15/03/2009

Ictus & Neue Vocalsolisten Stuttgart : Matra

Oscar Bianchi Oscar Bianchi (1975) is een jonge componist om in de gaten te houden. In zijn cantate Matra laat hij twee mystieke teksten in dialoog treden met Lucretius' 'De Rerum Natura', een loflied op de oneindige veelheid van het materiële leven. Het is een ritmisch rijk werk, waarin scherpe dalingen en syncopische stijgingen het instrumentale geheel omvormen tot een sidderende smeedoven, met een pompende long die de harmonische stemmen van adem voorziet. Maar in een extatische finale wagen de fenomenale Neue Vocalsolisten zich met ingehouden adem aan de snelle hoketus van de hindoezang. In het eerste deel horen we een nieuw a-capellawerk van Michaël Levinas, op maat gesneden voor diezelfde Neue Vocalsolisten, het opmerkelijke vocale ensemble uit Stuttgart. Na Valère Novarina en Jean Genet waagt Levinas (volgens Hugues Dufourt "een kunstenaar van het auditieve schotschrift") zich aan de taalkrullen van de Franstalige Roemeen Gherasim Luca.

Oscar Bianchi, de 34-jarige Italiaans-Zwitserse componist, was gedurende twee seizoenen als 'fellow' verbonden aan Ictus. In samenwerking met de Neue Vocalsolisten en Ictus heeft hij zich op een ambitieus project gestort met een vocale, concertante en elektronische dimensie. Ook de duur is een nieuw gegeven voor deze relatief jonge componist: het gaat hier om een werk 55 minuten samengesteld uit acht bewegingen doorweven van drie mystieke teksten.

Het Sanskriete begrip 'Matra' verwijst naar zowel de Hindoese muziektheorie waar het slag of puls betekent, als naar de Tantrische mystieke traditie waar het staat voor de omvang van het fysieke aura. Verder heeft 'matra' een paradoxale betekenis van ellende of van gemis. De meerduidigheid van de titel is verrassend duidelijk in de opzet van het werk terug te vinden: het creëren van analogieën tussen ritme, harmonische kleur, densiteit van het materiaal en de staat van het bewustzijn.
De tekst is samengesteld uit drie bronnen: de 'Vigyana Bhairava Tantra' (de openbaring van het tantrische Shivaïsm), de Gnostische geschriften van Maria Magdalena, ontdekt in 1945 in Nag Hammadi (Egypte) en De Rerum Natura van Lucretius. Door het vermengen van dit tekstmateriaal komen er verbluffende overeenkomsten aan de oppervlakte: de eenheid van materie en beweging, het goede en kwade voorbij, de functie van de twijfel en van het geloof, de spirituele ervaring als liefdesbeproeving.
Vanuit muzikaal perspectief belichaamt het ensemble van 12 instumenten (Engelse hoorn, basklarinet, trompet, trombone, elektrische gitaar, twee slagwerkers, piano (ook synthesizer, sampler), viool, altviool, cello en contrabas ) de filosofische dialoog: het instrumentale ensemble is het resonerende lichaam van de tekst: dikte en textuur. Het trio van solisten heeft een modulaire functie: het becommentarieert, dirigeert of maakt de brug tussen verschillende elementen. De elektronica zaait verwarring, verdeelt en hercomponeert het materiaal volgens steeds veranderende configuraties.

Programma :
  • Michaël Levinas, Le Ô du Haut, twee madrigalen naar gedichten van Gherasim Luca (Belgische creatie, 2008)
  • Georges Aperghis, Vittriool voor zes stemmen (2006)
  • Oscar Bianchi, Matra, cantate voor zes stemmen, drie lage instrumenten, elektronica en ensemble (Belgische creatie, 2007)
Tijd en plaats van het gebeuren :

Ictus & Neue Vocalsolisten Stuttgart : Matra
Woensdag 18 maart 2008 om 20.15 u
Flagey - Studio 4

H.-Kruisplein
1050 Elsene (Brussel)

Meer info : www.arsmusica.be, www.flagey.be, www.neue-vocalsolisten.de en www.ictus.be

Bron : tekst Ictus

Extra :
Michaël Levinas : www.michaellevinas.com, www.arsmusica.be, brahms.ircam.fr
Oscar Bianchi : www.oscarbianchi.com, www.arsmusica.be
Oscar Bianchi, 'Matra - Deel III' door Ictus &Neuevocalsolisten Stuttgart op Kwadratuur.be (met tijdelijke audio)
Georges Aperghis : www.aperghis.com, www.arsmusica.be, brahms.ircam.fr en UbuWeb Sound (audio)
Georges Aperghis op www.arsmusica.be en UbuWeb Sound (audio)
Review : Georges Aperghis, 'Die Hamletmaschine-Oratorio', Bert Van Herck op Kwadratuur.be, 1/07/2003

Elders op Oorgetuige :
Ars Musica viert twintigste verjaardag, 7/03/2009
Happy End: sadistisch sprookje en een een schitterende animatiefilm, 18/09/2008
Machinations : muziekspektakel voor vier vrouwen en een computer, 20/04/2008
De zondvloed van Aperghis, 25/11/2007

Bekijk alvast enkele fragmenten uit Oscar Bianchi's Matra door Ictus & Neue Vocalsolisten Stuttgart (Wereldpremière op 12 oktober 2007 tijdens het festival Musica in Strasbourg)



Meer van Oscar Bianchi, Michaël Levinas en Georges Aperghis op Youtube

09:00 Gepost in Concert | Permalink |  Facebook

De commentaren zijn gesloten.