding van Tom Deneckere brengt Novecanto op 12 mei 2012 'Hang your Serious Song', een huldeconcert voor Lucien Posman (foto), Vlaams componist én sinds jaar en dag trouwe zanger in het koor. Posman schrijft voor alle mogelijke genres en besteedt grote aandacht aan koormuziek. Het programma is in grote lijnen gebaseerd op zijn levensloop, de belangrijke momenten uit zijn bestaan. Natuurlijk kan Blake, zijn favoriete dichter, niet ontbreken en laten Lucien Posmans vrienden zich evenmin onbetuigd.

Novecanto is een Gents onafhankelijk gemengd koor. Het brengt klassieke moderne en hedendaagse muziek (vanaf 1900). Met een veertigtal moedige liefhebbers streeft het naar een vakkundige afwerking. Van 1991 tot november 2011 stond Novecanto onder leiding van Katrijn Friant, daarna nam Tom Deneckere het roer over.

Novecanto brengt jaarlijks een nieuw concert. Op basis van een centraal thema of muziekstuk, uitgaand van een bepaalde componist of van een muzikaal gegeven gaat het koor op zoek naar aanverwante muziek. Daarbij probeert het steevast nieuwe of onbekende werken te ontdekken. De concerten van Novecanto zitten vol afwisseling. Er wordt gestreefd naar een evenwicht tussen instrumentale en vocale gedeelten, die elkaar goed aanvullen. De aandacht gaat niet alleen uit naar het muzikale element - ook het visuele aspect van een optreden is van belang. Theatrale en speciale effecten kunnen bijgevolg deel uitmaken van het gebeuren. Daarbij gaat het koor het experiment niet uit de weg.

Tijd en plaats van het gebeuren :

Novecanto : Hang your Serious Song - a Posman experience
Zaterdag 12 mei 2012 om 17.00 u en 20.00 u
Zaal Parnassus - Gent

Oude houtlei 122
9000 Gent

Meer info : www.novecanto.be

Extra :
Lucien Posman op www.matrix-new-music.be

Elders op Oorgetuige :
Huldeconcert en cd-voorstelling Lucien Posman in het Conservatorium Gent, 22/03/2012

14:06 Gepost in Concert, Muziek | Permalink |  Facebook

Stadsmuziek : verrassende miniconcerten van en door vrouwen

Annelies Van Parys Stadsmuziek presenteert een gevarieerd programma van verrassende miniconcerten op verschillende locaties in de Kortrijkse binnenstad. Op zaterdag 12 mei krijg je voor slechts €18 toegang tot maar liefst acht concerten. Naar aanleiding van het moederdagweekend werden acht concerten geselecteerd waarin muziek door en van vrouwen centraal staat. Stippel zelf je parcours uit en krijg daarbovenop nog een slotconcert in de Kortrijkse Schouwburg. Een muzikale ontdekkingstocht.

Accordeoniste Anne Niepold won in 2008 de Toots Thielemans Award en wordt de Toots van de diatonische trekzak genoemd. Met haar solowerk Terrain Vague kiest ze resoluut voor de absolute vrijheid. De vrijheid om haar eigen weg in te slaan en te reizen door een afwisselend muzikaal landschap waarin zowel Bach als Nirvana huizen, naast composities van eigen hand… Welke stijl? Geen stijl of alle stijlen tegelijk? Neen, laten we het Niepoldstijl noemen.
www.anneniepold.be

Componiste Annelies Van Parys (foto) viel in december 2011 een bijzondere eer te beurt. Ze werd bekroond als laureate 2011 van de Koninklijke Vlaamse Academie van België voor Wetenschappen en Kunsten. Van Parys schreef als jonge componiste al een indrukwekkend oeuvre bijeen. Haar composities worden gespeeld door topensembles in binnen- en buitenland. Voor de presentatie tijdens Stadsmuziek maakt ze zelf een selectie uit haar werk.
www.anneliesvanparys.be

In 'Follow Me Inside Out' wordt het lichaam van de cello binnenste buiten gekeerd. Geluidskunstenares Els Viaene maakte geluidsopnames van het bouwproces van een cello en gebruikte deze klanken voor het maken van een compositie die de muziek van de cello en de bouwklanken combineert. Met de 'innerlijke' en 'uiterlijke' klanken van het instrument creëert ze samen met celliste Claire Goldfarb wrijving, dialoog en versmelting van beide muzikale talen.
www.aurallandscape.net

Lavinia Meijer maakt de harp hip! De charmante Nederlandse met Koreaanse roots breekt met het stoffige imago van de harp en promoot ze als soloinstrument. We kennen de harp vooral als een instrument in een symfonieorkest waar ze ergens achteraan een bijrol krijgt. Meijer laat horen dat de harp een hoofdrol waard is. In haar programma zorgt ze voor een balans tussen verrassend moderne muziek en de poëtisch weelderige klanken die je van een harp verwacht. Een muzikaal verhaal waarin alle kwaliteiten van de harp worden blootgelegd.
www.laviniameijer.com

Tijd en plaats van het gebeuren :

Stadsmuziek : Femina
Zaterdag 12 mei 2012 vanaf 16.00 u
Startpunt: de Kortrijkse Schouwburg


Meer info : www.festivalkortrijk.be

Elders op Oorgetuige :
Festival van Vlaanderen Kortrijk : klassiek, hedendaagse muziek & geluidskunst, 24/04/2012

13:34 Gepost in Concert, Festival, Muziek | Permalink |  Facebook

09/05/2012

150 nieuwe Souterliedekens : een staalkaart van de componeerstijlen in Nederland en België anno 2012

Souterliedekens De academie voor Muziek en Woord Clemens non Papa van Diksmuide wil haar naam alle eer aan doen. In samenwerking met de academie van Ieper, het concervatorium van Ieper, het concervatorium van Brugge, de compnistenverenigingen ComAV (Componistenacrchipel Vlaanderen) en GeNeCo (Genootschap Nederlandse Componisten) organiseert zijn met subsidies van Canon Cultuurcel het compositieproject 150 nieuwe Souterliedekens. 53 componisten uit Vlaanderen en Nederland componeerden 150 nieuwe Souterliedekens, geïnspireerd op de originele Souterliedekens van Clemens non Papa en in de Nederlandse taal. Dit originele compositieproject geeft een mooie staalkaart van de verschillende componeerstijlen in Nederland en België anno 2012! De 150 nieuwe Souterliedekens zijn gratis te downloaden op www.clemens500.be.

Tijd en plaats van het gebeuren :

Clemens 500 : de nieuwe souterliedekens
Zaterdag 12 mei 2012 om 20.00 u
CC Kruispunt - Diksmuide

Maria Doolaeghestraat 2b
8600 Diksmuide
Gratis toegang

Meer info : www.cckruispunt.be en www.clemens500.be

23:30 Gepost in Concert, Muziek | Permalink |  Facebook

Dominique Pauwels vertolkt dood en verlies voor de herdenking van de 500ste verjaardag van Clemens non Papa

Dominque Pauwels Het tegenover elkaar plaatsen van de dodenmis van Clemens non Papa en het requiem van Dominque Pauwels geeft vonken. Zo sereen en gelaten de dodenmis van Clemens non Papa klinkt, zo opstandig en vurig schreeuwt het requiem van Dominique Pauwels zijn gevoelens uit.

Clemens non Papa aanvaardt de dood en vertrouwt op de goedertieren God. Zijn Missa Pro Defunctorum schrijdt met sombere ondertoon in een rustige, contrapuntige cadans, om aan lot en noodlot in statige waardige klanken gestalte te geven. Dominique Pauwels' requiem betreurt geen dode maar een gebroken liefde. Zijn tekst revolteert en blaft naar de maan. Zijn muziek schalt uit opstandige kelen en kwade harten. Tussen deze uitersten beweegt zich de romantische Felix Mendelssohn (1809-1847). Zijn verrassend uitgebreide kooroeuvre is geheel religieus. Oprecht gelovig van inborst, klinkt in zijn vocale muziek een warm, menselijk medeleven.
Hoe Clemens non Papa, Felix Mendelssohn en Dominque Pauwels - door eeuwen gescheiden - dood en verlies vertolken, levert niet alleen een boeiend muzikaal panorama op, maar toont ons bovendien de adembenemende cultuurverschillen waarmee de mens, elk in zijn tijd, met het onvermijdelijke omging.

Dit concert vormt een onderdeel van het feestprogramma Clemens500  in samenwerking met diverse partners. Meer info op www.clemens500.be

Tijd en paats van het gebeuren :

Aquarius : Eros en Thanatos
Vrijdag 11 mei 2012 om 20.00 u
Sint-Niklaaskerk Diksmuide


Meer info : www.cckruispunt.be en www.gc-aquarius.be

Extra :
Dominique Pauwels op www.matrix-new-music.be en www.lod.be

22:54 Gepost in Concert, Muziek | Permalink |  Facebook

Ictus brengt The Wayward in Kortrijk

Harry Partch De muziek van Harry Partch (foto) staat buiten elke categorie. Ze zweeft tussen experimentele blues, 'spoken word' en klassiek monodrama. Uniek door Partchs eigenwijze manier van componeren op zelfgebouwde instrumenten. Speciaal voor Ictus herwerkte Tim Mariën 'The Wayward', een liedcyclus die Partch schreef tijdens zijn omzwervingen in het Amerika van de Grote Depressie. Het instrumentarium werd aangepast en het 'arrangement' is ook geen noot per noot exacte transcriptie van de originele partituur. Met zuiver akoestische middelen werd de werkwijze van Partch subtiel gekleurd zonder daarbij de essentie uit het oor te verliezen. Op hetzelfde concert - en in dezelfde geest - horen we nieuw werk van Tim Mariën, 'Toeënwâs' en, ter introductie, 'A Portrait of Harry' van Thomas Smetryns.

Harry Partch (1901-1974) is veruit de grootste vrijbuiter onder Amerikaanse componisten. Zodra hij inzag dat de gangbare getemperde stemming strijdig is met eender welke natuurlijke intonatie, ontwikkelde hij als uitweg een radicaal nieuw systeem van microtonaliteit. Gaandeweg bouwde hij daarvoor eigenhandig een indrukwekkend instrumentarium bijeen. Zijn visie op 'Just Intonation', uiteengezet in het boek Genesis of a Music, wint wereldwijd alleen maar aanhangers bij. Tijdens de Depressie koos Partch voor een zwerversbestaan. Spontane  spreekmelodieën van kleurrijke figuren die hij toen ontmoette, leverden de inspiratie voor vier geliefkoosde composities, gebundeld als The Wayward. Componist en musicoloog Tim Mariën vond dit unieke werk te waardevol om het Europa te onthouden en kwam zo terecht bij Ictus. Partch' bricoleursgeest indachtig verbouwde Mariën instrumenten als een twaalfsnarige gitaar, reed organ en citer voor microtonale doeleinden. Het  'arrangement' is echter geen noot-voor-noot-transcriptie van de originele partituur, maar geeft er subtiel kleur aan. Binnen de Partchiaanse context wordt overigens een recent werk gespeeld van Mariën. Als student musicologie ontdekte Mariën de muziektheorie van Harry Partch. Het was een openbaring die hem hielp zijn eigen ideeën verder vorm te geven. Verder wordt er ook een nieuw werk gecreëerd van aanstormend componist Thomas Smetryns.

Zwerver, componist, instrumentenbouwer, anarchist, knutselaar, guru, voorvechter van de just intonation. Het parcours van de Amerikaan Harry Partch (1901-1974) is uniek. En vooral: eerlijk. Zijn cyclus 'The Wayward' omvat vier composities die hij schreef tijdens of naar aanleiding van zijn leven als zwerver. Partch leidde tijdens de Great Depression gedurende tien jaren het bikkelharde leven van hobo en doorzwierf het Amerikaanse continent als verstekeling op goederentreinen. Partch was 'a wayward', Engels voor 'eigenwijs'. Een man met een heel eigen wijsheid, en een heel eigen wijze om melodieën - wijsjes - te intoneren. In de muziekhistorische overzichten staat hij vooral bekend om zijn theoretisch baanbrekend werk over just intonation, een alternatieve stemming die een terugkeer inhield naar de Griekse (akoestische) beginselen. Bovenal was Partch Partch. Hij leefde en componeerde compromisloos: Partch schreef de muziek die hij wou schrijven, binnen een toonsysteem dat hij zelf ontwikkelde, op instrumenten die hij zelf bouwde, met muzikanten die hij zelf bijeenzocht en tijdens concerten die hij zelf organiseerde. 'Een Partch concert' is overigens een contradictio in terminis: Partch speelde geen concerten. Muziek spelen was voor hem een gemeenschapsvormend ritueel dat alle zintuigen moest bedienen: zowel het oor als het oog. Partch plaatste zichzelf bewust buiten het traditionele kader van Europese kunstmuziek. Immers: 'Life is too precious to spend it with important people.'

Laat een ding duidelijk zijn. Ictus speelt niet de muziek van Harry Partch. De reden is eenvoudig: de muziek van Partch valt in grote mate samen met zijn persoon, zijn instrumenten en zijn radicaal eigengereide levenswijze in de zelfgekozen marge van de (muzikale) wereld. Partch ten voeten uit: de bebaarde componist spreekt met vuur, verve en kennis van zaken over de typische resonanties en akoestische eigenschappen van verschillende soorten whiskyflessen. Met zijn dood stierf ook de originele uitvoeringspraktijk van zijn muziek. Althans zo vinden vele Partchianen. Wend je dus voor de originele uitvoeringen tot de platenzaak, iTunes of Youtube. Ictus speelt adaptaties van 'The Wayward' door Tim Mariën (1975), musicoloog, componist, instrumenten-verbouwer, en vooral: Partch-fan. Ook op het programma: een eigen compositie van Tim Mariën op zijn geadapteerd instrumentarium, en ter introductie 'A Portrait of Harry', een compositie van Gentenaar Thomas Smetryns (1977) speciaal geschreven voor dit concert.

Was het voor Tim Mariën het geen onmogelijke opdracht om muziek te adapteren die Partch schreef voor zeer specifieke instrumenten? Tim Mariën: "Meer nog dan een praktisch probleem vind ik het moreel erg heikel. Ik worstel daar erg mee. Wie ben ik om aan zijn composities te gaan morrelen? Het verhaal van Partch is zo eerlijk, zo authentiek en zo wars van commerciële oogmerken, dat het me soms zwaar valt om nu zelf een rol te spelen in een soort van postume recuperatie door het klassieke concertsysteem, waar hij zelf zo tegen fulmineerde. Ik had hem graag kunnen zeggen dat ik 'The Wayward' heb herwerkt uit liefde voor zijn muziek. Alles wat ik doe als componist doe ik vanuit oprechte passie. Ik ben van beroep pianostemmer zodat ik mijn muziek omwille van de muziek zelf kan maken, niet voor het geld of om mijn carrière een boost te geven. Ictus heeft me dus in zekere zin voor een onmogelijke opdracht gesteld: muziek die vergroeid is met een leven en een instrumentarium herinterpreteren voor een heel verschillende set instrumenten. Ik heb het morele en praktische probleem opgelost door de opdracht nadrukkelijk op te vatten als een bewerking, een adaptatie. Dat biedt een artistieke vrijheid die in wezen alles toelaat, zolang duidelijk wordt gecommuniceerd dat het om een versie gaat van Partch, niet om Partch zelf. Ik zie mijn versie als een vorm van communicatie tussen twee componisten. En dan is er ook nog de poëzie die ligt in het streven naar de vervulling van een onmogelijk te vervullen doel. Het is eigen aan de menselijke conditie. Die discrepantie tussen ideaal en praktijk vind je eigenlijk ook bij Partch. Zijn systeem gaat uit van een loepzuivere, wiskundige puurheid, maar in de concrete uitvoering van zijn instrumenten sluipt behoorlijk wat ruis op het systeem. Merkwaardig genoeg charmeert Partch, die steeds bleef zoeken naar die zuiverheid, precies door zijn onzuiverheid, het ongepolijste."

Hoe heeft Mariën die adaptatie concreet aangepakt? Tim Mariën: "Ik wilde geen noot per noot transcriptie van zijn muziek voor bestaande instrumenten, zoals componist Ben Johnston dat erg mooi deed voor het Kronos Quartet. Ik wilde het klankbeeld van Partch benaderen door bestaande instrumenten te verbouwen. De eerste stap was een microtonale piano, waarvan de toetsen een heel spectrum aan microtonale tussentonen bestrijkt. Om de instrumenten op de kop te tikken ben ik rommelmarkten afgegaan. Een oude zither en een banjo werden verknutseld. Ook een Chicago Reed Organ uit de jaren '20 heb ik microtonaal geadapteerd, een soort harmonium eigenlijk. Op zich vind ik het interessanter om bestaande instrumenten te adapteren, in plaats van replica's te gaan bouwen van het Partchinstrumentarium. Ik vind niet, zoals Partch, dat we nieuwe instrumenten nodig hebben. Ik hou me liever bezig met het omturnen van het bestaande arsenaal. Eigenlijk zou je kunnen zeggen dat wat ik met die instrumenten heb gedaan, ze vertimmeren, verbouwen en adapteren, dat ik een gelijkaardige bewerking heb uitgevoerd op de partituren. Om het klankbeeld van Partch te benaderen heb ik behoorlijk in de partituren moeten rommelen. Tussen mijn werk als instrumenten- en partiturenverbouwer zit een analogie en een eenheid die ergens ook wel aansluit bij de werkwijze van Partch zelf. Partch is in de loop van zijn leven 'The Wayward' blijven herwerken voor steeds grotere bezettingen. Je zou het kunnen zien als een levend organisme, een steeds onvoltooid blijvend work in progress. Zo bekeken is mijn versie misschien een van de evolutiestadia van 'The Wayward'."

Tegenover de adaptatie van Partch plaatst Mariën ook een eigen compositie met de enigmatische titel 'Toeënwâs'. Tim Mariën: 'Ik wou ook zelf iets bijdragen tot het project, maar dan met de instrumenten die ik voor de Partchadaptatie had uitgewerkt. Het klankbeeld is dus op het eerste gehoor erg gelijkend, wat verwarrend kan zijn. Maar het is gecomponeerd vanuit een volledig andere opvatting over stemming en klank dan die van Partch. De titel geeft aan waar het over gaat. 'Toeënwâs' is een transcriptie van het dialectwoord 'toonwijs', wat 'melodie' betekent. In het dialect van Heist-op-den-Berg kan je ook zeggen dat iemand toonwijs is in een activiteit, zoals in mijn geval het componeren van muziek. Je bent 'toonwijs' als je op een bepaald vlak de eerste stappen hebt gezet. Je bent vertrokken maar je bent er nog niet."

In opdracht van Ictus schreef Thomas Smetryns, speciaal voor dit programma, een nieuwe compositie: 'A Portrait of Harry'. Hoe werkt dat, een muzikaal portret van Harry Partch? Thomas Smetryns: "Ik wilde uitdrukkelijk een muzikale inleiding schrijven op de figuur van Partch. Je kan het vergelijken met een schildersportret door een collega. Het is daarbij niet de bedoeling dat je dat portret ook in de stijl van de geportretteerde uitvoert. Mocht Matisse een portret geschilderd hebben van Picasso dan had hij dat ook niet à la Picasso gedaan. Een portret maken van Picasso hoeft niet de reden te zijn om plots de kubist te gaan uithangen. Ik ben dus trouw gebleven aan mijn eigen aanpak. Het leek me weinig zinvol om het stemmingssysteem van Partch over te nemen, al gebruik ik wel microtonale intervallen. Alle onderdelen in de muzikale wereld van Partch zijn onderling van elkaar afhankelijk: zijn stemming, zijn instrumenten, de terugkeer naar de Griekse filosofie, het lichamelijke. Het is onzinnig om één van die aspecten eruit te lichten. Ik heb me dus geconcentreerd op een alles overkoepelend persoonlijkheidskenmerk van Partch, zijn idealisme. Het vuur waarmee hij leefde en werkte hoor je bij uitstek in zijn manier van spreken: gezaghebbend, melodieus en in bewoordingen die je meteen in marmer kan gaan uithouwen. Mijn ruw klankmateriaal bestaat dus uit geluidsfragmenten waarin Partch spreekt over zijn werk. 'I am Harry Partch, a composer', zegt hij ergens. Meer dan een voorstelling van zichzelf is het een krachtige affirmatie. Ik heb deze en andere frases akoestisch geanalyseerd, vertraagd en gearrangeerd voor contrabasfluit, trombone, zithers en geprepareerde gitaar. Dat klopt ook met de muzikale praktijk van Partch zelf. Als hobo noteerde hij uitspraken van zijn collegazwervers in notenschrift. Hetzelfde doet hij in de bundel 'Bitter Music' waarin hij bij sommige dialogen de stembuiging in noten uitschreef. Ik pas een Partchiaans procedé dus toe op Partch zelf.
De oorspronkelijke tekst zelf is niet meer decodeerbaar. Wel heb ik voor de muzikanten aangegeven welke woorden ze in hun partij vertolken. Ik ben er van overtuigd dat de muzikanten met de tekst in het achterhoofd hun partij met een welbepaald engagement zullen spelen. Die speelhouding zal dan weer wel voor de luisteraar waarneembaar zijn. Daarnaast confronteer ik de instrumenten met samples van Partch' stem. Ik selecteerde specifiek die uitspraken waarin zijn overtuiging en de strijdvaardigheid duidelijk tot uiting komen. Die samples worden vertolkt door een typisch 20e eeuwse datadrager, de vinylplaat. Het creëert een tastbare visuele link tussen klankproducent en de klank. De vinylplaat is bovendien zijn medium. Partch stuurde eigenhandig zijn vinylplaten op naar zijn klanten overal ter wereld, met je adres op de kartonnendoos in zijn handschrift."

Tijd en plaats van het gebeuren :

Ictus : The Wayward
Vrijdag 11 mei 2012 om 20.15 u
(Gratis inleiding om 19.30 u : Maarten Quanten spreekt met Tim Mariën)
Concertstudio Kortrijk
Conservatoriumplein 1
8500 Kortrijk

Meer info : www.festivalkortrijk.be en www.ictus.be

Bron : Tekst Wannes Gyselinck voor de Handelsbeurs

Extra :
Review : Ictus : The Wayward, 19 januari 2012, Handelsbeurs, Guy Peters op www.goddeau.com, 20/01/2012
Mikroton 13 : Omtrent Harry Partch, Sebastian Bradt op www.logosfoundation.org
Harry Partch Information Center : www.harrypartch.com
Harry Partch Foundation : www.corporeal.com
Harry Partch op www.schott-music.com
American Mavericks: Harry Partch's Instruments - playable with explanations and musical examples
Downloadable audio from the out-of-print LP "The World of Harry Partch"<
Harry Partch op youtube (met o.a. een BBC documentaire uit 2006)
Thomas Smetryns : www.thomassmetryns.be, www.myspace.com/thomassmetryns, www.matrix-new-music.be en youtube

Elders op Oorgetuige :
Festival van Vlaanderen Kortrijk : klassiek, hedendaagse muziek & geluidskunst, 24/04/2012
Tegendraadse blues van Harry Partch door Ictus in Gent, 19/01/2012
Harry Partch : Amerikaans pionier van de muziek in juiste boventoonstemming, 3/03/2008

22:21 Gepost in Concert, Festival, Muziek | Permalink |  Facebook