25/09/2017

Novecento neemt een frisse duik in het rijke repertorie van de 20ste eeuw

Novecento Het festival met de focus op de meest recente klassieke muziek komt er aan. Novecento neemt een frisse duik in het  rijke repertorie van de 20ste eeuw. Transit geeft inkijk in de nieuwe muziek van de 21ste eeuw.  Festival 20/21 wil vooral boeien, prikkelen en vonken van fascinatie doen overslaan op het publiek, met mar liefst 21 klassieke concerten: (11 Novecento- en 10 Transitconcerten) van 25 september t.e.m. 25 oktober 2017 op verschillende locaties in Leuven.

Novecento is verknocht aan de klassiekers van de 20ste eeuw, maar  wil die ook verbinden met composities die minstens evenveel kwaliteiten hebben, maar - om welke redenen dan ook - minder bekendheid genieten. In 2017 staan een  aantal van die 'dubbelportretten' op het programma: Sjostakovitsj en Oestvolskaja, Ravel en Enescu, Debussy en Szymanowski en Stravinski en Schulhoff... De musici zijn niet alleen uitstekende uitvoerders, maar bovendien ook bondgenoten in deze boeiende queeste.

Programma Novecento :

- Mahler: sprankelend én ingetogen op het openingsconcert - ma 25/09 om 20.30 u in de Aula Pieter De Somer
Eerst krijg je Des Knaben Wunderhorn te horen met sprankelende taferelen uit het dagelijkse leven. Daarna keert het tij met Der Abschied uit Das Lied von der Erde...  Eén van de absolute hoogtepunten uit de late romantiek met  top-Mahlervertolkers: Oxalys, Margriet van Reisen en Henk Neven.

- Silenzio ... Sofia Goebajdoelina - do 28/09 om 20.30 u in de Sint-Geertruikerk
Bram Bossier - An Raskin - Pieter Wispelwey

Sofia Goebajdoelina is een van de meest verinnerlijkte componisten uit de recente muziekgeschiedenis. In haar werken vertrekt ze van haast mystieke klankvoorstellingen die ze vervolgens in concrete composities tracht om te zetten. Voor de luisteraar lijkt het vaak alsof haar muziek ter plaatse geboren wordt, in al zijn ongereptheid. Luisteren naar de muziek van Goebajdoelina is dan ook een heel intieme gebeurtenis. Hoe weinig middelen ze ook gebruikt, steeds opnieuw verrast en ontroert ze door haar onwaarschijnlijke zin voor nuance en kwetsbaarheid. Zelfs het besef van tijd vervaagt erbij.

Dit concert is ook te horen op 1/12 in AMUZ.

- Façade - De wereld van Mata Hari - di 3/10 om 20.30 u in het STUK
Claron McFadden, Claire Chevallier, Josse De Pauw

Mata Hari houdt haar geheimen verborgen achter een façade van sluiers en mist in dit theatrale recital met Franse liederen uit de late 19de en vroege 20ste eeuw. In vredestijd werd ze als erotische danseres bejubeld en bemind door de machtigste mannen van het continent. In oorlogstijd werd ze als vermeende spionne door diezelfde mannen genadeloos terechtgesteld. Wat ging er om in de hoofden van haar bewonderaars en beulen, door welke verlangens, angsten en agressie werden zij bevangen? En waarom kunnen wij - honderd jaar na haar dood - het mysterie van Mata Hari nog altijd niet doorgronden?

Haar verhaal wordt verteld vanuit het perspectief van de vele mannen in (en na) haar leven, die verschijnen via video-opnames. Op het programma liederen van Claude Debussy, Maurice Ravel, Camille Saint-Saëns, Henri Duparc, Erik Satie, Gabriel Fauré en Jules Massenet.

- Impression de Pelléas (et Mélisande) - za 7/10 om 20.30 u in 30CC/Schouwburg
Jan Michiels, Inge Spinette, Lore Binon, Yves Saelens, Werner Van Mechelen, Jérôme Varnier, Angélique Noldus, Camille Bauer, Klaas Verpoest

Als we Olivier Messiaen mogen geloven, is Debussy's Pelléas et Mélisande het grootste meesterwerk uit de Franse muziek. Volgens hem werd "de diepgang van de menselijke gevoelens die erin ontwikkeld worden" en "het domein van het onderbewustzijn nooit eerder zo door muziek ontgonnen". Messiaen slaat de nagel op de kop: in Pelléas draait het niet om feiten, maar om emoties. De opera balanceert vervaarlijk langs de afgronden van het menselijk verlangen.

In de kamermuzikale versie van Marius Constant komt deze ingehouden afgrondelijkheid zo mogelijk nog sterker tot uiting. Ver van de retoriek van het grote gebaar, heerst hier een esthetiek van de subtiliteit. Claude Debussy en Maurice Maeterlinck spreken de taal van het onderhuidse, waarbij de essentie zich vertoont in rimpelingen en briesjes

- Gérard Grisey : De maalstroom van de tijd - ma 9/10 om 20.30 u in het Iers College
New European Ensemble programma

Het sextet Vortex Temporum van de Franse spectralist Gérard Grisey geldt meer en meer als een van dé grote kamermuziekwerken uit de late 20ste eeuw. Ondanks het grote succes dat Anne Teresa De Keersmaeker er enkele jaren geleden (en recent nog in het MOMA) mee haalde, blijft het werk vooralsnog onderbelicht. Daarom richt Novecento er volop de schijnwerpers op, en laat het dit werk niet één, maar twee maal horen. Dat geeft je alvast de gelegenheid om helemaal door te dringen in de wonderbaarlijke tijdsdimensies die Grisey in Vortex Temporum uittekent. Daarbij komt niet alleen het menselijke perspectief aan bod, maar ook dat van walvissen, vogels en insecten. Tussen de twee uitvoeringen is er een kort intermezzo, waarin de musici hun fascinatie voor dit werk zelf zullen toelichten.

- Karol Szymanowski, Claude Debussy - wo 11/10 om 20.30 u in het Maria Theresia College
Meccore String Quartet

Karol Szymanowski is één van de talrijke 20ste-eeuwse componisten van wie velen de naam, maar weinigen de muziek kennen. Eigenlijk is dat een onbegrijpelijk mysterie: één beluistering van de strijkkwartetten van deze Pool zal immers volstaan om u te overtuigen van de weergaloze kwaliteiten ervan. Net zoals het kwartet van Debussy betoveren deze werken van de eerste tot de laatste noot door hun onwaarschijnlijke subtiliteit en rijke schakeringen. Szymanowski slaagt er bovendien moeiteloos in om, ondanks de onmiskenbare Franse invloed, een uiterst authentieke stem te laten horen.

Zoals het Tsjechische Pavel Haas Quartet vorig jaar het publiek overrompelde met een indringend kwartet van de componist waaraan het zijn naam ontleent, zo krijgt dit jaar het Poolse Meccore String Quartet een forum om er één van zijn grootste kunstenaars in al zijn meeslepende finesse voor te stellen.

- Ravel & co - zo 15/10 van 11.00 u tot 19.30 u in 30CC/Schouwburg
Maurice Ravel is en blijft veruit de meest geliefde en gespeelde Franse componist uit de 20ste eeuw. Zijn Bolero is een deel van het collectief geheugen geworden, maar vormt slechts een fractie van een oeuvre dat uitsluitend uit meesterwerken bestaat. Novecento focust dit jaar op de kamermuziek van de Franse grootmeester. Verspreid over drie concerten krijgt u een volledig overzicht van zijn composities voor twee tot zeven instrumenten. In elk concert wordt Ravel vergezeld door één of meer tijd- en landgenoten, die voor het nodige perspectief en contrast zorgen.

11:00 - À la jazz: Maria Milstein, Hanna Shybayeva
Maria Milstein en Hanna Shybayeva presenteren Ravels volledige werken voor viool en piano, van de miniatuurtjes tot de twee grote sonates. Daarnaast plaatsen ze de vioolsonate van Francis Poulenc, een onvolprezen meesterwerk dat het duo in 2015 opnam voor zijn luid bejubelde cd Sounds of War.
14:00 - Ravel ontrafeld - Lezing Jan Christiaens
Jan Christiaens schreef in 2015 het boek Ravel Ontrafeld. In een lezing vol luistervoorbeelden kadert hij Ravels kamermuziek in zijn ruimere cultuurhistorische context.
15:30 - À l'ancienne : Trio Khaldei
Het Belgische Trio Khaldei gooide hoge ogen met zijn Sjostakovitsj-interpretatie tijdens het Novecento-openingsconcert vorig jaar. Reden genoeg om deze musici opnieuw uit te nodigen voor de uitvoering van één van hun favoriete componisten. Naast de twee meesterwerken van Ravel spelen ze een even schitterend als onbekend trio van de Franse Roemeen Georges Enescu.
18:00 - À la harpe : Quatuor Zaïde, Sophie Hallynck, Toon Fret, Ronald Van Spaendonck, Johan Van Cauwenberge
Samen met het Franse Quatuor Zaïde en enkele blazers opent harpiste Sophie Hallynck in dit slotconcert de meest feeërieke registers van de Franse kamermuziek. Naast Ravel maakt ook Debussy zijn opwachting. Maar de grootste verrassing komt allicht van de onbekende tijdgenoot André Caplet die met dit betoverende instrumentarium een gruwelverhaal van Edgar Allan Poe tot leven brengt.

- Een grote onbekende : Ervín Schulhoff - wo 18/10 om 20.30 u in het STUK
Daan Vandewalle - Johan Van Cauwenberge - Pieter Bergé - Klaas Coulembier

Ervín Schullhoff? Nooit van gehoord? Dat zou kunnen, maar het is doodjammer. Schulhoff is één van de meest flamboyante persoonlijkheden uit de jaren 1920. Hij beheerste zowat alle muzikale stijlen van zijn tijd, ongeacht of ze nu Frans, Duits, Tsjechisch of Amerikaans waren, en hield er bovendien heel uitgesproken meningen op na:

• hij klopte aan bij Debussy waar hij na één les buiten vloog;
• hij flirtte met Georges Grosz en het Duitse dadaïsme;
• hij dompelde zich onder in de nieuwe wereld van de jazz…

Hij was van alle markten thuis, en zo origineel en vastberaden dat hij op alles wat hij deed zijn eigen stempel drukte: soms brutaal en grootsprakerig, soms verfijnd en intiem, maar altijd aangedreven door het heilige vuur van de artistieke vernieuwing.

Je krijgt hier drie verrassende dubbelportretten telkens met muziek én tekst én beeld! Ervin Schulhoff versus Alban Berg - Igor Stravinski - Arnold Schönberg

- Dmitri Sjostakovitsj vs Galina Oestvolskaja - wo 25/10 om 20.30 in de Abdij Keizersberg
Spectra Ensemble - Gerard Bouwhuis

Alleen al het excentrieke instrumentarium doet het hoofd duizelen: piano, 'kist', 8 contrabassen, 4 fagotten, 4 fluiten, bastuba en piccolo. Sjostakovitsj versus Oestvolskaja: dat is het uitgangspunt van dit volledig Russische requiemconcert. De ultieme verstilling van het laatste strijkkwartet van Sjostakovitsj staat lijnrecht tegenover de onverbiddelijke hardheid van de drie Composities van Galina Oestvolskaja - ook soms "de componiste met de hamer" genoemd.

Waar Sjostakovitsj zich in een reeks verstilde en uiterst fragiele elegieën lijkt neer te leggen bij de nakende dood, bestormt Oestvalskaja eerder als een bezetene de schijnbaar gebetonneerde hemelpoorten. Onwrikbaar klinkt haar onverbiddelijke muziek. Maar achter alle geweld schuilt vooral een onpeilbare kwetsbaarheid, alsof de componiste ten eeuwigen tijde gedoemd is om zich tegen haar eigen wanhoop te verweren.

Je krijgt hier een indrukwekkende, confronterende en hoe dan ook volstrekt unieke muzikale ervaring voorgeschoteld. Op het programma : Dmitri Sjostakovitsj: Strijkkwartet n° 15 / Galina Oestvolskaja: Compositie n° 1 Dona Nobis Pacem, Compositie n° 2 Dies irae, Compositie n° 3 Benedictus, qui venit

Prakrische info :

Festival 20/21 - Novecento
Van maandag 25 september t.e.m. woensdag 25 oktober 2017
Op verschillende locaties in leuven


Het volledige programma en alle verdere info vind je op www.festival2021.be

Elders op Oorgetuige :
Luisteren naar de 20ste eeuw : festivalcursus meandert door de hoogtepunten van de nieuwe editie van Festival 20/21, 8/09/2017

20:32 Gepost in Concert, Festival, Muziek | Permalink |  Facebook

De commentaren zijn gesloten.