16/09/2014

4 pianisten brengen Simeon ten Holts Canto ostinato in Aalst

Canto ostinato Naar aanleiding van de expo '50 Years of Minimalism' in Atelier-galerie QuARTier A in Aalst brengen 4 pianisten vrijdag een compositie van Simeon ten Holt. Maarten Van Ingelgem, Griet Grypdonck, Tom Deneckere en Eva Caudron zullen de Sint-Jozefkerk vullen met het meeslepend ritme van 'Canto Ostinato'. Simeon ten Holts Canto ostinato is waarschijnlijk het bekendste Nederlandse klassieke stuk. Geschreven in de jaren zeventig wint het nog steeds nieuw publiek. Of volgelingen? Canto ostinato is een magische ervaring, vinden velen. Een ritueel haast. Een werk in uitvoering ook: niets ligt precies vast. De uitvoerders leiden elkaar, met continu oog- en oorcontact, door het werk heen. Minimal music met een maximale uitwerking.

Simeon Ten Holt (1923-2012) was een buitenstaander in de Nederlandse muziekwereld. In de jaren zestig ging hij nog mee in de toen heersende trend van het componeren van moeilijk toegankelijke seriële muziek, waarbij elk onderdeel van een compositie (de hoeveelheid noten, de toonhoogtes, enzovoort) van tevoren werd berekend. Maar aan het eind van de jaren zeventig gooide hij het roer radicaal om. Vanaf dat moment componeerde Ten Holt werken voor meestal twee of meer piano's met lyrische, voortkabbelende melodieën en harmonieën. De belangrijkste kenmerken van die stukken zijn de herhaling en de eigen inbreng van de uitvoerders. De composities bestaan veelal uit een ketting van kleinere muziekstukjes. De uitvoerders mogen zelf bepalen welke schakels van de ketting gespeeld gaan worden, en hoe vaak. Er zijn geen climaxen, er worden geen thema's uitgewerkt, er is geen duidelijk einde en begin. Ook de duur van de werken staat niet vast. De muziek ontvouwt zich als een eindeloos golvend zeepanorama met af en toe plotseling opdoemende draaikolken en kleurverschuivingen, die ontstaan wanneer zo’n herhaald fragment zich even losmaakt uit het geheel, door een kleine afwijking in accent, melodie, ritme of dynamiek.

Canto ostinato, het eerste werk dat in deze nieuwe stijl was gecomponeerd, maakte meteen diepe indruk. Het was zo totaal anders dan wat tot nu toe in de concertzalen te horen was geweest dat het niemand onberoerd liet. Tegelijkertijd was de muziek zo aansprekend dat het door een divers en breed publiek werd omarmd. Meer dan Ten Holts latere werken in hetzelfde stramien, zoals Meandres, Lemniscaat en Horizon , heeft Canto ostinato een trance-achtige werking. De eerste uitvoering van het werk in 1984 in Muziekcentrum Vredenburg duurde ruim vier uur en hield al die tijd veel mensen vastgenageld aan hun stoel, in de ban van de muziek. "De muziek kruipt in je hoofd, in de structuren van je denken", schreef een krant na de première. Sindsdien is Canto ostinato nooit meer van het podium verdwenen. Het werk wordt uitgevoerd in de openlucht en in concertzalen, op vleugels, harpen, saxofoons of carillons. De opnames ervan worden gedraaid tijdens begrafenissen en geboortes. In inrichtingen schijnt het stuk zelfs te werken bij het tot rust brengen van verwarde, zichzelf verwondende patiënten. Twee jaar geleden verscheen een documentaire over Canto ostinato, waarin verschillende mensen vertellen hoe dit stuk hun leven veranderde. In een interview omschreef Simeon ten Holt zelf zijn Canto ostinato als: "Melancholieke, nostalgische muziek. Het is de nostalgie van het vreemdelingschap. Heimwee naar een utopie misschien. Naar het land van de beminden. Naar de wereld waar de mensen geen roofdieren voor elkaar zijn."

Praktische info :

Maarten Van Ingelgem, Griet Grypdonck, Tom Deneckere & Eva Coudron : Simeon ten Holt, Canto ostinato
Vrijdag 19 september 2014 om 20.00 u
Sint-Jozefkerk Aalst


Meer info : www.quartiera.com

Extra :
Simeon Ten Holt : nl.wikipedia.org, www.simeontenholt.com en youtube

Elders op Oorgetuige :
Simeon Ten Holts Canto ostinato : muzikale trance op het Brugse Belfort, 11/09/2014

10:36 Gepost in Concert, Muziek | Permalink |  Facebook

De commentaren zijn gesloten.