18/10/2012

'Die siel van die mier' op tournee in Vlaanderen, Nederland en Frankrijk

Josse De Pauw Een muziektheaterproductie over termieten en over een man die hun leven bestudeert. Een verhaal over de orde der insecten, over de chaos en de passies van de menselijke ziel. Over een professor die terugblikt op zijn leven en vertelt over zijn falen in liefde en wetenschap. Josse de Pauw wou al lang met muzikanten Jan Kuijken en George van Dam een voorstelling te maken. Toevallig las hij Maurice Maeterlincks 'La vie des termites'. Kon dit een onderwerp zijn ? Van Dam zei dat Maeterlinck plagiaat had gepleegd en heel wat inzichten gestolen had van de Zuid-Afrikaanse bioloog-schrijver Eugène Marais. Kort daarop kondigdecultuurhistoricus, archeoloog en schrijver David Van Reybrouck aan dat hij daarover een boek zou schrijven: het bekroonde 'De Plaag, Het stille knagen van schrijvers, termieten en Zuid-Afrika', een mengeling van biografie, autobiografie en reportage. Een jaar later, in 2004, creërden De Pauw, Kuijken, van Dam en Van Reybrouck 'Die siel van die mier'.

In de muziektheatermonoloog 'Die Siel van die Mier' vertolkt Josse De Pauw een oude geleerde, die in de wriemelende insectenwereld een geschikte metafoor ziet voor de chaos en passie van het menselijke gemoed. Tijdens zijn laatste, langzaam ontsporende lezing laat de professor vooral in zijn eigen ziel kijken. Hij keert terug in de tijd: naar Congo, naar zijn geliefde, naar dat ene moment dat zijn leven veranderde. David Van Reybroucks associatieve tekstflarden versmelten op organische wijze met de hartverscheurende muziek van Jan Kuijken en George van Dam. Samples van geluiden en stemmen - spoken uit het verleden ?- doorspekken hun grimmige spel. De Pauws vragen over vrijheid en verantwoordelijkheid zinderen na. "Als er nu eens een termiet zou zijn die besluit de termietenhoop te verlaten en zijn eigen weg te gaan?"…

Die siel van die mier begint met een les gedoceerd door een gepassioneerde professor in de biologie. Hij ontwikkelt een discours omtrent de organisatie van de termietenhoop, de fysionomie van en de werkverdeling tussen werkers, soldaten, koningin, het jaarlijkse spektakel van de 'bruiloft'... Gaandeweg doen de passies van de man zijn rationeel betoog ontsporen. Ervaringen en herinneringen zetten hem opnieuw op het spoor van zijn zoektocht naar een ander soort waarheid, die wel eens poëtisch van aard zou kunnen zijn… De voorstelling heeft de structuur van een termietenhoop, gebouwd 'van binnenuit', voortdurend in beweging, waarbij onvoorspelbare vormen kunnen verschijnen.

Tijd en plaats van het gebeuren :

Josse De Pauw & LOD : Die Siel Van Die Mier
Zondag 21 oktober 2012 om 20.15u
CC Lokeren

Groentemarkt 1
9160 Lokeren


Meer info : www.lokeren.be en www.lod.be
-----------------------------
Vrijdag 23 en zaterdag 24 november 2012, telkens om 20.00 u
Minard Schouwburg - Gent

Walpoortstraat 15
9000 Gent

Meer info : www.minard.be en www.lod.be
-----------------------------
Zondag 2 december 2012 om 20.00 u
Cultuurcentrum 't Schaliken - Herentals

Grote Markt 35
2200 Herentals

Meer info : www.schaliken.be en www.lod.be
-----------------------------
Donderdag 7 maart 2013 om 20.00 u
CC Ter Vesten - Beveren

Gravenplein 2
9120 Beveren

Meer info : tervesten.beveren.be en www.lod.be
-----------------------------
Vrijdag 8 maart 2013 om 20.30 u
Cultuurcentrum de Velinx - Tongeren

Dijk 111
3700 Tongeren

Meer info : www.develinx.be en www.lod.be

Daarnaast trekt deze voorstelling ook over de grenzen naar Frankrijk (La Comédie de l'Est, Colmar en Le Manège de Reims) en Nederland (Stadsschouwburg Amsterdam)

Extra :
Jan Kuijken op www.lod.be, www.muziekcentrum.be en youtube
David Van Reybrouck weer bekroond voor 'Die siel van die mier', Dirk Leyman op www.depapierenman.be, 12/07/2007
Die siel van die mier: vlekken van 't gewone leven, Anne Brumagne op www.brusselnieuws.be, 24/01/2007

14:51 Gepost in Concert, Muziek | Permalink |  Facebook

15/10/2012

Docentenconcert Godfried-Willem Raes in het Conservatorium Gent

Godfried-Willem Raes In de reeks docentenconcerten mede georganiseerd door de Bijloke i.s.m. de School of Arts Gent is er zondag een concert opgezet rond de figuur van Godfried-Willem Raes (foto). Daaraan zullen verschillende musici en collegas meewerken en - hoe kon het ook anders - zullen enkele van zijn robots, het speerpunt van zijn artistiek onderzoek, van de partij zijn. Met o.a. de <Klar> robot, een geautomatiseerde alt-klarinet en het meest recente resultaat van het post-doktoraal onderzoek naar de ontwikkeling van nieuwe muzikale expressiemiddelen gevoerd door Godfried-Willem Raes.

Godfried-Willem Raes (1952) geniet een wereldwijde bekendheid als muziekmaker in de breedste zin van het woord: hij studeerde musicologie (bij Prof.Dr. Jan Broeckx) en filosofie (bij Prof.Dr.Leo Apostel) aan de Universiteit Gent., naast piano, klarinet, slagwerk en compositie (bij Louis De Meester en Norbert Rosseau) aan het Koninklijk Conservatorium te Gent en publiceerde vele kritische essays enpolemische en technisch wetenschappelijke artikels in vaktijdschriften. Hij nam gedurende verschillende jaren deel aan de 'Ferienkurse fuer Neue Musik' in Darmstadt, waar hij in contakt kwam met Karlheinz Stockhausen en Gyorgy Ligeti. In 1982 werd hem de Louis Paul Boon-prijs toegekend omwille van zijn sociaal engagement met betrekking tot kunst. Sedert 1982 werd hij als lesgever belast met de cursus avant-garde kamermuziek aan het Koninklijk Conservatorium te Gent. In 1988 werd hij aangesteld als voltijds docent compositie aan diezelfde instelling. In 1997 werd hij tevens professor aan het Orpheus Hoger Instituut voor muziek, een opdracht die hij uitoefende tot 2009. In 1993 behaalde hij het doctoraat in de musikologie, waarvoor hij een uitvoerige organologische studie over het onzichtbaar muziekinstrument schreef, een instrument waaraan hij toen reeds 15 jaar werkte. De technologie die hij daarvoor ontwikkelde betekende een stap voorwaarts in de wetenschappelijke studie van de menselijke motorische expressie. Zijn wetenschappelijk onderzoek richt zich vandaag in eerste plaats op problemen van de menselijke muzikale expressie én op de ontwikkeling van technische apparatuur ten behoeve van de kennisverwerving en van het praktische musiceren. Hij beschikt over een grondige kennis van elektronische meet- en ontwerptechniek, zowel in de analoge als in de digitale elektronika. In 2005 vroeg hij aan het hogeschoolbestuur ontlasting van een groot deel van zijn onderwijsopdracht teneinde zich intensiever te kunnen toeleggen op het onderzoek in de kunsten. In het kader daarvan bouwt en ontwikkelt hij kwarttoonsinstrumenten zoals en evenals talloze human-interfaces. In 2008 werd hij bevorderd tot hoofddocent.

Programma :

  • Godfried-Willem Raes, Shifts voor 8 tot 14 musici - ensemble o.l.v. Kris Deprey
  • Godfried-Willem Raes, Fuzzy Harmony Studies pianostudenten o.l.v. Daan Vandewalle
  • Godfried-Willem Raes, Fuga Memento (#20) Dominica Eyckmans, altviool - Sebastian Bradt, laptop - <Klar>, klarinet robot - <pp2>, piano robot
  • Godfried-Willem Raes, Fujisan ni nobore <pp2> piano robot - Godfried-Willem Raes, laptop
  • Logos Duo, Improvisatie Moniek Darge, viool en preparaties - Godfried-Willem Raes, klarinet en stem
  • Godfried-Willem Raes, Namuda Study #27.1: Specs Dominica Eyckmans, Namuda dans - <Klar>, klarinet robot - <pp2>, piano robot

Tijd en plaats van het gebeuren :

Docentenconcert : Godfried-Willem Raes
Zondag 21 oktober 2012 om 17.00 u
Koninklijk Conservatorium Gent - Miryzaal

Hoogpoort 64
9000 Gent

Meer info : www.debijloke.be en www.logosfoundation.org

Extra :
Godfried-Willem Raes op www.matrix-new-music.be, www.logosfoundation.org, www.bamart.be en youtube

14:19 Gepost in Concert, Muziek | Permalink |  Facebook

World Soundtrack Awards & Concert : een niet te missen evenement voor liefhebbers van filmmuziek

World Soundtrack Awards & Concert James Newton Howard, componist van onder meer The Hunger Games, King Kong, The Sixth Sense, The Fugitive en Pretty Woman, wordt op zaterdag 20 oktober 2012 de ster van de 12de World Soundtrack Awards & Concert in het Gentse Kuipke. Howard is een van de meest veelzijdige en gerespecteerde filmmuziekcomponisten van de voorbije drie decennia. Zijn indrukwekkende oeuvre wordt live uitgevoerd door het Brussels Philharmonic dat bij de jongste Oscaruitreiking mocht delen in de prijs voor 'Beste Originele Score' voor Ludovic Bource's soundtrack van The Artist. Naast eregast James Newton Howard komt ook de wereldberoemd Italiaans componist Pino Donaggio dit jaar naar Gent. Hij krijgt die avond een Lifetime Achievement Award voor zijn uitzonderlijke carrière in de filmmuziek. De derde grote gast van de avond is de Britse componist Alex Heffes, die in 2011 met de 'Discovery of the Year Award' aan de haal ging en sindsdien de prestigieuze nominaties aan elkaar rijgt. Hij schreef de muziek voor enkele van de films van Kevin Macdonald ('One Day in September', 'The Last King of Scotland' en 'Touching the Void') en componeerde recent de soundtrack voor 'The Rite' en 'Emperor. Dirk Brossé dirigeert en bekende filmfragmenten begeleiden zoals altijd de symfonische muziek op het grote scherm.

Ook de geweldige bluegrassmuziek uit 'The Broken Circle Breakdown' is present op het slotconcert. De film van Felix van Groeningen, die het festival dit jaar mocht aftrappen, verleent dan ook een meer dan belangrijke rol aan de in het diepe Amerikaanse zuiden geboren rootsmuziek. Johan Heldenbergh speelt namelijk de door Amerika bezeten bluegrassmuzikant Didier, die een relatie begint met tattooshopuitbaatster Elise, gespeeld door Veerle Baetens. Dat levert een aantal muzikale hoogtepunten op, die Heldenbergh, die speciaal voor de film banjo leerde spelen, en Baetens, die zich als een begenadigde zangeres opwierp, samen met hun begeleidingsband nog eens komen overdoen in het Gentse Kuipke.

Lifetime Achievement Award voor Pino Donaggio
Naast eregast James Newton Howard, komt ook de wereldberoemde Italiaanse componist Pino Donaggio dit jaar naar Gent voor de 12de World Soundtrack Awards & concert. Hij krijgt die avond een Lifetime Achievement Award voor zijn uitzonderlijke carrière in de filmmuziek. Een selectie daaruit zal live worden gebracht door het Brussels Philharmonic onder leiding van Dirk Brossé.

Giuseppe "Pino" Donaggio groeide op in een familie van muzikanten en leerde al van jongs af aan viool te spelen. Hij schreef gedurende enkele jaren songs voor andere zangers, maar in 1959 ontdekte hij de 'Rock and Roll' en begon hij aan zijn carrière als zanger. Zo werd hij met zijn hit “Io Che Non Vivo” één van de bekendste Italiaanse zangers. Zijn plaat ging 80 miljoen keer over de toonbank en had zo'n succes dat Elvis Presley en Dustry Springfield hem coverden als 'You Don't Have to Say You Love Me'.

De laatste jaren kennen wij Donaggio vooral als componist van filmmuziek. Daarmee begon hij in 1973 voor de film 'Don't Look Now' van Nicholas Roeg. Die werd een enorm succes, maar Donaggio werd pas echt bekend als filmcomponist wanneer Brian De Palma hem vroeg de score te schrijven voor de film 'Carrie' (1976). De Palma had oorspronkelijk voor deze opdracht Hitchcocks vaste componist Bernard Herman in gedachten, maar omdat die in december 1975 overleed, werd Donaggio als opvolger aangeduid. Het resultaat was fenomenaal, Donaggio's filmmuziekcarrière was gelanceerd en de samenwerking met De Palma verzekerd. De hierop volgende jaren schreef Donaggio nog de muziek voor onder meer 'Dressed To Kill' (1980), 'Blow Out' (1981), 'Body Double' (1984) en 'Raising Cain' (1992).

Nu, 20 jaar later, werken Pino Donaggio en Brian De Palma opnieuw samen voor De Palma's nieuwste film 'Passion', met in de hoofdrollen Rachel McAdams en Noomi Rapace. De film is een remake van Alain Corneau's Franse erotische thriller 'Crime d'Amour' uit 2010, met Kristin Scott Thomas en Ludivigne Sagnier.

Tijd en plaats van het gebeuren :

12de World Soundtrack Awards & Concert
Zaterdag 20 oktober 2012 om 20.00 u
Kuipke Sportpaleis - Gent


Meer info : www.filmfestival.be, www.worldsoundtrackacademy.com en www.brusselsphilharmonic.be

Elders op Oorgetuige :
Er zit muziek in het Filmfestival Gent, 4/10/2012

13:16 Gepost in Concert, Festival, Film, Muziek | Permalink |  Facebook

Listen to the Silence : laatste voorstellingen in Antwerpen

John Cage Tijdens Listen to the silence nemen een pianist en een acteur je mee naar de fascinerende wereld van de Amerikaanse componist John Cage. Zijn open en avontuurlijke benadering van de muziek is het vertrekpunt van de voorstelling. Het ene moment luister je naar een concert, dan weer sta je in een muzikaal laboratorium waarin een antwoord gezocht wordt op vragen als: wanneer worden geluiden muziek? Kan muziek ook toevallig ontstaan? En is stilte ook muziek?

Listen to the silence is een interactief concert waarbij het publiek deelneemt aan een avontuurlijke muzikale verkenningstocht. Luisteren wordt afgewisseld met actief onderzoek en creatie. Een ode aan John Cage, die in 2012 zijn 100ste verjaardag zou vieren.

Volgens de Amerikaanse avant-gardecomponist John Cage gaan toeval, meditatie, beweging en dialoog samen met muziek, klank en andere muziekvormen zoals lawaai en stilte. Listen to the Silence is een muziekale ervaring voor kinderen volgens het muziekperspectief en de buitengewone kijk op het leven van deze opmerkelijke componist. De voorstelling neemt de vorm aan van een interactieve ervaring en dompelt kinderen onder in een nieuwe klankwereld.

Begeleid door acteur Tjyying Liu en pianist Jeroen Maleise ontdekken en experimenteren de kinderen met de schoonheid van stilte, een nieuwe manier van componeren en de spiritualiteit en kracht van muziek. De kinderen krijgen de vrije keuze om hun eigen muzikale landschap te creëren. Anderzijds worden ze gestimuleerd en geraakt door de kritische benadering van Cage tussen de relatie klank en ruimte.

 "Deze voorstelling doet ons zo goed de oren spitsen dat we uiteindelijk ook met aandacht zitten te luisteren naar het versterkte geluid van een verschuivende stoelpoot. Dat is, zeg nu zelf, een prestatie op zich. En ja, je vraagt je samen met Cage af: is dit een klank die we al eens eerder gehoord hebben? […] Listen to the silence is een voorstelling met een uitgekiende timing en goed verpakte referenties. Kinderen zullen er vooral een rondleiding op maat in vinden, een gidsbeurt door een intrigerend en radicaal muzikaal universum." (*)

Tijd en plaats van het gebeuren :

Listen to the silence - a journey with John Cage (6 +)
Zaterdag 20 oktober 2012 om 15.00 u en om 20.00 u
Zondag 21 oktober 2012 om 15.00 u
De Studio - Antwerpen

Maarschalk Gérardstraat 4
2000 Antwerpen

Meer info : www.destudio.com, www.transparant.be en zonzocompagnie.be

(*) Bron : De klank van een wandelende stoel. John Cage op maat van kinderen, Geert Van der Speeten in De Standaard, 31/10/2011

Extra :
John Cage : www.johncage.info en youtube
John Cage at Seventy: An Interview, Stephen Montague (1985) op UbuWeb Papers
John Cage Online : links compiled by Josh Ronsen
John Cage (1912 - 1992) : Goeroe of charlatan ?, Jan De Kruijff op www.musicalifeiten.nl

Elders op Oorgetuige :
Listen to the silence : avontuurlijke muzikale verkenningstocht voor kinderen, 18/11/2011

Bekijk hier de trailer van 'Listen to the Silence'

12:41 Gepost in Concert, Film, Muziek | Permalink |  Facebook

Hitchcocks stille film The Lodger met live muziek door Kevin Toma en Anne Bakker in Gent

The Lodger Op 19 oktober wordt Alfred Hitchcocks stille film 'The Lodger' uit 1926 voorzien van live muziek door Kevin Toma en Anne Bakker. 'The Lodger' is een van Hitchcocks eerste films, van voor de geluidsfilm doorbrak. In 'The Lodger' wordt London geterroriseerd door een Jack-the-Ripper-achtige seriemoordenaar die zich 'de Wreker' noemt en het gemunt heeft op jonge, mooie blondines. Zeven heeft hij er al op zijn naam staan. Het eigenaardige gedrag van een nieuwe, mysterieuze huurder bij de familie Bunting wekt argwaan. Zou hij 'de Wreker' zijn? Speciaal voor deze film werd door violiste Anne Bakker en musicus en filmrecensent Kevin Toma een spannende en vervreemdende score gecomponeerd. Ze gaan daarbij verder dan het 'klassieke' filmconcert: met samples, beats, soundscapes en vreemde klanken benadrukken Toma en Bakker de sterke sfeer van onheil die spreekt uit 'The Lodger', die niet voor niets als ondertitel 'A story of the London Fog' meekreeg… De soundtrack, bestaande uit een combinatie van de van te voren gecreëerde score en live muziek, wordt ten gehore gebracht door Toma en Anne zelf.

Kevin Toma (1974) studeerde Film en Opvoeringskunsten aan de Katholieke Universiteit Nijmegen (tegenwoordig Radboud Universiteit). Hij begon met het schrijven van filmrecensies voor de Filmkrant, en werkte later een periode als webredacteur voor Cinema.nl. Momenteel is hij werkzaam als columnist voor de Gelderlander en sinds 2007 is hij werkzaam voor de Volkskrant. Daarnaast is hij filmdocent, filmcomponist/pianist en Balkan Beats dj.

Anne Bakker (1989) studeerde jazzviool aan de conservatoria van Rotterdam en Arnhem, waar zij lessen volgde bij o.a Eric Vloeimans, Simon Rigter, Ed Verhoeff, Michael Gustorff en Micha Molthoff. In 2011 behaalde ze haar diploma. Als violiste is ze actief in de wereldmuziek, maar ook in de jazz- en popmuziek en bij theaterproducties.

Tijd en plaats van het gebeuren :

Live soundtrack : The Lodger
Vrijdag 19 oktober 2012 om 20.30 u
Koninklijk Conservatorium Gent - Miryzaal

Hoogpoort 64
9000 Gent

Meer info : www.filmfestival.be

Elders op Oorgetuige :
Er zit muziek in het Filmfestival Gent, 4/10/2012

11:41 Gepost in Concert, Festival, Film, Muziek | Permalink |  Facebook

KVS herneemt Barakstad : verbaal vuurwerk met live muziek van Kaat De Windt

Barakstad In Barakstad wordt een door merg en been snijdende getuigenis van de arme man die buiten de maatschappelijke lijntjes leeft, overvleugeld door de goedmenende opinies van de specialisten. Woord, beeld, humor, livemuziek culmineren in een explosieve aanklacht tegen de blinde vlek in ieders geweten. De voorstelling wordt voortgestuwd door de nerveuze onderstroom van de strijkers van het Ictus ensemble in een compositie van Kaat De Windt en door het frenetieke ritme van ouwe reus en wereldjazzlegende Han Bennink.

"De stem die Barakstad zo rijk maakt, is die van de schrijver J.M.H.Berckmans. hier is hij de armoezaaier die aan zelfscherts en scherpe wereldbeschouwing zijn laatste bezit heeft. Nico Sturm draagt die stem als de vertolking van zijn leven. Hij maakt van armoede een houw in elk mens, voorbij alle clichés." - De Standaard

In Barakstad laat acteur-regisseur Guy Dermul, samen met Nico Sturm en David Dermez, drie verschillende perspectieven op armoede met elkaar botsen. Eerst en vooral komt de betreurde cultauteur JMH Berckmans aan bod, die met veel zelfspot over zijn eigen lotgevallen als kansarme aan de rand van de samenleving schreef. Daarnaast wordt geplukt uit de schotschriften van Patrick Declerck, een antropoloog en psychoanalyticus die jarenlang met daklozen werkte en geregeld publiceerde over hun schrijnende toestand. De laatste in de rij is Theodore Dalrymple. De controversiële Britse psychiater is van mening dat "onze verzorgingsstaat de onderklasse heeft doodgesubsidieerd". Als tegengewicht voor het verbale vuurwerk is er de muziek - een compositie van Kaat De Windt live uitgevoerd door het Ictus Strijkkwartet en drummer Han Bennink - die een heel andere zeggingskracht heeft.

Kaat De Windt (1963) studeerde piano bij André De Groote aan het Conservatorium van Brussel, bij Konstantin Bogino in Portogruaro (Italië) en bij Georges Deppe ( Grez-Doiceau, België). Als componiste en muzikante is ze actief bij hedendaagse ensembles als Ictus en QO2, maar ze componeerde ook voor ettelijke dans- en muziektheaterproducties. Ze maakt deel uit van van 'Bureau des pianistes' ( met o.a. Jean- Luc Plouvier en Jean- Luc Fafchamps), vormt een duo met mezzo-sopraan Marianne Pouseur en creëert muziek van verscheidene hedendaagse componisten (Walter Hus, Jan Kuyken, Denis Pousseur…)

Tijd en plaats van het gebeuren :

Barakstad
Donderdag 18, vrijdag 19 en zaterdag 20 oktober 2012, telkens om 20.00 u
KVS BOL - Brussel

Lakensestraat 146
1000 Brussel

Meer info : www.kvs.be

Elders op Oorgetuige :
Espace Senghor focust op Draaiorgelpunt van Kaat De Windt, 10/12/2011

11:17 Gepost in Concert, Muziek | Permalink |  Facebook

Nederlandse stercellist Pieter Wispelwey in hogere sferen in Leuven

Pieter Wispelwey De Nederlandse stercellist Pieter Wispelwey (foto) - vaste leverancier van topconcerten bij het festival in Leuven - laat zich deze keer naar hogere sferen voeren. Olivier Messiaen verkondigt met een uiterst langzaam ontwikkelend lijnenspel de eeuwigheid van het Rijk Gods in Louange à l’Eternité de Jésus. In composities als L’Abîme des Oiseaux tracht hij het hemels gezang van de vogels muzikaal te vatten. De in Polen geboren en getogen Mikael Górecki leunt eerder aan bij het transcendente. De ontroerende eenvoud en menselijkheid van Górecki’s grote klaagzang (Lerchenmusik) raakt tot in de ziel. 

Het massieve kamermuziekwerk Lerchenmusik van Henryk Mikolaj Górecki stond al langer op het verlanglijstje van Pieter Wispelwey. Wispelwey voert dit 40 minuten durende werk voor het eerst uit in zijn rijk gevulde carrière en brengt daarvoor pianist Alasdair Beatson en klarinettist Dimitri Ashkenazy mee naar het Lemmensinstituut. Het werk, een stel recitatieven en ariosi voor klarinet, cello en piano uit 1984, begint loodzwaar als graniet: de cello en de piano beperken zich tot een handvol noten, alsof de muziek weigert te evolueren. In de tweede beweging verwerkt Gorècki onverbloemde volksmuziek. De derde beweging doet bijzonder Messiaens aan met de cello die het vogellied compromisloos verklankt. In Lerchenmusik laat Gorècki zijn revolutionaire vorm samensmelten met de aloude kracht van de natuur.

Programma :

  • Olivier Messiaen, Abîme des Oiseaux - Louange à l'Eternité de Jésus (uit Quatuor pour la fin du temps)
  • Henryk Mikolaj Górecki, Recitatives and Ariosos 'Lerchenmusik'

Tijd en plaats van het gebeuren :

Pieter Wispelwey, Dimitri Ashkenazy & Alasdair Beatson : Messiaen, Górecki
Donderdag 18 oktober 2012 om 20.00 u
(Inleiding door Maarten Beirens om 19.15 u)
Lemmensinstituut - Leuven
Herestraat 53
3000 Leuven

Meer info : www.festivalvlaamsbrabant.be, www.lemmens.be, www.pieterwispelwey.com, www.dimitriashkenazy.net en alasdairbeatson.com

Extra :
Olivier Messiaen op www.oliviermessiaen.org, www.oliviermessiaen.net, brahms.ircam.fr en youtube
Olivier Messiaen (1908 - 1992): Exotische vogelkenner op www.musicalifeiten.nl
The Elusive Allure of Olivier Messiaen, Anthony Tommasini op www.nytimes.com, 6/04/2008
Henryk Górecki op en.wikipedia.org, www.boosey.com en youtube
Henryk Górecki (1933 - 2010):  Cultfiguur of strovuur ? op www.musicalifeiten.nl
De post-modernen: Pärt, Górecki en Schnittke, Friska Frank op www.nopapers.nl
Composer Henryk-Mikolaj Górecki. A conversation with Bruce Duffie, Bruce Duffie op www.bruceduffie.com, 1994

Elders op Oorgetuige :
Novecento zet exploratie verder van de wonderbaarlijke muzikale 20ste eeuw, 19/09/2012
Brussels Radio Philharmonic zet Polen in de spotlights met werk van Gorecki, Lutoslawski, Penderecki en Szymanowski, 5/10/2011
Contemplatief kamerconcert als eerbetoon aan de Poolse componist Henryk Gorecki, 22/01/2011
In Memoriam Henryk Mikolaj Górecki (1933 - 2010), 12/11/2010
Olivier Messiaen : een leven gewijd aan het onderzoeken van ritmiek, kleur en ornithologie, helemaal in het teken van het katholieke geloof, 2/03/2008

11:03 Gepost in Concert, Festival, Muziek | Permalink |  Facebook

14/10/2012

Nederlandse avant-gardepianist Reinier Van Houdt in Logos

Reinier Van Houdt De Nederlandse avant-gardepianist Reinier Van Houdt smeedde zich -dwars door genres, stijlen en scholen heen- een bijzonder repertoire bijeen dat steeds tot stand kwam vanuit een strikt persoonlijke zoektocht. Van Houdt is vooral gefascineerd door wat niet in een partituur te vangen is: klankkleur, timing en al wat de vrijheid van de uitvoerder onmisbaar maakt In dit ijzersterke programma, opgebouwd rond de muziek van Alvan Lucier en Luc Ferrari nam hij ook een nieuw werk op van zijn landgenoot Jacq Palinckx.

Reinier Van Houdt houdt van persoonlijke samenwerkingen met componisten, van speurwerk in archieven, van het 'ensceneren' van concertprogramma's en ook de klassiekers uit het pianorepertoire ontsnappen niet aan zijn onconventionele blik. En hij werkt dit niet alleen uit op zijn vertrouwde piano: al even vaak moeten samplers, Indisch harmonium of analoge synthesizers eraan geloven. Met al dat fraais was hij was te zien op podia als de Knitting Factory (New York), Queen Elizabeth Hall (Londen), DOM (Moskou), Setagaya Gallery (Tokyo), Paradiso (Amsterdam), Apollohuis (Eindhoven), de New Library in Alexandrië (Egypte), Mills College (Oakland), Music Gallery (Toronto), HAU (Berlijn) en last but not least een paar keer bij Logos in Gent.

Luc Ferrari's 36 Enfilades was oorspronkelijk begonnen als een muziekteatervoorstelling voor pianist en bandrecorders. Later is Ferrari's opvatting van theater bijna helemaal verschoven naar dat wat zich in de muziek zelf afspeelt. Luc Ferrari : "They start and they are already finished. Sometimes they do not even start, do not have a beginning. Then, is it a Suite? Maybe it's a theatre? Is this the old dream of never finishing or of always starting all over again? And then, the ideas which pass so quickly, and then the desire to take up again the ideas already given and then the pleasure of transforming them as themes which give a rhythm to the travel. Then, finally, these small pieces make a large one".

Luc Ferrari is een van de zeldzame componisten die erin slaagt vrij abstrakte elektronische muziek alsnog een natuurlijk cachet te verlenen. Niet het ambacht om klanken tot over de grens van herkenbaarheid te processen is voor hem van belang, wél hun audtieve impact, hun verhaal. Vaak ligt een onuitgesproken 'drama' onder het muzikaal discours. Het is een soort musique concrète die in de eerste plaats toch in al zijn facetten blijft spreken tot de toehoorder.

Still Lives uit 1995 volgt een vrij typisch Alvin Lucier-concept, i.e. aangehouden, zuivere sinustonen die gestaag worden gelanceerd en tegen elkaar afgezet, waardoor de ontstane zwevingen een zekere ritmiek gaan suggereren. De pianist beinvloedt die ritmiek door hier en daar een paar schaarse noten aan te slaan, die gaan interfereren met de zwevende tonen. Zoals de componist het zelf stelt: "Still Lives is a work which employs the phenomenon of audible beating as a structural component. For Still Lives I had decided to write a suite of eight short movements. For the shape of each movement I simply looked around my house and selected images and objects that came into my line of vision, including the hammock strung between two trees in my back yard, a diamond of sunlight on the living room floor, a pair of chopsticks lying on the kitchen counter. I drew the shapes on paper, with precise timings and pitch information, and sent them to Bob Bielecki who programmed them on a computer and recorded the waves on DAT tape. I copied the shapes on music paper, then notated pitches for the piano which would cause audible beating: the near-unison, and, because of their strong overtones, the near-octave and -twelfth below the sounding waves. The piano tones are notated simultaneously with the waves against which they are to beat, but the pianist is free to anticipate or delay them, causing more varied forms of beating."

Jacq Palinckx' The Three Dreams of Mr. Findlater (in black and white) ontleent zijn titel rechtstreeks aan een Hitchcock-presents-TV-aflevering uit de jaren vijftig. In die aflevering heeft de hoofdpersoon (Mr. Findlater) telkens dagdromen. Gaandeweg worden personen en situaties in die dagdromen werkelijker voor hem dan die in wakende toestand. Bovendien beginnen in zijn dromen de personages te fantaseren over hoe ze de realiteit willen veranderen.

Jacq Palinckx : "In mijn compositie is de pianist Mr. Findlater. In deel 1 en 2 bouwt hij al mijmerend een eigen muzikaal universum op, waarbij hij telkens verstrikt raakt in een situatie die hem bijna boven het hoofd groeit. Deel 3 begint heel resoluut, maar de muzikale geesten uit de vorige delen blijven hem achtervolgen. De ondertitel (in black and white) refereert naar twee dingen: het feit dat ik het stuk geschreven heb als een soundtrack voor een niet-bestaande surrealistische zwartwit-film en als verwijzing naar de witte en zwarte toetsen van de piano. Gedurende het eerste driekwart van het stuk geldt er een onverbiddelijke wet: als de ene hand op de witte toetsen speelt moet de andere hand op de zwarte spelen. "

Jacq Palinckx is sinds 1981 zowel als gitarist en als componist aktief. Hij richtte in 1983, samen met broer/bassist Bert Palinckx, een eigen groep op die vooral bekend werd onder de naam 'Palinckx'. Hij was verder aktief in vele groepen zoals Big Bamboozle, Guus Janssen Septet, Maarten Altena Ensemble en Beukorkest. Speelde in ad hoc-improvisatiegroepen met o. a. Evan Parker, John Zorn en Eugene Chadbourne.
Palinckx schreef muziek voor o. a. het Aquarius-ensemble, het Asko Ensemble, pianotrio Tivoli en het Mondriaankwartet. Onlangs ging de avondvullende Radio Show Radio Quatch! in premiere, gemaakt voor het VocaalLAB en de broers Palinckx. In 1992 krijgt hij van de Stichting Jazz in Nederland de Podiumprijs. Hij ontvangt een meerjarig stipendium van het Fonds Podiumkunsten.

Programma :

  • Alvin Lucier, Still Lives, selectie (1995) - piano en 3 oscillatoren
  • Jacq Palinckx, The Three Dreams of Mr Findlater - in black and white (2011) (opgedragen aan RVH)
  • Luc Ferrari, 36 Enfilades (1985) - piano en klankband

Tijd en plaats van het gebeuren :

Reinier Van Houdt : Alvin Lucier, Jacq Palinckx, Luc Ferrari
Donderdag 18 oktober 2012 om 20.00 u
Logos Tetraëder - Gent

Bomastraat 26-28
9000 Gent

Meer info : www.logosfoundation.org en www.reiniervanhoudt.nl

Extra :
Alvin Lucier : alucier.web.wesleyan.edu, UbuWeb Sound, UbuWeb Film en youtube
Jacq Palinckx : www.palinckx.nl, www.muziekencyclopedie.nl en youtube
Luc Ferrari: www.luc-ferrari.org, www.otherminds.org, UbuWeb Sound en youtube
Luc Ferrari. Interview by Dan Warburton op www.paristransatlantic.com, 22/07/1998
Arte-Radio : Luc Ferrari. Un reportage sonore de Marie Surel op www.multimedialab.be

22:00 Gepost in Concert, Muziek | Permalink |  Facebook

Pierre-Laurent Aimard, Tamara Stefanovich & Die Deutsche Kammerphilharmonie Bremen brengen Mozart, Ligeti en Beethoven in Bozar

György Ligeti Pierre-Laurent Aimard aan de piano en aan het hoofd van Die Deutsche Kammerphilharmonie Bremen. Het werk van Ligeti is het meest complexe dat hij ooit schreef, omdat hij voortdurend probeert radicale tonaliteit en atonaliteit te vermijden. Het Tweede concerto van Beethoven daarentegen bevat een grote helderheid en is nog beïnvloed door Mozart, wiens Concerto voor twee piano's we horen. Voor dit stuk verleent ook de pianiste Tamara Stefanovich haar medewerking.

György Ligeti - Concerto voor piano en orkest (1985-88)
Ligeti componeerde zijn 'Concerto voor piano en orkest' in twee etappes: de eerste drie delen ontstonden in 1985-86. De première ervan vond plaats in Graz (Oostenrijk) op 23 oktober 1986. De dirigent was de Amerikaan Mario de Bonaventura, de pianist zijn broer Anthony. Ligeti was maar half tevreden, wel over de uitvoering, minder over zijn eigen werk omdat hij aanvoelde dat het derde deel niet echt het einde was van zijn opus en om een vervolg vroeg. Daarom voegde hij er in 1987-88 nog een vierde en vijfde luik aan toe. Dat zijn beslissing de juiste was blijkt duidelijk: inderdaad is het vierde deel het belangrijkste geworden en trekt het als een magneet de rest van de compositie naar zich toe. Er zijn een heleboel uiteenlopende referenties te ontdekken zoals hierna zal blijken en dat is onder meer te merken aan de bezetting van het orkest. Zo horen we - buiten de gekende en gangbare instrumenten en percussie - tamboerijn, ocarina, triangel, tempelblokken, guero (slaginstrument van Afro-Cubaanse oorsprong), flexaton, zweep, bootsmansfluit, misthoorn enzovoort, dat hele arsenaal waarmee hij zijn eigen, onvergelijkbaar klankuniversum opbouwt. Het eerste deel 'Vivace molto ritmico e preciso' heeft Ligeti helemaal bimetrisch genoteerd: gelijktijdig in 12/8- en 4/4- maat. Een merkwaardig evenwicht schept het, tussen continuïteit en discontinuïteit. Ligeti wil hier afstand nemen, hij wil niet gecatalogeerd worden. Zijn werk beantwoordt niet, vindt hij "aan de criteria van de avant-garde, noch aan de criteria van de 'neostijlen' noch aan die van het minimalisme."

De solist krijgt hier opeengestapelde, vlugge figuurtjes voorgeschoteld met sterk asymmetrische accenten. Ligeti inspireerde zich gedeeltelijk op de 'Studies for Player Piano' van Conlon Nancarrow (1912-1997), een Amerikaans-Mexicaans componist, geobsedeerd door het ritme, de opdeling ervan en zijn onuitputtelijke mogelijkheden. Nancarrow vindt dat "de tijd de uiterste grens is van de muziek." Voor hem was alleen dát instrument (een mechanische piano) in staat met de grootste nauwkeurigheid de ritmes en de meest complexe veranderingen van tempi weer te geven.

Dan volgt 'Lento e deserto', het enige langzame deel. De titel spreekt meer dan voor zichzelf. Een evocatie van het ongekende en het onvermoede. Een wereld die achter de realiteit ligt. Ritmisch veel eenvoudiger, maar Ligeti gebruikt hier wel zeer vreemde kleuren en gaat tot uitersten in de verschillende registers zoals een héél hoge piccolo of een héél lage fagot.

Het 'Vivace cantabile' is enorm complex en heeft een polyritmiek die haar oorsprong vindt in Afrikaanse culturen: Ligeti ontdekte inderdaad grammofoonopnamen en studies van twee etnomusicologen die in Centraal- en Oost-Afrika opzoekingen deden met merkwaardige resultaten. Ligeti creëert sonore combinaties, stapelt verschillende ostinati op elkaar en verlegt accenten. "Het is", zegt hij, "zoals twee verschillende grote raderwerken die in elkaar grijpen. Er ontstaan altijd nieuwe klankcombinaties. We horen een melodie die niet als melodie gespeeld wordt."

'Allegro risoluto, molto ritmico' is de titel van het vierde deel. Computerbeelden van spiraalvormige kronkels die twee wetenschappers uit Bremen in hun boek 'The Beauty of Fractals' commentarieerden, zijn hier de voedingsbodem. De muziek groeit uit kleine gelijkaardige fragmentjes, die ontspruiten uit een kort motiefje dat telkens heel onregelmatig voorgesteld wordt. Alles vloeit in elkaar als wolken die aaneensluiten, als een zwerm vogels die afzonderlijk niet te onderscheiden zijn. De stuwende pulsatie geeft de indruk dat alles meegesleurd wordt in een draaikolk, alhoewel het tempo de hele tijd hetzelfde blijft.

De finale, 'Presto luminoso: fluido, costante, sempre molto ritmico' is - zoals nogmaals de titel doet vermoeden - lichtvoetig en helgekleurd; ze bestaat uit een heleboel onafhankelijke figuren die elkaar overlappen. Harmonische mixturen en - alweer - polyritmiek zijn omnipresent en sluiten het concerto af. Muziek die "de indruk geeft dat de tijd niet de tijd is, maar een ruimte" dixit Ligeti.

Programma :

  • Wolfgang Amadeus Mozart, Concerto voor 2 piano's en orkest, KV 365
  • György Ligeti, Concerto voor piano en orkest
  • Ludwig van Beethoven, Concerto voor piano en orkest nr. 2, op. 19

Tijd en plaats van het gebeuren :

Pierre-Laurent Aimard, Tamara Stefanovich & Die Deutsche Kammerphilharmonie Bremen : Mozart, Ligeti, Beethoven
Woensdag 17 oktober 2012 om 20.00 u
Bozar - Henry Le Boeufzaal - Brussel

Ravensteinstraat 23
1000 Brussel

Meer info : www.bozar.be, www.kammerphilharmonie.com en www.pierrelaurentaimard.com

Bron : tekst Gert Haelterman voor deSingel, maart 2004

Extra :
György Ligeti : www.schott-musik.de, www.arsmusica.be en youtube
Györgi Ligeti (1923 - 2006): emotioneel scepticus, Jan de Kruijff op www.musicalifeiten.nl, juni 2006

21:06 Gepost in Concert, Muziek | Permalink |  Facebook

Angle : danssolo van Salva Sanchis met livemuziek door Yutaka Oya in Brugge, Waregem en Strombeek

Salva Sanchis Na het kwartet now h e r e (2011) creëert Salva Sanchis een solo voor zichzelf. Pianist Yutaka Oya begeleidt hem live met enkele korte composities van György Ligeti, John Cage, Luciano Berio, Jo Kondo en Keiko Harada. Sanchis toont en bevraagt de relatie tussen dans, muziek en tekst enerzijds en de perceptie daarvan door het publiek anderzijds. Hij kiest voor een model waarin alle elementen onderling verbonden zijn, maar toch hun autonomie en gelijkwaardigheid bewaren. Angle streeft naar een gelaagde structuur die ons als kijker uitdaagt verbanden te leggen tussen de verschillende componenten en onze perceptie rijker maakt.
Het uiteindelijke objectief voor de dans en voor de kijker is om elkaar te ontmoeten vanuit een gelijkwaardig perspectief, vrij en verantwoordelijk. En net zoals geluid door de ruimte reist en pas in onze geest muziek wordt, zal ook de dans onze geest in beweging brengen.

Hoe is de selectie van de muziek tot stand gekomen? Salva Sanchis : "Vooraf was het duidelijk dat het om korte stukken moest gaan. Ik wilde immers dat het dansvocabularium naast de muziek stond, en één stuk dansvocabularium is doorgaans niet zo lang omdat het telkens om een heel specifieke kwaliteit gaat. Yutaka heeft daarop een groot aantal stukken gekozen, dat we samen hebben gereduceerd. Het zijn allemaal stukken uit de muziek van de afgelopen 60 jaar. Dat is de muziek waar ik me als choreograaf het meest vertrouwd mee voel. De uiteindelijke selectie is vooral gebaseerd op aanvoelen en smaak en de zorg om een goede dynamiek in het programma." (*)

Hoe verhouden dans en muziek zich tot elkaar? Salva Sanchis : "De muziekstukken lagen vast voor ik het dansmateriaal afwerkte. Het dansen heeft weliswaar vaak parameters die niet rechtstreeks verband houden met de muziek waarop gedanst wordt, maar er is wel heel wat werk om de dans af te stemmen op de muziek. Ik kan de dans ook wel in oppositie of contrast tot de muziek plaatsen, maar dat is slechts één keuze. Het interesseert me meer om te zien hoe ik ‘met’ de muziek kan dansen. Dan wordt het belangrijk te zien of de dynamiek en het volume van dans en muziek op elkaar afgestemd kunnen worden." (*)

Muziek :

  • John Cage (1912-1992), In a Landscape (1948)
  • György Ligeti (1923-2006), Étude nr. 5, Arc-en-ciel (1985) - Étude nr. 11, En suspens (1994)
  • Keiko Harada (1968), Nach Bach nr. 7 (2011)
  • György Ligeti, Etude nr. 2, Cordes vides (1994)
  • Keiko Harada, Nach Bach nr. 15 (2011)
  • Jo Kondo (1947), Sight Rhythmics (1975)
  • Keiko Harada, Nach Bach nr. 1 (2011) - Nach Bach nr. 2 (2011)
  • György Ligeti, Étude nr. 15, White on White (2001)
  • Luciano Berio (1925-2003), Wasserklavier (1965)

Tijd en plaats van het gebeuren :

Salva Sanchis & Yutaka Oya : Angle
Woensdag 17 oktober 2012 om 20.00 u
( Inleiding door Steven De Belder om 19.15 u )
Concertgebouw Brugge
't Zand 34
8000 Brugge

Meer info : www.concertgebouw.be en www.kunst-werk.be
---------------------------------
Zaterdag 8 december 2012 om 20.00 u (inleiding om 19.30 u )
CC De Schakel - Waregem
Schakelstraat 8
8790 Waregem

Meer info : www.ccdeschakel.be en www.kunst-werk.be
---------------------------------
Donderdag 16 mei 2013 om 20.30 u
CC Strombeek

Gemeenteplein
1853 Grimbergen (Strombeek-Bever)

Meer info : www.ccstrombeek.be en www.kunst-werk.be

(*) Bron : Interview met Salva Sanchis door Steven De Belder voor het Concertgebouw

Extra :
John Cage : www.johncage.info en youtube
John Cage at Seventy: An Interview, Stephen Montague (1985) op UbuWeb Papers
John Cage Online : links compiled by Josh Ronsen
John Cage (1912 - 1992) : Goeroe of charlatan ?, Jan De Kruijff op www.musicalifeiten.nl
György Ligeti : www.schott-musik.de, www.arsmusica.be en youtube
Györgi Ligeti (1923 - 2006): emotioneel scepticus, Jan de Kruijff op www.musicalifeiten.nl, juni 2006
Keiko Harada op www.otherminds.org en youtube
Jo Kondo op en.wikipedia.org
Luciano Berio op www.compositiontoday.com, www.themodernword.com, brahms.ircam.fr en youtube
Portret Luciano Berio, J-L Plouvier op www.ictus.be
Luciano Berio (1925 - 2003): Duivelskunstenaar, Jan de Kruijff op www.musicalifeiten.nl

20:07 Gepost in Concert, Dans, Muziek | Permalink |  Facebook