10/12/2012

Ictus stelt drie cultwerken uit de 20ste eeuw voor als cabaret, met begeleiding van film en in een her-compositie

Faune Onder het motto 'één zwaluw maakt nog geen zomer' stelt Ictus drie meesterwerken uit de twintigste eeuw voor, drie cultwerken die de muziek de moderniteit binnenloodsden. Elk werk wordt op een andere manier voorgesteld: als cabaret, met begeleiding van film en in een her-compositie. In 1912 creëerde Vaslav Nijinski een choreografie op Debussy's 'Prélude à l'après-midi d'un faune'. Honderd jaar later maakt Thierry De Mey een film bij diezelfde muziek, nu op een choreografie van Anne Teresa De Keersmaeker. En Ictus vertolkt live Bennos Sachs' kamermuziekversie van Debussy's legendarische balletmuziek. Een faschinerend initiatief: filmmaker en componist Thierry De Mey verkent al sinds de jaren tachtig het verband tussen beweging in dans en muziek. Verder op het concertprogramma een nieuwe versie van Maurice Ravels 'La Valse' voor ensemble en electronics door Frédéric Verrières. Tot slot horen we Arnold Schönbergs 'Pierrot Lunaire', gebaseerd op de symbolistische gedichten van de Belg Albert Giraud. Een maanzieke Pierrot krijgt de hoofdrol. De bijzonder geslaagde Duitse vertaling van Otto Erich Hartleben inspireerde Schönberg tot een hallucinant meesterwerk. Niet alleen de introductie van het baanbrekende 'Sprechgesang' maar ook de zinnelijke versmelting van tekst en muziek geven dit werk zijn magistrale uitstraling. En ook 'Pierrot Lunaire' werd honderd jaar geleden gecreëerd.

Le Prélude à l’après-midi d’un faune, gecomponeerd in 1894 door Claude Debussy, ontketent een onvoorziene revolutie…maar een van fluweel. Debussy zet de verhouding van een werk tot het thema op de helling. Identitieke herhaling komt quasi niet voor in dit werk van deze Franse componist; de muzikale motieven golven, veranderen, duiken op en verdwijnen met de lichtheid en snelheid van lentewolken. Geen zware identitieten…enkel intensiteiten…de hele essentie van de twintigste eeuwse muziek is in dit werk reeds vervat.

Oorspronkelijk geschreven voor orkest, zal de 'Faune' hier gebracht worden in een versie voor ensemble gemaakt door Benno Sachs in opdracht van het 'Verein für musikalische Privataufführungen', de Weense club opgericht door Schoenberg in 1918 om moderne muziek voor te stellen aan verlichtte liefhebbers. De meesterlijke film van Thierry De Mey, 'Prélude à la Mer' zal de maat aangeven. Deze film, gedraaid in de immense zoutvlakten van de zee van Aral, is gebaseerd op een choreografie van Anne Teresa De Keersmaeker met dansers Mark Lorimer en Cynthia Loemij.

Pierrot Lunaire. Muziek van de waanzin en de droom, muziek van het 'zelf' in stukken en brokken, muziek van fragmenten, breuken en duizelingwekkende gevoelens. Ondanks zijn immense muzikale cultuur en zijn zwak voor de Duitse traditie breekt Schoenberg voorgoed met de Wagneriaanse heroïek en het romantische individualisme. Geschreven voor een beroemde cabaretière uit zijn tijd, Albertine Zehme, opent 'Le Pierrot' als een koortsig theater, vol van hallucinaties en ironie, tussen zang en gesproken stem. Stravinksy sprak over Pierrot Lunaire als over de 'solar plexus' van de twintigste eeuwse gevoeligheid.

Presentatie : Zoals het moet ! = heel eenvoudig, als een improvisatie in een cabaret voor zangeres en een klein instrumental ensemble. Marianne Pousseur herneemt dit werk met Ictus, na uitvoeringen met Philippe Herreweghe en Pierre Boulez.

Verder op het concertprogramma een nieuwe versie van Maurice Ravels 'La Valse' voor ensemble en electronics door Frédéric Verrières. Ravel staat symbool voor het postmoderne dat pas opkomt aan het eind van de twintigste eeuw maar al warm loopt in de coulissen van het modernisme. Het is mede dankzij Ravel dat we vandaag het serieux van de grote kunst, de waarheid van mythes en ook het adelijke van de wals in vraag stellen. De wals wordt in alle richtingen uiteengetrokken, tot ze explodeert. Zo klint de wals vandaag, als een helse draaikolk, waarin componist Michael Levinas een van de grote obsessies van de moderne kunst weerspiegeld zag: het opstellen van een systeem, met als enige doel het te doorbreken, en uiteindelijk het te vernietigen. Presentatie : De originele wals in de tweede graad, getransponeerd naar de derde graad ! De Belgische componist Frédéric Verrières, die zich liet opmerken in de Bouffes du Nord met zijn succesvolle opera geïnspireerd op de film 'Opening Night' van John Cassavetes. Voor Ictus maakt hij een her-compositie van de Valse voor sampler en ensemble. 'Une cour impériale, vers 1855' is een wals in de derde graad. Ook bij Verrières wordt 'La Valse' van Ravel opnieuw een ballet. Op de eerste pagina vraagt hij de muzikanten "zoals de dansers van een wals" rond hun as te draaien met hun instrumenten. Niet voor niets is de ondertitel van de fantasmagorische her-compositie 'Une foule tournoyante'.

Tijd en plaats van het gebeuren :

Ictus : Faune
Zaterdag 15 december 2012 om 20.30 u
Kaaitheater - Brussel

Sainctelettesquare 20
1000 Brussel

Meer info : www.kaaitheater.be en www.ictus.be
-------------------------------
Woensdag 19 december 2012 om 20.00 u (inleiding door Jan Vandenhouwe om 19.15 u)
deSingel - Antwerpen
Desguinlei 25
2018 Antwerpen

Meer info : www.desingel.be en www.ictus.be

16:32 Gepost in Concert, Film, Muziek | Permalink |  Facebook

De commentaren zijn gesloten.