06/02/2012

Accordeonvirtuoos Teodoro Anzellotti in deSingel

Teodoro Anzellotti Lange tijd werd het accordeon in de klassieke muziekwereld stiefmoederlijk behandeld. Tot Teodoro Anzellotti van zich liet horen. Met zijn onbegrensde techniek en muzikaliteit dwingt hij respect af bij vriend en vijand. Hij gaf het instrument een plaats in de klassieke concertzaal. Anzellotti trad op met vooraanstaande symfonieorkesten, nam cd's op van Bach tot Cage en overtuigde talloze componisten om voor accordeon te schrijven. Meer dan driehonderd nieuwe werken werden voor hem gecomponeerd.

Zo is Luciano Berio's 'Sequenza XIII' in nauwe samenwerking met Anzellotti ontstaan. Het werd een 'Chanson' voor accordeon solo die zijn roots in de volksmuziek niet verbergt. Naast nieuwe muziek breidt Anzellotti het accordeonrepertoire onvermoeibaar uit met bewerkingen van bestaande stukken. Bachs monumentale Goldbergvariaties bijvoorbeeld, waarmee hij demonstreert dat het accordeon ook tot complexe polyfonie en subtiele articulaties in staat is. Voorafgaand aan zijn concert geeft Anzelotti een lecture recital waarin hij de wilde carrière schetst van het accordeon, vanaf het prille begin in de negentiende eeuw tot vandaag.

Luciano Berio - Sequenza (Chanson)
Luciano Berio : "Ik had de accordeon reeds bij verschillende gelegenheden ingezet, 'verscholen' in instrumentengroepen en als mengkleur tussen instrumentenformaties. De ontmoeting met Teodoro Anzellotti heeft mij ertoe aangezet om de accordeon als solo-instrument beter te onderzoeken en de populaire muziek voor ogen te houden die hij kent en die in zijn speelwijze doorklinkt. Ik denk aan de begeleidingen van melodieën in volksmuziek, aan de liederen van de arbeidersklasse, aan nachtclubs, aan Argentijnse tango's en aan jazz die de voorbije decennia het meest heeft bijgedragen aan de herwaardering van dit instrument. Met 'Sequenza XIII' heb ik mezelf zeker niet de opdracht gesteld om al deze geschiedenissen in een hommage samen te vatten. Dit stuk wil niets anders zijn dan een poging om op de accordeon tot een spontane uitdrukking te komen (als improvisatie, als rondo?): een herinnering aan de toekomst (zoals Italo Calvino het zou zeggen) van dit instrument dat zich voortdurend blijft ontwikkelen. " Sequenza XIII werd in 1995 voor Teodoro Anzellotti geschreven.”

Toshio Hosokawa - Slow Motion
Toshio Hosokawa : "Enkele jaren geleden zag ik in het keizerlijk paleis in Tokyo een Gagaku-dans (Gagaku is de benaming voor de Japanse hofmuziek). In tegenstelling tot de westerse dans probeert het lichaam van de danser zich in de oude Japanse dansstijlen met de aarde te verbinden. Zo ontstaan versmeltingen tussen de zeer langzame bewegingen en de omwentelingen van de aarde om haar as en in het universum.
In mijn 'slow motion' voor akkordeon wou ik een imaginaire dans in het maanlicht muzikaal voorstellen. Zoals in mijn andere accordeon-stukken behandel ik het instrument als een sho. De sho is een Japans gagaku instrument, een mondorgel." 'Slow motion' is opgedragen aan Teodoro Anzellotti.

Mauricio Kagel, Rrrrrrr......: Vier Stücke für Akkordeon
Eigentijdse muziek met een weerbarstig trekje en een ironische kwinkslag of gewoon nonsensikale zottigheid? Het is bijna onvermijdelijk om zowel het een als het ander te zien in de muziek van Mauricio Kagel. Hij wordt beschouwd als een van de vooraanstaande hedendaagse componisten door zijn muziektheaters en de satirische inslag die zijn werk typeert. Alleszins laat hij de luisteraar niet onberoerd door zijn composities die geregeld op de lachspieren werken, zoniet bedenkelijk de wenkbrauwen doen fronsen.
Voor 'Rrrrrrr...' , liet Kagel zich inspireren door wat hij vond in een muziekencyclopedie onder de letter 'r' (vandaar dat men ook wel over hem spreekt als "encyclopedisch componist"). Dat resulteerde o.a. in een 'Ragtime-Waltz' waarbij een grillig effect ontstaat door het contrast tussen het walsritme in de linkerhand en de gesyncopeerde ritmes van de ragtime in de rechterhand. 'Rondeña' is een Spaanse dans. In 'Rosalie' steekt hij de draak met het clichématig stapsgewijs verhogen of verlagen van een motief tot het compleet afgezaagd begint te klinken. Bij 'Rossignols enrhumés' wordt er zodaning gespeeld dat er meezinderende bijgeluidjes ontstaan. Bijzonder geestig is Kagels commentaar hierbij: "Nachtegalen met een verkoudheid: een vogel die niet in de boeken als zodanig kan worden teruggevonden." Raga tenslotte is geïnspireerd op Hindoe muziek.

Programma :

  • Johann Sebastian Bach, Goldberg-Variationen, BWV988
  • Toshio Hosokawa, Slow Motion (2000)
  • Mauricio Kagel, Rrrrrrr......: Vier Stücke für Akkordeon (1980-1981, arr. Anzelotti)
  • Luciano Berio , Sequenza XIII 'Chanson' (1995)

Tijd en plaats van het gebeuren :

Lecture recital Teodoro Anzellotti
Zaterdag 11 februari 2012 om 17.30 u

-------------------
Concert Teodoro Anzellotti : Bach, Hosokawa, Kagel, Berio (inleiding door Yves Knockaert om 19.15 u)
Zaterdag 11 februari 2012 om 20.00 u
deSingel - Antwerpen

Desguinlei 25
2018 Antwerpen

Meer info : www.desingel.be en www.anzellotti.de

Extra :
Toshio Hosokawa op www.schott-music.com, www.karstenwitt.com en youtube
Mauricio Kagel : www.mauricio-kagel.com, www.edition-peters.de, brahms.ircam.fr, UbuWeb Film en youtube
Mauricio Kagel, een inleiding..., Godfried-Willem Raes op www.logosfoundation.org
There Will Always Be Questions Enough. Mauricio Kagel in conversation with Max Nyffeler op www.beckmesser.de, 23/03/2000
'Lachen om de Dood', Jacques Kruithof, verschenen in Nieuw Wereld Tijdschrift, 1989, nummer 3, fragment opgenomen in programmaboekje deSingel, december 2000
Kagel - een schets van nabij, Luk Vaes, september 2007
Mauricio Kagel (1931-2008). Leukste componist van de twintigste eeuw op www.nrc.nl, 19/09/2008
Mauricio Kagel op UbuWeb Film
Luciano Berio op www.compositiontoday.com, www.themodernword.com, brahms.ircam.fr en youtube
Portret Luciano Berio, J-L Plouvier op www.ictus.be
Luciano Berio (1925 - 2003): Duivelskunstenaar, Jan de Kruijff op www.musicalifeiten.nl

Elders op Oorgetuige :
Tussen droom en werkelijkheid : wereldcreatie Matsukaze in de Munt, 27/04/2011
Toshio Hosakawa's tweede opera Hanjo in de Munt, 3/04/2011
Teodoro Anzellotti : verbeeldingskracht en humor op 'le piano des pauvres', 22/03/2007
Virtuoze accordeonist Teodoro Anzellotti in Logos, 14/02/2007

Bekijk alvast deze video van Teodoro Anzellotti



en Luciano Berio's Sequenza XIII, gespeeld door Teodoro Anzellotti

12:32 Gepost in Concert, Muziek | Permalink |  Facebook

De commentaren zijn gesloten.