17/09/2013

Goeyvaerts Trio & Vox Luminis brengen Stabat Mater van Pärt, Josquin dez Prez en Scarlatti in Averbode

Arvo Pärt De topmuzikanten van Vox Luminis - in 2012 nog bekroond met een Gramophone Award voor de opname van het jaar - en het Goeyvaerts Strijktrio - al jaren een van de meest verfrissende ensembles van het land - brengen zaterdag in de abdijkerk van Averbode het Stabat Mater van Josquin dez Prez, Arvo Pärt (foto) en Domenico Scarlatti. Pärt bereikte in 1985 met het 'Stabat Mater' een ware cultstatus, mogelijk in samenhang met de opkomst van new age en de algemene hang naar spiritualiteit. Het zijn de puurheid en het respect voor stilte die het werk zo aangrijpend maken. Pärt knielt voor de lijdende Maria aan de voet van het kruis.

De in 1935 in Paide (Estland) geboren Arvo Pärt keerde zijn door de Sovjet-Unie bezette vaderland in 1980 de rug toe en woonde achtereenvolgens in Wenen en Berlijn. De laatste jaren echter brengt hij weer meer tijd door in zijn inmiddels autonome geboorteland. Pärt studeerde tussen 1957 en 1963 compositie bij Heino Eller aan het conservatorium van Tallinn en verdiende daarna vooral als klankregisseur bij de nationale omroep van Estland de kost. In zijn vroegste werken (veelal filmmuziek) is de invloed van zijn voorbeelden Sergei Prokofiev, Béla Bartók en Dmitri Sjostakovitsj nog merkbaar, maar daarna ging Pärt duidelijk op zoek naar een eigen stijl. Hij experimenteerde met collage- en seriële technieken, maar kwam tot de conclusie dat hij ook op die terreinen niet optimaal uiting kon geven aan zijn persoonlijke muzikaliteit.

Na een diepgaande studie van het gregoriaans, de Ars Novaschool uit de late middeleeuwen (met name de muziek van Guillaume de Machaut) en de polyfonie van de Vlaamse scholen ten tijde van de renaissance ( Josquin Desprez, Jacob Obrecht en Johannes Ockeghem), liet Pärt zich in zijn composities meer en meer door kerkelijke rituelen inspireren. Zijn toetreding tot de Russisch-orthodoxe Kerk maakte deel uit van dat proces. Vanaf zijn Credo uit 1968, dat hem in een stevig conflict bracht met de Sovjetautoriteiten, liggen steeds vaker religieuze teksten en motieven aan zijn werken ten grondslag.

Muzikaal worden deze vertaald in een stijl die Pärt zelf 'tintinnabular' noemt, afgeleid van het Latijnse woord voor klokjes of kleine bellen. Pärt kiest voor een haast minimalistische vereenvoudiging van zijn notenmateriaal met simpele, doorgaans slechts op drieklanken gebaseerde harmonieën, een verwijzing naar de klank van kleine klokken. Deze werkwijze bezorgde hem, mogelijk ook als gevolg van de opkomst van New Age en een algemene hang naar spiritualiteit, wereldwijd geleidelijk aan een ware cultstatus.

Zijn Stabat Mater, in 1985 geschreven voor een klein solistisch ensemble bestaande uit sopraan, alt, tenor, viool, altviool en cello, wordt gekenmerkt door een zekere kwetsbaarheid, tonaliteit en meditatieve rust, eigenschappen die vrijwel het hele oeuvre van Pärt in hoge mate typeren.

Tijd en plaats van het gebeuren :

Vox Luminis & Goeyvaerts Strijktrio : Stabat Mater
Zaterdag 21 september 2013 om 20.00 u
Abdijkerk van Averbode
Abdijstraat 1
3271 Averbode

Meer info : www.festivalmechelen.be, www.stringtrio.net en www.voxluminis.com

Extra :
Arvo Pärt op www.musicolog.com en youtube
Arvo Pärt (1935 - ), Tintinambulist op www.musicalifeiten.nl

Elders op Oorgetuige :
Musica Divina : een goddelijke naam voor een reeks hemelse concerten in het schitterende religieuze patrimonium van de Kempen, 13/09/2013
Goeyvaerts Trio & Vox Luminis brengen spirituele muziek van Pärt en Moody in Gent, 29/04/2013

14:31 Gepost in Concert, Festival, Muziek | Permalink |  Facebook

De commentaren zijn gesloten.