16/02/2011

Roll over Czerny met Frederik Croene : pianorecital met storingen

Frederik Croene In Roll over Czerny probeert pianist Frederik Croene de werelden van de klassieke muziek en de experimentele muziek met elkaar te verzoenen. De spectaculaire klanken van de Piano Démécanisé worden live geconfronteerd met de uiterst moeilijke piano études van Carl Czerny.  Czerny reduceerde het pianospelen tot een virtuoze, mechanische vingertechniek ter voorbereiding op het grote werk. Frederik Croene verkent de sensuele resonanties van de ontmantelde onderbuik van de piano. Hij gaat met (virtuoze) toets over houten wanden en snaren tot voorbij het metalen kader... De interactie tussen de Études van Carl Czerny  en Le Piano Démécanisé  van Frederik Croene belooft een 'ongehoord' pianorecital.

Het grootste deel van het piano-oeuvre van componist Carl Czerny (1791-1857) is een opmerkelijke artistieke daad: het mechaniseren van zowel het pianospelen als het compositieproces zelf. Het pianospelen wordt gereduceerd tot het ontwikkelen van een soepele vingertechniek. Die études (soms letterlijk études de mécanisme genoemd) ontberen elke compositorische pretentie, officieel dienden ze enkel als voorbereiding op het echte werk. Pianisten als Liszt en Chopin dompelden zich fanatiek onder in dit modernistische trainingsprogramma en creëerden zo het 19de eeuwse virtuozen- fenomeen. De magie van het pianorecital had ook te maken met het één-vleugelige instrument dat in zijn ingewanden een uiterst ingenieuze mechaniek verborg.

Tijdens dit concert gaan enkele composities van Czerny in dialoog met Frederik Croene's Le Piano Démécanisé, waarbij de piano wordt ontdaan van zijn mechanische componenten. De digitale mechanica van de pc vervlecht beide concepten met virtuele synchroniciteit in elkaar. Het concept van Le Piano Démécanisé saboteert zowel het instrument als de academische opleiding van de pianist. Als deze intuïtieve, gedemecaniseerde muziek bovenop de mechanische Czerny études geplaatst wordt, ontstaat er in theorie een sublieme pianoromance. De vleugelpiano levert de rationele structuren van hypervirtuositeit, Le Piano Démécanisé bevrucht dat strak kader met de hypersensuele, ongedempte resonanties uit de primitieve onderbuik van de piano.

Frederik Croene (1973) heeft in zijn nog jonge carrière reeds een naam opgebouwd met zijn avontuurlijke pianoprogramma's. Op zijn repertoire prijken klassiekers van Mozart en Beethoven naast composities die pas gisteren werden voltooid, en in al die verschillende stijlperiodes lijkt hij volledig op zijn gemak. Bovendien incorporeert hij veelvuldig nieuwe Belgische muziek in zijn programma's, iets wat ook tijdens dit concert weer het geval is - vier van de vijf werken - en waarvoor hij in 2005 werd onderscheiden met de Pelemansprijs.

Het past dan ook bij Croenes eigenzinnige talent dat hij zich een tijd als autodidact ontwikkelde, alvorens een reguliere muziekstudie te volgen. Vanwege zijn groeiende belangstelling voor hedendaagse muziek en nieuwe uitvoeringspraktijken verhuisde hij halverwege de jaren 90 naar Gent, waar hij pianolessen volgde bij Claude Coppens. Daarna vertrok hij naar Brussel en behaalde daar in 1999 het masterdiploma bij Boyan Vodenitcharov. Hij volgde daarnaast verscheidene masterclasses, bij onder anderen Jos van Immerseel, Hans Leygraf, György Kurtag en Alexei Lubimov. Toen hij in 2003 zijn debuut-cd maakte, koos hij niet voor een veilige weg, maar liet een radicale mix van stijlen en speeltechnieken horen, die zowel door de pers als door het publiek enthousiast werd ontvangen. Inmiddels heeft hij verschillende cd's op zijn naam staan, zoals Hout (2005) en de vinyl lp Le Piano Démécanisé (2010). De veelzijdigheid waarvan die getuigen komt voort uit een visie op het wezen van goede muziek die zich niets aantrekt van de kalender. Naast zijn focus op het creëren van nieuwe pianostukken van (bevriende) jonge componisten, herdenkt hij vanuit het concept van de gedeconstrueerde piano de traditionele situaties waarin het instrument en zijn uitvoerder terechtkomen. Dat resulteerde in (piano)muziek voor dans, live-begeleidingen van stomme films, muziekinstallatiekunst en solo-performances met Le Piano Démécanisé in samenwerking met kunstenaars uit verschillende disciplines: Hallveig Agustsdottir (beeldende kunst), Lawrence Malstaf (installatiekunst), Liv Hanne Haugen (dans), Edurne Rubio (videokunst), Timo Van Luijk (intuïtieve muziek), Erik Bassier (performance), Joris Verdoodt (grafische vormgeving) en tal van muzikanten uit alle mogelijke stijlrichtingen.

Le Piano Démécanisé is een metapianistiek project voor ontmantelde buffetpiano. In dit werk brengt de pianist zijn instrument geleidelijk terug tot het absolute minimum: met twee uitgebroken pianotoetsen streelt, schraapt en slaat hij uiteindelijk de snaren en de gedemonteerde klankkast, en onttovert daaraan nog steeds de meest fascinerende klanken.

Tijd en plaats van het gebeuren :

Displaced Sounds : Frederik Croene, Roll over Czerny
Zondag 20 februari 2011 om 16.00 u
STUK
- Soetezaal
Naamsestraat 96
3000 Leuven

Meer info : www.artefact-festival.be, www.stuk.be, www.displacedsounds.com, www.kraak.net en www.frederikcroene.com

Extra :
Frederik Croene op youtube
Roll Over Czerny - Frederik Croene op www.cobra.be

Elders op Oorgetuige :
Unieke vertoning van Andy Warhol's Kiss met live muziek van Frederik Croene en Thomas Smetryns, 8/02/2011
Artefact Festival focust op elementaire deeltjes van media en technologie, 7/02/2011
Frederik Croene ontrafelt Mahler en Berio op een ontmantelde piano, 7/09/2010
Frederik Croene brengt avontuurlijk pianoprogramma in Amsterdam, 8/06/2010
10 jaar Transit : een gevarieerde en luister-rijke editie, 29/10/2009
Frederik Croene brengt nieuwe Vlaamse pianomuziek op Transit, 21/10/2009

Bekijk alvast dit filmpje waarin Frederik Croene meer uitleg geeft over het project Roll over Czerny



en Frederik Croene's Le Piano Démécanisé, live op het Holland Festival 2010

17:00 Gepost in Concert, Muziek | Permalink |  Facebook

De commentaren zijn gesloten.