26/04/2015

Rumoer! in het Concertgebouw. Een mengeling van sterke geluiden

Rumoer Zowel de fascinatie voor de nieuwe geluiden van de geïndustrialiseer de maatschappij als de angst voor de lawaaierigste oorlog tot dan toe bewogen kunstenaars en componisten tot artistieke uitingen. Het Rumoer! ­ festival in het Concertgebouw Brugge weerspiegelt de impact van al dat lawaai vooral op componisten en dichters tijdens de eerste twee decennia van de 20ste eeuw. Enkele nieuwe creaties tonen dan weer hoe componisten vandaag naar hun wereld luisteren. De installatie Field Recordings van Annelies Van Parys en Anneleen De Causmaecker zoomt in op de erfenis van de Eerste Wereldoorlog, die het West Vlaamse landschap nog altijd tekent. Ook Eric Sleichim zoekt aansluiting bij dit thema door muziek te componeren bij de oorlogsfilms Arsenal en Wings. Alles bij elkaar wordt het festival dus rumoer op zich: een dooreenmenge ling van sterke geluiden. Voor de afsluiter Rumoer!-Happening op zondag 3 mei geeft Oorgetuige 5 duotickets weg ! Wil jij erbij zijn, stuur dan als de vliegende bliksem een mailtje naar christel@vastenavont.com. Meedoen kan tot woensdag 29 april 2015 om 16.00 u. De gelukkige winnaars worden verwittigd per e-mail en de tickets zullen klaarliggen aan de avondkassa.

Honderd jaar geleden werd tijdens de Eerste Wereldoorlog bij de Tweede Slag om Ieper (april-mei 1915) voor het eerst gifgas gebruikt. Voor deze 'spitstechnologie in oorlogstijd', op het einde van de tweede industriële revolutie waarbij chemicaliën een belangrijke rol speelden, waarschuwden soldaten in de loopgraven elkaar onder meer met handsirenes. Lawaai dat insloeg als een bom. Quasi gelijktijdig raakten kunstenaars gefascineerd door de nieuwe technologie van vlieg- en andere tuigen. Erik Satie bijvoorbeeld, die schetsen maakte van vliegtuigen, en voor zijn ballet Parade ook al sirenes inzette.

Terwijl de Italiaanse futuristen met hun fascinatie voor snelheid, vooruitgang, energie en agressie de revolutie predikten en geweld niet schuwden, ligt hun werkelijke en langdurige betekenis in het integreren van de nieuwe industriële wereld in de kunst. Met zijn lawaaimachines (intonarumori) en het manifest De kunst van het lawaai initieerde Luigi Russolo zelfs een nieuwe kunstdiscipline: klankkunst. Het festival Rumoer! baant zich een weg tussen repertoire dat expliciet aan de Groote Oorlog is gelinkt enerzijds, en onversneden futuristische composities anderzijds. Traditionele concertvormen wisselen af met klankinstallaties en theaterperformances. Enkele voldragen lamenti laten je tussenin naar adem happen.

Brussels Philharmonic : De orkestmachine - do 30/04 om 20.00 u
De technologische vernieuwingen, de verse wonden van of de vlucht voor de oorlog: inspiratie te over voor componisten tijdens de naoorlogse jaren. Als een ode aan het industriële tijdperk past Prokofievs Tweede symfonie precies in de tijd waarin ze is geschreven. Vooral de eerste beweging is luidruchtige 'wansmaak': rauw, polyfoon en iconoclastisch. Met dit werk wilde Prokofiev zich in Parijs doen opmerken als modernist. Diezelfde schrijfstijl typeert ook Edgard Varèses Amériques. Met een monstrueus orkest en een bataljon aan slagwerkers en sirenes verklankt hij de opwindende auditieve kakofonie die hij in New York, zijn nieuwe thuis, aantreft. Ravels prettig stotterende Pianoconcerto voor de linkerhand - geschreven in de jaren 1930 voor de in de oorlog verminkte Paul Wittgenstein - laat dan weer pianistieke bravoure en concerterende vermetelheid horen.

Salome Kammer & Daan Vandewalle : Poems of 1917 - vrij 1/05 om 20.00 u
Beukende ritmes, woeste clusters, ruwe oerenergie en veelbetekenende mokerslagen geven uitdrukking aan de versnelde polsslag van het moderne leven aan het begin van de 20ste eeuw. De bedwelmende complexiteit aan impressies en sensaties van de industriële technologie overmant de futuristische kunstenaar. Het is diezelfde hoogtechnologische vooruitgang die hem tijdens de Groote Oorlog een onwezenlijke angst inboezemt. Tegenstrijdige gevoelens van patriottisme en gruwel voor die oorlog verklankt Charles Ives in zijn In Flanders Fields. Leo Ornstein schildert op zijn beurt in Poems of 1917 als een bezetene de indrukken van dichter Waldo Frank aan het front. En wie kan deze uiteenlopende waaier van emoties indringender vertolken dan Salome Kammer en Daan Vandewalle? Klankpoëzie van Hugo Ball en explosieve futuristische pianowerken van Antheil en Mossolov maken het programma compleet. De verleidende schoonheid en hypnotiserende verschrikking van lawaai waren nog nooit zo dichtbij.

Field Recordings / Immer ... als wäre nichts gewesen - za 2/05 om 20.00 u
De pijn van het verlies. De treurende weduwen. De troosteloze soldatenkerkhoven. De algemene ontreddering na de Groote Oorlog. Op de scène staan transparante sculpturen waarin aarde lijkt te zweven, een soldatenkerkhof in een koud landschap. Vanuit de aarde stijgen klanken op. Geruis, geritsel, echo's uit de strijd, maar ook stemmen, flarden muziek …Wanneer de bezoekers in deze installatie rondwandelen, verplaatsen de klanken zich. Waar de mens komt, verstomt de muziek en is er nog slechts een stil murmelen hoorbaar. De installatie Field Recordings van Anneleen De Causmaecker, Annelies Van Parys en Peter Verhelst wordt tot leven gebracht dankzij de liveperformance met mezzosopraan Els Mondelaers en danseres Isabelle Balsa
In de Kamermuziekzaal speelt Arne Deforce werk van Pascal Dusapin, Sven Ingo Koch, John Tavener en Arne Nordheim, als muzikale bespiegelingen over de pijn van het verlies. Immer … als wäre nichts gewesen.

Rumoer!-happening - zo 3/05 vanaf 10.30 u
Hoekige thema's, bonkende ritmes, schreeuwerige akkoorden en explosieve klankmassa's. Enerzijds de invloed van de oorlog op de componisten. Anderzijds de uitkomst van futuristen die de kunst van het lawaai bedreven: mechanische muziek als reactie op de burgerlijke kunst en als gevolg van de fascinatie voor de angstaanjagende, onmenselijke krachten van de machine. Voortrekker van het futurisme, Luigi Russolo, verheerlijkte lawaai in zijn manifest L’arte dei rumori en ontwierp daartoe een speciaal instrumentarium: 'intonarumori' of lawaaimachines. Vanzelfsprekend spelen deze vreemde instrumenten een hoofdrol in de happening. De Veenfabriek voegt er een uniek 'Sirene Orkest' aan toe; en Wessel Westerveld gaat met zijn eigen lawaaimachines de confrontatie aan met de experimentele gitaren van Yuri Landman. Speciaal voor de happening componeert Eric Sleichim nieuw werk voor BL!NDMAN [drums]+[strings] bij fragmenten uit de oorlogsfilms Arsenal en Wings. En tussen twee concerten door kan je zelf aan de slag met de lawaaimakers of word je een portie klankpoëzie voorgeschoteld. Kortom, een happening vol Rumoer uit onverwachte hoeken.

Voor deze Rumoer!-happening geeft Oorgetuige 5 gratis duotickets weg. Wil jij erbij zijn, stuur dan als de vliegende bliksem een mailtje naar christel@vastenavont.com. Meedoen kan tot woensdag 29 april 2015 om 16.00 u. De gelukkige winnaars worden verwittigd per e-mail en de tickets zullen klaarliggen aan de avondkassa.

Praktische info :

Rumoer!-Festival
Van donderdag 30 april t.e.m. zondag 3 mei 2015
Concertgebouw - Brugge


Het volledige programma en alle verdere info vind je op www.concertgebouw.be

22:56 Gepost in Concert, Festival, Muziek | Permalink |  Facebook

De commentaren zijn gesloten.